Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE RUMİNASYON VE YALNIZLIK ARASINDAKİ İLİŞKİDE SOSYAL KAYGININ ARACILIK ROLÜ

Yıl 2026, Cilt: 35 , - , 09.04.2026

Ercan Erinç , Nilgün Öztürk

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1653085
https://izlik.org/JA73KK53BB

Öz

Bu araştırma, üniversite öğrencilerinde tekrarlayan düşünceler (ruminasyon) ile yalnızlık arasındaki ilişkide sosyal kaygının aracı etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, 409'u kadın (%79,9) ve 103'ü erkek (%20,1) olmak üzere toplam 512 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların yaşları 18 ile 24 arasında değişmekte olup, ortalama yaş 20,07 olarak hesaplanmıştır. Veri toplama aşamasında; Demografik Bilgi Formu, UCLA Yalnızlık Ölçeği, Sosyal Kaygı Ölçeği ve Olumlu ve Olumsuz Ruminasyon Ölçeği kullanılmıştır. Tekrarlayan düşünceler ile yalnızlık arasındaki ilişkide sosyal kaygının aracı rolünü test etmek için Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) uygulanmıştır. Elde edilen bulgular, sosyal kaygının hem tekrarlayan düşünceler hem de yalnızlık ile pozitif yönde anlamlı bir ilişki içinde olduğunu göstermiştir. Ayrıca, tekrarlayan düşünceler ile yalnızlık arasında da pozitif yönlü bir bağlantı olduğu belirlenmiştir. Çalışmanın en önemli bulgusu ise, tekrarlayan düşünceler ile yalnızlık arasındaki ilişkide sosyal kaygının aracı bir rol üstlendiği yönündedir. Bu sonuç, sosyal kaygının, sürekli düşünen üniversite öğrencilerinin yalnızlık deneyimlerini artırabilecek bir etken olabileceğine işaret etmektedir. Elde edilen bulgular, mevcut literatür çerçevesinde tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Yalnızlık Ruminasyon sosyal kaygı üniversite öğrencileri

Etik Beyan

Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi 16.01.2024/01-537 sayılı tarih ve karar nolu etik inceleme kurulundan onay alındıktan sonra veriler 2024 yılının Şubat ve Mart aylarında toplanmıştır.

Destekleyen Kurum

Yok

Teşekkür

Yok

Kaynakça

  • Abela, J. R. Z., & Hankin, B. L. (2011). Rumination as a vulnerability factor to depression during the transition from early to middle adolescence: A multiwave longitudinal study. Journal of Abnormal Psychology, 120(2), 259–271. https://doi.org/10.1037/a0022796
  • Aldao, A., Nolen-Hoeksema, S., & Schweizer, S. (2010). Emotion-regulation strategies across psychopathology: A meta-analytic review. Clinical Psychology Review, 30(2), 217–237. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2009.11.004
  • Azizoğlu, S. (1993). Psikolojik yardım aramaya yönelen ve yönelmeyen bireylerde stres, kontrol odağı inancı, yalnızlık algısı ve psikolojik belirti gösterme düzeyi arasındaki ilişki. [Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Barber, L., Maltby, J., & Macaskill, A. (2005). Angry memories and thoughts of revenge: The relationship between forgiveness and anger rumination. Personality and Individual Differences, 39(2), 253–262. https://doi.org/10.1016/j.paid.2005.01.006
  • Baytemir, K., & Yıldız, M. A. (2017). Multiple mediation of loneliness and negative emotions in the relationship between adolescents’ social anxiety and depressive symptoms. Anales de Psicología, 33(3), 612–620. https://doi.org/10.6018/analesps.33.3.269211
  • Beutel, M. E., Klein, E. M., Brähler, E., Reiner, I., Jünger, C., Michal, M., & Tibubos, A. N. (2017). Loneliness in the general population: Prevalence, determinants and relations to mental health. BMC Psychiatry, 17(1), 1–7. https://doi.org/10.1186/s12888-017-1262-x
  • Book, S. W., & Randall, C. L. (2002). Social anxiety disorder and alcohol use. Alcohol Research and Health, 26(2), 130–135.
  • Borawski, D. (2021). Authenticity and rumination mediate the relationship between loneliness and well-being. Current Psychology, 40(9), 4663–4672. Boylu, A. A., Günay, G., & Ersoy, A. F. (2019). Üniversite öğrencilerinde algılanan sosyal desteğin yalnızlık üzerindeki etkisinin incelenmesi. Sosyoekonomi, 27(41), 211–221.
  • Breen, W. E., & Kashdan, T. B. (2011). Anger suppression after imagined rejection among individuals with social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 25(7), 879–887.
  • Brown, T.A. (2015). Uygulamalı araştırmalar için doğrulayıcı faktör analizi (2. baskı). The Guilford Press.
  • Brozovich, F. A., Goldin, P., Lee, I., Jazaieri, H., Heimberg, R. G., & Gross, J. J. (2015). The effect of rumination and reappraisal on social anxiety symptoms during cognitive‐behavioral therapy for social anxiety disorder. Journal of Clinical Psychology, 71(3), 208–218. https://doi.org/10.1002/jclp.22132
  • Brozovich, F., & Heimberg, R.G. (2008). An analysis of post event processing in social anxiety disorder. Clinical Psychology Review, 28, 891–903.
  • Buluş, M. (1997). Üniversite öğrencilerinde yalnızlık. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(3), 82-90.
  • Burhanoğlu, S. (2016). Ruminasyon (Rumination) kavramı nedir? Sabri Burhanoğlu. https://www.sabriburhanoglu.com (Erişim tarihi:15 Eylül 2024)
  • Butler L. D., & Nolen-Hoeksema, S. (1994). Gender differences in response to depressed mood in a college sample. Sex Roles, 30, (5–6), 331–346.
  • Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  • Chen, J., Rapee, R. M., & Abbott, M. J. (2013). Mediators of the relationship between social anxiety and post-event rumination. Journal of Anxiety Disorders, 27(1), 1-8. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2012.10.008
  • Çokluk, U., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve Lisrel uygulamaları. Pegem Akademi.
  • Demir, A. G. (1989). UCLA yalnızlık ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 7(23),14-18.
  • Demirci, A., & Arslan, C. (2022). The study of adaptation of the Positive and Negative Rumination Scale into Turkish. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 12(66), 419-430. https://doi.org/10.17066/tpdrd.1174970
  • Doğan, N. T., & F. Sapmaz, (2008). “Sosyal anksiyete bozukluğunun (sosyal fobi) doğası: Bir gözden geçirme.17. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Sakarya.
  • Duy, B. (2003). Bilişsel-davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışmanın yalnızlık ve fonksiyonel olmayan tutumlar üzerine etkisi. [Doktora tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Duyan, V., Duyan, G. Ç., Çiftçi, E. G., Sevin, Ç., Erbay, E., & İkizoğlu, M. (2008). Lisede okuyan öğrencilerin yalnızlık durumlarına etki eden değişkenlerin incelenmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 33, 28-41
  • Edmondson, K. A. (2004). Forgiveness and rumination: Their relationship and effects on psychological and physical health. (Publication No. 3156519). [Doctoral dissertation, University of Tennessee]. ProQuest Dissertations and Theses Global.
  • Edwards, S. L., Rapee, R. M., & Franklin, J. (2003). Postevent rumination and recall bias for a social performance event in high and low socially anxious individuals. Cognitive Therapy and Research, 27(6), 603-617. https://doi.org/10.1023/A:1026395526858
  • Eres, R., Lim, M. H., Lanham, S., Jillard, C., & Bates, G. (2021). Loneliness and emotion regulation: Implications of having social anxiety disorder. Australian Journal of Psychology, 73(1), 46-56. https://doi.org/10.1080/00049530.2021.1904498
  • Farmer, A.S., & Kashdan, T.B. (2012). Social anxiety and emotion regulation in daily life: Spillover effects on positive and negative social events. Cognitive Behaviour Therapy, 41(2), 152–162. https://doi.org/10.1080/16506073.2012.666561
  • Fisher, P., & Wells, A. (2009). Metacognitive therapy: Distinctive features. Routledge.
  • García, F. E., Duque, A., & Cova, F. (2017). The four faces of rumination to stressful events: A psychometric analysis. Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy, 9(6), 758–765. https://doi.org/10.1037/tra0000289
  • Gross, J. J. (1998). The emerging field of emotion regulation: An integrative review. Review of General Psychology, 2(3), 271-299. https://doi.org/10.1037/1089-2680.2.3.271
  • Gültekin, B. K., & Dereboy, İ. F. (2011). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobinin yaygınlığı ve sosyal fobinin yaşam kalitesi, akademik başarı ve kimlik oluşumu üzerine etkileri. Türk Psikiyatri Dergisi, 22(3), 150-158.
  • Gümüş, E. A. (2000). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık ve beden imgelerinden doyum düzeylerinin sosyal kaygı düzeyleri ile ilişkisinin incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33, 99-108.
  • Haslam, C., Cruwys, T., Chang, M. X. L., Bentley, S. V., Haslam, S. A., Dingle, G. A. & Jetten, J. (2019). Groups 4 Health reduces loneliness and social anxiety in adults with psychological distress: Findings from a randomized controlled trial. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 87(9), 787–801. https://doi.org/10.1037/ccp0000427
  • He, Y., Walker, J. M., Payne, S. C., & Miner, K. N. (2021). Explaining the negative impact of workplace incivility on work and non‐work outcomes: The roles of negative rumination and organizational support. Stress and Health, 37(2), 297–309. https://doi.org/10.1002/smi.2988
  • Hebebci, M. T., & Shelley, M. (2018). Analysis of the relationship between university students’ problematic internet use and loneliness. International Journal of Assessment Tools in Education, 5(2), 223-234.
  • Heinrich, L. M., & Gullone, E. (2006). The clinical significance of loneliness: A literature review. Clinical Psychology Review, 26(6), 695–718. doi.org/10.1016/j.cpr.2006. 04.002
  • Hoglund, C. L., & Collison, B. B. (1989). Loneliness and irrational beliefs among college students. Journal of College Student Development. 30,53-57.
  • Hong, R. Y. (2005). Worry and rumination: Differential associations with anxious and depressive symptoms and coping behaviour. Behavior Research and Therapy, 43(3), 277-290.
  • İzgiç, F., Akyüz, G., Doğan, O., & Kuğu, N. (2000). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobi yaygınlığı. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 1(4), 207–214.
  • Jang, M., & Kim, Y. H. (2012). The effect of group sandplay therapy on the social anxiety, loneliness and self-expression of migrant women in international marriages in South Korea. The Arts in Psychotherapy, 39(1), 38-41.
  • Karahan, T., Sardoğan, M., Şar, A., Ersanlı, E., Kaya, S. N., & Kumcağız. H. (2004). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişkiler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 27-39.
  • Karaoğlu, N., Avşaroğlu, S., & Deniz, M. (2009). Yalnız mısın? Selçuk Üniversitesi öğrencilerinde yalnızlık düzeyi ile ilgili bir çalışma. Marmara Medical Journal, 22(1), 19-26.
  • Kashdan, T. B., & Roberts, J. E. (2007). Social anxiety, depressive symptoms, and post-event rumination: Affective consequences and social contextual influences. Journal of Anxiety Disorders, 21(3), 284–301. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2006.05.001
  • Kashdan, T. B., & Breen, W. E. (2008). Social anxiety and positive emotions: A prospective examination of a self-regulatory model with tendencies to suppress or express emotions as a moderating variable. Behavior Therapy, 39(1), 1–12. https://doi.org/10.1016/j.beth.2007.02.003
  • Kasper, S. (1998). Social phobia: The nature of the disorder. Journal of Affective Disorders, 50(1), 3–9.
  • Kearney, C. A. (2005). Social anxiety and social phobia in youth: Characteristics, assessment, and psychological treatment. Springer Science+Business Media, Inc.
  • Kingery, J. N., Bodenlos, J. S., Schneider, T. I., Peltz, J. S., & Sindoni, M. W. (2023). Dispositional mindfulness predicting psychological adjustment among college students: The role of rumination and gender. Journal of American College Health, 71(5), 1584-1595. https://doi.org/10.1080/07448481.2021.1943411
  • Kocovski, N. L., Endler, N. S., Rector, N. A., & Flett, G. L. (2005). Ruminative coping and post-event processing in social anxiety. Behaviour Research and Therapy, 43(8), 971-984. https://doi.org/10.1016/j.brat.2004.06.015
  • Lipsitz, J. D., & Schneier, F. R. (2000). Social phobia: Epidemiology and cost of illness. Pharmacoeconomics, 18(1), 23–32. Marsh, H. W., Wen, Z., & Hau, K. T. (2004). Structural equation models of latent interactions: Evaluation of alternative estimation strategies and indicator construction. Psychological Methods, 9(3), 275–300.
  • Modini, M., & Abbott, M. J. (2016). A comprehensive review of the cognitive determinants of anxiety and rumination in social anxiety disorder. Behaviour Change, 33(3), 150-171. https://doi.org/10.1017/bec.2016.10
  • Moore, D. D., & Schultz, N. R., Jr. (1983). Loneliness at adolescence: Correlates, attributions, and coping. Journal of Youth and Adolescence, 12, 95–100.
  • Neto, F., & Barros, J. (2000). Psychosocial concomitants of loneliness among students of Cape Verde and Portugal. The Journal of Psychology, 134(5), 503-514. https://doi.org/10.1080/00223980009598232
  • Neziroğlu, G. (2010). Ruminasyon, yaşantısal kaçınma ve problem çözme becerileri ile depresyon arasındaki ilişkilerin incelenmesi. [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi].
  • Nolen-Hoeksema, S. (1987). Sex differences in unipolar depression: Evidence and theory. Psychological Bulletin, 101(2), 259-282.
  • Nolen-Hoeksema, S., Wisco, B. E., & Lyubomirsky, S. (2008). Rethinking rumination. Perspectives on Psychological Science, 3(5), 400-424. https://doi.org/10.1111/j.1745-6924.2008.00088.x
  • Özbay, Y., & Palancı, M. (2001, September 5–7). Sosyal kaygı ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. VI. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara, Türkiye.
  • Papageorgiou, C. & Wells, A. (2003). An empirical test of a clinical metacognitive model of rumination and depression. Cognitive Therapy and Research, 27, 261-273.
  • Parthi, K., & Kaur, S. S. (2022). Rumination, depression, anxiety, stress, physical health, and neuroticism in young adults. Indian Journal of Health & Wellbeing, 13(1), 29–34.
  • Peplau, L. A., & Perlman, D. (1982). Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy. Wiley-Interscience.
  • Perlman, D., & Peplau, L. A. (1984). Theoretical approaches to loneliness. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy (pp. 123–134). Wiley-Interscience.
  • Ponzetti, J. J. (1990). Loneliness among college students. Family Relations: An Interdisciplinary Journal of Applied Family Studies, 39(3), 336–340. https://doi.org/10.2307/584881
  • Preece, D. A., Goldenberg, A., Becerra, R., Boyes, M., Hasking, P., & Gross, J. J. (2021). Loneliness and emotion regulation. Personality and Individual Differences, 180, 110974. https://doi.org/10.1016/j.paid.2021.110974
  • Rokach, A. (1999). Cultural background and coping with loneliness. The Journal of Psychology, 133(2), 217 229. https://doi.org/10.1080/00223989909599735
  • Russell, D., Peplau, L. A., & Ferguson, M. L. (1978). Developing a measure of loneliness. Journal of Personality Assessment, 42(3), 290–294.
  • Schermelleh-Engel, K., Moosbrugger, H., & Müller, H. (2003). Evaluating the fit of structural equation models: Tests of significance and descriptive goodness-of-fit measures. Methods of Psychological Research Online, 8(2), 23 74. https://doi.org/10.1027/1618-3169.8.2.23
  • Sertbaş, G., Çuhadar, D., & Demirli, F. (2004). Gaziantep Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü öğrencilerinde aile ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek ile anksiyete düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Hemşirelik Forumu Dergisi, 42, 42 48.
  • Sluis, R. A., & Boschen, M. J. (2014). Fear of evaluation in social anxiety: Mediation of attentional bias to human faces. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 45(4), 475 483. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2014.07.003
  • Smith, J. M. (2008). Depressive rumination as experiential avoidance. Temple University.
  • Spokas, M., Luterek, J. A., & Heimberg, R. G. (2009). Sosyal kaygı ve duygusal bastırma: İnançların aracı rolü. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 40(2), 283 291. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2008.10.002
  • Sullivan, H. S. (1953). The interpersonal theory of psychiatry. Norton.
  • Sübaşı, G. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygıyı yordayıcı bazı değişkenler. Eğitim ve Bilim, 32(144), 3 15. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (8th. ed.). Pearson.
  • Turan, A. F. (2010). Üniversite öğrencilerinin ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalarını yordamada yalnızlık, benlik saygısı, yaş, cinsiyet ve romantik ilişki yaşama durumunun rolü (Master’s thesis, Anadolu University, Turkey).
  • Ümmet, D. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygının cinsiyet rolleri ve aile ortamı bağlamında incelenmesi (Master’s thesis, Marmara University).
  • Weeks, J. W., Heimberg, R. G., & Rodebaugh, T. L. (2008). The fear of positive evaluation scale: Assessing a proposed cognitive component of social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 22(1), 44 55. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2007.08.002
  • Weiss, R. S. (1973). Loneliness: The experience of emotional and social isolation. MIT Press. Wells, A. (2016). Metacognitive therapy for anxiety and depression. Guilford Press.
  • Wu, P., Cao, K., Feng, W., & Lv, S. (2024). Cross-lagged analysis of rumination and social anxiety among Chinese college students. BMC Psychology, 12(28), 2 10. https://doi.org/10.1186/s40359-023-01515-6
  • World Health Organization. (2019). International statistical classification of diseases and related health problems: 10th revision. World Health Organization.
  • Young, J. E. (1982). Loneliness, depression and cognitive therapy: Theory and application. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research and therapy (pp. 379 406). Wiley. Yahyaoğlu, R. (2019). Yalnızlık psikolojisi. Hayat Yayıncılık.
  • Yılmaz, E., & Karaca, F. (2012). Üniversite öğrencilerinin sosyal destek ve yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Genel Tıp Dergisi, 18, 71 79.
  • Yüksel, R., & Demirkıran, F. (2019). Hemşirelik öğrencilerinde yalnızlık ve etkileyen faktörler. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(2), 18 23.
  • Zawadzki, M. J., Graham, J. E., & Gerin, W. (2013). Rumination and anxiety mediate the effect of loneliness on depressed mood and sleep quality in college students. Health Psychology, 32(2), 212 222. https://doi.org/10.1037/a0027428

Yıl 2026, Cilt: 35 , - , 09.04.2026

Ercan Erinç , Nilgün Öztürk

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1653085
https://izlik.org/JA73KK53BB

Öz

Kaynakça

  • Abela, J. R. Z., & Hankin, B. L. (2011). Rumination as a vulnerability factor to depression during the transition from early to middle adolescence: A multiwave longitudinal study. Journal of Abnormal Psychology, 120(2), 259–271. https://doi.org/10.1037/a0022796
  • Aldao, A., Nolen-Hoeksema, S., & Schweizer, S. (2010). Emotion-regulation strategies across psychopathology: A meta-analytic review. Clinical Psychology Review, 30(2), 217–237. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2009.11.004
  • Azizoğlu, S. (1993). Psikolojik yardım aramaya yönelen ve yönelmeyen bireylerde stres, kontrol odağı inancı, yalnızlık algısı ve psikolojik belirti gösterme düzeyi arasındaki ilişki. [Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Barber, L., Maltby, J., & Macaskill, A. (2005). Angry memories and thoughts of revenge: The relationship between forgiveness and anger rumination. Personality and Individual Differences, 39(2), 253–262. https://doi.org/10.1016/j.paid.2005.01.006
  • Baytemir, K., & Yıldız, M. A. (2017). Multiple mediation of loneliness and negative emotions in the relationship between adolescents’ social anxiety and depressive symptoms. Anales de Psicología, 33(3), 612–620. https://doi.org/10.6018/analesps.33.3.269211
  • Beutel, M. E., Klein, E. M., Brähler, E., Reiner, I., Jünger, C., Michal, M., & Tibubos, A. N. (2017). Loneliness in the general population: Prevalence, determinants and relations to mental health. BMC Psychiatry, 17(1), 1–7. https://doi.org/10.1186/s12888-017-1262-x
  • Book, S. W., & Randall, C. L. (2002). Social anxiety disorder and alcohol use. Alcohol Research and Health, 26(2), 130–135.
  • Borawski, D. (2021). Authenticity and rumination mediate the relationship between loneliness and well-being. Current Psychology, 40(9), 4663–4672. Boylu, A. A., Günay, G., & Ersoy, A. F. (2019). Üniversite öğrencilerinde algılanan sosyal desteğin yalnızlık üzerindeki etkisinin incelenmesi. Sosyoekonomi, 27(41), 211–221.
  • Breen, W. E., & Kashdan, T. B. (2011). Anger suppression after imagined rejection among individuals with social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 25(7), 879–887.
  • Brown, T.A. (2015). Uygulamalı araştırmalar için doğrulayıcı faktör analizi (2. baskı). The Guilford Press.
  • Brozovich, F. A., Goldin, P., Lee, I., Jazaieri, H., Heimberg, R. G., & Gross, J. J. (2015). The effect of rumination and reappraisal on social anxiety symptoms during cognitive‐behavioral therapy for social anxiety disorder. Journal of Clinical Psychology, 71(3), 208–218. https://doi.org/10.1002/jclp.22132
  • Brozovich, F., & Heimberg, R.G. (2008). An analysis of post event processing in social anxiety disorder. Clinical Psychology Review, 28, 891–903.
  • Buluş, M. (1997). Üniversite öğrencilerinde yalnızlık. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(3), 82-90.
  • Burhanoğlu, S. (2016). Ruminasyon (Rumination) kavramı nedir? Sabri Burhanoğlu. https://www.sabriburhanoglu.com (Erişim tarihi:15 Eylül 2024)
  • Butler L. D., & Nolen-Hoeksema, S. (1994). Gender differences in response to depressed mood in a college sample. Sex Roles, 30, (5–6), 331–346.
  • Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  • Chen, J., Rapee, R. M., & Abbott, M. J. (2013). Mediators of the relationship between social anxiety and post-event rumination. Journal of Anxiety Disorders, 27(1), 1-8. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2012.10.008
  • Çokluk, U., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve Lisrel uygulamaları. Pegem Akademi.
  • Demir, A. G. (1989). UCLA yalnızlık ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 7(23),14-18.
  • Demirci, A., & Arslan, C. (2022). The study of adaptation of the Positive and Negative Rumination Scale into Turkish. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 12(66), 419-430. https://doi.org/10.17066/tpdrd.1174970
  • Doğan, N. T., & F. Sapmaz, (2008). “Sosyal anksiyete bozukluğunun (sosyal fobi) doğası: Bir gözden geçirme.17. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Sakarya.
  • Duy, B. (2003). Bilişsel-davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışmanın yalnızlık ve fonksiyonel olmayan tutumlar üzerine etkisi. [Doktora tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Duyan, V., Duyan, G. Ç., Çiftçi, E. G., Sevin, Ç., Erbay, E., & İkizoğlu, M. (2008). Lisede okuyan öğrencilerin yalnızlık durumlarına etki eden değişkenlerin incelenmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 33, 28-41
  • Edmondson, K. A. (2004). Forgiveness and rumination: Their relationship and effects on psychological and physical health. (Publication No. 3156519). [Doctoral dissertation, University of Tennessee]. ProQuest Dissertations and Theses Global.
  • Edwards, S. L., Rapee, R. M., & Franklin, J. (2003). Postevent rumination and recall bias for a social performance event in high and low socially anxious individuals. Cognitive Therapy and Research, 27(6), 603-617. https://doi.org/10.1023/A:1026395526858
  • Eres, R., Lim, M. H., Lanham, S., Jillard, C., & Bates, G. (2021). Loneliness and emotion regulation: Implications of having social anxiety disorder. Australian Journal of Psychology, 73(1), 46-56. https://doi.org/10.1080/00049530.2021.1904498
  • Farmer, A.S., & Kashdan, T.B. (2012). Social anxiety and emotion regulation in daily life: Spillover effects on positive and negative social events. Cognitive Behaviour Therapy, 41(2), 152–162. https://doi.org/10.1080/16506073.2012.666561
  • Fisher, P., & Wells, A. (2009). Metacognitive therapy: Distinctive features. Routledge.
  • García, F. E., Duque, A., & Cova, F. (2017). The four faces of rumination to stressful events: A psychometric analysis. Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy, 9(6), 758–765. https://doi.org/10.1037/tra0000289
  • Gross, J. J. (1998). The emerging field of emotion regulation: An integrative review. Review of General Psychology, 2(3), 271-299. https://doi.org/10.1037/1089-2680.2.3.271
  • Gültekin, B. K., & Dereboy, İ. F. (2011). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobinin yaygınlığı ve sosyal fobinin yaşam kalitesi, akademik başarı ve kimlik oluşumu üzerine etkileri. Türk Psikiyatri Dergisi, 22(3), 150-158.
  • Gümüş, E. A. (2000). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık ve beden imgelerinden doyum düzeylerinin sosyal kaygı düzeyleri ile ilişkisinin incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33, 99-108.
  • Haslam, C., Cruwys, T., Chang, M. X. L., Bentley, S. V., Haslam, S. A., Dingle, G. A. & Jetten, J. (2019). Groups 4 Health reduces loneliness and social anxiety in adults with psychological distress: Findings from a randomized controlled trial. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 87(9), 787–801. https://doi.org/10.1037/ccp0000427
  • He, Y., Walker, J. M., Payne, S. C., & Miner, K. N. (2021). Explaining the negative impact of workplace incivility on work and non‐work outcomes: The roles of negative rumination and organizational support. Stress and Health, 37(2), 297–309. https://doi.org/10.1002/smi.2988
  • Hebebci, M. T., & Shelley, M. (2018). Analysis of the relationship between university students’ problematic internet use and loneliness. International Journal of Assessment Tools in Education, 5(2), 223-234.
  • Heinrich, L. M., & Gullone, E. (2006). The clinical significance of loneliness: A literature review. Clinical Psychology Review, 26(6), 695–718. doi.org/10.1016/j.cpr.2006. 04.002
  • Hoglund, C. L., & Collison, B. B. (1989). Loneliness and irrational beliefs among college students. Journal of College Student Development. 30,53-57.
  • Hong, R. Y. (2005). Worry and rumination: Differential associations with anxious and depressive symptoms and coping behaviour. Behavior Research and Therapy, 43(3), 277-290.
  • İzgiç, F., Akyüz, G., Doğan, O., & Kuğu, N. (2000). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobi yaygınlığı. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 1(4), 207–214.
  • Jang, M., & Kim, Y. H. (2012). The effect of group sandplay therapy on the social anxiety, loneliness and self-expression of migrant women in international marriages in South Korea. The Arts in Psychotherapy, 39(1), 38-41.
  • Karahan, T., Sardoğan, M., Şar, A., Ersanlı, E., Kaya, S. N., & Kumcağız. H. (2004). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişkiler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 27-39.
  • Karaoğlu, N., Avşaroğlu, S., & Deniz, M. (2009). Yalnız mısın? Selçuk Üniversitesi öğrencilerinde yalnızlık düzeyi ile ilgili bir çalışma. Marmara Medical Journal, 22(1), 19-26.
  • Kashdan, T. B., & Roberts, J. E. (2007). Social anxiety, depressive symptoms, and post-event rumination: Affective consequences and social contextual influences. Journal of Anxiety Disorders, 21(3), 284–301. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2006.05.001
  • Kashdan, T. B., & Breen, W. E. (2008). Social anxiety and positive emotions: A prospective examination of a self-regulatory model with tendencies to suppress or express emotions as a moderating variable. Behavior Therapy, 39(1), 1–12. https://doi.org/10.1016/j.beth.2007.02.003
  • Kasper, S. (1998). Social phobia: The nature of the disorder. Journal of Affective Disorders, 50(1), 3–9.
  • Kearney, C. A. (2005). Social anxiety and social phobia in youth: Characteristics, assessment, and psychological treatment. Springer Science+Business Media, Inc.
  • Kingery, J. N., Bodenlos, J. S., Schneider, T. I., Peltz, J. S., & Sindoni, M. W. (2023). Dispositional mindfulness predicting psychological adjustment among college students: The role of rumination and gender. Journal of American College Health, 71(5), 1584-1595. https://doi.org/10.1080/07448481.2021.1943411
  • Kocovski, N. L., Endler, N. S., Rector, N. A., & Flett, G. L. (2005). Ruminative coping and post-event processing in social anxiety. Behaviour Research and Therapy, 43(8), 971-984. https://doi.org/10.1016/j.brat.2004.06.015
  • Lipsitz, J. D., & Schneier, F. R. (2000). Social phobia: Epidemiology and cost of illness. Pharmacoeconomics, 18(1), 23–32. Marsh, H. W., Wen, Z., & Hau, K. T. (2004). Structural equation models of latent interactions: Evaluation of alternative estimation strategies and indicator construction. Psychological Methods, 9(3), 275–300.
  • Modini, M., & Abbott, M. J. (2016). A comprehensive review of the cognitive determinants of anxiety and rumination in social anxiety disorder. Behaviour Change, 33(3), 150-171. https://doi.org/10.1017/bec.2016.10
  • Moore, D. D., & Schultz, N. R., Jr. (1983). Loneliness at adolescence: Correlates, attributions, and coping. Journal of Youth and Adolescence, 12, 95–100.
  • Neto, F., & Barros, J. (2000). Psychosocial concomitants of loneliness among students of Cape Verde and Portugal. The Journal of Psychology, 134(5), 503-514. https://doi.org/10.1080/00223980009598232
  • Neziroğlu, G. (2010). Ruminasyon, yaşantısal kaçınma ve problem çözme becerileri ile depresyon arasındaki ilişkilerin incelenmesi. [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi].
  • Nolen-Hoeksema, S. (1987). Sex differences in unipolar depression: Evidence and theory. Psychological Bulletin, 101(2), 259-282.
  • Nolen-Hoeksema, S., Wisco, B. E., & Lyubomirsky, S. (2008). Rethinking rumination. Perspectives on Psychological Science, 3(5), 400-424. https://doi.org/10.1111/j.1745-6924.2008.00088.x
  • Özbay, Y., & Palancı, M. (2001, September 5–7). Sosyal kaygı ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. VI. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara, Türkiye.
  • Papageorgiou, C. & Wells, A. (2003). An empirical test of a clinical metacognitive model of rumination and depression. Cognitive Therapy and Research, 27, 261-273.
  • Parthi, K., & Kaur, S. S. (2022). Rumination, depression, anxiety, stress, physical health, and neuroticism in young adults. Indian Journal of Health & Wellbeing, 13(1), 29–34.
  • Peplau, L. A., & Perlman, D. (1982). Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy. Wiley-Interscience.
  • Perlman, D., & Peplau, L. A. (1984). Theoretical approaches to loneliness. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy (pp. 123–134). Wiley-Interscience.
  • Ponzetti, J. J. (1990). Loneliness among college students. Family Relations: An Interdisciplinary Journal of Applied Family Studies, 39(3), 336–340. https://doi.org/10.2307/584881
  • Preece, D. A., Goldenberg, A., Becerra, R., Boyes, M., Hasking, P., & Gross, J. J. (2021). Loneliness and emotion regulation. Personality and Individual Differences, 180, 110974. https://doi.org/10.1016/j.paid.2021.110974
  • Rokach, A. (1999). Cultural background and coping with loneliness. The Journal of Psychology, 133(2), 217 229. https://doi.org/10.1080/00223989909599735
  • Russell, D., Peplau, L. A., & Ferguson, M. L. (1978). Developing a measure of loneliness. Journal of Personality Assessment, 42(3), 290–294.
  • Schermelleh-Engel, K., Moosbrugger, H., & Müller, H. (2003). Evaluating the fit of structural equation models: Tests of significance and descriptive goodness-of-fit measures. Methods of Psychological Research Online, 8(2), 23 74. https://doi.org/10.1027/1618-3169.8.2.23
  • Sertbaş, G., Çuhadar, D., & Demirli, F. (2004). Gaziantep Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü öğrencilerinde aile ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek ile anksiyete düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Hemşirelik Forumu Dergisi, 42, 42 48.
  • Sluis, R. A., & Boschen, M. J. (2014). Fear of evaluation in social anxiety: Mediation of attentional bias to human faces. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 45(4), 475 483. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2014.07.003
  • Smith, J. M. (2008). Depressive rumination as experiential avoidance. Temple University.
  • Spokas, M., Luterek, J. A., & Heimberg, R. G. (2009). Sosyal kaygı ve duygusal bastırma: İnançların aracı rolü. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 40(2), 283 291. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2008.10.002
  • Sullivan, H. S. (1953). The interpersonal theory of psychiatry. Norton.
  • Sübaşı, G. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygıyı yordayıcı bazı değişkenler. Eğitim ve Bilim, 32(144), 3 15. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (8th. ed.). Pearson.
  • Turan, A. F. (2010). Üniversite öğrencilerinin ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalarını yordamada yalnızlık, benlik saygısı, yaş, cinsiyet ve romantik ilişki yaşama durumunun rolü (Master’s thesis, Anadolu University, Turkey).
  • Ümmet, D. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygının cinsiyet rolleri ve aile ortamı bağlamında incelenmesi (Master’s thesis, Marmara University).
  • Weeks, J. W., Heimberg, R. G., & Rodebaugh, T. L. (2008). The fear of positive evaluation scale: Assessing a proposed cognitive component of social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 22(1), 44 55. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2007.08.002
  • Weiss, R. S. (1973). Loneliness: The experience of emotional and social isolation. MIT Press. Wells, A. (2016). Metacognitive therapy for anxiety and depression. Guilford Press.
  • Wu, P., Cao, K., Feng, W., & Lv, S. (2024). Cross-lagged analysis of rumination and social anxiety among Chinese college students. BMC Psychology, 12(28), 2 10. https://doi.org/10.1186/s40359-023-01515-6
  • World Health Organization. (2019). International statistical classification of diseases and related health problems: 10th revision. World Health Organization.
  • Young, J. E. (1982). Loneliness, depression and cognitive therapy: Theory and application. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research and therapy (pp. 379 406). Wiley. Yahyaoğlu, R. (2019). Yalnızlık psikolojisi. Hayat Yayıncılık.
  • Yılmaz, E., & Karaca, F. (2012). Üniversite öğrencilerinin sosyal destek ve yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Genel Tıp Dergisi, 18, 71 79.
  • Yüksel, R., & Demirkıran, F. (2019). Hemşirelik öğrencilerinde yalnızlık ve etkileyen faktörler. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(2), 18 23.
  • Zawadzki, M. J., Graham, J. E., & Gerin, W. (2013). Rumination and anxiety mediate the effect of loneliness on depressed mood and sleep quality in college students. Health Psychology, 32(2), 212 222. https://doi.org/10.1037/a0027428

Yıl 2026, Cilt: 35 , - , 09.04.2026

Ercan Erinç , Nilgün Öztürk

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1653085
https://izlik.org/JA73KK53BB

Öz

Kaynakça

  • Abela, J. R. Z., & Hankin, B. L. (2011). Rumination as a vulnerability factor to depression during the transition from early to middle adolescence: A multiwave longitudinal study. Journal of Abnormal Psychology, 120(2), 259–271. https://doi.org/10.1037/a0022796
  • Aldao, A., Nolen-Hoeksema, S., & Schweizer, S. (2010). Emotion-regulation strategies across psychopathology: A meta-analytic review. Clinical Psychology Review, 30(2), 217–237. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2009.11.004
  • Azizoğlu, S. (1993). Psikolojik yardım aramaya yönelen ve yönelmeyen bireylerde stres, kontrol odağı inancı, yalnızlık algısı ve psikolojik belirti gösterme düzeyi arasındaki ilişki. [Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Barber, L., Maltby, J., & Macaskill, A. (2005). Angry memories and thoughts of revenge: The relationship between forgiveness and anger rumination. Personality and Individual Differences, 39(2), 253–262. https://doi.org/10.1016/j.paid.2005.01.006
  • Baytemir, K., & Yıldız, M. A. (2017). Multiple mediation of loneliness and negative emotions in the relationship between adolescents’ social anxiety and depressive symptoms. Anales de Psicología, 33(3), 612–620. https://doi.org/10.6018/analesps.33.3.269211
  • Beutel, M. E., Klein, E. M., Brähler, E., Reiner, I., Jünger, C., Michal, M., & Tibubos, A. N. (2017). Loneliness in the general population: Prevalence, determinants and relations to mental health. BMC Psychiatry, 17(1), 1–7. https://doi.org/10.1186/s12888-017-1262-x
  • Book, S. W., & Randall, C. L. (2002). Social anxiety disorder and alcohol use. Alcohol Research and Health, 26(2), 130–135.
  • Borawski, D. (2021). Authenticity and rumination mediate the relationship between loneliness and well-being. Current Psychology, 40(9), 4663–4672. Boylu, A. A., Günay, G., & Ersoy, A. F. (2019). Üniversite öğrencilerinde algılanan sosyal desteğin yalnızlık üzerindeki etkisinin incelenmesi. Sosyoekonomi, 27(41), 211–221.
  • Breen, W. E., & Kashdan, T. B. (2011). Anger suppression after imagined rejection among individuals with social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 25(7), 879–887.
  • Brown, T.A. (2015). Uygulamalı araştırmalar için doğrulayıcı faktör analizi (2. baskı). The Guilford Press.
  • Brozovich, F. A., Goldin, P., Lee, I., Jazaieri, H., Heimberg, R. G., & Gross, J. J. (2015). The effect of rumination and reappraisal on social anxiety symptoms during cognitive‐behavioral therapy for social anxiety disorder. Journal of Clinical Psychology, 71(3), 208–218. https://doi.org/10.1002/jclp.22132
  • Brozovich, F., & Heimberg, R.G. (2008). An analysis of post event processing in social anxiety disorder. Clinical Psychology Review, 28, 891–903.
  • Buluş, M. (1997). Üniversite öğrencilerinde yalnızlık. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(3), 82-90.
  • Burhanoğlu, S. (2016). Ruminasyon (Rumination) kavramı nedir? Sabri Burhanoğlu. https://www.sabriburhanoglu.com (Erişim tarihi:15 Eylül 2024)
  • Butler L. D., & Nolen-Hoeksema, S. (1994). Gender differences in response to depressed mood in a college sample. Sex Roles, 30, (5–6), 331–346.
  • Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  • Chen, J., Rapee, R. M., & Abbott, M. J. (2013). Mediators of the relationship between social anxiety and post-event rumination. Journal of Anxiety Disorders, 27(1), 1-8. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2012.10.008
  • Çokluk, U., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve Lisrel uygulamaları. Pegem Akademi.
  • Demir, A. G. (1989). UCLA yalnızlık ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 7(23),14-18.
  • Demirci, A., & Arslan, C. (2022). The study of adaptation of the Positive and Negative Rumination Scale into Turkish. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 12(66), 419-430. https://doi.org/10.17066/tpdrd.1174970
  • Doğan, N. T., & F. Sapmaz, (2008). “Sosyal anksiyete bozukluğunun (sosyal fobi) doğası: Bir gözden geçirme.17. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Sakarya.
  • Duy, B. (2003). Bilişsel-davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışmanın yalnızlık ve fonksiyonel olmayan tutumlar üzerine etkisi. [Doktora tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Duyan, V., Duyan, G. Ç., Çiftçi, E. G., Sevin, Ç., Erbay, E., & İkizoğlu, M. (2008). Lisede okuyan öğrencilerin yalnızlık durumlarına etki eden değişkenlerin incelenmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 33, 28-41
  • Edmondson, K. A. (2004). Forgiveness and rumination: Their relationship and effects on psychological and physical health. (Publication No. 3156519). [Doctoral dissertation, University of Tennessee]. ProQuest Dissertations and Theses Global.
  • Edwards, S. L., Rapee, R. M., & Franklin, J. (2003). Postevent rumination and recall bias for a social performance event in high and low socially anxious individuals. Cognitive Therapy and Research, 27(6), 603-617. https://doi.org/10.1023/A:1026395526858
  • Eres, R., Lim, M. H., Lanham, S., Jillard, C., & Bates, G. (2021). Loneliness and emotion regulation: Implications of having social anxiety disorder. Australian Journal of Psychology, 73(1), 46-56. https://doi.org/10.1080/00049530.2021.1904498
  • Farmer, A.S., & Kashdan, T.B. (2012). Social anxiety and emotion regulation in daily life: Spillover effects on positive and negative social events. Cognitive Behaviour Therapy, 41(2), 152–162. https://doi.org/10.1080/16506073.2012.666561
  • Fisher, P., & Wells, A. (2009). Metacognitive therapy: Distinctive features. Routledge.
  • García, F. E., Duque, A., & Cova, F. (2017). The four faces of rumination to stressful events: A psychometric analysis. Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy, 9(6), 758–765. https://doi.org/10.1037/tra0000289
  • Gross, J. J. (1998). The emerging field of emotion regulation: An integrative review. Review of General Psychology, 2(3), 271-299. https://doi.org/10.1037/1089-2680.2.3.271
  • Gültekin, B. K., & Dereboy, İ. F. (2011). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobinin yaygınlığı ve sosyal fobinin yaşam kalitesi, akademik başarı ve kimlik oluşumu üzerine etkileri. Türk Psikiyatri Dergisi, 22(3), 150-158.
  • Gümüş, E. A. (2000). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık ve beden imgelerinden doyum düzeylerinin sosyal kaygı düzeyleri ile ilişkisinin incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33, 99-108.
  • Haslam, C., Cruwys, T., Chang, M. X. L., Bentley, S. V., Haslam, S. A., Dingle, G. A. & Jetten, J. (2019). Groups 4 Health reduces loneliness and social anxiety in adults with psychological distress: Findings from a randomized controlled trial. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 87(9), 787–801. https://doi.org/10.1037/ccp0000427
  • He, Y., Walker, J. M., Payne, S. C., & Miner, K. N. (2021). Explaining the negative impact of workplace incivility on work and non‐work outcomes: The roles of negative rumination and organizational support. Stress and Health, 37(2), 297–309. https://doi.org/10.1002/smi.2988
  • Hebebci, M. T., & Shelley, M. (2018). Analysis of the relationship between university students’ problematic internet use and loneliness. International Journal of Assessment Tools in Education, 5(2), 223-234.
  • Heinrich, L. M., & Gullone, E. (2006). The clinical significance of loneliness: A literature review. Clinical Psychology Review, 26(6), 695–718. doi.org/10.1016/j.cpr.2006. 04.002
  • Hoglund, C. L., & Collison, B. B. (1989). Loneliness and irrational beliefs among college students. Journal of College Student Development. 30,53-57.
  • Hong, R. Y. (2005). Worry and rumination: Differential associations with anxious and depressive symptoms and coping behaviour. Behavior Research and Therapy, 43(3), 277-290.
  • İzgiç, F., Akyüz, G., Doğan, O., & Kuğu, N. (2000). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobi yaygınlığı. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 1(4), 207–214.
  • Jang, M., & Kim, Y. H. (2012). The effect of group sandplay therapy on the social anxiety, loneliness and self-expression of migrant women in international marriages in South Korea. The Arts in Psychotherapy, 39(1), 38-41.
  • Karahan, T., Sardoğan, M., Şar, A., Ersanlı, E., Kaya, S. N., & Kumcağız. H. (2004). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişkiler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 27-39.
  • Karaoğlu, N., Avşaroğlu, S., & Deniz, M. (2009). Yalnız mısın? Selçuk Üniversitesi öğrencilerinde yalnızlık düzeyi ile ilgili bir çalışma. Marmara Medical Journal, 22(1), 19-26.
  • Kashdan, T. B., & Roberts, J. E. (2007). Social anxiety, depressive symptoms, and post-event rumination: Affective consequences and social contextual influences. Journal of Anxiety Disorders, 21(3), 284–301. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2006.05.001
  • Kashdan, T. B., & Breen, W. E. (2008). Social anxiety and positive emotions: A prospective examination of a self-regulatory model with tendencies to suppress or express emotions as a moderating variable. Behavior Therapy, 39(1), 1–12. https://doi.org/10.1016/j.beth.2007.02.003
  • Kasper, S. (1998). Social phobia: The nature of the disorder. Journal of Affective Disorders, 50(1), 3–9.
  • Kearney, C. A. (2005). Social anxiety and social phobia in youth: Characteristics, assessment, and psychological treatment. Springer Science+Business Media, Inc.
  • Kingery, J. N., Bodenlos, J. S., Schneider, T. I., Peltz, J. S., & Sindoni, M. W. (2023). Dispositional mindfulness predicting psychological adjustment among college students: The role of rumination and gender. Journal of American College Health, 71(5), 1584-1595. https://doi.org/10.1080/07448481.2021.1943411
  • Kocovski, N. L., Endler, N. S., Rector, N. A., & Flett, G. L. (2005). Ruminative coping and post-event processing in social anxiety. Behaviour Research and Therapy, 43(8), 971-984. https://doi.org/10.1016/j.brat.2004.06.015
  • Lipsitz, J. D., & Schneier, F. R. (2000). Social phobia: Epidemiology and cost of illness. Pharmacoeconomics, 18(1), 23–32. Marsh, H. W., Wen, Z., & Hau, K. T. (2004). Structural equation models of latent interactions: Evaluation of alternative estimation strategies and indicator construction. Psychological Methods, 9(3), 275–300.
  • Modini, M., & Abbott, M. J. (2016). A comprehensive review of the cognitive determinants of anxiety and rumination in social anxiety disorder. Behaviour Change, 33(3), 150-171. https://doi.org/10.1017/bec.2016.10
  • Moore, D. D., & Schultz, N. R., Jr. (1983). Loneliness at adolescence: Correlates, attributions, and coping. Journal of Youth and Adolescence, 12, 95–100.
  • Neto, F., & Barros, J. (2000). Psychosocial concomitants of loneliness among students of Cape Verde and Portugal. The Journal of Psychology, 134(5), 503-514. https://doi.org/10.1080/00223980009598232
  • Neziroğlu, G. (2010). Ruminasyon, yaşantısal kaçınma ve problem çözme becerileri ile depresyon arasındaki ilişkilerin incelenmesi. [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi].
  • Nolen-Hoeksema, S. (1987). Sex differences in unipolar depression: Evidence and theory. Psychological Bulletin, 101(2), 259-282.
  • Nolen-Hoeksema, S., Wisco, B. E., & Lyubomirsky, S. (2008). Rethinking rumination. Perspectives on Psychological Science, 3(5), 400-424. https://doi.org/10.1111/j.1745-6924.2008.00088.x
  • Özbay, Y., & Palancı, M. (2001, September 5–7). Sosyal kaygı ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. VI. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara, Türkiye.
  • Papageorgiou, C. & Wells, A. (2003). An empirical test of a clinical metacognitive model of rumination and depression. Cognitive Therapy and Research, 27, 261-273.
  • Parthi, K., & Kaur, S. S. (2022). Rumination, depression, anxiety, stress, physical health, and neuroticism in young adults. Indian Journal of Health & Wellbeing, 13(1), 29–34.
  • Peplau, L. A., & Perlman, D. (1982). Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy. Wiley-Interscience.
  • Perlman, D., & Peplau, L. A. (1984). Theoretical approaches to loneliness. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy (pp. 123–134). Wiley-Interscience.
  • Ponzetti, J. J. (1990). Loneliness among college students. Family Relations: An Interdisciplinary Journal of Applied Family Studies, 39(3), 336–340. https://doi.org/10.2307/584881
  • Preece, D. A., Goldenberg, A., Becerra, R., Boyes, M., Hasking, P., & Gross, J. J. (2021). Loneliness and emotion regulation. Personality and Individual Differences, 180, 110974. https://doi.org/10.1016/j.paid.2021.110974
  • Rokach, A. (1999). Cultural background and coping with loneliness. The Journal of Psychology, 133(2), 217 229. https://doi.org/10.1080/00223989909599735
  • Russell, D., Peplau, L. A., & Ferguson, M. L. (1978). Developing a measure of loneliness. Journal of Personality Assessment, 42(3), 290–294.
  • Schermelleh-Engel, K., Moosbrugger, H., & Müller, H. (2003). Evaluating the fit of structural equation models: Tests of significance and descriptive goodness-of-fit measures. Methods of Psychological Research Online, 8(2), 23 74. https://doi.org/10.1027/1618-3169.8.2.23
  • Sertbaş, G., Çuhadar, D., & Demirli, F. (2004). Gaziantep Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü öğrencilerinde aile ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek ile anksiyete düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Hemşirelik Forumu Dergisi, 42, 42 48.
  • Sluis, R. A., & Boschen, M. J. (2014). Fear of evaluation in social anxiety: Mediation of attentional bias to human faces. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 45(4), 475 483. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2014.07.003
  • Smith, J. M. (2008). Depressive rumination as experiential avoidance. Temple University.
  • Spokas, M., Luterek, J. A., & Heimberg, R. G. (2009). Sosyal kaygı ve duygusal bastırma: İnançların aracı rolü. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 40(2), 283 291. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2008.10.002
  • Sullivan, H. S. (1953). The interpersonal theory of psychiatry. Norton.
  • Sübaşı, G. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygıyı yordayıcı bazı değişkenler. Eğitim ve Bilim, 32(144), 3 15. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (8th. ed.). Pearson.
  • Turan, A. F. (2010). Üniversite öğrencilerinin ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalarını yordamada yalnızlık, benlik saygısı, yaş, cinsiyet ve romantik ilişki yaşama durumunun rolü (Master’s thesis, Anadolu University, Turkey).
  • Ümmet, D. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygının cinsiyet rolleri ve aile ortamı bağlamında incelenmesi (Master’s thesis, Marmara University).
  • Weeks, J. W., Heimberg, R. G., & Rodebaugh, T. L. (2008). The fear of positive evaluation scale: Assessing a proposed cognitive component of social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 22(1), 44 55. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2007.08.002
  • Weiss, R. S. (1973). Loneliness: The experience of emotional and social isolation. MIT Press. Wells, A. (2016). Metacognitive therapy for anxiety and depression. Guilford Press.
  • Wu, P., Cao, K., Feng, W., & Lv, S. (2024). Cross-lagged analysis of rumination and social anxiety among Chinese college students. BMC Psychology, 12(28), 2 10. https://doi.org/10.1186/s40359-023-01515-6
  • World Health Organization. (2019). International statistical classification of diseases and related health problems: 10th revision. World Health Organization.
  • Young, J. E. (1982). Loneliness, depression and cognitive therapy: Theory and application. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research and therapy (pp. 379 406). Wiley. Yahyaoğlu, R. (2019). Yalnızlık psikolojisi. Hayat Yayıncılık.
  • Yılmaz, E., & Karaca, F. (2012). Üniversite öğrencilerinin sosyal destek ve yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Genel Tıp Dergisi, 18, 71 79.
  • Yüksel, R., & Demirkıran, F. (2019). Hemşirelik öğrencilerinde yalnızlık ve etkileyen faktörler. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(2), 18 23.
  • Zawadzki, M. J., Graham, J. E., & Gerin, W. (2013). Rumination and anxiety mediate the effect of loneliness on depressed mood and sleep quality in college students. Health Psychology, 32(2), 212 222. https://doi.org/10.1037/a0027428

THE MEDIATING ROLE OF SOCIAL ANXIETY IN THE RELATIONSHIP BETWEEN RUMINATION AND LONELINESS AMONG UNIVERSITY STUDENTS

Yıl 2026, Cilt: 35 , - , 09.04.2026

Ercan Erinç , Nilgün Öztürk

https://doi.org/10.35379/cusosbil.1653085
https://izlik.org/JA73KK53BB

Öz

This study aims to examine the mediating role of social anxiety in the relationship between repetitive thoughts (rumination) and loneliness among university students. The research was conducted with a total of 512 students, 409 of whom were female (79.9%) and 103 were male (20.1%). The participants' ages ranged between 18 and 24, with a mean age of 20.07. Data were collected using a Demographic Information Form, the UCLA Loneliness Scale, the Social Anxiety Scale, and the Positive and Negative Rumination Scale. To test the mediating role of social anxiety in the relationship between repetitive thoughts and loneliness, Structural Equation Modeling (SEM) was applied. The findings revealed that social anxiety has a significant positive relationship with both repetitive thoughts and loneliness. Additionally, a positive correlation was found between rumination and loneliness. The most significant finding of the study is that social anxiety plays a mediating role in the relationship between rumination and loneliness. This result suggests that social anxiety may be a contributing factor to the increased loneliness experienced by university students who engage in persistent repetitive thinking The findings are discussed within the context of the existing literature.

Anahtar Kelimeler

Loneliness Rumination Soscial Anxiety University Students

Kaynakça

  • Abela, J. R. Z., & Hankin, B. L. (2011). Rumination as a vulnerability factor to depression during the transition from early to middle adolescence: A multiwave longitudinal study. Journal of Abnormal Psychology, 120(2), 259–271. https://doi.org/10.1037/a0022796
  • Aldao, A., Nolen-Hoeksema, S., & Schweizer, S. (2010). Emotion-regulation strategies across psychopathology: A meta-analytic review. Clinical Psychology Review, 30(2), 217–237. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2009.11.004
  • Azizoğlu, S. (1993). Psikolojik yardım aramaya yönelen ve yönelmeyen bireylerde stres, kontrol odağı inancı, yalnızlık algısı ve psikolojik belirti gösterme düzeyi arasındaki ilişki. [Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Barber, L., Maltby, J., & Macaskill, A. (2005). Angry memories and thoughts of revenge: The relationship between forgiveness and anger rumination. Personality and Individual Differences, 39(2), 253–262. https://doi.org/10.1016/j.paid.2005.01.006
  • Baytemir, K., & Yıldız, M. A. (2017). Multiple mediation of loneliness and negative emotions in the relationship between adolescents’ social anxiety and depressive symptoms. Anales de Psicología, 33(3), 612–620. https://doi.org/10.6018/analesps.33.3.269211
  • Beutel, M. E., Klein, E. M., Brähler, E., Reiner, I., Jünger, C., Michal, M., & Tibubos, A. N. (2017). Loneliness in the general population: Prevalence, determinants and relations to mental health. BMC Psychiatry, 17(1), 1–7. https://doi.org/10.1186/s12888-017-1262-x
  • Book, S. W., & Randall, C. L. (2002). Social anxiety disorder and alcohol use. Alcohol Research and Health, 26(2), 130–135.
  • Borawski, D. (2021). Authenticity and rumination mediate the relationship between loneliness and well-being. Current Psychology, 40(9), 4663–4672. Boylu, A. A., Günay, G., & Ersoy, A. F. (2019). Üniversite öğrencilerinde algılanan sosyal desteğin yalnızlık üzerindeki etkisinin incelenmesi. Sosyoekonomi, 27(41), 211–221.
  • Breen, W. E., & Kashdan, T. B. (2011). Anger suppression after imagined rejection among individuals with social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 25(7), 879–887.
  • Brown, T.A. (2015). Uygulamalı araştırmalar için doğrulayıcı faktör analizi (2. baskı). The Guilford Press.
  • Brozovich, F. A., Goldin, P., Lee, I., Jazaieri, H., Heimberg, R. G., & Gross, J. J. (2015). The effect of rumination and reappraisal on social anxiety symptoms during cognitive‐behavioral therapy for social anxiety disorder. Journal of Clinical Psychology, 71(3), 208–218. https://doi.org/10.1002/jclp.22132
  • Brozovich, F., & Heimberg, R.G. (2008). An analysis of post event processing in social anxiety disorder. Clinical Psychology Review, 28, 891–903.
  • Buluş, M. (1997). Üniversite öğrencilerinde yalnızlık. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(3), 82-90.
  • Burhanoğlu, S. (2016). Ruminasyon (Rumination) kavramı nedir? Sabri Burhanoğlu. https://www.sabriburhanoglu.com (Erişim tarihi:15 Eylül 2024)
  • Butler L. D., & Nolen-Hoeksema, S. (1994). Gender differences in response to depressed mood in a college sample. Sex Roles, 30, (5–6), 331–346.
  • Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  • Chen, J., Rapee, R. M., & Abbott, M. J. (2013). Mediators of the relationship between social anxiety and post-event rumination. Journal of Anxiety Disorders, 27(1), 1-8. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2012.10.008
  • Çokluk, U., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve Lisrel uygulamaları. Pegem Akademi.
  • Demir, A. G. (1989). UCLA yalnızlık ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 7(23),14-18.
  • Demirci, A., & Arslan, C. (2022). The study of adaptation of the Positive and Negative Rumination Scale into Turkish. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 12(66), 419-430. https://doi.org/10.17066/tpdrd.1174970
  • Doğan, N. T., & F. Sapmaz, (2008). “Sosyal anksiyete bozukluğunun (sosyal fobi) doğası: Bir gözden geçirme.17. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Sakarya.
  • Duy, B. (2003). Bilişsel-davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışmanın yalnızlık ve fonksiyonel olmayan tutumlar üzerine etkisi. [Doktora tezi, Ankara Üniversitesi].
  • Duyan, V., Duyan, G. Ç., Çiftçi, E. G., Sevin, Ç., Erbay, E., & İkizoğlu, M. (2008). Lisede okuyan öğrencilerin yalnızlık durumlarına etki eden değişkenlerin incelenmesi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 33, 28-41
  • Edmondson, K. A. (2004). Forgiveness and rumination: Their relationship and effects on psychological and physical health. (Publication No. 3156519). [Doctoral dissertation, University of Tennessee]. ProQuest Dissertations and Theses Global.
  • Edwards, S. L., Rapee, R. M., & Franklin, J. (2003). Postevent rumination and recall bias for a social performance event in high and low socially anxious individuals. Cognitive Therapy and Research, 27(6), 603-617. https://doi.org/10.1023/A:1026395526858
  • Eres, R., Lim, M. H., Lanham, S., Jillard, C., & Bates, G. (2021). Loneliness and emotion regulation: Implications of having social anxiety disorder. Australian Journal of Psychology, 73(1), 46-56. https://doi.org/10.1080/00049530.2021.1904498
  • Farmer, A.S., & Kashdan, T.B. (2012). Social anxiety and emotion regulation in daily life: Spillover effects on positive and negative social events. Cognitive Behaviour Therapy, 41(2), 152–162. https://doi.org/10.1080/16506073.2012.666561
  • Fisher, P., & Wells, A. (2009). Metacognitive therapy: Distinctive features. Routledge.
  • García, F. E., Duque, A., & Cova, F. (2017). The four faces of rumination to stressful events: A psychometric analysis. Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy, 9(6), 758–765. https://doi.org/10.1037/tra0000289
  • Gross, J. J. (1998). The emerging field of emotion regulation: An integrative review. Review of General Psychology, 2(3), 271-299. https://doi.org/10.1037/1089-2680.2.3.271
  • Gültekin, B. K., & Dereboy, İ. F. (2011). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobinin yaygınlığı ve sosyal fobinin yaşam kalitesi, akademik başarı ve kimlik oluşumu üzerine etkileri. Türk Psikiyatri Dergisi, 22(3), 150-158.
  • Gümüş, E. A. (2000). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık ve beden imgelerinden doyum düzeylerinin sosyal kaygı düzeyleri ile ilişkisinin incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 33, 99-108.
  • Haslam, C., Cruwys, T., Chang, M. X. L., Bentley, S. V., Haslam, S. A., Dingle, G. A. & Jetten, J. (2019). Groups 4 Health reduces loneliness and social anxiety in adults with psychological distress: Findings from a randomized controlled trial. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 87(9), 787–801. https://doi.org/10.1037/ccp0000427
  • He, Y., Walker, J. M., Payne, S. C., & Miner, K. N. (2021). Explaining the negative impact of workplace incivility on work and non‐work outcomes: The roles of negative rumination and organizational support. Stress and Health, 37(2), 297–309. https://doi.org/10.1002/smi.2988
  • Hebebci, M. T., & Shelley, M. (2018). Analysis of the relationship between university students’ problematic internet use and loneliness. International Journal of Assessment Tools in Education, 5(2), 223-234.
  • Heinrich, L. M., & Gullone, E. (2006). The clinical significance of loneliness: A literature review. Clinical Psychology Review, 26(6), 695–718. doi.org/10.1016/j.cpr.2006. 04.002
  • Hoglund, C. L., & Collison, B. B. (1989). Loneliness and irrational beliefs among college students. Journal of College Student Development. 30,53-57.
  • Hong, R. Y. (2005). Worry and rumination: Differential associations with anxious and depressive symptoms and coping behaviour. Behavior Research and Therapy, 43(3), 277-290.
  • İzgiç, F., Akyüz, G., Doğan, O., & Kuğu, N. (2000). Üniversite öğrencilerinde sosyal fobi yaygınlığı. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 1(4), 207–214.
  • Jang, M., & Kim, Y. H. (2012). The effect of group sandplay therapy on the social anxiety, loneliness and self-expression of migrant women in international marriages in South Korea. The Arts in Psychotherapy, 39(1), 38-41.
  • Karahan, T., Sardoğan, M., Şar, A., Ersanlı, E., Kaya, S. N., & Kumcağız. H. (2004). Üniversite öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişkiler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 27-39.
  • Karaoğlu, N., Avşaroğlu, S., & Deniz, M. (2009). Yalnız mısın? Selçuk Üniversitesi öğrencilerinde yalnızlık düzeyi ile ilgili bir çalışma. Marmara Medical Journal, 22(1), 19-26.
  • Kashdan, T. B., & Roberts, J. E. (2007). Social anxiety, depressive symptoms, and post-event rumination: Affective consequences and social contextual influences. Journal of Anxiety Disorders, 21(3), 284–301. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2006.05.001
  • Kashdan, T. B., & Breen, W. E. (2008). Social anxiety and positive emotions: A prospective examination of a self-regulatory model with tendencies to suppress or express emotions as a moderating variable. Behavior Therapy, 39(1), 1–12. https://doi.org/10.1016/j.beth.2007.02.003
  • Kasper, S. (1998). Social phobia: The nature of the disorder. Journal of Affective Disorders, 50(1), 3–9.
  • Kearney, C. A. (2005). Social anxiety and social phobia in youth: Characteristics, assessment, and psychological treatment. Springer Science+Business Media, Inc.
  • Kingery, J. N., Bodenlos, J. S., Schneider, T. I., Peltz, J. S., & Sindoni, M. W. (2023). Dispositional mindfulness predicting psychological adjustment among college students: The role of rumination and gender. Journal of American College Health, 71(5), 1584-1595. https://doi.org/10.1080/07448481.2021.1943411
  • Kocovski, N. L., Endler, N. S., Rector, N. A., & Flett, G. L. (2005). Ruminative coping and post-event processing in social anxiety. Behaviour Research and Therapy, 43(8), 971-984. https://doi.org/10.1016/j.brat.2004.06.015
  • Lipsitz, J. D., & Schneier, F. R. (2000). Social phobia: Epidemiology and cost of illness. Pharmacoeconomics, 18(1), 23–32. Marsh, H. W., Wen, Z., & Hau, K. T. (2004). Structural equation models of latent interactions: Evaluation of alternative estimation strategies and indicator construction. Psychological Methods, 9(3), 275–300.
  • Modini, M., & Abbott, M. J. (2016). A comprehensive review of the cognitive determinants of anxiety and rumination in social anxiety disorder. Behaviour Change, 33(3), 150-171. https://doi.org/10.1017/bec.2016.10
  • Moore, D. D., & Schultz, N. R., Jr. (1983). Loneliness at adolescence: Correlates, attributions, and coping. Journal of Youth and Adolescence, 12, 95–100.
  • Neto, F., & Barros, J. (2000). Psychosocial concomitants of loneliness among students of Cape Verde and Portugal. The Journal of Psychology, 134(5), 503-514. https://doi.org/10.1080/00223980009598232
  • Neziroğlu, G. (2010). Ruminasyon, yaşantısal kaçınma ve problem çözme becerileri ile depresyon arasındaki ilişkilerin incelenmesi. [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi].
  • Nolen-Hoeksema, S. (1987). Sex differences in unipolar depression: Evidence and theory. Psychological Bulletin, 101(2), 259-282.
  • Nolen-Hoeksema, S., Wisco, B. E., & Lyubomirsky, S. (2008). Rethinking rumination. Perspectives on Psychological Science, 3(5), 400-424. https://doi.org/10.1111/j.1745-6924.2008.00088.x
  • Özbay, Y., & Palancı, M. (2001, September 5–7). Sosyal kaygı ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. VI. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara, Türkiye.
  • Papageorgiou, C. & Wells, A. (2003). An empirical test of a clinical metacognitive model of rumination and depression. Cognitive Therapy and Research, 27, 261-273.
  • Parthi, K., & Kaur, S. S. (2022). Rumination, depression, anxiety, stress, physical health, and neuroticism in young adults. Indian Journal of Health & Wellbeing, 13(1), 29–34.
  • Peplau, L. A., & Perlman, D. (1982). Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy. Wiley-Interscience.
  • Perlman, D., & Peplau, L. A. (1984). Theoretical approaches to loneliness. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research, and therapy (pp. 123–134). Wiley-Interscience.
  • Ponzetti, J. J. (1990). Loneliness among college students. Family Relations: An Interdisciplinary Journal of Applied Family Studies, 39(3), 336–340. https://doi.org/10.2307/584881
  • Preece, D. A., Goldenberg, A., Becerra, R., Boyes, M., Hasking, P., & Gross, J. J. (2021). Loneliness and emotion regulation. Personality and Individual Differences, 180, 110974. https://doi.org/10.1016/j.paid.2021.110974
  • Rokach, A. (1999). Cultural background and coping with loneliness. The Journal of Psychology, 133(2), 217 229. https://doi.org/10.1080/00223989909599735
  • Russell, D., Peplau, L. A., & Ferguson, M. L. (1978). Developing a measure of loneliness. Journal of Personality Assessment, 42(3), 290–294.
  • Schermelleh-Engel, K., Moosbrugger, H., & Müller, H. (2003). Evaluating the fit of structural equation models: Tests of significance and descriptive goodness-of-fit measures. Methods of Psychological Research Online, 8(2), 23 74. https://doi.org/10.1027/1618-3169.8.2.23
  • Sertbaş, G., Çuhadar, D., & Demirli, F. (2004). Gaziantep Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü öğrencilerinde aile ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek ile anksiyete düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Hemşirelik Forumu Dergisi, 42, 42 48.
  • Sluis, R. A., & Boschen, M. J. (2014). Fear of evaluation in social anxiety: Mediation of attentional bias to human faces. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 45(4), 475 483. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2014.07.003
  • Smith, J. M. (2008). Depressive rumination as experiential avoidance. Temple University.
  • Spokas, M., Luterek, J. A., & Heimberg, R. G. (2009). Sosyal kaygı ve duygusal bastırma: İnançların aracı rolü. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 40(2), 283 291. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2008.10.002
  • Sullivan, H. S. (1953). The interpersonal theory of psychiatry. Norton.
  • Sübaşı, G. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygıyı yordayıcı bazı değişkenler. Eğitim ve Bilim, 32(144), 3 15. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (8th. ed.). Pearson.
  • Turan, A. F. (2010). Üniversite öğrencilerinin ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalarını yordamada yalnızlık, benlik saygısı, yaş, cinsiyet ve romantik ilişki yaşama durumunun rolü (Master’s thesis, Anadolu University, Turkey).
  • Ümmet, D. (2007). Üniversite öğrencilerinde sosyal kaygının cinsiyet rolleri ve aile ortamı bağlamında incelenmesi (Master’s thesis, Marmara University).
  • Weeks, J. W., Heimberg, R. G., & Rodebaugh, T. L. (2008). The fear of positive evaluation scale: Assessing a proposed cognitive component of social anxiety. Journal of Anxiety Disorders, 22(1), 44 55. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2007.08.002
  • Weiss, R. S. (1973). Loneliness: The experience of emotional and social isolation. MIT Press. Wells, A. (2016). Metacognitive therapy for anxiety and depression. Guilford Press.
  • Wu, P., Cao, K., Feng, W., & Lv, S. (2024). Cross-lagged analysis of rumination and social anxiety among Chinese college students. BMC Psychology, 12(28), 2 10. https://doi.org/10.1186/s40359-023-01515-6
  • World Health Organization. (2019). International statistical classification of diseases and related health problems: 10th revision. World Health Organization.
  • Young, J. E. (1982). Loneliness, depression and cognitive therapy: Theory and application. In L. A. Peplau & D. Perlman (Eds.), Loneliness: A sourcebook of current theory, research and therapy (pp. 379 406). Wiley. Yahyaoğlu, R. (2019). Yalnızlık psikolojisi. Hayat Yayıncılık.
  • Yılmaz, E., & Karaca, F. (2012). Üniversite öğrencilerinin sosyal destek ve yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Genel Tıp Dergisi, 18, 71 79.
  • Yüksel, R., & Demirkıran, F. (2019). Hemşirelik öğrencilerinde yalnızlık ve etkileyen faktörler. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(2), 18 23.
  • Zawadzki, M. J., Graham, J. E., & Gerin, W. (2013). Rumination and anxiety mediate the effect of loneliness on depressed mood and sleep quality in college students. Health Psychology, 32(2), 212 222. https://doi.org/10.1037/a0027428
Toplam 81 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Psikolojide Davranış-Kişilik Değerlendirmesi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Ercan Erinç 0009-0005-7967-3391

Nilgün Öztürk 0000-0003-2593-9076

Gönderilme Tarihi 7 Mart 2025
Kabul Tarihi 30 Ocak 2026
Yayımlanma Tarihi 9 Nisan 2026
DOI https://doi.org/10.35379/cusosbil.1653085
IZ https://izlik.org/JA73KK53BB
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Cilt: 35

Kaynak Göster

APA Erinç, E., & Öztürk, N. (2026). ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE RUMİNASYON VE YALNIZLIK ARASINDAKİ İLİŞKİDE SOSYAL KAYGININ ARACILIK ROLÜ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1653085

Amaç ve Kapsam

Enstitümüz ve Dergimiz Yayın Kurulunun amacı; çağdaş, güvenilir, bilimsel nitelik bakımından üstün bir derginin yaratılması ve yayımının sürdürülmesidir. Bu amacın gerçekleştirilmesi yolunda özveri göstererek bize destek veren, makalelerimizin bilimsel niteliklerinin belirlenmesinde yol gösterici olan ve hakemlik yapan öğretim üyelerine, yayın kurulumuz ve danışma kurulumuz üyelerine teşekkürü bir borç biliriz.

Dergimiz, sosyal bilimler alanında, bilimsel nitelik bakımından diğer nitelikli dergiler arasındaki yerini almış bulunmaktadır. Dergimizin bilimsel niteliğinin korunması ve daha da geliştirilebilmesi amacıyla yeniden yapılanma çalışmaları sürdürülmektedir.

Dergiye gönderilecek makalelerin yazımında uyulması gerekli kurallar aşağıda özetlenmiştir:

1. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Sürekli Yayın modeli ile yayımlanan hakemli bir dergidir.

2. Gönderilecek makalenin daha önce hiçbir yerde yayımlanmamış olması zorunludur.

3. Makaleler, Türkçe, İngilizce, Fransızca ya da Almanca olarak yayımlanabilir. Eğer makale İngilizce, Fransızca ya da Almanca dillerinden biriyle yazılırsa, mutlaka Türkçe özet ve başlığa yer verilmelidir.

4. Makaleler Türk Dil Kurumu yazım kurallarına uygun yazılmalıdır.

5. Makaleler, Microsoft Word 2003 veya üzeri sürümlerde yazılıp internet üzerinden online olarak gönderilmelidir.

6. Makalelerin başlığı metne uygun, ortalı; kısa ve açık ifadeli; büyük harflerle yazılmış olmalıdır.

7. Yazar adı, makaleye ortalanmalı; yazar birden fazla ise, adları yan yana yazılmalıdır. Yazarlara ait bilgiler (Üniversite adı, Fakülte adı, e-mail adresi, Orcid No) dipnotta verilmelidir.

8. Makalenin ilk sayfası sadece ÖZ ve ABSTRACT’tan oluşmalı, bu sayfa Makale Şablonu’na yerleştirilerek oluşturulmalıdır (bk. Makale Şablonu)

9. Makalelerde kâğıt boyutu: A-4 dikey, sayfa yapısı alt: 2,5 cm, üst: 2,5 cm, sol: 2,5 cm, sağ: 2,5 cm, üst bilgi: 3 cm, alt bilgi: 3 cm, yazı tipi: Times New Roman, punto: 10, satır aralığı: tek olarak ayarlanmalıdır. Makalenin tümü 8000 kelimeyi geçmemelidir.

10. Dipnotlar Times New Roman fontu kullanılarak 8 punto ile ve satır aralığı “tek” olacak şekilde yazılmalıdır. Eski harfli metin çalışmalarına dair notlar ve çalışmaya dair önemli açıklamalar dışında dipnot kullanılmamalıdır.

11. Öz 8 punto ve Times New Roman fontuyla yazılmalıdır. Bir paragraftan oluşmalı (birkaç paragraftan oluşsa da bir paragrafa sığdırılmalı), satır aralığı “tek” olacak şekilde ayarlanmalıdır. En az 150 en fazla 200 kelimeden meydana gelmelidir. Öz büyük harflerle metnin sol kenarına konulmalıdır.

12. Orijinal makalelerde bölümler aşağıdaki şekilde düzenlenmelidir:
GİRİŞ (en fazla 3 sayfa)
LİTERATÜR TARAMASI
YÖNTEM
ARAŞTIRMA BULGULARI
SONUÇ

13. Yukarıdaki ana bölüm başlıkları bold olarak büyük harfle sola yaslı yazılmalıdır. Başlıklara numara verilmemeli, paragraf girintisi olmamalıdır.

14. Alt bölüm başlıkları her kelimenin baş harfi büyük olacak şekilde koyu yazılmalı, 0,5 cm. içeriden başlamalıdır. Bütün paragraf girintileri aynı hizada olmalıdır.

15. Metinde tablolara yer verilecekse tablolar şu şekilde gösterilmelidir: “Tablo 1.”. Tablo ismi her kelimenin baş harfi büyük olacak şekilde tablonun üzerine ortalı bir şekilde yazılmalı, italik olmamalıdır. Şekillerde ise “Şekil 1.” denilerek her harfi büyük olacak şekilde şeklin altına ortalı yazılmalıdır. Şekil ve grafikler bilgisayarda çizilmeli; fotoğraf veya resimlerin çözünürlüğü yüksek olmalı, numaralandırılmalıdır.

16. Çalışmada hipotezlere yer verilecekse, hipotez gösterimi şöyle olmalıdır: “H1:”. Hipotezler italik yazılmamalıdır.

17. Makalede yararlanılan kaynaklar “SONUÇ” bölümünden sonra “KAYNAKLAR” başlığı altında verilmelidir. Times New Roman fontuyla 10 punto, sağ-sol 0, asılı 1,25, satır aralığı “tek” olacak şekilde hazırlanmalıdır. Her kaynaktan sonra 1 satır boşluk bırakılmalıdır.

18. Makaledeki kaynaklar APA 7 (https://apastyle.apa.org/) stiline uygun olarak yazılmalıdır. Örnek kaynak gösterimini ve makale yazımında uyulması gereken kuralları ayrıntılı olarak inceleyebilmek için Makale Şablonu’na bakabilirsiniz.

19. Dergiye gönderilecek makaleler için makale şablonuna bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz. Makaleniz kabul edildikten sora ise işbu bağlantıdaki şablona aktarmanız gerekmektedir.


Guidelines for writing articles to be sent to the journal:
1. The Journal of Institute of Social Sciences of Çukurova University is a peer-reviewed journal published at least twice a year.
2. Papers must be submitted on the understanding that they have not been published elsewhere.
3. The articles can be written in Turkish, English, French or German. If the article has been written in English, French or German, a summary in Turkish must also be included.
4. The articles should be written in accordance with the spelling rules of the Turkish Language Association.
5. Articles should be written in Microsoft Word 2003 or higher and they should be submitted through the online system.
6. Use a concise and clearly written title that reflects the paper’s content. Use capital letters and center alignment.
7. Author names should be center aligned on the article; if there is more than one author, their names should be written side by side. Authorship information (University name, Faculty name, e-mail address, ORCID number) should be given in the footnote.
8. The first page of the article should consist of only SUMMARY and ABSTRACT using the Article Template (see Article Template).
9. Please adhere to the following formatting guidelines:
a. Paper size: A-4 vertical
b. Page layout: bottom 2.5 cm, top: 2.5 cm, left: 2.5 cm, right: 2.5 cm, header: 3 cm, footer: 3 cm.
c. Font: Times New Roman 10.
d. Use single line spacing. The entire article should not exceed 8,000 words.
10. Write the footnotes using Times New Roman 8 and single line spacing. Footnotes should not be used except for end notes about studies on texts with archaic letters and important explanation about the study.
11. The summary should be written using Times New Roman, 8 font size. It should not exceed one paragraph (it should fit into one paragraph if it should exceed one). Use single line spacing. The word length should be at least 150 and at the most 200. Align the summary to the left-hand side of the text.

12. Please adhere to the following formatting guidelines for the sections of the paper:
INTRODUCTION (max. 3 pages)
LITERATURE REVIEW
METHODOLOGY
RESEARCH FINDINGS
RESULTS/CONCLUSION

13. The section headings above should be written in bold with uppercase letters and aligned to the left. Titles should not be numbered and indented.

14. The subtitles should be written  in bold starting each word with a capital letter. Indent the start of a paragraph 0.5 cm. and align all the paragraphs.

15. Guidelines for the tables in your article:
a. Add a numbered caption such as "Table 1.". The caption should be written above each table and center aligned starting with a capital letter, not italic. For the figures, add a numbered caption such as "Figure 1." below each figure and center align starting with a capital letter. Use the table-function of your word processor. Provide each figure in a high-resolution format and number each one.

16. If hypotheses are to be included in the study, they should be given as follows: "H1:" Hypotheses should not be written in italics.

17. The references section should appear at the end of the article after the “CONCLUSIONS” section and titled as “REFERENCES. Use Times New Roman 10 with left-right 0 and hanging 1,25. Use single line spacing and leave 1 space after each reference.

18. Make sure that the information in each reference is complete and accurate according to the APA style guide, 7th edition (https://apastyle.apa.org/). Refer to the Article Template for a detailed review of samples and the rules to follow in article writing.

19. You can access the article template for articles to be sent to the journal at the link. After your article is accepted, you need to transfer it to the template at the link.


Etik İlkeler


Bu rehberin Dergiye çalışma gönderecek olan bütün araştırmacılarımız tarafından dikkatle incelenmesi gerekmektedir.


Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sosyal Bilimler alanında nitelikli bilimsel makale yayımlamak amacıyla aşağıda belirtilen etik ilkeler ve kurallara bağlı olarak yayınlanan hakemli bir dergidir.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen makaleler çift taraflı kör hakemlik süreciyle değerlendirilmektedir.
Dergi ücretsiz erişimle elektronik olarak yayımlanmaktadır.
Dergi sadece Dergi Park sistemi üzerinden makale kabul etmektedir.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi bilimsel çalışmaların ilerletilebilmesi için bilgiye kolay ulaşılabilir olması gerektiğinin bilincinde bir dergi olarak, Budapeşte Açık Erişim Bildirgesinde yer alan, hakemli dergi literatürünün açık erişimli olması girişimini destekler ve yayınlanan tüm yazıları herkesin okuyabileceği ve indirebileceği bir ortamda ücretsiz olarak sunar.
Bu bildirgede açık erişim, “bilimsel literatürün İnternet aracılığıyla finansal, yasal ve teknik bariyerler olmaksızın, erişilebilir, okunabilir, kaydedilebilir, kopyalanabilir, yazdırılabilir, taranabilir, tam metne bağlantı verilebilir, dizinlenebilir, yazılıma veri olarak aktarılabilir ve her türlü yasal amaç için kullanılabilir olması” anlamında kullanılmıştır.
Bilimin ilerlemesinde bilgi paylaşımının rolü düşünüldüğünde, açık erişim, araştırmacılar ve okuyucular için büyük önem taşımaktadır. Bu sebeple bu dergide yer alan makaleler, yazarına ve orijinal kaynağa atıfta bulunulduğu sürece, kullanılabilir. Yazarlardan veya yayıncılardan izin alınması gerekmez.
Bilimsel bir çalışma ortaya koyan tüm paydaşların (yazar, editör, hakem, yayıncı ve okuyucu), bilimin doğru bir şekilde ilerlemesine katkı sağlaması hedeflenir. Bu hedef gereğince hazırlanan bilimsel çalışmalarda bilimsel etik ilkelere uygunluk önemlidir.
Bu etik ilkeler, COPE (Committee on Publication Ethics) tarafından hazırlanan yönerge esas alınarak tarafımızca kabul edilmiştir ve paydaşlar tarafından da benimsenmesi önerilerek, bir kısmı ile aşağıda sunulmuştur.
Buna göre Dergimiz için yazarların, dergi editörünün, hakemlerin ve yayıncının etik sorumlulukları, rolleri ve görevleri yer almaktadır. Ek olarak Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’nde intihal ve etik dışı davranışlar olarak kabul edilen durumlara ilişkin de bilgi verilmiştir. Bu politikalar hazırlanırken yararlanılan kaynaklar rehberin sonunda belirtilmiştir.

Yazar(lar)
• Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen makalelerin Sosyal Bilimler alanında özgün çalışmalar olması gerekmektedir.
• Makalelerde yararlanılan tüm kaynaklar (yazarlar, çevrimiçi sayfalar, kişisel görüşmeler, vb.) için doğru ve uygun bir şekilde kaynak gösterilmelidir.
• Dergiye gönderilen makalelerin başka bir dergiye gönderilmediği belirtilmeli ve Telif Hakkı Devir Formu doldurulmalıdır.
• Makaleye fikren katkıda bulunmayan kişiler yazar olarak belirtilmemelidir.
• Gönderilen makaleye ilişkin çıkar çatışmaları belirtilmeli ve nedeni açıklanmalıdır.
• Yazarların, hakem sürecindeyken çalışmalarına ilişkin ham verileri editörler kuruluna iletmesi istenebilir, bu durumda yazarların ham verilerini editörler kuruluyla paylaşmaları beklenmektedir. Yazarlar, yayımlanan bir makaleye ilişkin verileri 5 yıl süreyle saklamakla yükümlüdürler.
• Yazarlar çalışmalarında bir hata tespit ettiklerinde editörü ve editörler kurulunu bilgilendirmeli, düzeltme ya da geri çekme süreci için işbirliği kurmalıdırlar.
• Yazarlar makalelerinde herhangi bir bireyi, topluluğu veya kurumu aşağılayan ve küçük düşüren bir dil ve tavır kullanamazlar.


Hakemler
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen tüm makaleler çift taraflı kör hakemlik süreci ile değerlendirilmektedir. Çift taraflı kör hakemlik, yansız, nesnel ve bağımsız bir değerlendirme sürecinin sağlanabilmesi için yazarların hakemlerden, hakemlerin de yazarlardan gizli tutulması anlamına gelmektedir.
Makaleler, hakemlerin değerlendirmesine Dergi Park sisteminden iletilmektedir.
Hakemlerin, değerlendirdikleri makalenin alanlarına katkısı ve makalenin yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ve bu kararlarına ilişkin gerekçelerini içeren bir form doldurmaları gerekmektedir.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’nin hakemlerinin etik sorumlulukları ve rolleri aşağıda belirtildiği gibidir:
• Hakemlerin yalnızca uzmanlık alanlarına ilişkin makalelere hakemlik yapmaları gerekmektedir.
• Hakemlerden çıkar çatışmaları bulunmayan makalelere hakemlik yapmayı kabul etmeleri beklenmektedir. Hakemler herhangi bir çıkar çatışması fark ettiklerinde editörü bilgilendirmeli ve ilgili makalenin hakemliğini yapmayı reddetmelidirler.
• Hakemler makaleleri yansız ve nesnel olarak değerlendirmelidirler.
• Hakemlerin değerlendirdikleri makalelere ilişkin Hakem Değerlendirme Formu’nu doldurmaları gerekmekte, çift taraflı kör hakemlik sürecine zarar vermemek için formlarda isimlerini belirtmemeleri beklenmektedir.
• Hakemlerin değerlendirdikleri makalenin yayımlanabilir olup olmadığına ilişkin kararları ile kararlarına ilişkin gerekçelerini de bu formda belirtmeleri gerekmektedir.
• Hakemlerin önerilerinde kullandıkları üslubun kibar, saygılı ve bilimsel olması gerekmektedir. Hakemler saldırgan, saygısız ve öznel kişisel yorumlardan kaçınmalıdırlar. Hakemlerin bu tür bilimsel olmayan yorumlarda bulundukları tespit edildiğinde yorumlarını yeniden gözden geçirmeleri ve düzeltmeleri için editör ya da editörler kurulu tarafından kendileriyle iletişime geçilebilmektedir.
• Hakemlerin kendilerine verilen süre içerisinde değerlendirmelerini tamamlamaları gerekmekte ve burada belirtilen etik sorumluluklara uymaları beklenmektedir.
• Hakemler, inceledikleri bir makalede intihal veya intihal girişimi sayılabilecek noktalar gördüklerinde yazıyı hemen reddetmeli ve gerekçelerinde durumu belirtmelidirler.


Editör
Editörün ‘Yayın Etiği Komitesi’nin (Committe on PublicationEthics - COPE (https://publicationethics.org/)) yayınlamış olduğu ‘COPE Dergi Editörleri için Etik Davranışlar ve En İyi Uygulamalar Kılavuzu’ (COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors (https://publicationethics.org/files/Code_of_conduct_for_journal_editors_Mar11.pdf)) ve ‘COPE Dergi Editörleri için En İyi Uygulamalar Kılavuzu’nda (COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors (https://publicationethics.org/files/u2/Best_Practice.pdf)) yer alan ve aşağıda listelenen etik sorumluluklara uyması gerekmektedir.
Editör dergide basılan tüm makalelerden sorumludur. Editörün etik görevleri ve sorumlulukları aşağıdaki gibidir:


Genel Sorumluluklar
• Editör derginin niteliğinin artırılması ve gelişimine katkıda bulunmak için çaba sarf etmekle yükümlüdür.
• Editörün, yazarların ifade özgürlüğünü desteklemesi gerekmektedir.
Okuyucularla İlişkiler
• Editörün, dergide hakem değerlendirmesinin gerekli olmadığı bölümlerin (editöre mektup, davetli yazılar, konferans duyuruları vb.) açıkça belirtildiğinden emin olması gerekmektedir.
• Editörün yayımlanan makalelerin dergi okuyucularının bilgi ve becerileriyle uyumlu olabilmesi için çaba sarf etmesi gerekmektedir.
Hakemlerle İlişkiler
• Editör, hakemlerin bilgi ve uzmanlıklarına uygun makaleleri değerlendirmelerini istemelidir. Böylece makalelerin alanında uzman kişilerce uygun bir şekilde değerlendirilmesi sağlanmalıdır.
• Editör, hakemlerin bir makaleyi değerlendirmeden önce makaleye ilişkin çıkar çatışmaları bulunmadığını belirtmelerini talep etmekle yükümlüdür.
• Editörün, hakemden istenenleri, değerlendirme sürecine ilişkin bilgileri hakemlere iletmesi gerekmektedir.
• Editör, hakem değerlendirme sürecinin çift taraflı kör hakemlik ile sürdürüldüğünden emin olmalı ve yazarlara hakemleri, hakemlere de yazarları ifşa etmemelidir.
• Editör, hakemleri zamanlama ve performanslarına göre değerlendirmelidir.
• Editör, hakemlere ilişkin bir veri tabanı oluşturmalı ve hakemlerin performansına göre veri tabanını güncellemelidir.
• Editör, kaba ve niteliksiz yorumlarda bulunan ya da geç dönen hakemleri hakem listesinden çıkarmalıdır.
• Editör, hakem listesini hakemlerin uzmanlık alanlarına göre sürekli yenilemeli ve genişletmelidir.


Yazarlarla İlişkiler
• Editör, yazarlara kendilerinden ne beklendiğine ilişkin yayım ve yazım kuralları ile örnek şablonu gerektiğinde güncellemelidir.
• Editör, dergiye gönderilen makaleleri dergi yazım kuralları, çalışmanın önemi, özgünlüğü açısından değerlendirmeli ve makaleyi ilk gönderim sürecinde reddetme kararı alırsa, yazarlara bunun nedenini açık ve yansız bir şekilde iletmelidir. Bu süreçte makalenin dilbilgisi, noktalama, yazım kuralları (kenar boşlukları, uygun şekilde referans gösterme, vb.) açısından tekrar gözden geçirilmesi gerektiğine karar verilirse, yazarlar bu konuda bilgilendirilmeli ve gerekli düzeltmeleri yapabilmeleri için kendilerine zaman tanınmalıdır.
• Makalelerde gönderim ve yayıma kabul tarihleri yer almalıdır.
• Yazarların makalelerinin durumuna ilişkin bilgi talebi olduğunda çift taraflı kör hakemlik sürecini bozmayacak şekilde yazarlara makalelerinin durumuna ilişkin bilgi verilmelidir.
Editörler Kurulu ile İlişkiler
• Editör, yeni editörler kurulu üyelerine yayım ve yazım kurallarını iletmeli ve kendilerinden beklenenleri açıklamalıdır.
• Editör, editörler kurulu üyelerine yayım ve yazım kurallarının en güncel halini iletmelidir.
• Editör, editörler kurulu üyelerini değerlendirmeli ve derginin gelişimine aktif olarak katılım gösterecek üyeleri editörler kuruluna seçmelidir.
• Editör, editörler kurulu üyelerini aşağıda yer alan rolleri ve sorumluluklarına ilişkin bilgilendirmelidir.
- Derginin gelişimini desteklemek.
- Kendilerinden istendiğinde uzmanlık alanlarına ilişkin derlemeler yapmak.
- Yayım ve yazım kurallarını gözden geçirmek ve iyileştirmek.
- Derginin işletiminde gerekli sorumlulukları yerine getirmek.


Yayıncı
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü tarafından yayımlanmaktadır. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü kamu yararını gözeten ve kâr amacı gütmeyen bir kamu eğitim kuruluşudur.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 1987 yılından bu yana, yayın kurulu ya da editörler kurulu yönetiminde sosyal bilimler alanının en köklü dergilerinden olarak bilimsel gelişmeye olan katkısını Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yönetim Kurulu’nun yönetsel desteği ile sürdürmüştür.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Editörler Kurulu’nu, Çukurova Üniversitesi’nde Sosyal Bilimler alanından farklı Fakültelerde görev yapan öğretim üyeleri oluşturur. Editörler Kurulu üyeleri, bilim dalları gözetilerek görevlendirilir. Editörler Kurulu başkanı olarak bir editör ve alan editörleri belirlenir. Ayrılan üyenin yerine yeni üye görevlendirilir. Süresi dolan üyenin süresi uzatılabilir. Editör, makalenin konusuna göre, gerekli olduğunda Editörler Kurulu üyesi olmayan öğretim üyelerine alan editörü olarak incelemesi için makale gönderebilir.
Yayıncının etik sorumlulukları aşağıdaki gibidir:
• Yayıncı, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’nde makale yayımlama sürecinde karar merciinin ve hakemlik sürecinin editörün sorumluluğu olduğunu kabul eder.
• Yayıncı derginin web sayfasında derginin açık, elektronik ve ücretsiz erişimini sağlar.

İntihal ve Etik Dışı Davranışlar
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi’ne gönderilen tüm makaleler basılmadan önce IThenticate (http://www.ithenticate.com/) ya da Turnitin (https://www.turnitin.com/) yazılım programı ile taranmaktadır. Benzerlik oranı %20 ve altında olan makaleler yayına kabul edilir. Bu oranı aşan makaleler ayrıntılı olarak incelenir ve gerekli görülürse gözden geçirilmesi ya da düzeltilmesi için yazarlara geri gönderilir, intihal ya da etik dışı davranışlar tespit edilirse yayımlanması reddedilir.
Aşağıda etik dışı bazı davranışlar listelenmiştir:
• Çalışmaya fikren katkıda bulunmayan kişilerin yazar olarak belirtilmesi.
• Çalışmaya fikren katkıda bulunan kişilerin yazar olarak belirtilmemesi.
• Makale yazarın yüksek lisans/doktora tezinden ya da bir projeden üretilmişse bunun belirtilmemesi.
• Dilimleme yapılması yani, tek bir çalışmadan birden fazla makale yayımlanması.
• Gönderilen makalelere ilişkin çıkar çatışmalarının bildirilmemesi.
• Çift taraflı kör hakemlik sürecinin deşifre edilmesi.


İletişim:sbedergi@cu.edu.tr; nryilmaz@cu.edu.tr

Tamamen ücretsizdir.

Atıf Dizinleri

TR Dizin

İmtiyaz Sahibi (Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Adına)

Hüseyin Güler
Hüseyin GÜLER
Ekonometrik ve İstatistiksel Yöntemler, İstatistik

Editör

Mustafa Yaşar
Mustafa YAŞAR
Psikolojik Danışmanlık Eğitimi, Yetişkin Eğitimi, Okul Öncesi Eğitim, Eğitim Psikolojisi

Mizanpaj Editörü

Mustafa Can Kızgındemir
Mustafa Can KIZGINDEMİR
Bilgi Sistemleri Kullanıcı Deneyimi Tasarımı ve Geliştirme, Görsel İletişim Tasarımı, Grafik Tasarımı, Video Tasarımı, Web Tasarımı

Son Okuyucu

Ali Koçak
Ali KOÇAK
Din Psikolojisi

Alan Editörü

C. Hakan Çuhadar
C. Hakan ÇUHADAR
Müzik, Klasik Batı Müziğinde Yorumculuk, Müzik Teorileri, Müzikoloji ve Etnomüzikoloji
Marella Bodur Ün
Marella BODUR ÜN
Karşılaştırmalı Siyasi Hareketler, Toplumsal Cinsiyet ve Siyaset, Siyaset Sosyolojisi, Avrupa Birliği-Türkiye İlişkileri, Küreselleşme, Uluslararası İlişkiler Kuramları
Engin Çetin
Engin ÇETİN

*
Türk Dili ve Edebiyatı, Eski Türk Dili (Orhun, Uygur, Karahanlı), Tarihi Kuzey Doğu Türk Dili (Harezm, Kıpçak, Çağatay)
Ebru Özgür Güler
Ebru ÖZGÜR GÜLER
Ekonometrik ve İstatistiksel Yöntemler, Nicel Karar Yöntemleri
Default avatar
Nurcihan ÖZDOĞAN
Eşitlik ve Güven Yasası
Default avatar
Nurcihan DALCI ÖZDOĞAN
Hukuk ve Yasal Çalışmalar, Sözleşme Hukuku, Özel Hukuk ve Medeni Yükümlülükler (Diğer)
Default avatar
Ebru KAYA

Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi İngiliz Dili Eğitimi anabilim Dalından mezun olduktan sonra aynı üniversitenin Sosyal bilimler Enstitüsüne bağlı olarak İngiliz Dili eğitimi ana bilim dalında Yüksek lisans ve doktora programlarını tamamladım. Mezun olduktan sonra 3 yıl MEB okullarında çalıştım. Daha sonra Çukurova Üniversitesi Yabancı Diller merkezinde öğretim görevlisi olarak çalıştım. Şimdi Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi İngiliz Dili Eğitimi anabilim dalında Dr. öğretim üyesi olarak çalışmaktayım. İngilizce öğretmeni yetiştirme, araştırma yöntemleri, mesleki gelişim ve öğretmenlik uygulaması ilgilendiğim ve araştırma yaptığım konuların arasında yer almaktadır. 
İkinci Bir Dil Olarak İngilizce
Default avatar
Ayten Pınar BAL
Eğitim, Eğitim Programları ve Öğretim, Matematik Eğitimi
Nuran Öztürk
Nuran ÖZTÜRK
Türk İslam Edebiyatı, Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı
Fehime Yeşim Gürani
Fehime Yeşim GÜRANİ
Mimari ve Tasarım, İç Mimarlık , Sürdürülebilir Mimari
Fatma Şahin
Fatma ŞAHİN
Arkeoloji Bilimi, Arkeolojide Seramik, Erken Tunç Çağ Arkeolojisi, Neolitik Çağ Arkeolojisi, Orta Tunç Çağı Arkeolojisi
Aydın Çam
Aydın ÇAM

Aydın Çam, Çukurova Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde profesör olarak görev yapmaktadır. Araştırmaları ağırlıklı olarak Yeni Sinema Tarihi, Çukurova sinema tarihi ve sinema ve hareketlilik konularına odaklanmaktadır. Son dönemde Toroslar'ın yayla köylerinde gezici sinema deneyimleri, yerel filmler ve Adana sinema tarihinin haritalanması üzerine çalışmaktadır. Sinemasal mekânlar, mekân deneyimleri ve sinemasal mekânların haritalanması gibi sinema ve mekân ilişkileri ile de ilgilenmektedir.
 
Sinema Sosyolojisi, Belgesel Film - Politik Sinema, Sinema Kuramları, Sinema Tarihi
Birsel Aybek
Birsel AYBEK

Doç. Dr. Birsel Aybek, 1973 yılında Malatya'da doğdu. İlk ve orta öğrenimini Malatya'da tamam ladı. 1996'da Çukurova Üniversitesi Eğitim Programları ve Öğretim Anabilim Dalın' da lisans öğrenimini, 2000 yılında Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde yüksek lisansını, 2006 yılında ise Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde doktora eğitimini tamamladı. 1998 yılında Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölümünde öğretim görevlisi olarak göreve başlayan Aybek, halen aynı üniversitede doçent olarak görev yapmaktadır. Aynı zamanda, 2016-2020 yılları arasında Eğitim Fakültesi dekan yardımcılığı idari görevini yürütmüştür. Aybek  2022 yılından beri  Çukurova Üniversitesi Eğitim ve Öğretimden sorumlu öğrenci dekanı olarak görev yapmaktadır. Aybek, aynı zamanda Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi senato temsilci üyesidir.
Program geliştirme, disiplinlerarası öğretim, eleştirel düşünme, eğitim teknolojisi, medya-okuryazarlığı, öğrenme-öğretme süreci, öğretmen yetiştirme, eğitimde etik  gibi birçok konu üzerinde çalışmalar yapan ve lisansüstü tezleri yöneten Aybek'in yurtiçi ve yurtdışı kongrelerde sunulmuş 91 bildirisi, ulusal ve uluslararası dergilerde yayınlanmış 66 makalesi, yazılmış iki bilimsel kitabı, 2 çeviri kitabı ve 3 kitap bölümü ve kurum içi -dışı yapılmış bir çok projesi bulunmaktadır. Ayrıca akademisyenin alanıyla ilgili birçok kurum ve kuruluşlarda vermiş olduğu çok sayıda konferansı, semineri ve eğitimi bulunmaktadır. 
Eğitim
Default avatar
Fatma Engin ALPAT
fashion design, textile printing design, A+fashion merchandising, A+fashion marketing, garment technical drawing, semiological analysis of art, history of contemporary fashion. Art deco,Bauhaus and Art nouveau art movements.
İllüstrasyon, Tasarım, Tekstil ve Moda Tasarımı
Default avatar
Almıla BURGAÇ ÇİL
Uluslararası İktisat

İstatistik Editörü

Ebru Özgür Güler
Ebru ÖZGÜR GÜLER
Ekonometrik ve İstatistiksel Yöntemler, Nicel Karar Yöntemleri

Dil Editörü

Mustafa Mavaşoğlu
Mustafa MAVAŞOĞLU
Uygulamalı Dilbilim ve Eğitim Dilbilimi
Sibel Aybek
Sibel AYBEK
İkinci Bir Dil Olarak İngilizce, Uygulamalı Dilbilim ve Eğitim Dilbilimi
Default avatar
Nihat YAVUZ

1993 yılında beri Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Alman Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı'nda öğretim Üyesi
Alman Dili, Edebiyatı ve Kültürü

Yayın Editörü

Fehime Yeşim Gürani
Fehime Yeşim GÜRANİ
Ekoloji, Sürdürülebilirlik ve Enerji, Mimari ve Tasarım, İç Mimarlık , Mimari Miras ve Koruma