Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Evliya Çelebi Yerleşkesinde Bulunan Termal Suda Aylık Radon Ölçümlerinin Sonuçları

Öz

Bu makalede, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi kampüsündeki kaplıca suyundaki radon düzeylerinin birkaç ay boyunca ölçüldüğü bir çalışmanın bulguları sunulmaktadır. Radon konsantrasyonlarını belirlemek için E-Perm yöntemi kullanılmış ve sonuçlar analiz edilmiştir. İnsanların maruz kaldığı radyasyon büyük ölçüde doğal radyoaktiviteden kaynaklanmaktadır. Doğal radyoaktivitenin bir ürünü olan radon gazı, insan sağlığı için tehdit oluşturmakta ve yaşam ve çalışma ortamlarında yüksek konsantrasyonlarda bulunabilmektedir. Bu bağlamda, insanların çalıştığı ve yaşadığı ortamlarda radon gazının izlenmesi sağlık açısından önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Evliya Çelebi Kampüsündeki termal suda radon gazı ölçümleri yapılmış ve sonuçlar raporlanmıştır. Ölçümler 20.01.2023-20.06.2023 tarihleri arasında ayda bir olmak üzere 6 kez tekrarlanmıştır. Ölçümler pasif bir yöntem olan E-Perm kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Radon konsantrasyonu ölçüm sonuçları 78,92 ila 96,53 Bq/L aralığındadır. Suyun içilmesinden alınan radyasyon dozu ve sudan salınan radonun solunmasından alınan radyasyon dozunun hesaplamaları ölçüm sonuçlarına dayanarak yapılmış ve tablolaştırılmıştır. Bu çalışmada bildirilen sonuçlar bölgedeki termal sulardaki radon ölçümlerinin veritabanına katkıda bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Radon
• Radyasyon Dozu
• Çevresel Radyasyon
• E-perm Yöntemi
• Termal Sular
• Sudaki Radon

Results of Monthly Radon Measurements in Thermal Water at Evliya Çelebi Campus of Kütahya Dumlupınar University

Öz

This paper presents the findings of a study that measured radon levels in spa water at the Kütahya Dumlupınar University campus over a period of several months. The E-Perm method was utilized to determine the radon concentrations, and the results were analyzed. The radiation to which humans are exposed is largely derived from natural radioactivity. Radon gas, a product of natural radioactivity, poses a threat to human health and can be present in high concentrations in living and working environments. In this regard, the monitoring of radon gas in the environments where people work and live is important for health. In this study, measurements of radon gas in the thermal water at the Evliya Çelebi Campus of Kütahya Dumlupınar University were made, and the results were reported. The measurements were repeated 6 times, once a month, between 20.01.2023-20.06.2023. The measurements were carried out using the E-Perm, a passive method. The radon concentration measurement results are in the range of 78.92 to 96.53 Bq/L. Calculations of the radiation dose received from drinking the spa water and the radiation dose received from the inhalation of radon released from the water were made based on the measurement results and tabulated. The results reported in this study contribute to the database of radon measurements in thermal waters in the region.

Anahtar Kelimeler

• Radon
• Radiation Dose
• Environmental Radiation
• E-perm Method
• Thermal Water
• Radon in Water

Kaynakça

1. Muffler LJP, Cataldi R. Methods for regional assessment of geothermal resources, USGS Circular 790. U.S. Geological Survey; 1978.
2. Çetinkaya H, Biçer M. Radon and Radium Measurements of Eskişehir Spa Waters. Radiation Protection Dosimetry 2021;194(2):82-89. doi:10.1093/rpd/ncab060.
3. Tollefsen T, Marc DC, Cinelli G, Gruber V, Bossew P. European Atlas of Natural Radiation. Publications Office of the European Union; 2019.
4. Cinelli G, Tollefsen T, Bossew P, Gruber V, Bogucarskis K, Felice LD, Cort MD. Digital version of the European Atlas of natural radiation. Journal of Environmental Radioactivity 2018;196:240-252. doi:10.1016/j.jenvrad.2018.01.015.
5. Sovilj MP, Miklavčić I, Šmit G, Stanić D, Radolić V. Estimation of the annual effective dose from exposure to radon in drinking water in Croatia. Applied Radiation and Isotopes 2023;200:110950. doi:10.1016/j.apradiso.2023.110950.
6. Kumar M, Kumar P, Agrawal A, Sahoo BK. Radon concentration measurement and effective dose assessment in drinking groundwater for the adult population in the surrounding area of a thermal power plant. Journal of Water and Health 2022;20(3):551-559. doi:10.2166/wh.2022.096.
7. World Health Organization. Guidelines for Drinking-water Quality: 4th edition. WHO; 2017.
8. Nugraha ED, Hosoda M, Mellawati J, Untara U, Rosianna I, Tamakuma Y, Modibo OB, Kranrod C, Kusdiana K, Tokonami S. Radon Activity Concentrations in Natural Hot Spring Water: Dose Assessment and Health Perspective. International Journal of Environmental Research and Public Health 2021;18(3):920. doi:10.3390/ijerph18030920.

9. Erdoğan M, Manisa K, Tel F. The Measurement of Radon Activity Concentrations in Tap Water in Some Dwellings of Konya Province – Turkey. Carpathian Journal of Environmental Sciences 2015;10(1):265-270.
10. Yalım HA, Akkurt İ, Özdemir FB, Ünal R, Sandıkcıoğlu A, Akkurt A. The Measurement of Radon and Radium Concentrations in Well Water in the Afyonkarahisar area of Turkey. Indoor and Built Environment 2007;16(1):77-81. doi:10.1177/1420326X06074270.
11. Gümüş A. Afyonkarahisar İl Merkezindeki Bazı Çeşme Sularında Radon (²²²Rn) Konsantrasyonlarının Belirlenmesi ve Mevsimsel Değişiminin İncelenmesi. Afyon Kocatepe University Journal of Sciences and Engineering 2021;21(1):35-45.
12. Bal SŞ, Tanrıverdi E, Yalçın S, Doğru M, Özbey F. The radon concentrations of some waters in Bitlis (Turkey) and their dose estimates. Environment Development and Sustainability 2021;23(12):17650-17667. doi:10.1007/s10668-021-01449-w.
13. Küçükönder E, Gümbür S. Health Risk Assessment, and Seasonal Radon-Thoron Concentrations of Water Samples in Kahramanmaras Sutcu Imam University, TURKEY. MAPAN 2023;38(4):867-876. doi:10.1007/s12647-023-00586-2.
14. Alzaridi FMNS, Kurnaz A. Determination of concentration levels of toxic elements and radon in drinking waters consumed in Kastamonu province, Turkey. International Journal of Environmental & Analytical Chemistry 2020;102(19):8538-8549. doi:10.1080/03067319.2020.1808037.
15. Duran SU, Küçükömeroğlu B, Taşkın H. Fatsa-Sarmaşık Kaplıcasında Radon Konsantrasyonunun Belirlenmesi (Ordu İli). Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 2020;9(3):1145-1152.
16. Şahin L, Çetinkaya H, Saç MM, İçhedef M. Determination of radon and radium concentrations in drinking water samples around the city of Kutahya. Radiation Protection Dosimetry 2013;155(4):474-482. doi:10.1093/rpd/nct059.
17. Yigitoglu I, Öner F, Yalım HA, Akkurt A, Okur A, Özkan A. Radon concentrations in water in the region of Tokat city in Turkey. Radiation Protection Dosimetry 2010;142(2):358-362. doi:10.1093/rpd/ncq289.
18. Tabar E, Yakut H. Radon measurements in water samples from the thermal springs of Yalova basin, Turkey. Journal of Radioanalytical and Nuclear Chemistry 2014;299(1):311-319. doi:10.1007/s10967-013-2783-9.
19. Kütahya Valiliği. Kütahya’da Termal Turizm. Available from: http://www.kutahya.gov.tr/kutahyada-termal-turizm-yeni [Accessed 20 March 2025].
20. Kütahya Evliya Celebi Training and Research Hospital Physical Therapy and Rehabilitation Additional Service Building Introduction Booklet. Available from: https://dosyahastane.saglik.gov.tr/Eklenti/354429/0/click-here-for-english-bookletpdf.pdf [Accessed 20 March 2025].
21. E-PERM® System User’s Manual. Version 2.321. Frederick, MD: Rad Elec, Inc.; 1991.
22. Kotrappa P, Dempsey JC, Ramsey RW, Stieff LR. A Practical E-PERMTM (Electret Passive Environmental Radon Monitor) System for Indoor ²²²Rn Measurement. Health Physics 1990;58(4):461-497.
23. United Nations. UNSCEAR 2000 Report. Available from: https://www.unscear.org/unscear/publications/2000_1.html [Accessed 20 March 2025].
24. Patra AC, Mohapatra SK, Sahoo SK, Lenka P, Dubey JS, Tripathi R, Puranik VD. Age-dependent dose and health risk due to intake of uranium in drinking water from Jaduguda, India. Radiation Protection Dosimetry 2013;155(2):210-216. doi:10.1093/rpd/ncs313.
25. Öner F, Yigitoglu I, Yalım HA. Measurements of radon concentrations in spa waters in Amasya, Turkey. Radiation Protection Dosimetry 2013;157(2):221-224. doi:10.1093/rpd/nct199.
26. Blahušiak P, Holý K, Müllerová M, Smetanová I. Radon Concentrations in Selected Thermal Waters in Slovakia. Radiation Protection Dosimetry 2017;177(1):186-189. doi:10.1093/rpd/ncx043.
27. Büyükuslu H, Özdemir FB, Öge TÖ, Gökçe H. Indoor and tap water radon (²²²Rn) concentration measurements at Giresun University campus areas. Applied Radiation and Isotopes 2018;139:285-291. doi:10.1016/j.apradiso.2018.05.008.
28. Kapdan E, Taşkın H, Kam E, Osmanlıoğlu AE, Karahan G, Bozkurt A. A study of environmental radioactivity measurements for Cankiri, Turkey. Radiation Protection Dosimetry 2011;150(3):398-404. doi:10.1093/rpd/ncr404.
29. Erdoğan M, Özdemir F, Eren N. Measurements of radon concentration levels in thermal waters in the region of Konya, Turkey. Isotopes in Environmental and Health Studies 2013;49(4):567-574. doi:10.1080/10256016.2013.833103.
30. Beck TR, Foerster E, Buchröder H, Schmidt V, Döring J. The measurement accuracy of passive radon instruments. Radiation Protection Dosimetry 2013;158(1):59-67. doi:10.1093/rpd/nct100.