Gebelerin algılanan stres düzeylerinin ve stres nedenlerinin değerlendirilmesi
Öz
Amaç: Bu araştırma; riskli olan ve olmayan gebelerin algılanan stres düzeylerini ve stres nedenlerini incelemek ve karşılaştırmak amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma örneklemini, Ağustos 2017-Şubat 2018 tarihleri arasında Ankara’da bulunan Sağlık Bakanlığı’na bağlı iki hastanenin Kadın Doğum Servisi ve Gebe Polikliniğine başvuran 312 gebe (156 riskli/156 normal) oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak “Anket Formu” ve “Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ)" kullanılmıştır.
Bulgular: Riskli gebelerde ASÖ puanı ortancası 24.0, normal gebelerde 21.0 olarak tespit edilmiş ve riskli gebelerde ASÖ puanı normal gebelerde elde edilen değerlerden anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Çalışmamızda riskli gebelik tanısının konmuş olması, gebelikte tehlike belirtilerinin varlığı, gebelikte olumsuz durumların ortaya çıkmış olması ve gebelik süreci ile ilgili belirsizlikler gibi stres nedenleri riskli gebelerde daha fazla oranda görülürken, doğum ile ilgili korkular nedeni ile stres yaşama durumu normal gebelerde fazla görülmektedir.
Sonuç: Çalışmamızda her iki gruptaki gebelerin ASÖ puanı orta düzeydedir ve riskli gebelerde ASÖ puanı normal gebelerde elde edilen değerlerden anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Gebelikte olumsuz psikososyal reaksiyonların tanınması ve koruyucu sağlık hizmetlerinin geliştirilmesinin, anne ve bebeğin sağlık sonuçlarının iyileştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Çoban A, Yanıkkeren UE. Gebelerde uyku kalitesi ve yorgunluk düzeyi. Ege Tıp Dergisi 2010;49(2):87-94.
- 2. Karataş T, Mete S. Gebelikte bulantı kusma sorunu yaşama durumu ile sosyal destek arasındaki ilişkinin incelenmesi. DEUHYO ED 2012;5(2):47-52.
- 3. Heaman M. Psychosocial impact of high- risk pregnancy : Hospital and home care. Clin Obstet and Gynecol 1998;41(3):626-39.
- 4. Hess C, Teti D, Hussey-Gardner B. Self-efficacy and parenting of high-risk infants: The moderating role of parent knowledge of infant development. J APPL DEV PSYCHOL 2004;25(4):423-37. doi:10.1016/j.appdev.2004.06.002
- 5. Dönmez S, Dağ H, Kazandı M. Amniyosentez öncesi gebelerde anksiyete ve depresyon risk düzeylerinin belirlenmesi. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2012;3(4):255-61.
- 6. Gilbert E, Harmon J. Yüksek riskli gebelik ve doğum el kitabı (Çev. Taşkın L). Ankara: Palme Yayıncılık, 2011.
- 7. Akın G. İnsan Sağlığı ve Çevre Etkileşimi. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi 2014;54(1):105-16.
- 8. Ölçer Z, Oskay U. Yüksek Riskli Gebelerin Yaşadığı Stresörler ve Stresle Baş Etme Yöntemleri. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi 2015;12(2):85-92.
- 9. Dunkel Schetter C, Tanner L. Anxiety, depression and stress in pregnancy: implications for mothers, children, research, and practice. Curr Opin in Psychiatry 2012; 25:141-8. doi:10.1097/YCO.0b013e3283503680
- 10. Eskin M, Harlak H, Demirkıran F, Dereboy Ç. Algılanan Stres Olceğinin Turkceye Uyarlanması: Guvenirlik ve Gecerlik Analizi. New Symposium Journal 2013;51(3):132-40.
