TÜRKİYE’DE BÖLGESEL GELİŞMİŞLİK FARKLARI: BİR VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (DÜZEY-2 BÖLGELERİ)
Öz
Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de düzey-2 bölgelerinin ölçeklerini ve kaynaklarını görece ne ölçüde etkin kullanabildiklerini, dolayısıyla potansiyellerinin altında katma değer yaratıp-yaratmadıklarını Veri Zarflama Analizi (VZA) ile incelemektir. Bu çerçevede, istihdamın yanında, istihdamın sektörel dağılımının, beşeri sermayenin, kamu altyapı yatırımlarının, girişimciliğin, yeniliklerin, teknoloji düzeyinin ve ihracatın kişi başına gayri safi katma değer (KBGSKD) üzerindeki etkisi yoluyla düzey-2 bölgelerinin ekonomik performansı değerlendirilmektedir. Genelde altı bölgenin görece ölçek ekonomilerinden yeterince yararlanamadığı ve sözkonusu girdilerini (özellikle yenilikleri) oldukça etkinsiz kullandığı; diğer taraftan, kaynaklarını etkin kullanabilen altı en geri kalmış bölgenin kalkınmasında yenilik faaliyetlerinin, istihdamın, girişimciliğin, kamu altyapı yatırımlarının ve teknoloji düzeyinin önemli olduğu gözlenmiştir. Ayrıca, doğrusal regresyon tahminlerini de dikkate aldığımızda yenilik faaliyetlerinin ve kamu altyapı yatırımlarının sadece geri kalmış bölgeleri olumlu yönde etkiledikleri anlaşılmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Bölgesel kalkınma, bölgesel gelişmişlik farkları, veri zarflama analizi
Kaynakça
- ASCHAUER, D., A. (1989). Is public expenditure productive?. Journal of Monetary Economics, 23, 177–200.
- ASCHAUER, D., A. (1990). Why is infrastructure important?, in: Munnell, A. (Ed), Is there a shortfall in public investment?. Boston: Federal Reserve Bank of Boston, 21-50.
- AYDEMİR, Z. C. (2002). Bölgesel rekabet edebilirlik kapsamında illerin kaynak kullanım görece verimlilikleri: Veri zarflama analizi uygulaması, Ankara: DPT Uzmanlık Tezleri, Yayın No:2664.
- BERBER, M., & YAMAK, R., & ARTAN, S., (2000). “Türkiye’de yakınlaşma hipotezinin bölgeler bazında geçerliliği üzerine ampirik bir çalışma:1975–1997”, 9. Ulusal Bölge Bilimi ve Bölge Planlama Kongresi Bildiriler Kitabı, 51–59.
- BOR, Y. J., & CHUANG, Y. C., & LAİ, W. W., & YANG, C. Min., (2010). A dynamic general equilibrium model for public R&D investment in Taiwan. Economic Modelling, 27 (1), 171-183.
- BOSMA, N., & LEVİE, J., (2009). Global entrepreneurship monitor: 2009. Executive Report.
- BRAUNERHJELM, P., & ACS, Z., & AUDRETSCH, D., B., & CARLSSON, B., (2010). The missing link: knowledge diffusion and entrepreneurship in endogenous growth. Small Business Economics, 34 (2), 105-125.
- CHARNES, A., & COOPER W. W., & SHANLING, L., (1989). Using data envelopment analysis to evaluate efficiency in the economic performance of chinese cities. Socio-Econ. Planning Science, 23 (6), 325-344.
- DESTEFANİS, S., & SENA, V., (2005). Public capital and total factor productivity: new evidence from the Italian regions (1970–1998). Regional Studies, 39, 603-617.
- FİLİZTEKİN, A. (1998). Convergence across industries and provinces in Turkey. Koç University Working Paper, No.1998/08.