Derleme

Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması

Cilt: 13 Sayı: 1 30 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması

Öz

Ultrason dil ve konuşma terapisi alanında popülerliği artan nispeten yeni bir klinik araçtır. Ultrason görsel geribildirim; konuşma, ses ve yutma bozukluklarının tarama, değerlendirme, tanılama ve müdahale sürecinde kullanılabilmektedir. Ultrason görsel geribildirim cerrahi işlem gerektirmemesi, gerçek zamanlı bir görüntü sağlaması, rahat bir pozisyonda kullanıma izin vermesi, farklı yaş gruplarında kullanılabilmesi, ağrısız ve taşınabilir olması gibi avantajları ile öne çıkmaktadır. Buna karşın gerek değerlendirme gerekse müdahale sürecinde uygulanışına dair evrensel bir görüşün olmaması ultrasonun kullanımına dair belirsizliklere neden olmaktadır. Bu bağlamda literatürdeki çalışmalardan hareketle mevcut çalışmada, ultrasonun görsel geribildirim amacıyla dil ve konuşma terapisi alanında klinik ve teorik olarak kullanımına ilişkin bilgiler sunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adler-Bock, M. (2004). Visual feedback from ultrasound in remediation of persistent /r/ errors: Case studies of two adolescents (Doctoral dissertation, University of British Columbia). https://doi.org/10.14288/1.0091528 Allen, J. E., Cleland, J., & Smith, M. (2023). An initial framework for use of ultrasound by speech and language therapists in the UK: Scope of practice, education and governance. Ultrasound, 31(2), 92-103. https://doi.org/10.1177/1742271X221122562
  2. Allen, J. E., Clunie, G. M., Slinger, C., Haines, J., Mossey-Gaston, C., Zaga, C. J., … Govender, R. (2021). Utility of ultrasound in the assessment of swallowing and laryngeal function: A rapid review and critical appraisal of the literature. International Journal of Language & Communication Disorders, 56(1), 174-204. https://doi.org/10.1111/1460-6984.12584
  3. American Speech-Language-Hearing Association. (t.y.-a). Speech sound disorders: Articulation and phonology. https://www.asha.org/practice-portal/clinical-topics/articulation-and-phonology/. Erişim tarihi: 30.03.2024.
  4. American Speech-Language-Hearing Association. (t.y.-b). Swallowing disorders in adults. https://www.asha.org/public/speech/swallowing/swallowing-disorders-in-adults/. Erişim tarihi 30.03.2024. Aslam, M., & Vaezi, M. F. (2013). Dysphagia in the elderly. Gastroenterology & Hepatology, 9(12), 784-795. Bacsfalvi, P., & Bernhardt, B. M. (2011). Long-term outcomes of speech therapy for seven adolescents with visual feedback technologies: Ultrasound and electropalatography. Clinical Linguistics & Phonetics, 25(11-12), 1034-1043. https://doi.org/10.3109/02699206.2011.618236
  5. Bauman-Waengler, J. (2013). Articulatory and phonological impairments: A clinical focus (4. Edition). Pearson New International Edition.
  6. Bernhardt, M. B., Bacsfalvi, P., Adler‐Bock, M., Shimizu, R., Cheney, A., Giesbrecht, N., … Radanov, B. (2008). Ultrasound as visual feedback in speech habilitation: Exploring consultative use in rural British Columbia, Canada. Clinical Linguistics & Phonetics, 22(2), 149-162. https://doi.org/10.1080/02699200701801225 Blyth, K. M., McCabe, P., Madill, C., & Ballard, K. J. (2017). Ultrasound in dysphagia rehabilitation: a novel approach following partial glossectomy. Disability and rehabilitation. 39(21), 2215-2227. https://doi.org/10.1080/09638288.2016.1219400
  7. Bressmann, T. (2008). Quantitative assessment of tongue shape and movement using ultrasound imaging. Selected Proceedings of the 3rd Conference on Laboratory Approaches to Spanish Phonology, 101-106. Cascadilla Proceedings Project.
  8. Cleland, J., Scobbie, J. M., & Wrench, A. A. (2015). Using ultrasound visual biofeedback to treat persistent primary speech sound disorders. Clinical Linguistics & Phonetics, 29(8-10), 575-597. https://doi.org/10.3109/02699206.2015.1016188

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

26 Temmuz 2024

Kabul Tarihi

26 Ekim 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 13 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Yırtık, H. N., & Balo, E. (2026). Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 13(1), 150-162. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1522626
AMA
1.Yırtık HN, Balo E. Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması. CBU-SBED. 2026;13(1):150-162. doi:10.34087/cbusbed.1522626
Chicago
Yırtık, Havva Nur, ve Eren Balo. 2026. “Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 13 (1): 150-62. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1522626.
EndNote
Yırtık HN, Balo E (01 Mart 2026) Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 13 1 150–162.
IEEE
[1]H. N. Yırtık ve E. Balo, “Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması”, CBU-SBED, c. 13, sy 1, ss. 150–162, Mar. 2026, doi: 10.34087/cbusbed.1522626.
ISNAD
Yırtık, Havva Nur - Balo, Eren. “Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 13/1 (01 Mart 2026): 150-162. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1522626.
JAMA
1.Yırtık HN, Balo E. Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması. CBU-SBED. 2026;13:150–162.
MLA
Yırtık, Havva Nur, ve Eren Balo. “Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 13, sy 1, Mart 2026, ss. 150-62, doi:10.34087/cbusbed.1522626.
Vancouver
1.Havva Nur Yırtık, Eren Balo. Ultrasonun Dil ve Konuşma Terapisindeki Yeri: Bir Derleme Çalışması. CBU-SBED. 01 Mart 2026;13(1):150-62. doi:10.34087/cbusbed.1522626