Araştırma Makalesi

GAGAVUZLARIN ANADOLU'YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940)

Cilt: 25 Sayı: 1 15 Mart 2023
PDF İndir
EN TR

GAGAVUZLARIN ANADOLU'YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940)

Öz

Cumhuriyet'in ilk yıllarında Romanya ve Bulgaristan'da görevli Türk diplomatlar, Türkçe konuşan Hristiyan Ortodoks inancına mensup Gagavuzlar'la yakından ilgilenmişlerdir. Türk Ocakları Başkanlığı görevinden sonra Romanya’ya Elçi unvanıyla atanan Hamdullah Suphi bey, Gagavuz halkının toplu olarak Türkiye'ye göç ettirilmesi fikrini ortaya atan ve bunu savunan en önemli diplomatik figür olarak karşımıza çıkmaktadır. 1930-1940 yılları arasında Türkiye-Romanya ikili ilişkilerinin en önemli konu başlıklarından biri Romanya'daki Müslüman Türklerin Anadolu'ya göçü meselesidir. Düzensiz olarak gerçekleşen ve Müslüman Türklerin maddi ve manevi olarak zararına yol açan bu göçler konusunda Romanya ve Türkiye arasında 1936 yılında bir göç anlaşması imzalanmıştır. Sözkonusu dönemde önemli bir bölümü Romanya sınırları içerisinde yaşayan Hristiyan Gagavuzların da Türkiye'ye göçü ve bahsekonu göç anlaşması kapsamına alınmaları konusu tartışılmışsa da bu proje gerçekleşmemiştir. Gagavuzların Türkiye'ye göç ettirilmesi fikrine dönemin Türk elitleri arasından destek verenler olduğu gibi buna itiraz edenler de bulunduğu, ayrıca Yunanistan ve Fener Rum Patrikliği'nin de böyle bir göçe karşı çıktığı, öte yandan Romen makamlarının da Gagavuzların Türkiye'ye göçü konusuna mesafeli yaklaştıkları görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi - BCA, Başvekalet Kararlar Müdürlüğü, 30.18.1.2.,64.31.8 / 21 Nisan 1936
  2. - BCA, Başvekalet Kararlar Müdürlüğü, 30.18.1.2.,19.30.8 / 20 Mayıs 1931
  3. - BCA, Başvekalet Kararlar Müdürlüğü, 30.18.1.2.,87.62.7 / 28 Haziran 1939
  4. - BCA, Başvekalet Kararlar Müdürlüğü, 30.18.0.0.,125.888.3 / 18 Eylül 1943
  5. - BCA, Dahiliye Vekaleti, 30.10.0.0.,116.809.3 / 11 Temmuz 1932
  6. - BCA, Hariciye Vekaleti, 30.10.0.0.,116.810.11 / 21 Kasım 1935
  7. - BCA, Hariciye Vekaleti, 30.10.0.0.,116.810.12 / 31 Ocak 1936
  8. - BCA, Hariciye Vekaleti, 30.10.0.0.,116.810.13 / 31 Ocak 1936

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Mart 2023

Gönderilme Tarihi

28 Ocak 2023

Kabul Tarihi

2 Mart 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 25 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bedir, Ö. (2023). GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(1), 378-410. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1243738
AMA
1.Bedir Ö. GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023;25(1):378-410. doi:10.16953/deusosbil.1243738
Chicago
Bedir, Ömer. 2023. “GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940)”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 25 (1): 378-410. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1243738.
EndNote
Bedir Ö (01 Mart 2023) GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 25 1 378–410.
IEEE
[1]Ö. Bedir, “GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940)”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 25, sy 1, ss. 378–410, Mar. 2023, doi: 10.16953/deusosbil.1243738.
ISNAD
Bedir, Ömer. “GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940)”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 25/1 (01 Mart 2023): 378-410. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1243738.
JAMA
1.Bedir Ö. GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023;25:378–410.
MLA
Bedir, Ömer. “GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940)”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 25, sy 1, Mart 2023, ss. 378-10, doi:10.16953/deusosbil.1243738.
Vancouver
1.Ömer Bedir. GAGAVUZLARIN ANADOLU’YA GÖÇ ETTİRİLMESİNE YÖNELİK TÜRK DİPLOMATLARIN GİRİŞİMLERİ (1930-1940). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Mart 2023;25(1):378-410. doi:10.16953/deusosbil.1243738