Araştırma Makalesi

Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi

Cilt: 12 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin fen öğrenmeye yönelik motivasyonel inançlarının ve üst bilişsel farkındalıklarının incelenmesidir. Araştırma tarama modelindedir. Araştırmada veri toplamak amacıyla öğrencilerin motivasyonel inançlarını incelemek için “Güdülenme ve Öğrenme Stratejileri Ölçeği (MSLQ For 12-18 Year Old)” üst bilişsel farkındalıklarını incelemek için ise "Çocuklar İçin Üst bilişsel Farkındalık Ölçeği (ÜBFÖ-Ç)” uygulanmıştır. Çalışmanın örneklemini Kars il merkezinde bulunan ortaokullarda öğrenim gören 6, 7 ve 8.sınıflardan seçilen 532 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın sonucuna göre ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik motivasyonel inançlarının içsel hedef yönelimi, dışsal hedef yönelimi, görev değeri, öğrenme kontrol inancı, öz yeterlik algısı ve sınav kaygısı boyutlarında yüksek düzeyde olduğu ortaya konmuştur. Ortaokul öğrencilerinin bilişsel farkındalıkları ise iyi düzeyde olarak belirlenmiştir. Üst bilişsel farkındalık ile içsel hedef yönelimi, görev değeri, öğrenme kontrol inancı, öz yeterlik algısı ve sınav kaygısı değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönlü ve düşük düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Öğrencilerin motivasyonel inançları ve üst bilişsel farkındalık düzeyleri cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Ayrıca ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik motivasyonel inançları sınıf değişkenine göre farklılaşmamaktadır. Fakat Üst bilişsel farkındalığın sınıf düzeyi değişkenine göre 6 ve 7.sınıflar ile 6 ve 8. sınıflar arasında farklılık gösterdiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abedini, Y., Bagherian, R., Kadkhodaie, M. S. (2010). The relation among motivational beliefs, cognitive and metacognitive strategies and academic achievement: Testing of alternative models. Journal of Advances in cognitive science, 12(3), 34-48.
  2. Abdelrahman, R. M. (2020). Metacognitive awareness and academic motivation and their impact on academic achievement of Ajman University students. Heliyon, 6 (9), e04192
  3. Ali, M.S., & Mohsin, M.N. (2013). Relationship of test anxiety with students’ achievement in science. International Journal of Educational Science and Research, 3(1), 99-106.
  4. Atay, A. D. (2014). Ortaokul Öğrencilerinin Fen Öğrenmeye Yönelik Motivasyon Düzeylerinin Ve Üst Bilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Aydın. Aydın, E. (2022). Ortaokul öğrencilerinin fen öğrenme motivasyonları ile üstbilişsel farkındalıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi (Master's thesis, Aksaray Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü).
  5. Azizoğlu, N. ve Çetin,G. (2009). 6. ve 7. sınıf öğrencilerinin öğrenme stilleri, fen dersine yönelik tutumları ve motivasyonları arasındaki ilişki. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(1), 171-182.
  6. Baird, J. R. (1990). Metacognition, purposeful enquiry and conceptual change. In E. Hegarty Hazel (Ed.), Improving teaching and learning in science and mathematics (pp.190- 200). Teaching College.
  7. Bakkaloglu, S. (2020). Analysis of metacognitive awareness of primary and secondary school students in terms of some variables. Journal of Education and Learning, 9(1), 156-163.
  8. Bars, M. (2016). Öğretmen Adaylarının Üst bilişsel Farkındalıkları, Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Öz Yeterlikleri ve Problem Çözme Becerilerine İlişkin Algılarının İncelenmesi. Doktora Tezi, Dicle Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Diyarbakır.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Fen Bilgisi Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

18 Kasım 2024

Kabul Tarihi

4 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Özşahin, H. M., & Aydın Beytur, S. (2025). Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi. Caucasian Journal of Science, 12(1), 1-21. https://doi.org/10.48138/cjo.1569692
AMA
1.Özşahin HM, Aydın Beytur S. Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi. Caucasian Journal of Science. 2025;12(1):1-21. doi:10.48138/cjo.1569692
Chicago
Özşahin, Hacer Merve, ve Solmaz Aydın Beytur. 2025. “Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi”. Caucasian Journal of Science 12 (1): 1-21. https://doi.org/10.48138/cjo.1569692.
EndNote
Özşahin HM, Aydın Beytur S (01 Haziran 2025) Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi. Caucasian Journal of Science 12 1 1–21.
IEEE
[1]H. M. Özşahin ve S. Aydın Beytur, “Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi”, Caucasian Journal of Science, c. 12, sy 1, ss. 1–21, Haz. 2025, doi: 10.48138/cjo.1569692.
ISNAD
Özşahin, Hacer Merve - Aydın Beytur, Solmaz. “Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi”. Caucasian Journal of Science 12/1 (01 Haziran 2025): 1-21. https://doi.org/10.48138/cjo.1569692.
JAMA
1.Özşahin HM, Aydın Beytur S. Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi. Caucasian Journal of Science. 2025;12:1–21.
MLA
Özşahin, Hacer Merve, ve Solmaz Aydın Beytur. “Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi”. Caucasian Journal of Science, c. 12, sy 1, Haziran 2025, ss. 1-21, doi:10.48138/cjo.1569692.
Vancouver
1.Hacer Merve Özşahin, Solmaz Aydın Beytur. Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Motivasyonel İnançlarının ve Üstbilişsel Farkındalıklarının İncelenmesi. Caucasian Journal of Science. 01 Haziran 2025;12(1):1-21. doi:10.48138/cjo.1569692

Cited By

dizin1.png dizin2.png dizin3.png  dizin5.png dizin6.png dizin7.png