ESAS SÖZLEŞME İLE YÖNETİM KURULUNA ÜYE SEÇİMİNİN AĞIRLAŞTIRILMASI VE AĞIRLAŞTIRILMIŞ NİSABA AYKIRI GENEL KURUL KARARININ GEÇERSİZLİĞİ

Öz

Anonim ortaklığın yönetim kurulu genel kurul tarafından seçilmektedir. Genel kurul, yönetim kurulunun seçileceği toplantıda esas sözleşmede aksine bir düzenleme bulunmadığı müddetçe 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 418. maddesinde belirtilen toplantı ve karar nisaplarına uymak zorundadır. Çalışmamızda öncelikle, yönetim kuruluna üye seçimim hususunda 418.maddede düzenlenen yeter sayıların şirket esas sözleşmesi ile ağırlaştırılıp ağırlaştırılmayacağı konusunda üzerinde durulacak ve bu kapsamda TTK m.340’da düzenlenen emredici hükümler ilkesi ışığında yorumlar yapılmaya çalışacaktır. Özellikle birinci genel kurul toplantısında aranan ağırlaştırıcı nisabın ikinci genel kurul toplantısı bakımından da geçerli olup olmadığı da ifade edilecektir. Akabinde genel kurulunun esas sözleşme ile ağırlaştırılmış nisaba aykırı kararlarının geçersizliği tespit edilmeye çalışacaktır. Genel kurul kararının yoklukla mı malul yoksa iptal edilebilir nitelikte bir karar mı olduğu konusunda değerlendirmelerde bulunurken bir yandan öğreti görüşleri diğer yandan ise yüksek yargının yerleşik haline gelmiş olan içtihatları dikkate alınacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Esas sözleşme
• yönetim kurulu
• ağırlaştırılmış yeter sayı
• yokluk
• genel kurul kararının iptali

WEIGHTING OF THE ELECTION OF MEMBERS TO THE BOARD OF DIRECTORS BY THE ARTICLES OF ASSOCIATION AND INVALIDITY OF THE GENERAL ASSEMBLY RESOLUTION CONTRARY TO THE WEIGHTED NUMBER

Öz

The board of directors of a joint stock company is elected by the general assembly. Unless otherwise stipulated in the articles of association, the general assembly must comply with the meeting and decision quorums specified in Article 418 of the Turkish Commercial Code No. 6102 (TTK). In our study, we will firstly focus on whether the quorums regulated under Article 418 regarding the election of members to the board of directors can be aggravated by the articles of association of the company, and in this context, we will try to make comments in the light of the principle of mandatory provisions regulated under Article 340 of the TTK. In particular, it will be stated whether the aggravating quorum required for the first general assembly meeting is also valid for the second general assembly meeting. Subsequently, the invalidity of the decisions of the general assembly of shareholders that violate the quorum stipulated in the articles of association will be determined. While evaluating whether the decision of the general assembly is void or voidable, the opinions of the doctrine on the one hand and the established case law of the Supreme Court on the other hand will be taken into consideration.

Anahtar Kelimeler

• Articles of association
• board of directors
• aggravated quorum
• non-existence
• annulment of general assembly resolution

Kaynakça

1. Adıgüzel, Burak/Karademir, Halis: “Anonim Şirket Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğünde İbra Kararına Özgü Durumlar”, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl 6, Sayı 73, 2018, s. 379-390.
2. Akdağ Güney, Necla: 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’na Göre Anonim Şirket Yönetim Kurulu, 2. Bası, Vedat Yayıncılık, İstanbul 2016.
3. Ansay, Tuğrul: Anonim Şirketler Hukuku, 6. Bası, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara 1982.
4. Arslanlı, Halil: Anonim Şirketler, C. II, Fakülteler Matbaası, İstanbul 1960.
5. Ayhan, Rıza/Çağlar, Hayrettin/Özdamar, Mehmet: Şirketler Hukuku Genel Esaslar, 4. Bası, Yetkin Yayınları, Ankara 2022.
6. Bahtiyar, Mehmet: Ortaklıklar Hukuku, Güncellenmiş 17. Bası, Beta Basım Yayım Dağıtım, İstanbul 2024, (Ortaklıklar Hukuku).
7. Bahtiyar, Mehmet: “Anonim Şirket Genel Kurulunda Toplantı Yetersayısının Toplantı Süresince Korunması Şartına İlişkin TTK 418/1 Hükmünün Değerlendirilmesi”, Prof. Dr. Hamdi Yasaman’a Armağan, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2017, s. 59-102, (Toplantı Yetersayısının Toplantı Süresince Korunması).
8. Bahtiyar, Mehmet: “Türk Ticaret Kanunu Tasarısı’nın Dili ile Bazı Hükümlerinin Değerlendirilmesi”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, Dönem 2005, Sayı 61, Ankara 2005, s. 47-106, (Değerlendirme).

9. Bahtiyar, Mehmet: Anonim Ortaklık Ana Sözleşmesi, Beta Basım Yayım Dağıtım, İstanbul 2001, (Sözleşme).
10. Bahtiyar, Mehmet/Hamamcıoğlu, Esra: Yeni TTK’ya Göre Anonim Ortaklık Genel Kurul Toplantıları, Beta Yayıncılık, İstanbul 2014.
11. Biçer, Levent: “Genel Kurul Yönetmeliği’nin ““Toplantının Ertelenmesine”” Yönelik 28. Maddesine İlişkin Bazı Sorunların Değerlendirilmesi”, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 21, Sayı 1, İstanbul 2024, s. 61-100.
12. Biçer, Levent/Hamamcıoğlu, Esra: “Anonim Ortaklık Genel Kurul Toplantılarında Uygulanan Yetersayılar ve Bazı Değerlendirmeler”, Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 12, Sayı 149-150, İstanbul 2017, s. 71-134.
13. Bilgili, Fatih/Demirkapı, Ertan: Şirketler Hukuku Dersleri, 6. Basım, Dora Yayıncılık, Bursa 2018.
14. Bozkurt, Tamer: Şirketler Hukuku, 9. Baskı, Legem Yayıncılık, Ankara 2018.
15. Çamoğlu, Ersin: “6102 sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu’nda Anonim Ortaklık Yönetim Kurulunda Belirli Grupların Temsili”, Halil Arslanlı Bilim Arşivi, Erişim: www.arslanlibilimarsivi.com, (Erişim Tarihi: 10.06.2024).
16. Çamurcu, Emin: Anonim Ortaklık Genel Kurul Kararlarının İptaline Bağlanan Hukuki Sonuçlar, Galatasaray Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul 2020, s. 33.
17. Domaniç, Hayri: Anonim Şirketler, Eğitim Yayınları, İstanbul 1978.
18. Dural, Halil A.: Anonim Şirket Yönetim Kurulunun Toplantı ve Karar Yetersayıları, İsviçre Borçlar Kanunu’nun İktibasının 80. Yılında İsviçre Borçlar Hukuku’nun Türk Ticaret Hukuku’na Etkileri, Vedat Yayıncılık, İstanbul 2009.
19. Eriş, Gönen: Açıklamalı-İçtihatlı-Uygulamalı, Anonim Şirketler Hukuku, Seçkin Yayıncılık, Ankara 1995.
20. İmregün, Oğuz: Anonim Ortaklıklar, 4. Bası, Yasa Yayınları, İstanbul 1989, (Anonim Ortaklıklar).
21. İmregün, Oğuz: “Türk Hukukunda Anonim Ortaklıklarda Toplantı ve Karar Yetersayıları”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, Cilt 50, Sayı 1-4, İstanbul 1984, s. 349-362, (Yetersayılar).
22. Karahan, Sami/Huysal, Ayşegül, S.: Şirketler Hukuku, Mimoza Yayıncılık, Konya 2012.
23. Karasu, Rauf: Anonim Şirketlerde Emredici Hükümler İlkesi, Güncelleştirilmiş 2. Bası, Yetkin Yayınları, Ankara 2015, (Emredici Hükümler).
24. Karasu, Raif: Türk Ticaret Kanunu Tasarısına Göre Anonim Şirketlerde Genel Kurul Kararlarının Butlanı, Prof. Dr. Fırat Öztan’a Armağan, C. I, Turhan Kitabevi, Ankara 2010, s. 1239-1262, (Butlan).
25. Karayalçın, Yaşar: Ticaret Hukuku II, Şirketler Hukuku, 2. Bası, Sevinç Matbaası, Ankara 1973.
26. Kaşak, Esra: Anonim Şirketlerde Genel Kurul ile Yönetim Kurulu Arasındaki Yetki Dağılımına İlişkin Temel Esaslar Tipoloji Kuramı ve Kurumsal Yönetim Perspektifinden Yapılan İnceleme ile Birlikte, On İki Levha Yayınları, İstanbul 2019.
27. Kayar, İsmail: “AO ve Kooperatiflerde Genel Kurul Toplantı ve Karar Yetersayılarına Uyulmamasının Sonuçları ve İptal Kararının Etkileri”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 3, Sayı 2, Kayseri 2008, s. 251-262.
28. Kendigelen, Abuzer: Türk Ticaret Kanunu Değişiklikler, Yenilikler ve İlk Tespitler, Güncellenmiş 2. Basıdan Tıpkı 3. Bası, İstanbul 2016 (İlk Tespitler).
29. Kendigelen, Abuzer: Anonim Ortaklıkta Yönetime Katılma Haklarında İmtiyaz, Beta Yayıncılık, İstanbul 1999 (İmtiyaz).
30. Kırca, İsmail: Anonim Şirket Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, Üçüncü Bası, On İki Levha Yayınları, İstanbul 2022, (Hükümsüzlük).
31. Kırca, İsmail/Şehirali Çelik, Feyzan H./Manavgat, Çağlar: Anonim Şirketler Hukuku Cilt 2/2 Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, 2. Bası, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Ankara 2017, (Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü).
32. Kırca, İsmail/Şehirali Çelik, Feyzan H./Manavgat, Çağlar: Anonim Şirketler Hukuku, C. I, Temel Kavram ve İlkeler, Kuruluş, Yönetim Kurulu, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Ankara 2013, (Anonim Şirketler Hukuku).
33. Kubilay, Huriye: Türk Ticaret Kanunu m.388’deki Toplantı ve Toplantı ve Karar Yetersayıları Hakkında Düşünceler, Prof. Dr. İmregün’e Armağan, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayını, İstanbul 1998, s. 387-397.
34. Kuru, Özge: Anonim Şirketlerde Temsil ve Temsil Yetkisinin Devri, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2022.
35. Moroğlu, Erdoğan: Anonim Ortaklıkta Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, Güncellenmiş 9. Baskı, On İki Levha Yayınları, İstanbul 2020, (Hükümsüzlük).
36. Moroğlu, Erdoğan: “Anonim Ortaklık Anasözleşmesi ve Hukuki Niteliği”, Makaleler II, Arıkan Basım Yayım Dağıtım, İstanbul 2006, s. 11-26, (Ana Sözleşme).
37. Moroğlu, Erdoğan: Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ile Yürürlük ve Uygulama Kanunu Tasarısı Taslağı, 4. Bası, Türkiye Barolar Birliği Yayınları, Ankara 2006, (Taslak).
38. Moroğlu, Erdoğan/Kendigelen, Abuzer: İçtihatlı-Notlu Türk Ticaret Kanunu ve İlgili Mevzuat, 10. Bası, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2014.
39. Narbay, Şafak: “TTK Tasarısında Anonim Ortaklık Genel Kurulunu Toplantıya Davete Yetkili ve Görevli Olanlara İlişkin Hükümlerin Değerlendirilmesi”, Hukuki Perspektifler Dergisi, Sayı 7, 2006, s. 168-181.
40. Nomer, Nami H.: Kişi Birliklerinde Genel Kurul Kararlarının Geçersizliğine İlişkin Temel Esaslar, Beta Yayınları, İstanbul 2008.
41. Oğuzman, Kemal M./Barlas, Nami: Medeni Hukuk, Vedat Kitapçılık, 23. Bası, İstanbul 2017.
42. Özdin, Funda: “Anonim Şirket Yönetim Kurulu Üyelerinin Seçimine İlişkin Genel Kurul Kararının Hükümsüzlüğünün Yönetim Kurulunca Alınan Kararlara ve Bu Kararlara Dayanılarak Yapılan İşlemlere Etkisi”, Ticaret ve Fikri Mülkiyet Hukuku Dergisi, Cilt 9, Sayı 2, Ankara 2023, s. 285-306.
43. Özkorkut, Korkut: Anonim Ortaklıklarda Yönetim Kurulu Kararlarının İptali, Sermaye Piyasası Kurulu Yayını, Ankara, 1996.
44. Poroy, Reha/Tekinalp, Ünal/Çamoğlu, Ersin: Ortaklıklar Hukuku I, 14. Bası, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2019.
45. Poroy, Reha/Tekinalp, Ünal/Çamoğlu, Ersin: Ortaklıklar Hukuku, Cilt I, Filiz Kitabevi, İstanbul 1976, (1976).
46. Pulaşlı, Hasan: Şirketler Hukuku Genel Esaslar, 9. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2024 (Şirketler Hukuku).
47. Pulaşlı, Hasan: Şirketler Hukuku Şerhi, 5. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2024, (Şerh).
48. Pulaşlı, Hasan: “Anonim Şirket Genel Kurul Kararlarının Sakatlığı ve Müeyyidesi”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, Cilt 71, Sayı 2, İstanbul 2013, s. 335-346, (Genel Kurul Kararı)
49. Şener, Oruç H.: Teorik ve Uygulamalı Ortaklıklar Hukuku, Gözden Geçirilmiş 4. Bası, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2019.
50. Şenocak, Kemal/Okan, Neval: Şirketler Hukuku Şerhi, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2023.
51. Tekil, Fahiman: Şirketler Hukuku, Cilt II Anonim Şirketler, 2. Bası, Otağ Yayıncılık, İstanbul 1978.
52. Tekinalp, Ünal: Sermaye Ortaklıklarının Yeni Hukuku, 5. Bası, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2020, (Sermaye Ortaklıkları).
53. Teoman, Ömer: “Yeni Türk Ticaret Kanunu ile Yürürlük Kanununun Anonim ve Limited Ortaklık Genel Kurullarında Toplantı Nisabı Aranmayacağını Öngören Hükümleri”, Regesta, Cilt 2, Sayı 2, İstanbul 2012, s. 3-8.
54. Veziroğlu, Cem: Anonim Ortaklıklar Hukukunda Esas Sözleşme Özgürlüğü ve Sınırları, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2021.
55. Yıldız, Şükrü: “Anonim Ortaklıkta Yönetim Kurulunun Toplantı Yetersayısı ve Yargıtay Kararları”, Makalelerim, İstanbul 2018, s. 311-354, (Yönetim Kurulu Yetersayı).
56. Yıldız, Şükrü: Türk Ticaret Kanunu Madde 388’deki Yeter Sayıları Hafifleten (3585) Sayılı Kanun Hükümlerinin Anonim Şirket Esas Sözleşmeleri Üzerine Etkileri ve Yargıtay Kararları, Makalelerim, On İki Levha Yayınları, İstanbul 2018, s. 173-252 (Esas Sözleşme).
57. Yıldız, Şükrü: Türk Ticaret Kanununa Göre Anonim Şirketlerde Genel Kurul Kararlarının İptali, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 1989, (İptal).
58. Zengin, İbrahim Ç.: Türk Ticaret Kanunu’na Göre Anonim Ortaklık Genel Kurulunda Yeter Sayılar, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2020.