HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE

Nevin Mazman

doi:10.32321/cutad.417665

HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE

Öz

Dil alanında yapılan çalışmalarda tercüme eserlerin önemli bir yer tuttuğu bilinmektedir. Özellikle Kur’an tercümelerinin Türkçe yazılmış metinler içinde büyük bir ağırlığı vardır. Bugüne kadar bu konuda birçok çalışma yapılmıştır ve hâlâ da yapılmaktadır. Bu makalede Hindistan’da basılmış bir eser tanıtılmaya çalışılmıştır. Eser bir Kur’an tercümesidir. Ancak metin, kenarlarında haşiyeler de ihtiva etmektedir. Mütercem ve Muhaşşa Bi’l Lugati’t Türkistâniyye adlı eser H. 1375 (M. 1955) tarihlidir ve Doğu Türkçesi dil özelliklerini yansıtmaktadır. Doğu Türkçesi, Türk dili tarihi bakımından büyük önem taşıyan bir tarihî Türk edebî dilidir. Eserin mütercimi ‘el-Seyyid Mahmud el-Tarâzî el-Medenî’dir. Mütercim hakkında sahip olunan bilgiler ise oldukça sınırlıdır. Bu makalede öncelikle, Doğu Türkçesine yapılmış Kur’an tercümelerinden bahsedilmiş, sonrasında, makaleye konu olan eserin tercüme kısmı tanıtılmıştır. Çok fazla ayrıntıya girilmeden, tercümenin genel özellikleri aktarılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kur’an,tercüme,haşiye,Doğu Türkçesi

Kaynakça

AKALIN, Mehmet (1979) Tarîhî Türk Şîveleri. Ankara: Sevinç Matbaası.
Ata, Aysu (1997) Kısasü’l-Enbiya II-Dizin, Nasırü’d-din bin Burhanü’d-din Rabguzi. Ankara: Türk Dil Kurumu.
ATA, Aysu (2010) “Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Türkoloji Dergisi”, 17, 1 29-37.
ATA, Aysu (2013) Türkçe İlk Kur’an Tercümesi. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
AYDAR, Hidayet (1992), “Kur’an Maddesi”. İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı, C. 26, S. 406.
DEVELİOĞLU, Ferit (2010) Osmanlıca-Türkçe ansiklopedik lûgat. Ankara: Aydın Kitabevi.
ECKMANN, János (1968). “Doğu Türkçesinde Bir Kur’an Çeviri (Rylands Nüshası)”. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten, 51-69.
ECKMANN, János (1971). “Kur’ân’ın Doğu Türkçesine Tercümeleri”. (Çev.Ekrem Ural). Budapest: Studia Turcica, 15-22.

ECKMANN, János (1988). “İslami Orta Asya Türk Edebi Dilinin Özellikleri”. Türk Dünyası Araştırmaları. 2, 1-9.
ECKMANN, János (1988). Çağatayca El Kitabı (Çev. Güney Karaağaç). İstanbul: Edebiyat Fakültesi Basımevi.
ERCİLASUN, Ahmet Bican (2011). Başlangıçtan Yirminci Yüzyıla Türk Dili Tarihi. İstanbul: Akçağ Yayınları.
HACIEMİNOĞLU, Necmettin (2001). Karahanlı Türkçesi. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 24 (412).
İNAN, Abdülkadir (1952) “Eski Türkçe Üç Kur’an Tercümesi”. TDl I/6, 12-15.
İNAN, Abdülkadir (1961) Kur’ân-ı Kerim’in Türkçe Tercemeleri Üzerinde Bir İnceleme. Ankara: Diyânet İşleri Başkanlığı Yayınları.
SAĞOL, Gülden (1993). Harezm Türkçesi satır arası kur’an tercümesi (giriş, metin, sözlük I). Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, İstanbul.
SHAW, R. B. (1878). A Sketch of the Turki Language as Spoken in Eastern Turkistan (Kàshghar and Yarkand). Calcutta.
SHAW, R. B. (1880). A Sketch of the Turki Language as Spoken in Eastern Turkistan (Kàshghar and Yarkand) Part II - Vocabulary. Calcutta.
TAŞ, İbrahim (2001). Çağatayca Kur’an Tefsiri (giriş – metin – dizin). Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, İstanbul.
TEKİN, Talat vd. (2003). Türk Dilleri Giriş. İstanbul: Yıldız.
TOGAN, Zeki Velidi (1960). “Londra ve Tahrandaki İslâmî Yazmalardan Bazılarına Dair” . İTED, III/1-2.
ÖZEL, Ahmet (2010). Şernûbî. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 39 (13).
YAŞAR, Mehmet (2012). Tirmizî. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 41 (202-204).
ZÜLFİKAR, Hamza (1974). “Çağatayca Bir Kur’an Tefsiri’’. Ankara: Türkoloji Dergisi, C. VI, S.1, 153-195.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sanat ve Edebiyat

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Nevin Mazman ^*
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

21 Nisan 2018

Kabul Tarihi

30 Mayıs 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 3 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.32321/cutad.417665

IZ

https://izlik.org/JA83TW35WS

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Mazman, N. (2018). HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi, 3(1), 131-153. https://doi.org/10.32321/cutad.417665

AMA

1.Mazman N. HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi. 2018;3(1):131-153. doi:10.32321/cutad.417665

Chicago

Mazman, Nevin. 2018. “HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE”. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi 3 (1): 131-53. https://doi.org/10.32321/cutad.417665.

EndNote

Mazman N (01 Haziran 2018) HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi 3 1 131–153.

IEEE

[1]N. Mazman, “HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE”, Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi, c. 3, sy 1, ss. 131–153, Haz. 2018, doi: 10.32321/cutad.417665.

ISNAD

Mazman, Nevin. “HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE”. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi 3/1 (01 Haziran 2018): 131-153. https://doi.org/10.32321/cutad.417665.

JAMA

1.Mazman N. HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi. 2018;3:131–153.

MLA

Mazman, Nevin. “HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE”. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi, c. 3, sy 1, Haziran 2018, ss. 131-53, doi:10.32321/cutad.417665.

Vancouver

1.Nevin Mazman. HİNDİSTAN’DA BASILMIŞ BİR KUR’AN TERCÜMESİ: MÜTERCEM VE MUHAŞŞA Bİ’L LUGATİ’T- TÜRKİSTÂNİYYE. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi. 01 Haziran 2018;3(1):131-53. doi:10.32321/cutad.417665

Cited By

SEYYİD MAHMÛD ET-TARAZÎ VE KUR’AN-I KERİM’İN TÜRKİSTAN ‎DİLİNE TERCÜMESİ VE HAŞİYESİ

Türkiye İlahiyat Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.32711/tiad.1169273