Araştırma Makalesi

Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi

Cilt: 28 Sayı: 82 27 Ocak 2026
PDF İndir
TR EN

Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi

Öz

Güç sistemlerinde artan yük talebi, dağıtık üretim kaynaklarının entegrasyonu ve ağ yapılarındaki karmaşıklık, koruma sistemlerinin daha hızlı, hassas ve esnek olmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda, aşırı akım rölelerinin doğru şekilde koordine edilmesi, sistemin güvenli ve kararlı çalışabilmesi açısından kritik bir gerekliliktir. Ancak geleneksel yöntemler, özellikle geniş ölçekli şebekelerde optimal ayarların belirlenmesinde yetersiz kalmakta; bu durum, çözüm uzayını daha etkin tarayabilen metasezgisel optimizasyon algoritmalarını öne çıkarmaktadır. Bu çalışmada, IEEE 33 baralı bir radyal dağıtım sistemi üzerinde Genetik Algoritma (GA), Kara Delik Algoritması (BHA), Koku Ajanı Optimizasyonu (SAO), Lig Şampiyonu Algoritması (LCA) ve Geçiş Arama Optimizasyonu (TSO) algoritmaları kullanılarak aşırı akım röle koordinasyonu optimize edilmiştir. Her algoritma eşit başlangıç koşullarında değerlendirilmiş; röle zaman çarpanı ve eşik akım parametreleri optimize edilerek toplam işletme süresinin en aza indirilmesi hedeflenmiştir. Çalışma sonuçlarına göre, en düşük toplam işletme süresi olan 4.53 s TSO algoritması ile elde edilmiş ve bu algoritma en yüksek optimizasyon başarısını göstermiştir. Diğer algoritmalarla karşılaştırıldığında TSO; LCA’ya göre %41.95, SAO’ya göre %73.96, BHA’ya göre %84.99 ve GA’ya göre %86.32 oranında daha iyi performans sergilemiştir. Özellikle TSO ve SAO’nun bu probleme ilk kez uygulanmış olması ve başarılı sonuçlar elde etmesi çalışmanın özgün yönlerindendir. LCA ise, çözüm kalitesi ile işlem süresi arasındaki dengeli yapısıyla pratik uygulamalarda güçlü bir alternatif olarak değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Langazane SN, Saha AK. Effects of particle swarm optimization and genetic algorithm control parameters on overcurrent relay selectivity and speed. IEEE Access 2022;10:4550–67. doi:10.1109/ACCESS.2022.3140679.
  2. Shih MY, et al. A decoupled adaptive overcurrent coordination considering N-1 contingency and distributed generation using an effective evonorm algorithm. IEEE Transactions on Industry Applications 2024;60(4):5480–9. doi:10.1109/TIA.2024.3384344.
  3. Godwal SD, Chatterjee S, Nimje AA. A method to formulate accurate problem statement for overcurrent relay coordination. In: 2024 IEEE 4th International Conference on Sustainable Energy Future and Electric Transport (SEFET). 2024. doi:10.1109/SEFET61574.2024.10718163.
  4. Olabisi PO, Ayegbokiki BJ. A review of the coordination of over-current relay protection in sub-transmission stations using computational optimization techniques. In: International Conference on Science, Engineering, and Business for Sustainable Development Goals (SEB4SDG). 2024. doi:10.1109/SEB4SDG60871.2024.10630102.
  5. Alejandre JD, Pacis MC. Adaptive coordination of time overcurrent relays (OCR) in a radial distribution network with distributed generation using a modified LINKNET pairing algorithm. In: 2024 10th International Conference on Automation, Robotics, and Applications (ICARA). 2024, p. 407–10. doi:10.1109/ICARA60736.2024.10552953.
  6. Seng O, Pujiantara M, Priyadi A, Mahindara VR. Enhancement of overcurrent relay coordination in modern industrial distribution system using adaptive modified firefly algorithm. In: 2023 International Seminar on Intelligent Technology and Its Applications (ISITIA). 2023, p. 534–9. doi:10.1109/ISITIA59021.2023.10221107.
  7. Khan S, Pujiantara M, Priyadi A. Optimal setting of overcurrent relay coordination on real power system PT. Pupuk Sriwidjaja using modified particle swarm optimization algorithm. In: 2023 International Seminar on Intelligent Technology and Its Applications (ISITIA). 2023, p. 540–5. doi:10.1109/ISITIA59021.2023.10221060.
  8. Ramadhan CA, Pujiantara M, Priyadi A. Optimization of overcurrent relay in radial networks using adaptive modified firefly algorithm considering inrush current transformers and motor starting. In: 2023 International Seminar on Intelligent Technology and Its Applications (ISITIA). 2023, p. 822–7. doi:10.1109/ISITIA59021.2023.10221143.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Elektrik Enerjisi Taşıma, Şebeke ve Sistemleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

6 Mart 2025

Kabul Tarihi

26 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 28 Sayı: 82

Kaynak Göster

APA
Arslanoğlu, İ., & Altaş, İ. (2026). Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 28(82), 66-76. https://doi.org/10.21205/deufmd.2026288209
AMA
1.Arslanoğlu İ, Altaş İ. Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi. DEUFMD. 2026;28(82):66-76. doi:10.21205/deufmd.2026288209
Chicago
Arslanoğlu, İbrahim, ve İsmail Altaş. 2026. “Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 28 (82): 66-76. https://doi.org/10.21205/deufmd.2026288209.
EndNote
Arslanoğlu İ, Altaş İ (01 Ocak 2026) Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 28 82 66–76.
IEEE
[1]İ. Arslanoğlu ve İ. Altaş, “Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi”, DEUFMD, c. 28, sy 82, ss. 66–76, Oca. 2026, doi: 10.21205/deufmd.2026288209.
ISNAD
Arslanoğlu, İbrahim - Altaş, İsmail. “Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 28/82 (01 Ocak 2026): 66-76. https://doi.org/10.21205/deufmd.2026288209.
JAMA
1.Arslanoğlu İ, Altaş İ. Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi. DEUFMD. 2026;28:66–76.
MLA
Arslanoğlu, İbrahim, ve İsmail Altaş. “Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi”. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, c. 28, sy 82, Ocak 2026, ss. 66-76, doi:10.21205/deufmd.2026288209.
Vancouver
1.İbrahim Arslanoğlu, İsmail Altaş. Güç Sistemlerinde Aşırı Akım Röle Ayarlarının Metasezgisel Optimizasyon Teknikleri ile İyileştirilmesi. DEUFMD. 01 Ocak 2026;28(82):66-7. doi:10.21205/deufmd.2026288209

Bu dergi, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) altında lisanslanmıştır.

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJmaWxlIiwicGF0aCI6IjliNTAvMDBjMi8xZmIxLzY5MjZmZDIyOGE1NzgyLjA3MzU5MTk2LnBuZyIsImV4cCI6MTc2NDE2OTE1Nywibm9uY2UiOiJhZDRmNjNlNzdhOWYwOWQ4YTNjNGVmNGIxOTFlZWViNyJ9.4Dxgc9mc-p4Tyti8NTU5pxEfGUWeuJud1fPWxu2mUy8