BAĞIMSIZ DENETİMİN GÖZETİMİ BAĞLAMINDA 2020-2021 DÖNEMLERİNE İLİŞKİN KGK YILLIK İNCELEME RAPORLARININ ANALİZİ

Öz

KGK, muhasebe ve denetim işlemlerinde ülkeler arasında uygulama birliğinin sağlanması amacıyla gerekli standartları yayımlamak ve güvenilir finansal bilgilerin raporlanmasını teminen gerçekleştirilen bağımsız denetim faaliyetlerinin gözetiminin yapılması amacıyla kurulmuştur. KGK, bağımsız denetimin gözetimi faaliyeti kapsamında gerek bağımsız denetim kuruluşları gerekse bağımsız denetçiler üzerinde inceleme faaliyetlerinde de bulunmaktadır. Bu inceleme faaliyetleri, gerçekleştirilen bağımsız denetim çalışmalarının mevzuat vb. yasal düzenlemelere uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin tespit edilmesi amacıyla yapılmaktadır. İnceleme sonuçları ise, KGK tarafından hazırlanan yıllık inceleme raporları aracılığıyla raporlanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, KGK tarafından yerine getirilen bağımsız denetimin gözetimi faaliyetlerine ilişkin yıllık inceleme raporlarının analiz edilmesidir. Bu amaçla, KGK’nın gerek bağımsız denetim kuruluşları gerekse bağımsız denetçilerin yapmış oldukları denetim çalışmalarına yönelik inceleme sonuçlarının yer aldığı 2020 ve 2021 yıllarına ait yıllık inceleme raporları kurumun internet sitesinden temin edilmiştir. Yıllık inceleme raporları üzerinde yapılan analiz sonuçlarına göre; bağımsız denetim siciline kayıtlı ve denetim üstlenen bağımsız denetim kuruluşu ve bağımsız denetçi sayısına rağmen gözetim faaliyetleri kapsamında incelemeye tabi tutulan bağımsız denetim kuruluşu ve bağımsız denetçi sayısının oldukça düşük olduğu görülmüştür. Bununla birlikte, KGK tarafından hazırlanan inceleme raporlarında 2021 yılında tespit edilen eksikliklere ilişkin bulgu sayısının 2020 yılına göre önemli ölçüde artış gösterdiği anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• KGK
• Bağımsız Denetimin Gözetimi
• Yıllık İnceleme Raporu

Kaynakça

1. Church, B. K. ve Shefchik, L. B. (2015). PCAOB Inspections and Large Accounting Firms. Accounting Horizons, 21(6): 43-63.
2. Doğan, B. (2019). Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun Bağımsız Denetimdeki Etkinliğinin Değerlendirilmesi: TRC1 Bölgesi Uygulaması (Basılmamış Doktora Tezi). Hasan Kalyoncu Üniversitesi SBE, Gaziantep.
3. Gipper, B., Leuz, C. ve Maffett, M. (2020). Public Oversight and Reporting Credibility: Evidence From The PCAOB Audit Inspection Regime. The Review of Financial Studies, 33(10): 4532-4579.
4. Karapınar, A. ve Dölen, T. (2022). Bağımsız Denetçi Bakış Açısı İle Gözetim Faaliyetlerinin Değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İİBF Dergisi, 9(2): 831-850.
5. Kleinman, G., Lin, B. B. ve Palmon, D. (2014). Audit Quality: A Cross-National Comparison of Audit Regulatory Regimes. Journal of Accounting, Auditing and Finance, 29(1): 61-87.
6. Lennox, C. ve Pittman, J. (2010). Auditing The Auditors: Evidence On The Recent Reforms To The External Monitoring Of Audit Firms. Journal of Accounting and Economics, 49(1-2): 84-103.
7. Özbingöl, A. ve Akdoğan, N. (2021a). Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu’nun Yıllık İnceleme Raporlarına Göre 2014-2019 Döneminde Türkiye’de Bağımsız Denetimin Gözetiminin Değerlendirilmesi. Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 14(2): 451-478.
8. Özbingöl, A. ve Akdoğan, N. (2021b). Bağımsız Denetimin Gözetimi: Ülkelerarası Kamu Gözetimi Kurumlarının İnceleme Raporlarındaki Bulguların İhlal Edilen BDS’ler Açısından Karşılaştırılması. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 23(2): 254-288.

9. Pekdemir, R., Zigindere, N. D. ve Suer, A. Z. (2020). Public Interest Oversight on Professional Accountancy: How Do Accountants Perceive It in Turkey. Accounting and Management Information Systems, 19(2): 333-350.
10. Sakin, T. (2019). KGK İnceleme Raporları Çerçevesinde Türkiye’de Denetim Kalitesi. İstanbul Üniversitesi Muhasebe Enstitü Dergisi, (61): 25-33.
11. Uzay, Ş. (2006). Denetçilerin Denetiminde Yeni Bir Model Olarak Kamu Gözetim Kurulu ve Türkiye’de Uygulanabilirliği. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 8(4): 1-34.
12. Yüce, Ö. (2009). Bağımsız Denetimde Kamu Gözetimi. Vergi Raporu Dergisi, (114): 31-34. 660 Sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu’nun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
13. İnternet Kaynakları
14. KGK Faaliyet Raporu (2021). Web: “https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/ Duyurular/v2/Diger/FR%202021-21_04_2022-Yay%C4%B1mlanan.pdf” adresinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 16.02.2023.
15. KGK Faaliyet Raporu (2020). Web: “https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/ Duyurular/v2/Diger/2020_Faaliyet_Raporu.pdf” adresinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 16.02.2023.
16. KGK Yıllık İnceleme Raporu (2021). Web: “https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/ files/Duyurular/v2/Diger/2021%20Y%C4%B1l%C4%B1%20Y%C4%B1ll%C4%B1k%20%C4%B0nceleme%20Raporu(1).pdf” adresinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 16.02.2023.
17. KGK Yıllık İnceleme Raporu (2020). Web: “https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/ files/Duyurular/v2/Diger/KGK%202020%20Y%C4%B1ll%C4%B1k%20%C4%B0nceleme%20Raporu.pdf” adresinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 16.02.2023.
18. KGK. (2023a). İstatistik, Web: “https://www.kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/5271/I%CC%87statistik” adresinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 17.02.2023.
19. KGK. (2023b). Denetim Raporları Gözetimi, Web: “https://kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/5185/Go%CC%88zetim” ve “https://kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/5265/Denetim-Raporlar%C4%B1-Go%CC%88zetimi” adreslerinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 17.02.2023.
20. KGK. (2023c). İnceleme Süreci, Web: “https://kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/5189/I%CC%87nceleme-Su%CC%88reci” adresinden erişim sağlanmıştır, Erişim Tarihi: 17.02.2023.