Öz
This study aims to analyze the functionality of communication theories within the framework of functionalism and the four fundamental functions of the media. The societal impacts of different communication theories have been comparatively evaluated in relation to the media’s functions of information dissemination, entertainment, socialization, and public opinion formation. The findings indicate that each theory contributes uniquely to different media functions. Semiotics and Structuralism shape social structures through meaning production and symbols, while the Hypodermic Needle Theory emphasizes the direct and short-term effects of media messages. The Frankfurt School and Critical Theory examine how ideological hegemony is maintained through media, whereas the Agenda-Setting Theory explores the media's power in shaping societal priorities. Cultural Studies and Technological Determinism analyze the role of media in individual and societal socialization processes. A comparative analysis of these theories' functions has not been previously identified in the literature. This study provides a comprehensive and comparative assessment of the relationship between communication theories and media functions, contributing to the discipline. Future research may examine how these theories are restructured in the context of digital media and propose new theoretical perspectives on the transformation of communication processes.
Anahtar Kelimeler
Communication Studies Communication Theories Communication Sociology Functionality
Kaynakça
- Barthes, R. (1964). Éléments de sémiologie. Hill and Wang.
- Bartlett, F. C. (1932). Remembering: A study in experimental and social psychology. Cambridge University Press.
- Baudrillard, J. (1981). Simulacres et simulation. University of Michigan Press.
- Blumler, J. G., & Katz, E. (1974). The uses of mass communications: Current perspectives on gratifications research. Sage.
- Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). Sage Publications.
- Dahrendorf, R. (1959). Class and class conflict in industrial society. Stanford University Press.
- Durkheim, É. (1895). The rules of sociological method. Free Press.
- Gerbner, G. (1972). Violence in television drama: Trends and symbolic functions. In G. A. Comstock & E. A. Rubinstein (Eds.), Television and social behavior (pp. 28–187). U.S. Government Printing Office.
- Habermas, J. (1984). The theory of communicative action (Vol. 1). Bea-con Press.
- Hall, S. (1980). Encoding/decoding. In S. Hall, D. Hobson, A. Lowe, & P. Willis (Eds.), Culture, media, language (pp. 128–138). Routledge.
- Horkheimer, M., & Adorno, T. W. (1944). Dialectic of enlightenment. Stanford University Press.
- Jenkins, H. (2006). Convergence culture: Where old and new media collide. NYU Press.
- Katz, E., & Lazarsfeld, P. F. (1955). Personal influence: The part pla-yed by people in the flow of mass communications. Free Press.
- Krippendorff, K. (2013). Content analysis: An introduction to its met-hodology (3rd ed.). Sage Publications.
- Lasswell, H. D. (1927). Propaganda technique in the World War. MIT Press.
- Lasswell, H. D. (1948). The structure and function of communication in society. In L. Bryson (Ed.), The communication of ideas (pp. 37–51). Harper.
- McCombs, M. E., & Shaw, D. L. (1972). The agenda-setting function of mass media. Public Opinion Quarterly, 36(2), 176–187.
- McLuhan, M. (1964). Understanding media: The extensions of man. MIT Press.
- Merton, R. K. (1968). Social theory and social structure. Free Press.
- Noelle-Neumann, E. (1974). The spiral of silence: A theory of public opinion. Journal of Communication, 24(2), 43–51.
- Parsons, T. (1951). The social system. Routledge.
- Saussure, F. de. (1916). Cours de linguistique générale (C. Bally & A. Sechehaye, Eds.; W. Baskin, Trans.). McGraw-Hill.
- Schramm, W. (1954). The process and effects of mass communication. University of Illinois Press.
- Taguette. (n.d.). Taguette: Open-source qualitative data analysis softwa-re. Retrieved from https://www.taguette.org/
- White, D. M. (1950). The "gatekeeper": A case study in the selection of news. Journalism Quarterly, 27(3), 383–390.
- Wright, C. R. (1960). Functional analysis and mass communication. Public Opinion Quarterly, 24(4), 605–620.
- Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11. baskı). Seçkin Yayıncılık.
Öz
Bu çalışma, iletişim kuramlarının işlevselliğini işlevselcilik bağlamında ve medyanın dört temel işlevi çerçevesinde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Medyanın bilgilendirme, eğlendirme, sosyalleştirme ve kamuoyu oluşturma işlevleri doğrultusunda, farklı iletişim kuramlarının toplumsal etkileri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bulgular, her kuramın medyanın farklı işlevlerine özgün katkılar sunduğunu ortaya koymaktadır. Göstergebilim ve Yapısalcılık, anlam üretimi ve semboller aracılığıyla toplumsal yapıları şekillendirirken, Sihirli Mermi Kuramı, medya mesajlarının doğrudan ve kısa vadeli etkilerini vurgulamaktadır. Frankfurt Okulu ve Eleştirel Kuram, medya aracılığıyla ideolojik hegemoninin nasıl sürdürüldüğünü ele alırken, Gündem Belirleme Kuramı medyanın toplumsal öncelikleri yönlendirme gücünü incelemektedir. Kültürel Çalışmalar ve Teknolojik Belirleyicilik Kuramı ise medyanın bireysel ve toplumsal sosyalleşme süreçlerine etkisini analiz etmektedir. Literatürde bu kuramların işlevlerine yönelik karşılaştırmalı bir analize rastlanmamıştır. Çalışma, iletişim kuramları ve medyanın işlevleri arasındaki ilişkiyi kapsamlı bir şekilde ve karşılaştırmalı değerlendirerek disipline katkı sunmaktadır. Gelecekteki araştırmalar, bu kuramların dijital medya bağlamında nasıl yeniden yapılandığını inceleyerek iletişim süreçlerindeki dönüşümlere yönelik yeni teorik açılımlar sağlayabilir.
Anahtar Kelimeler
İletişim Çalışmaları İletişim Kuramları İletişim Sosyolojisi İşlevsellik.
Kaynakça
- Barthes, R. (1964). Éléments de sémiologie. Hill and Wang.
- Bartlett, F. C. (1932). Remembering: A study in experimental and social psychology. Cambridge University Press.
- Baudrillard, J. (1981). Simulacres et simulation. University of Michigan Press.
- Blumler, J. G., & Katz, E. (1974). The uses of mass communications: Current perspectives on gratifications research. Sage.
- Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). Sage Publications.
- Dahrendorf, R. (1959). Class and class conflict in industrial society. Stanford University Press.
- Durkheim, É. (1895). The rules of sociological method. Free Press.
- Gerbner, G. (1972). Violence in television drama: Trends and symbolic functions. In G. A. Comstock & E. A. Rubinstein (Eds.), Television and social behavior (pp. 28–187). U.S. Government Printing Office.
- Habermas, J. (1984). The theory of communicative action (Vol. 1). Bea-con Press.
- Hall, S. (1980). Encoding/decoding. In S. Hall, D. Hobson, A. Lowe, & P. Willis (Eds.), Culture, media, language (pp. 128–138). Routledge.
- Horkheimer, M., & Adorno, T. W. (1944). Dialectic of enlightenment. Stanford University Press.
- Jenkins, H. (2006). Convergence culture: Where old and new media collide. NYU Press.
- Katz, E., & Lazarsfeld, P. F. (1955). Personal influence: The part pla-yed by people in the flow of mass communications. Free Press.
- Krippendorff, K. (2013). Content analysis: An introduction to its met-hodology (3rd ed.). Sage Publications.
- Lasswell, H. D. (1927). Propaganda technique in the World War. MIT Press.
- Lasswell, H. D. (1948). The structure and function of communication in society. In L. Bryson (Ed.), The communication of ideas (pp. 37–51). Harper.
- McCombs, M. E., & Shaw, D. L. (1972). The agenda-setting function of mass media. Public Opinion Quarterly, 36(2), 176–187.
- McLuhan, M. (1964). Understanding media: The extensions of man. MIT Press.
- Merton, R. K. (1968). Social theory and social structure. Free Press.
- Noelle-Neumann, E. (1974). The spiral of silence: A theory of public opinion. Journal of Communication, 24(2), 43–51.
- Parsons, T. (1951). The social system. Routledge.
- Saussure, F. de. (1916). Cours de linguistique générale (C. Bally & A. Sechehaye, Eds.; W. Baskin, Trans.). McGraw-Hill.
- Schramm, W. (1954). The process and effects of mass communication. University of Illinois Press.
- Taguette. (n.d.). Taguette: Open-source qualitative data analysis softwa-re. Retrieved from https://www.taguette.org/
- White, D. M. (1950). The "gatekeeper": A case study in the selection of news. Journalism Quarterly, 27(3), 383–390.
- Wright, C. R. (1960). Functional analysis and mass communication. Public Opinion Quarterly, 24(4), 605–620.
- Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11. baskı). Seçkin Yayıncılık.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | İletişim ve Medya Çalışmaları (Diğer) |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 12 Şubat 2025 |
| Kabul Tarihi | 19 Mart 2025 |
| Erken Görünüm Tarihi | 2 Haziran 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 15 Haziran 2025 |
| DOI | https://doi.org/10.16953/deusosbil.1638697 |
| IZ | https://izlik.org/JA33GU85JA |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 27 Sayı: 2 |
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Aile Yılı Özel Sayısı Çağrısı
Sayı Editörü
Prof. Dr. NEBİYE KONUK KANDEMİR
Sevgili Araştırmacılar ve Değerli Yazarlar,
Aile, toplumun temel yapı taşıdır ve bireylerin gelişimi ile sosyal yaşamın şekillenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Aile yapıları ve dinamikleri, tarihsel, kültürel ve toplumsal faktörlerle şekillenirken, bu faktörlerin aile içerisinde yaşanan sorunları, ilişkileri ve güç dengelerini nasıl etkilediği büyük bir önem taşımaktadır. 2025 yılı "Aile Yılı" olarak ilan edilmesi, aile olgusunun daha geniş bir perspektiften ele alınmasını ve bu konudaki farkındalığın artırılmasını hedeflemektedir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, "Cilt: 28 Sayı: Özel Sayı" olarak 2026 yılında yayımlanacak olan Aile Yılı Özel Sayısı'na yönelik makale çağrısında bulunmaktadır. Bu özel sayı, aile yapılarını, rollerini ve dinamiklerini inceleyen çalışmalara ev sahipliği yapmayı hedeflemektedir.
Aile ile ilgili çalışmalara olan ihtiyaç, yalnızca bireysel düzeyde değil, toplumsal düzeyde de açıktır. Son yıllarda, aile içi ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları, çocuk sağlığı ve eğitim gibi konular ön plana çıkmış, bu konularda yapılacak bilimsel araştırmaların önemi artmıştır. Aile Yılı Özel Sayısı'nın hazırlanması, bu kritik meselelerin sistematik bir biçimde incelenmesine ve topluma duyurulmasına olanak sağlayacaktır.
Bu özel sayı, aile dinamiklerini, ilişkilerini ve sorunlarını derinlemesine inceleyen, özgün ve yenilikçi çalışmaları bir araya getirerek, alanında önemli bir kaynak oluşturmayı hedeflemektedir. Ayrıca, uzmanların görüşleri ve çeşitli disiplinlerden gelen katkılar sayesinde, aile kavramına dair güncel bakış açıları sunulacak, toplumsal fayda sağlanacaktır.
Aşağıda, özel sayıda kabul edilebilecek (ama bunlarla sınırlı olmayan) güncellenmiş konular listesi yer almaktadır:
• Aile Yapıları ve Değişimi
• Geleneksel ve Modern Aile Rolleri
• Aile İçi İletişim ve İlişkiler
• Ailedeki Psiko-Sosyal Dinamikler
• Aile İlişkilerinde Kültürel Farklılıklar
• Evlilik ve Boşanma Dinamikleri
• Aile ve Çocuk Gelişimi
• Ebeveynlik Stilleri ve Çocuk Üzerindeki Etkileri
• Aile Ekonomisi ve Sosyal Politika
• Aileyi Etkileyen Toplumsal Değişimler
• Aile ve Eğitim İlişkisi
• Ailede Şiddet ve Koruma Mekanizmaları
• Aile İçi Sağlık ve Refah
• Kadınların Aile İçindeki Rolü ve Değişen Dinamikleri
• Kadın Hakları ve Aile İlişkileri
• Kadının Aile Üyeleriyle İlişkileri ve Güç Dinamikleri
• Ailede Cinsiyet Eşitliği
İki bağımsız anonim hakem tarafından değerlendirmeden geçecek makaleler, kabul edilmesi halinde, Aralık 2026'da yayımlanacak özel sayımızda yer alacaktır. Gelecek sayıların dolmuş olması ve süreçte makale yoğunluğunun bulunması nedeniyle dergimiz, özel sayı dışında makale kabulüne kapalıdır. Özel sayı dışında dergimize gönderilen makaleler iade edilecektir.
Saygılarımızla