Öz
Abstract
In social psychology, the bystander effect, defined as a social dilemma, is related to the probability of help to a victim by the mere presence of others. This dilemma has been generally assumed, by game theoreticians and experimental economists, to represent the same social phenomenon as the volunteer’s dilemma. In this paper, we analyze these two different social dilemmas and the main question of the article is whether these two different social dilemmas represent the same social state. We first provide a broad literature review, and discuss the game theoretical foundation of the volunteer’s dilemma. Then, we provide an alternative theoretical explanation for the bystander effect and discuss the differences between these two social states.
Keywords: Behavioral Economics, Bystander Effect, Volunteer's Dilemma, Altruism, Social Dilemma.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Batson, C. D., Van Lange, P. A. M., Ahmad, N. ve Lishner, D. A. (2003). Altruism and helping behavior. M. A. Hogg ve J. Cooper (Ed.) The Sage handbook of social psychology: İçinde 279-295. Londra: Sage.
- Bickman, L. (1971). The effect of another bystander’s ability to help on bystander intervention in an emergency. Journal of Experimental Social Psychology, 7 (3): 367-379.
- Chekroun, P. ve Brauer, M. (2002). The bystander effect and social control behavior: the effect of the presence of others on people’s reactions to norm violations. European Journal of Social Psychology, 32 (6): 853-867.
- Cramer, R. E., McMaster, M. R., Bartel, P. A. ve Dragna, M. (1988). Subject competence and minimization of the bystander effect. Journal of Applied Social Psychology, 18 (13): 1133-1148.
- Darley, J. M. ve Latane, B. (1968a). Bystander intervention in emergencies: diffusion of responsibility. Journal of Personality and Social Psychology, 8 (4): 377-383.
- Darley, J. M. ve Latane, B. (1968b). Group inhibition of Bystander intervention in emergencies. Journal of Personality and Social Psychology, 10 (3): 215-221.
- Diekmann, A. (1985). Volunteer’s dilemma. The Journal of Conflict Resolution, 29 (4): 605-610.
- Fehr, E. ve Schmidt, K. (1999). A theory of fairness, competition and cooperation. Quarterly Journal of Economics, 114 (3): 817-868.
- Franzen, A. (1995). Group size and one-shot collective action. Rationality and Society, 7 (2): 183-200.
- Gansberg, M. (27.03.1964). Thirty-eight who saw murder didn't call the police. New York Times.
- Gilovich, T., Keltner, D. ve Nisbett, R. E. (2006). Social psychology. New York: W.W. Norton & Company Inc.
- Goeree, J. K., Holt, C. A. ve Moore, A. K. (2005). An experimental examination of the volunteer’s dilemma. İnternet çalışma tebliği. http://people.virginia.edu/~cah2k/vg_paper.pdf, (01.02.2014).
- Hewstone, M., Stroebe, W. ve Klaus, J. (2008), Introduction to social psychology - A European perspective. Londra: Blackwell Publishing.
- Hogg, M. A. (2004). SAGE benchmarks in social psychology, Volume II: Social İnteraction. Londra: SAGE Publications.
- Küçükşenel, S. (2012). Behavioral mechanism design. Journal of Public Economic Theory, 14 (5): 767-789.
- Latane, B. ve Dabbs, J. M. (1975). Sex, group size and helping in three cities. Sociometry, 38 (2): 180-194.
- Levine, M. (1999). Rethinking bystander nonintervention: social categorization and the evidence of withnesses at the James Bulger murder trial. Human Relations, 52 (9): 1133-1155.
- Levy, P., Lundgren, D., Ansel, M., Fell, D., Fink, B. ve McGrath, J. E. (1972). Bystander effect in a demand-without-threat situation. Journal of Applied Social Psychology, 24 (2): 166-171.
- Murnighan, J. K., Kim, J. W. ve Metzger, A. R. (1993). The volunteer dilemma. Administrative Science Quarterly, 38 (4): 515-538.
- Pantin, H. M. ve Carver, C. S. (1982). Induced competence and the bystander effect. Journal of Applied Social Psychology, 12 (2): 100-111.
- Rapoport, A. (1988). Experiments with N-person social traps I: prisoner's dilemma, weak prisoner's dilemma, volunteer's dilemma, and largest number. The Journal of Conflict Resolution, 32 (3): 457-472.
- Weesie, J. (1993). Asymmetry and timing in the volunteer’s dilemma. The Journal of Conflict Resolution, 37 (3): 569-590.
- Weesie, J. ve Franzen, A. (1998). Cost sharing in a volunteer's dilemma. The Journal of Conflict Resolution, 42 (5): 600-618.
Öz
Öz
Sosyal psikolojide “görgü tanıklarının etkisi” olarak ifade edilen sosyal ikilem, herhangi bir durumda mağdur konumundaki bir kişiye etrafındaki diğer kişilerin yardım etme ihtimalleri ile ilgilidir. Oyun teorisyenleri ve deneysel iktisatçılar tarafından bu sosyal ikilemin genel olarak gönüllülerin ikilemi ile aynı sosyal olguyu ifade ettiği varsayılmıştır. Bu makalenin amacı, farklı isimlerle anılan ancak aynı sosyal olguyu ifade ettiği tartışılan bu iki farklı ikilemi incelemektir. Makalenin temel sorusu “acaba bu iki sosyal ikilem, aynı sosyal olguyu mu temsil etmektedir?” şeklindedir. Çalışma öncelikle geniş bir literatür taraması verecek, ardından oyun teorik bir yaklaşım ile gönüllülerin ikileminin çözümünü ortaya koyacak ve son olarak görgü tanıklarının etkisi için alternatif bir teorik yaklaşım sunarak bu iki durumun benzer ve farklı yönlerini tartışacaktır.
Anahtar Kelimeler: Davranışsal İktisat, Görgü Tanığı Etkisi, Gönüllünün İkilemi, Fedakârlık, Sosyal İkilem.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Batson, C. D., Van Lange, P. A. M., Ahmad, N. ve Lishner, D. A. (2003). Altruism and helping behavior. M. A. Hogg ve J. Cooper (Ed.) The Sage handbook of social psychology: İçinde 279-295. Londra: Sage.
- Bickman, L. (1971). The effect of another bystander’s ability to help on bystander intervention in an emergency. Journal of Experimental Social Psychology, 7 (3): 367-379.
- Chekroun, P. ve Brauer, M. (2002). The bystander effect and social control behavior: the effect of the presence of others on people’s reactions to norm violations. European Journal of Social Psychology, 32 (6): 853-867.
- Cramer, R. E., McMaster, M. R., Bartel, P. A. ve Dragna, M. (1988). Subject competence and minimization of the bystander effect. Journal of Applied Social Psychology, 18 (13): 1133-1148.
- Darley, J. M. ve Latane, B. (1968a). Bystander intervention in emergencies: diffusion of responsibility. Journal of Personality and Social Psychology, 8 (4): 377-383.
- Darley, J. M. ve Latane, B. (1968b). Group inhibition of Bystander intervention in emergencies. Journal of Personality and Social Psychology, 10 (3): 215-221.
- Diekmann, A. (1985). Volunteer’s dilemma. The Journal of Conflict Resolution, 29 (4): 605-610.
- Fehr, E. ve Schmidt, K. (1999). A theory of fairness, competition and cooperation. Quarterly Journal of Economics, 114 (3): 817-868.
- Franzen, A. (1995). Group size and one-shot collective action. Rationality and Society, 7 (2): 183-200.
- Gansberg, M. (27.03.1964). Thirty-eight who saw murder didn't call the police. New York Times.
- Gilovich, T., Keltner, D. ve Nisbett, R. E. (2006). Social psychology. New York: W.W. Norton & Company Inc.
- Goeree, J. K., Holt, C. A. ve Moore, A. K. (2005). An experimental examination of the volunteer’s dilemma. İnternet çalışma tebliği. http://people.virginia.edu/~cah2k/vg_paper.pdf, (01.02.2014).
- Hewstone, M., Stroebe, W. ve Klaus, J. (2008), Introduction to social psychology - A European perspective. Londra: Blackwell Publishing.
- Hogg, M. A. (2004). SAGE benchmarks in social psychology, Volume II: Social İnteraction. Londra: SAGE Publications.
- Küçükşenel, S. (2012). Behavioral mechanism design. Journal of Public Economic Theory, 14 (5): 767-789.
- Latane, B. ve Dabbs, J. M. (1975). Sex, group size and helping in three cities. Sociometry, 38 (2): 180-194.
- Levine, M. (1999). Rethinking bystander nonintervention: social categorization and the evidence of withnesses at the James Bulger murder trial. Human Relations, 52 (9): 1133-1155.
- Levy, P., Lundgren, D., Ansel, M., Fell, D., Fink, B. ve McGrath, J. E. (1972). Bystander effect in a demand-without-threat situation. Journal of Applied Social Psychology, 24 (2): 166-171.
- Murnighan, J. K., Kim, J. W. ve Metzger, A. R. (1993). The volunteer dilemma. Administrative Science Quarterly, 38 (4): 515-538.
- Pantin, H. M. ve Carver, C. S. (1982). Induced competence and the bystander effect. Journal of Applied Social Psychology, 12 (2): 100-111.
- Rapoport, A. (1988). Experiments with N-person social traps I: prisoner's dilemma, weak prisoner's dilemma, volunteer's dilemma, and largest number. The Journal of Conflict Resolution, 32 (3): 457-472.
- Weesie, J. (1993). Asymmetry and timing in the volunteer’s dilemma. The Journal of Conflict Resolution, 37 (3): 569-590.
- Weesie, J. ve Franzen, A. (1998). Cost sharing in a volunteer's dilemma. The Journal of Conflict Resolution, 42 (5): 600-618.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 20 Ocak 2015 |
| Yayımlanma Tarihi | 20 Mart 2014 |
| IZ | https://izlik.org/JA56EY57YZ |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2013 Cilt: 15 Sayı: 4 |
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Aile Yılı Özel Sayısı Çağrısı
Sayı Editörü
Prof. Dr. NEBİYE KONUK KANDEMİR
Sevgili Araştırmacılar ve Değerli Yazarlar,
Aile, toplumun temel yapı taşıdır ve bireylerin gelişimi ile sosyal yaşamın şekillenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Aile yapıları ve dinamikleri, tarihsel, kültürel ve toplumsal faktörlerle şekillenirken, bu faktörlerin aile içerisinde yaşanan sorunları, ilişkileri ve güç dengelerini nasıl etkilediği büyük bir önem taşımaktadır. 2025 yılı "Aile Yılı" olarak ilan edilmesi, aile olgusunun daha geniş bir perspektiften ele alınmasını ve bu konudaki farkındalığın artırılmasını hedeflemektedir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, "Cilt: 28 Sayı: Özel Sayı" olarak 2026 yılında yayımlanacak olan Aile Yılı Özel Sayısı'na yönelik makale çağrısında bulunmaktadır. Bu özel sayı, aile yapılarını, rollerini ve dinamiklerini inceleyen çalışmalara ev sahipliği yapmayı hedeflemektedir.
Aile ile ilgili çalışmalara olan ihtiyaç, yalnızca bireysel düzeyde değil, toplumsal düzeyde de açıktır. Son yıllarda, aile içi ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları, çocuk sağlığı ve eğitim gibi konular ön plana çıkmış, bu konularda yapılacak bilimsel araştırmaların önemi artmıştır. Aile Yılı Özel Sayısı'nın hazırlanması, bu kritik meselelerin sistematik bir biçimde incelenmesine ve topluma duyurulmasına olanak sağlayacaktır.
Bu özel sayı, aile dinamiklerini, ilişkilerini ve sorunlarını derinlemesine inceleyen, özgün ve yenilikçi çalışmaları bir araya getirerek, alanında önemli bir kaynak oluşturmayı hedeflemektedir. Ayrıca, uzmanların görüşleri ve çeşitli disiplinlerden gelen katkılar sayesinde, aile kavramına dair güncel bakış açıları sunulacak, toplumsal fayda sağlanacaktır.
Aşağıda, özel sayıda kabul edilebilecek (ama bunlarla sınırlı olmayan) güncellenmiş konular listesi yer almaktadır:
• Aile Yapıları ve Değişimi
• Geleneksel ve Modern Aile Rolleri
• Aile İçi İletişim ve İlişkiler
• Ailedeki Psiko-Sosyal Dinamikler
• Aile İlişkilerinde Kültürel Farklılıklar
• Evlilik ve Boşanma Dinamikleri
• Aile ve Çocuk Gelişimi
• Ebeveynlik Stilleri ve Çocuk Üzerindeki Etkileri
• Aile Ekonomisi ve Sosyal Politika
• Aileyi Etkileyen Toplumsal Değişimler
• Aile ve Eğitim İlişkisi
• Ailede Şiddet ve Koruma Mekanizmaları
• Aile İçi Sağlık ve Refah
• Kadınların Aile İçindeki Rolü ve Değişen Dinamikleri
• Kadın Hakları ve Aile İlişkileri
• Kadının Aile Üyeleriyle İlişkileri ve Güç Dinamikleri
• Ailede Cinsiyet Eşitliği
İki bağımsız anonim hakem tarafından değerlendirmeden geçecek makaleler, kabul edilmesi halinde, Aralık 2026'da yayımlanacak özel sayımızda yer alacaktır. Gelecek sayıların dolmuş olması ve süreçte makale yoğunluğunun bulunması nedeniyle dergimiz, özel sayı dışında makale kabulüne kapalıdır. Özel sayı dışında dergimize gönderilen makaleler iade edilecektir.
Saygılarımızla