Düzeltme: An Examination of Secondary School Students’ Science Anxiety Regarding to Their Demographic Characteristics
Düzeltme Notu
Öz
This study was conducted to examine middle school students’ levels of anxiety toward the science course in relation to their demographic characteristics (gender, grade level, and parental education level). The research was carried out using a survey model, and the study sample consisted of a total of 461 middle school Students 230 girls and 231 boys enrolled in the 5th, 6th, 7th, and 8th grades in the central district of Ağrı province during the 2023–2024 academic year. The Science Course Anxiety Scale (SCAS), developed by Şimşek and Hamzaoğlu (2023), was used as the data collection tool. In addition, a Personal Information Form was utilized to determine the students’ demographic characteristics. The data obtained were analyzed using the chi-square test in an appropriate statistical software program. According to the findings, no statistically significant differences were found between students’ levels of science anxiety and their gender, grade level, mother’s education level, or father’s education level. The study concluded that middle school students’ science anxiety levels do not significantly differ based on gender, grade level, or parental education levels. Based on the results, it was recommended that teachers identify students’ science-related anxieties at the beginning of the academic year, determine the underlying causes of this anxiety, and design learning environments that better support the management of anxiety.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akgün, A., Gönen, S. & Aydın, M. (2007). İlköğretim Fen ve Matematik Öğretmenliği öğrencilerinin kaygı düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6 (20); 283-299. Asal, R., & Turan, B. N. (2021). Investigating primary school teacher candidates’ anxiety towards teaching science according to various variables. Erciyes Journal of Education, 5(1), 74-86. https://doi.org/10.32433/eje.631330
- Atlı, H. & Benzer, S. (2024). Sorgulamaya dayalı eğitim yaklaşımının 5. sınıf öğrencilerinin fene yönelik tutum, motivasyon ve kaygıları üzerine etkileri. Sosyal Bilimler Elektronik Dergisi, 7(13), 1-27. https://doi.org/10.5281/zenodo.10452576
- Avcı, F., & Kırbaşlar, F. G. (2017). Determination of factors affecting the science anxiety levels of secondary school students. Necatibey Faculty of Education Electronic Journal of Science and Mathematics Education, 11(1), 401-417. https://doi.org/10.17522/balikesirnef.356306
- Aydın, A., & Tiryaki, S. (2017). Üniversite öğrencilerinin kaygı düzeylerini etkileyen faktörleri belirlemeye yönelik bir çalışma (KTÜ örneği). Kastamonu Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 17(4), 715-722. https://doi.org/10.17475/kastorman.282559
- Baban, A. (2018). Ortaokul öğrencilerinde matematik kaygısı ve algılanan öğretmen tutumu. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Nişantaşı Üniversitesi, İstanbul.
- Bowen, C. W. (1999). Development and score validation of a chemistry laboratory anxiety instrument (claı) for college chemistry students. Educational and Psychological Measurement, 59 (1), 171-187.
- Cüceloğlu, D. (2018). İnsan ve davranışı (36. Baskı). İstanbul: Remzi Kitabevi.
- Czerniak, C., & Chiarelott, L. (1984, April). Science anxiety: An investigation of science achievement, sex and grade level factors. Paper presented at the Annual Meeting of the American Educational Research Association, New Orleans, LA.
- Çakmak, Ö., & Hevedanlı, M., (2005). Eğitim ve fen-edebiyat fakülteleri biyoloji bölümü öğrencilerinin kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14): 115-127.
- Çelik, M. E. (2021). Ortaokul öğrencilerinin fen kaygısı ölçeği’nin geliştirilmesi ve uygulanması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi, Kırşehir.
- Ergülcü, Y. (2021). İlköğretim ikinci kademedeki özel yetenekli öğrencilerin matematik dersine dair kaygıları ile akademik özyeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Ayvansaray Üniversitesi, İstanbul.
- Erökten, S. (2010). Fen bilgisi öğrencilerindeki kimya laboratuvar uygulamalarının öğrenci endişeleri üzerine etkisinin değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 107-114. Greenburg, S. L. & Mallow, J.V. (1982). Treating science anxiety in a university counseling center. The Personel and Guidance Journal, 61 (1), 48-50.
- Güven, A. (2024). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin matematik kaygısı ile LGS başarısı ilişkisinin ve matematik kaygısının nedenlerinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
- Haşıloğlu, M. A., & Göğebakan, S. (2021). Ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik kaygılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Fen Matematik Girişimcilik ve Teknoloji Eğitimi Dergisi, 4(2), 141-154.
- Hendrickx, D. (2017). Freud and Lacan on fetishism and masochism/sadism as paradigms of perversion. (Unpublished doctoral dissertation). Ghent University, Netherlands.
- Hevedanlı, Ö. Ç. (2005). Eğitim ve fen-edebiyat fakülteleri biyoloji bölümü öğrencilerinin kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14), 115-127.
- Kağıtçı, B. (2014). Fen dersine yönelik kaygı ölçeği geliştirilmesi ve ortaokul öğrencilerinin fen dersi kaygı ile tutum puanlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi, Sakarya.
- Karakaya, F., Avgın, S. S. & Kümperli, E. (2016) Analysis of primary school student's science learning anxiety according to some variables. Journal of Education and Practice, 7(33), 24-31. Kaya, E., & Yıldırım, A. (2014). Science anxiety among failing students. Elementary Education Online, 13(2), 518-525.
- Kurbanoğlu, N. İ. (2014). Investigation of the relationships between high school students' chemistry laboratory anxiety and chemistry attitudes in terms of gender and types of school. Education and Science, 39(171), 199-210.
- Müezzin, E. E., & Özata, B. Ç. (2019). Ortaöğretim öğrencilerinde fen öğrenmeye yönelik kaygı ve motivasyon ilişkisi. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 1(1), 14-21. https://doi.org/10.35365/ctjpp.19.1.02
- Nuwangi, P. P., Riandi, Widodo, A., Isnendes, R., & Ayuningbudi, F. H. W. (2025). Identification of students’ science anxiety: do grade level and gender affect it? Jurnal Penelitian Pendidikan IPA, 11(1), 119-127. https://doi.org/10.29303/jppipa.v11i1.9715
- Oğuz, A. & Ulutürk Sakarya, Y. (Editörler). (2022). Sosyal bilimlerde yeni araştırmalar-VI, Ankara: Berikan Yayınevi.
- Özmen, H. & Karamustafaoğlu, O. (Editörler). (2019). Eğitimde araştırma yöntemleri (2. Baskı), Ankara: Pegem Akademi.
- Öztürk, F. H. (2021). Ortaokul öğrencilerinde fen bilimleri başarısını yordayan değişkenlerin farklı modellerle incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Akdeniz Üniversitesi, Antalya.
- Sheehan E. (1999). Kaygı bozuklukları. Çev. M. Sağlam, Alfa Yayınları, İstanbul.
- Şahin, M., & Kaya, H. (2020). Ortaokul öğrencilerinin fene yönelik kaygı düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(2), 190-206.
- Şimşek, F. & Hamzaoğlu, E. (2023). Fen bilimleri dersine yönelik kaygı ölçeği geliştirme çalışması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 21(1), 287-302. https://doi.org/10.37217/tebd.1174390
- Udo, M. K., Ramsey, G. P., & Mallow, J. V. (2004). Science anxiety and gender in students taking general education science courses. Journal of Science Education and Technology, 13(4), 435-446. Uluçınar Sağır, Ş. (2014). İlköğretim öğrencilerine yönelik fen kaygı ölçeği. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (37), 1-20.
- Varol, Ş. (1990). Lise son sınıf öğrencilerinin kaygı düzeylerini etkileyen bazı etmenler. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
- Yolagiden, C. & Bektaş, O. (2018). Sekizinci sınıf öğrencilerinin fen bilimleri öğrenme kaygıları ile fen bilimleri öğrenme yönelimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(2), 18-41.
- Yücel, A. S. (2008). Development of an anxiety scale for chemistry preparation of an anxiety tree. Hacettepe University Journal of Education, 35(35), 406-415.
- Yürük, N. (2011). The predictors of preservice elementary teachers’ anxiety about teaching science. Journal of Baltic Science Education, 10(1), 17-26.
Düzeltme: Ortaokul Öğrencilerinin Fen Bilimleri Dersine Yönelik Kaygılarının Demografik Özelliklerine Göre İncelenmesi
Düzeltme Notu
Makale no: 1822730 nolu makalenin (https://cjoscience.com/wp-content/uploads/2026/01/123-138.pdf) dosyasını sisteme yüklerken sehven sorun gözlemlenmiştir. Yazar https://cjoscience.com/cilt12-sayi2-2025/ adresinden makaleye ulaştığından sorun geç fark edildi ve düzeltildi. https://dergipark.org.tr/tr/download/issue-full-file/102994 inceleyeblirsiniz.
Öz
Bu çalışma ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik kaygı düzeylerinin öğrencilerin demografik yapılarına (cinsiyet, sınıf düzeyi ve anne-baba eğitim düzeyi) göre incelenmesi amacı ile yapılmıştır. Tarama yöntemiyle yürütülen bu çalışmaya 2023-2024 eğitim öğretim yılında Ağrı ili merkez ilçesinde eğitim gören 230’u kız 231’i erkek olmak üzere toplam 461 ortaokul 5., 6., 7. ve 8. sınıf öğrencisi katılmıştır. Çalışmada veri toplama aracı olarak Şimşek ve Hamzaoğlu (2023) tarafından geliştirilmiş Fen Bilimleri Dersine Yönelik Kaygı Ölçeği (FBDYKÖ) kullanılmıştır. Öğrencilerin demografik yapılarını tespit etmek amacıyla Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler uygun bir istatistiki program kullanılarak ki-kare testi analizi yapılmıştır. Çalışmada elde edilen bulgulara göre ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik kaygı düzeyleri ile cinsiyetleri, fen bilimleri dersine yönelik kaygı düzeyleri ile sınıf düzeyleri, fen bilimleri dersine yönelik kaygı düzeyleri ile anne eğitim düzeyi ve fen bilimleri dersine yönelik kaygı düzeyleri ile baba eğitim düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadığı tespit edilmiştir. Yapılan bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik kaygı düzeyleri ile cinsiyetleri, sınıf düzeyi ve anne-baba eğitim düzeyi değişkenleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farkın olmadığı sonucuna varılmıştır. Çalışmanın sonucunda, eğitim-öğretim yılı başında öğrencilerinin derse yönelik kaygılarını tespit ederek bu kaygının sebeplerini ortaya çıkarması, kaygıyı daha iyi yönetebilecek öğrenme ortamlarının hazırlanması, gibi önerilerde bulunulmuştur
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akgün, A., Gönen, S. & Aydın, M. (2007). İlköğretim Fen ve Matematik Öğretmenliği öğrencilerinin kaygı düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6 (20); 283-299. Asal, R., & Turan, B. N. (2021). Investigating primary school teacher candidates’ anxiety towards teaching science according to various variables. Erciyes Journal of Education, 5(1), 74-86. https://doi.org/10.32433/eje.631330
- Atlı, H. & Benzer, S. (2024). Sorgulamaya dayalı eğitim yaklaşımının 5. sınıf öğrencilerinin fene yönelik tutum, motivasyon ve kaygıları üzerine etkileri. Sosyal Bilimler Elektronik Dergisi, 7(13), 1-27. https://doi.org/10.5281/zenodo.10452576
- Avcı, F., & Kırbaşlar, F. G. (2017). Determination of factors affecting the science anxiety levels of secondary school students. Necatibey Faculty of Education Electronic Journal of Science and Mathematics Education, 11(1), 401-417. https://doi.org/10.17522/balikesirnef.356306
- Aydın, A., & Tiryaki, S. (2017). Üniversite öğrencilerinin kaygı düzeylerini etkileyen faktörleri belirlemeye yönelik bir çalışma (KTÜ örneği). Kastamonu Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 17(4), 715-722. https://doi.org/10.17475/kastorman.282559
- Baban, A. (2018). Ortaokul öğrencilerinde matematik kaygısı ve algılanan öğretmen tutumu. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Nişantaşı Üniversitesi, İstanbul.
- Bowen, C. W. (1999). Development and score validation of a chemistry laboratory anxiety instrument (claı) for college chemistry students. Educational and Psychological Measurement, 59 (1), 171-187.
- Cüceloğlu, D. (2018). İnsan ve davranışı (36. Baskı). İstanbul: Remzi Kitabevi.
- Czerniak, C., & Chiarelott, L. (1984, April). Science anxiety: An investigation of science achievement, sex and grade level factors. Paper presented at the Annual Meeting of the American Educational Research Association, New Orleans, LA.
- Çakmak, Ö., & Hevedanlı, M., (2005). Eğitim ve fen-edebiyat fakülteleri biyoloji bölümü öğrencilerinin kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14): 115-127.
- Çelik, M. E. (2021). Ortaokul öğrencilerinin fen kaygısı ölçeği’nin geliştirilmesi ve uygulanması. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi, Kırşehir.
- Ergülcü, Y. (2021). İlköğretim ikinci kademedeki özel yetenekli öğrencilerin matematik dersine dair kaygıları ile akademik özyeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Ayvansaray Üniversitesi, İstanbul.
- Erökten, S. (2010). Fen bilgisi öğrencilerindeki kimya laboratuvar uygulamalarının öğrenci endişeleri üzerine etkisinin değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 107-114. Greenburg, S. L. & Mallow, J.V. (1982). Treating science anxiety in a university counseling center. The Personel and Guidance Journal, 61 (1), 48-50.
- Güven, A. (2024). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin matematik kaygısı ile LGS başarısı ilişkisinin ve matematik kaygısının nedenlerinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
- Haşıloğlu, M. A., & Göğebakan, S. (2021). Ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri dersine yönelik kaygılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Fen Matematik Girişimcilik ve Teknoloji Eğitimi Dergisi, 4(2), 141-154.
- Hendrickx, D. (2017). Freud and Lacan on fetishism and masochism/sadism as paradigms of perversion. (Unpublished doctoral dissertation). Ghent University, Netherlands.
- Hevedanlı, Ö. Ç. (2005). Eğitim ve fen-edebiyat fakülteleri biyoloji bölümü öğrencilerinin kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14), 115-127.
- Kağıtçı, B. (2014). Fen dersine yönelik kaygı ölçeği geliştirilmesi ve ortaokul öğrencilerinin fen dersi kaygı ile tutum puanlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi, Sakarya.
- Karakaya, F., Avgın, S. S. & Kümperli, E. (2016) Analysis of primary school student's science learning anxiety according to some variables. Journal of Education and Practice, 7(33), 24-31. Kaya, E., & Yıldırım, A. (2014). Science anxiety among failing students. Elementary Education Online, 13(2), 518-525.
- Kurbanoğlu, N. İ. (2014). Investigation of the relationships between high school students' chemistry laboratory anxiety and chemistry attitudes in terms of gender and types of school. Education and Science, 39(171), 199-210.
- Müezzin, E. E., & Özata, B. Ç. (2019). Ortaöğretim öğrencilerinde fen öğrenmeye yönelik kaygı ve motivasyon ilişkisi. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 1(1), 14-21. https://doi.org/10.35365/ctjpp.19.1.02
- Nuwangi, P. P., Riandi, Widodo, A., Isnendes, R., & Ayuningbudi, F. H. W. (2025). Identification of students’ science anxiety: do grade level and gender affect it? Jurnal Penelitian Pendidikan IPA, 11(1), 119-127. https://doi.org/10.29303/jppipa.v11i1.9715
- Oğuz, A. & Ulutürk Sakarya, Y. (Editörler). (2022). Sosyal bilimlerde yeni araştırmalar-VI, Ankara: Berikan Yayınevi.
- Özmen, H. & Karamustafaoğlu, O. (Editörler). (2019). Eğitimde araştırma yöntemleri (2. Baskı), Ankara: Pegem Akademi.
- Öztürk, F. H. (2021). Ortaokul öğrencilerinde fen bilimleri başarısını yordayan değişkenlerin farklı modellerle incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Akdeniz Üniversitesi, Antalya.
- Sheehan E. (1999). Kaygı bozuklukları. Çev. M. Sağlam, Alfa Yayınları, İstanbul.
- Şahin, M., & Kaya, H. (2020). Ortaokul öğrencilerinin fene yönelik kaygı düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(2), 190-206.
- Şimşek, F. & Hamzaoğlu, E. (2023). Fen bilimleri dersine yönelik kaygı ölçeği geliştirme çalışması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 21(1), 287-302. https://doi.org/10.37217/tebd.1174390
- Udo, M. K., Ramsey, G. P., & Mallow, J. V. (2004). Science anxiety and gender in students taking general education science courses. Journal of Science Education and Technology, 13(4), 435-446. Uluçınar Sağır, Ş. (2014). İlköğretim öğrencilerine yönelik fen kaygı ölçeği. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (37), 1-20.
- Varol, Ş. (1990). Lise son sınıf öğrencilerinin kaygı düzeylerini etkileyen bazı etmenler. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
- Yolagiden, C. & Bektaş, O. (2018). Sekizinci sınıf öğrencilerinin fen bilimleri öğrenme kaygıları ile fen bilimleri öğrenme yönelimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(2), 18-41.
- Yücel, A. S. (2008). Development of an anxiety scale for chemistry preparation of an anxiety tree. Hacettepe University Journal of Education, 35(35), 406-415.
- Yürük, N. (2011). The predictors of preservice elementary teachers’ anxiety about teaching science. Journal of Baltic Science Education, 10(1), 17-26.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Fen Bilgisi Eğitimi |
| Bölüm | Düzeltme |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 14 Kasım 2025 |
| Kabul Tarihi | 19 Aralık 2025 |
| Erken Görünüm Tarihi | 9 Nisan 2026 |
| IZ | https://izlik.org/JA88CH34LB |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Sayı: Advanced Online Publication |
Amaç ve Kapsam
Caucasian Journal of Science (CJO), fen eğitimi, çevresel sürdürülebilirlik ve doğa bilimlerinin disiplinlerarası uygulamaları alanlarında yüksek nitelikli bilimsel çalışmaları yayımlamayı amaçlayan, uluslararası hakemli ve açık erişimli bir dergidir. Dergi; araştırmacılar, eğitimciler ve uygulayıcılar için bilim öğretimi, öğrenme süreçleri ve yenilikçi uygulamaların geliştirilmesine katkı sunan özgün çalışmaları yayımlamayı hedeflemektedir.
CJO, özellikle sürdürülebilirlik odaklı yaklaşımlar, yapay zekâ ve dijital teknolojilerin eğitime entegrasyonu ve kanıta dayalı öğretim uygulamaları üzerine yapılan çalışmaları öncelikli olarak desteklemektedir. Dergi, küresel ve yerel düzeyde çevresel ve eğitsel sorunlara çözüm üreten bilimsel bilgi üretimini teşvik etmeyi amaçlar.
Dergi aşağıdaki alanlarda özgün araştırma makaleleri, derleme çalışmaları ve kuramsal çalışmalar yayımlar:
- Fen Eğitimi (Biyoloji, Kimya, Fizik, STEM Eğitimi)
- Çevre ve Sürdürülebilirlik Eğitimi
- Fen Eğitiminde Yapay Zekâ ve Dijital Teknolojiler
- Öğretmen Eğitimi ve Mesleki Gelişim
- Fen Öğretiminde Program Geliştirme ve Öğretim Tasarımı
- Ölçme, Değerlendirme ve Araştırma Yöntemleri
- Doğa Bilimleri ile Eğitimin Disiplinlerarası Çalışmaları
- Eğitim veya sürdürülebilirlik boyutu olan uygulamalı doğa bilimleri çalışmaları
CJO, ampirik bulgulara dayanan, yenilikçi yöntemler içeren ve uygulamaya dönük katkılar sunan çalışmalara öncelik verir. Tüm başvurular çift kör hakemlik sürecinden geçirilmekte olup uluslararası yayın etiği standartlarına uygunluk zorunludur.
Yazım Kuralları
Tek Yazarlı / One author
Büyüköztürk, Ş. (2018). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı istatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum. Pegem Akademi Yayıncılık.
Metin içi gönderme: (Büyüköztürk, 2018, s. 198)
Silverman, D. (2010). Qualitative research: theory, method and practice (3rd ed.). SAGE.
Metin içi gönderme: (Silverman, 2010, p. 110) veya Silverman (2010) suggests… (p. 110) Harris vd. (2001) ifade ettiği üzere (…) (p. 19)
İki yazarlı / Two authors
Yıldırım, A., & Şimsek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6. Baskı). Seçkin Yayıncılık.
Metin içi gönderme: (Yıldırım & Şimsek, 2008, p. 78).
Üç ya da daha fazla yazarlı /Three or more authors
Anderson, L.W., Krathwohl, D. R., Airasian, P.W., Cruikshank, K. A., Mayer, R. E., Pintrich, P. R., et al. (2001). A taxonomy for learning, teaching, and assessing: a revision of Bloom’s taxonomy of educational objectives. Longman.
Metin içi gönderme: (Anderson et al., 2001, p. 41), “et al.” Türkçe metin içi kaynak gösterimlerinde “vd.” olarak eklenmelidir.
Doi numaralı / With a doi
Gillam, T. (2018). Creativity, wellbeing and mental health practice. Wiley Blackwell. https://doi.org/10.1007/978-3-319-74884-9
Metin içi gönderme: (Gillam, 2018, p. 11)
Kesharwani, P. (Ed.). (2020). Nanotechnology based approaches for tuberculosis treatment. Academic Press.
Metin içi gönderme: (Kesharwani, 2020, p. 49)
Kitap içi bölüm / Chapter in book
Clement, J. J. (2008). The role of explanatory models in teaching for conceptual change. In S. Vosniadou (Ed.), International handbook of research on conceptual change (pp. 417–452). New York/London: Routledge.
Metin içi gönderme: (Clement, 2008, p. 430)
Chiu, J., & Linn, M. C. (2012). The role of self-monitoring in learning chemistry with dynamic visualizations. In A. Zohar & Y. J. Dori (Eds.), Metacognition in science education (pp. 133–163). Dordrecht: Springer.
Metin içi gönderme: (Chiu & Linn, 2012, p. 141)
Magnusson, S., Krajcik, L., & Borko, H. (1999). Nature, sources and development of pedagogical content knowledge. In J. Gess-Newsome & N. G. Lederman (Eds.), Examining pedagogical content knowledge (pp. 95–132). Dordrecht, Netherlands: Kluwer.
Metin içi gönderme: (Magnusson et al., 1999, p. 130)
Chand, N. (2019). Standardized turmeric and curcumin. In R. C. Gupta, A. Srivastava, & R. Lall (Eds.), Nutraceuticals in veterinary medicine (pp. 3-24). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-04624-8 (With a doi/doi numaralı)
Metin içi gönderme: (Chand, 2019, p. 13)
Çeviri kitapta bölüm / Chapter in a translated book
Finger, J., & Bamford, B. (2010). Ölçme ve değerlendirmenin yönetimi. (K. Yılmaz & E. Oğuz, çev.). Sınıf yönetimi stratejileri öğretmen kılavuzu [The Classroom Teacher’s Book Of Management Essentials]. (Çev. Edt: T. Karaköse). Nobel Yayıncılık. s. 194-243.
Metin içi gönderme: (Finger & Bamford, 2010, s. 212)
Kitap İncelemesi / Book Review
Dent-Read, C., & Zukow-Goldring, P. (2001). Is modeling knowing? [Review of the book Models of cognitive development, by K. Richardson]. American Journal of Psychology, 114, 126-133.
Metin içi gönderme: (Dent-Read & Zukow-Goldring, 2001)
E-kitap / E-book
Acar, H. M. (2020). Yıldız tozu yoldaşlığı. https://thinpo.com/2ObKrVf
Metin içi gönderme: (Acar, 2020)
Chin, C. (2007). Teacher questioning in science classrooms: approaches that stimulate productive thinking. Journal of Research in Science Teaching, 44(6), 815–843. https://doi.org/10.1002/tea.20171
Metin içi gönderme: (Chin, 2007) veya Chin (2007)
Borji, V. & Sánchez, A. (2019). An exploratory analysis of the representations of functions in the university entrance exam in Spain and Iran. Eurasia – Journal of Mathematics, Science and Technology Education, 15(8), 1-12. https://doi.org/10.29333/ejmste/106258
Metin içi gönderme: (Borji & Sanchez, 2019)
He, J., Barrera-Pedemonte, F., & Buchholz, J. (2019). Cross-cultural comparability of noncognitive constructs in TIMSS and PISA. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 26(4), 369-385. https://doi.org/10.1080/0969594X.2018.1469467
Metin içi gönderme: (He et al., 2019) veya He et al. (2019)
Sins, P. H. M., Savelsbergh, E. R., van Joolingen,W. R., & van Hout-Wolters, B. H. (2009). The relation between students’ epistemological understanding of computer models and their cognitive processing on a modelling task. International Journal of Science Education, 31(9), 1205–1229. https://doi.org/10.1080/09500690802192181
Metin içi gönderme: (Sins et al., 2009) veya Sins et al. (2009)
Nowiski, W., Haddoud, M. Y., Lancaric, D., Egerova, D., & Czegledi, C. (2017). The impact of entrepreneurship education, entrepreneurial self-efficacy and gender on entrepreneurial intentions of university students in the Visegrad countries. Studies in Higher Education, 44(2), 361-369. https://doi.org/10.1080/03075079.2017.1365359
Metin içi gönderme: (Nowiski et al., 2017) veya Nowiski et al. (2017)
Wolchik, S. A., West, S. G., Sandler, I. N., Tein, J., Coatsworth, D., Lengua, L., Johnson, A., Ito,H., Ramirez, J., Jones, H., Anderson, P., Winkle, S., Short, A., Bergen, W., Wentworth, J., Ramos, P., Woo, L., Martin, B., Josephs, M., … Brown, Z. (2005). Study of the brain. Psychology Journal, 32(1), 1-15. https://doi.org/10.1037/1061-4087.45.1.11 (up to 20 authors/20 yazardan daha fazla)
Metin içi gönderme: (Wolchik et al., 2017) veya Wolchik et al. (2017)
Förtsch, C., Werner, S., Dorfner, T., von Kotzebue, L., & Neuhaus, B. J. (2016). Effects of cognitive activation in biology lessons on students’ situational interest and achievement. Research in Science Education. https://doi.org/10.1007/s11165-016-9517-y (Erken görünüm makale kaynakça gösterimi)
Metin içi gönderme: (Förtsch et al., 2016) veya Förtsch et al. (2016)
Briscoe, R. (in press). Egocentric spatial representation in action and perception. Philosophy and Phenomenological Research. Retrieved from http://cogprints.org/5780/1/ECSRAP.F07.pdf (Baskıda olan makale kaynakça gösterimi)
…………………….
Lenske, G., Thillmann, H., Wirth, J., Dicke, T., & Leutner, D. (2015). Evaluation eines Tests zur Erfassung des pädagogisch-psychologischen Professionswissens von Lehrkräften [Evaluation of an test capturing pedagogical-psychological knowledge of teachers]. Zeitschrift für Erziehungswissenschaft, 18(2), 225-245. https://doi.org/10.1007/s11618-015-0627-5 (İngilizce dışında başka bir yabancı dilde kaynakça gösterimi)
Metin içi gönderme: (Lenske et al. 2015) veya Lenske et al. (2015)
Aynı yazarın aynı yıl yayınlanmış birden fazla eserinin metin içi gösterilmesi; (Alkan, 2019a, 2019b) veya Alkan’ın (2019a) çalışmasına göre (…)
Aynı yazara ait farklı yıllarda yayınlanmış çalışmaların metin içi gösterilmesi; (Alkan, 2010, 2012).
İki yazarlı çalışmaların metin içi kaynakça gösteriminde yazar adları ‘‘ve’’ (and) ile değil ampersen (&) işareti ile ayrılmalıdır.
Aynı soyisme sahip yazarlarda, karışıklığı önlemek için ismin ilk harfinin de kullanılması gerekir.
Metin içi gönderme: (M. Alkan, 2010; H. Alkan, 2018)
National Research Council (NRC). (2013). Developing assessments for the Next Generation Science Standards. National Academy Press.
The American Psychological Association (APA). (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7th ed.).
American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Author. https://doi.org/10.1176/appi.books.9780890425596
Nursing Council of New Zealand. (2012). Code of conduct for nurses [PDF]. https://www.nursingcouncil.org.nz/Public/Nursing/Code_of_Conduct/NCNZ/nursing-section/Code_of_Conduct.aspx?hkey=7fe9d496-9c08-4004-8397-d98bd774ef1b
Metin içi gönderme: The Nursing Council of New Zealand. (NCNZ, 2012) notes … (p. 11). veya (Nursing Council of New Zealand, NCNZ, 2012, p. 11).
Lankford, D. (2010). Examining the pedagogical content knowledge and practice of experienced secondary biology teachers for teaching diffusion and osmosis. (Unpublished doctoral dissertation). University of Columbia, Missouri.
Metin içi gönderme: (Lankford, 2010, s. 68)
Van Brunt, D. (1997). Networked consumer health information systems. (Doctoral Thesis). ProQuest Dissertations and Theses Date Base. (UMI No. 9943436)
Metin içi gönderme: (Van Brunt, 1997, s. 34)
Guo, D., Zhang, S., McTigue, E., & Wright, L. K. (2017, April). Do you get the picture?: A metaanalysis of the effect of graphics on reading comprehension. Paper presented at the American Educational Research Association conference, San Antonio.
Metin içi gönderme: (Guo et al., 2017)
Becker, J. R., & Rivera, F. (2005). Generalization schemes in algebra of beginning high school students. In H. Chick, & J. Vincent (Eds.), Proceedings of the 29th annual conference of the International Group for the Psychology of Mathematics Education (Vol. 4, pp. 121–128). PME.
Metin içi gönderme: (Becker & Rivera, 2005, p.123)
Bologna, C. (2019, October 31). Why some people with anxiety love watching horror movies. HuffPost. https://www.huffpost.com/entry/anxiety-love-watching-horrormovies_l_5d277587e4b02a5a5d57b59e Online kaynak gösterimlerinde “erişilmiştir (retrieved from)” ifadesine gerek yoktur.
Metin içi gönderme: (Bologna, 2019)
URL1. https://www.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosyagirisimcilik.pdf
Metin içi gönderme: (URL1)
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Etik Konular
Caucasian Journal of Science dergisi Fen Bilimleri, Sağlık, Mühendislik ve Fen Bilimleri Eğitimi alanında, araştırma makaleleri, kısa bildiriler, olgu sunumları, derleme yazıları ve editöre mektuplar yayınlanmak üzere kurulmuş hakemli bir dergidir.
Dergi için kullanılan etik ilkeler ve kurallar “Yayın Etiği Komitesinin (Committe on Publication Ethics - COPE) yönergesine göre belirlenmiş ve uyarlanmıştır. Dergi ayrıca uluslararası yayın standartları kapsamında ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) önerilerini dikkate almakta olup, TR Dizin ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) düzenlemeleri ile tam uyumlu şekilde yayın faaliyetlerini yürütmektedir.
Dergi, bilimsel bilginin eşit erişimini desteklemek amacıyla elmas (diamond) açık erişim modelini benimsemektedir. Bu kapsamda yazarlardan herhangi bir makale işlem ücreti (APC) veya başvuru ücreti talep edilmemekte ve tüm içerikler okuyuculara ücretsiz sunulmaktadır. Hazırlanan bu kuralların dergi bileşenlerine göre düzenlenmesinde şu özelliklere yer verilmiştir.
Yazarlara İlişkin Etik Uygulamalar
- Yazarlar, dergiye gönderilen ve kapsamı giriş kısmında belirtilen Fen Bilimleri, Sağlık, Mühendislik ve Fen Bilimleri Eğitimi alanındaki özgün çalışmaları dergiye göndermekle yükümlüdür.
- Yazarlar, makalelerin kaynakçasını düzenlerken dergi ana sayfasında yer alan kurallara göre (APA-7) doğru kaynak gösterimine dikkat etmek durumundadır.
- Dergiye gönderilen makalelerin aynı süreçte başka bir dergiye gönderilmesi söz konusu olmamakla birlikte yazar, bu konudaki “Telif Hakkı Devir Formunu” da çalışma beraberinde göndermelidir.
- Çalışmalarda yazar olarak yer alacak kişilerin alanla ilgili katkı sağlamış olması esastır. Çalışmaya akademik desteği olmayan ve konu ile ilişkisi bulunmayan kişilerin yazar olarak yazılmamasına dikkat edilmelidir.
- Yazarlar, çalışmada kullanılan verilerin doğruluğundan sorumludur ve gerekli durumlarda verileri paylaşmaya hazır olmalıdır (data availability ve şeffaflık ilkesi).,
- Yapay zekâ araçları (ör. ChatGPT vb.) kullanılmış ise bu durum açıkça belirtilmelidir. Yapay zekâ sistemleri yazar olarak gösterilemez (AI policy).
- Yazarlar hakemlerin talep etmesi halinde gerekli rapor, istatistik sonuç, gözlem verileri vb. gibi kanıt olabilecek bilgileri ibraz etmekle yükümlüdür. Bunların saklanma süresi en az 5 yıldır.
- Yazarların çalışmalarında hata olduğunu fark etmesi durumunda dergi editörünü veya alan editörünü haberdar etmesi, ya düzeltme hakkı istemesi veya yayını çekmesi gerekmektedir.
- Yayınlanmak üzere gönderilen çalışmaya ilişkin bir çıkar çatışması fark edildiğinde tüm sorumluluk yazara ait olup, gerekli yasal ve idari yükümlülük yazara aittir.
Hakemlere İlişkin Etik Uygulamalar
- Dergide çifte körleme sistemine göre hakemlik uygulanmakta olup, yazarların hakemlerden, hakemlerin de yazarlardan haberdar olması engellenmektedir. Tüm yazışmalar Dergipark sistemi üzerinden yapılmakta olup, objektif kriterlere dayanmaktadır. Hakem raporları aynı sistem üzerinden gönderilmekte olup, düzeltme isteyen hakemlere çalışmayı tekrar görebilme fırsatı sağlanmaktadır.
- Hakemler atanırken gönderilen makale veya çalışma ile doğrudan ilişkili uzmanlara gönderim yapılmaktadır.
- Hakemler değerlendirme sürecinde tamamen tarafsız, objektif ve bilimsel kriterlere dayalı hareket etmelidir.
- Hakemler değerlendirdikleri çalışmaları kişisel çıkarları doğrultusunda kullanamaz.
- Disiplinler arası çalışmalarda hakem atamaları konunun özelliğine göre çalışma alanlarının farklı hakemlerine gönderilmekte olup, objektiflik korunmaya çalışılmaktadır.
- Yazarlar, hakem öneri formunu ana sayfadaki form üzerinden doldurup, dergi yönetimine iletmektedir. Bu aşamadan sonra atanan hakemin kim ya da kimlerden oluşacağı konusunda yazarın asla bir bilgisi olmamaktadır. Gönderilen hakem öneri formu dergi yönetimine hakem atamada mutlak yön vermez. Önerilen hakemler, yurt dışı, yurt içi, kamu veya vakıf üniversitelerinden seçilebileceği gibi alanda otorite olmuş emekli öğretim üyeleri arasından da seçilebilir.
- Hakemler en az doktora seviyesinde eğitim almış olmalıdır.
- Hakemler 2 asıl 1 yedek olarak belirlenir ve eşitlik durumunda 3. Hakem devreye girer ve belirleyici olur.
- Hakemler de yazarlar gibi çıkar çatışması fark ettikleri aşamada dergi yönetimini uyarmak ve ciddiyete katkıda bulunmakla yükümlüdür.
- Hakem değerlendirme formlarında eksiklikler açıkça ifade edilmeli, gerekçeler iyi belirlenmeli ve yazarlara bu konuda net dönütler verilmelidir.
- Hakemler eleştirilerini edebi kurallara göre beyan ederler. Herhangi bir üslup bozukluğu durumunda ilgili hakem uyarılır ve davranışını düzeltmesi istenir. Tekrarı halinde ise gerekli önlemleri almak dergi yönetiminin tasarrufundadır.
- Hakemlerin kendilerine verilen süre içerisinde değerlendirmelerini tamamlamaları gerekmekte ve burada belirtilen etik sorumluluklara uymaları beklenmektedir.
Editörlere İlişkin Etik Uygulamalar
Editörler derginin işleyişini düzenlerken;
- Dergi Editörleri için Etik Davranışlar ve En İyi Uygulamalar (COPE Kılavuzu)
- Dergi Editörleri için Pratik Uygulamalar ve İletişim Kılavuzunu (COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors)
- Editörler, yayın kararlarını yalnızca bilimsel kalite, özgünlük ve dergi kapsamına uygunluk kriterlerine göre verir.
- Editörler, çıkar çatışmalarını önlemek ve şeffaflığı sağlamakla yükümlüdür.
- Dergi Editörleri için En İyi Pratik Uygulamalar KIlavuzunu (COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors) dikkate almak ve bu ilkelere bağlı kalmak zorundadır.
Zira, Editör dergide basılan tüm makalelerden sorumludur. Editörün etik görevleri ve sorumlulukları aşağıdaki gibidir:
Genel Görevler
- Derginin çağdaş niteliklere ulaşması ve alana katkı sağlaması konusundaki çaba öncelikle editörün sorumluluğudur. Bu konuda alan editörleri ile geliştirme çalışmaları da editörün kontrolünde sağlanmaktadır.
- Editör, yazarlarla hiyerarşik bir mesafe oluşturmamalı ve açıkça her konuda yazarlara rehberlik etmekle yükümlüdür.
Editör-Okuyucu Etkileşimi
- Editör, hakem değerlendirmesinin gerekli olmadığı editöre mektup, davetli yazılar, konferans duyuruları vb. gibi bilgilerin açıkça belirtildiğinden emin olmalıdır.
- Editör, yayımlanan makalelerin dergi okuyucularının bilgi ve becerileriyle uyumlu olabilmesi için gerekli çalışmayı yürütmesi gerekmektedir.
Editör-Hakem İlişkileri
- Editör, gönderilen makale ve çalışmaların doğru hakemlere gönderilmesi konusunda gerekli kontrolü sağlamalıdır.
- Editör, hakemlerin bir makaleyi değerlendirmeden önce makaleye ilişkin çıkar çatışmaları bulunmadığını belirtmelerini talep etmekle yükümlüdür.
- Editör, makalelerin değerlendirilmesinde her türlü takip ve değerlendirme belgesini hakemlere sağlamakla yükümlüdür.
- Editör, hakem değerlendirme sürecinin çifte körleme ile sürdürüldüğünden emin olmalı ve yazarlara hakemleri, hakemlere de yazarları asla beyan etmemelidir.
- Editör, hakemlerin zamanında görevlerini yapmalarına ve eksiklikler hakkında geri bildirim sağlamalarına dikkat etmelidir.
- Editör, belirli periyotlarda hakemlerin görüşlerini alıp daha iyi bir değerlendirme süreci için veri toplamalıdır.
- Editör, nezaket kurallarını ihlal eden hakemlere uyarı ve diğer önlemleri almakla yükümlüdür.
- Editör, hakem kurulunu her zaman genişletme eğiliminde bulunmalı ve güncelleme konusunda gerekli çabayı göstermelidir.
Editör-Yazar İlişkileri
- Derginin belirli yazım kuralları vardır ve bu kurallar ana sayfada herhangi bir ikilem yaratmayacak düzeyde açıkça ifade edilmiştir. Editör, yazım kuralları konusunda yapılan değişiklikleri anında yazarlara bildirmek ve yazım kuralları sayfasını yenilemekle mükelleftir.
- Editör, gönderilen makaleyi inceler ve ilgili alan editörüne iletir. Alan editörleri bu makaleyi gözden geçirerek değerlendirme aşamasına geçer veya reddeder. Reddedilen makalenin gerekçesi objektif olarak yazara bildirilir. Değerlendirme aşamasında ise alan ilişkin hakem seçimi, yazım kurallarına uygunluk ve kaynakça yazımının kontrolleri sağlanır. Bu değerlendirmeler bittikten sonra durum editöre iletilir ve süreç başlar.
- Makalelerin gönderilme tarihi ve yayıma kabul edilme tarihi editör tarafından makalenin başlığında yazılır.
- Editör, yazarların makaleye ilişkin sorularına cevap verme yükümlülüğü vardır. Makalenin akıbeti hakkındaki sorular editör tarafından cevaplanır.
Editör-Editörler Kurulu İlişkileri
- Editör, editör yardımcıları/alan editörlerine yoğunluktan dolayı ekleme ve görevini yerine getirmeyen editör yardımcıları/alan editörlerinin görevine son verme hakkına sahiptir. Yeni görev alan editör kurulu üyelerine yayım ve yazım kurallarını okumaları ifade edilmelidir.
- Editör, editör yardımcıları-alan editörlerine görev verirken alanda uzman ve katkı sağlayacak kişileri seçmelidir.
- Editör, görevlendirdiği editör kurulu üyelerinden derginin gelişimin desteklemek, doğru hakem atamalarında hassas davranmak, objektif ilkeleri asla aşmamak, yazım kurallarında belirlenen mutlak kararları uygulamak gibi ciddi görevleri yürütmelerini beklemek ve kontrol etmek sorumluluğundadır.
Derginin Etik Sorumlulukları
- Yayıncı, Caucasian Journal of Science dergisinde makale yayımlama sürecinde kararı ve hakemlik sürecini editörün sorumluluğunda kabul eder.
- Dergi, yayın süreçlerinde şeffaflık, hesap verebilirlik ve akademik dürüstlük ilkelerini benimser.
- Yayıncı, dergide yayımlanan makalelere www.cjoscience.com adresinden ulaşılabilmesini sağlamak, açık erişimi aktive etmek ve teknik sorunları asgari olarak sergilemek için gerekli önlemi almakla yükümlüdür.
- Dergi, hem www.cjoscience.com adresinden hem de Dergipark sistemi üzerinden https://dergipark.org.tr/tr/pub/cjo yayımlama yapmaktadır. Her iki adreste senkron yüklemeye tabi olup, olası aksiliklerde ikinci bir tercih sunulmaktadır.
İntihal ve Etik Dışı Davranışlar
Dergiye gönderilen makaleler iThenticate veya benzeri yazılımlar ile taranır. Ancak değerlendirme yalnızca benzerlik oranına göre değil, editoryal değerlendirme ve içerik bağlamı dikkate alınarak yapılır.
Makalelerde gerek editör ve editör kurulu tarafından, gerekse şikayet nedeni ile intihal tespit edilirse makale yayımlanmadan geri gönderilir.
Dergide etik dışı davranışlar şu şekilde belirlenmiştir:
- Etik ihlal tespit edilmesi durumunda dergi, COPE yönergelerine uygun olarak düzeltme, geri çekme (retraction) veya uyarı (expression of concern) yayımlayabilir.
- Dergi, İntihal, Veri uydurma, Etik ihlal ve Çift yayın durumlarında makaleyi geri çekebilir.
- Çalışmaya katkıda bulunanların yazılmaması, çalışmaya katkıda bulunmayanların yazılması şeklindeki haksız yazarlık,
- Makale tezlerden türetilmiş, ya da proje kapsamında yapılmış ise bunun belirtilmemesi,
- Bir çalışmayı sayısal çokluk amacı ile birden çok çalışmaya dönüştürmek için yapılan dilimleme,
- Gönderilen çalışmalara ilişkin çıkar çatışmalarının bildirilmemesi,
- Çifte körleme sürecinin deşifre edilmesi,
- Yayımlanan çalışmayı farklı dillerde farklı dergilerde yayınlamak.
Çıkar Çatışması
- Tüm yazarlar, hakemler ve editörler olası çıkar çatışmalarını beyan etmek zorundadır.
Ücret Politikası
Hiçbir ad altında yazar veya kurumundan ücret alınmaz.
Caucasian Journal of Science dergisine gönderilen makaleler için herhangi bir işlem ve yayın ücreti talep etmemektedir.
Dizinler
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Editör
Editör Yardımcıları
Editör Kurulu
