Öz
Öz
Bu çalışmanın amacı dijital dünyada yer alan sosyal medya olgusu, sosyal ağ profillerindeki benlik sunumu, bu mecralardaki gözetim-denetim pratikleri ve dijital dünyanın getirdiği riskleri birbirleriyle olan ilişkileri bağlamında tartışmaktır. Çalışma literatür eksenli ikincil kaynaklar üzerinden yürütülmüştür. Makale kapsamında insanların gündelik hayat pratiklerinin bir parçası olan benlik sunumunun sosyal medyada da var olduğu ve çevrimdışı dünyadaki benlik sunumunun çevrimiçi dünyadaki benlik sunumumuza da yansıdığı sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte insanların sosyal medya aracılığıyla elde edecekleri ödüllerin ve bu dijital mecralardaki çevrelerinden görecekleri ilginin doğrudan sosyal medyadaki benlik sunumunu etkilediği de görülmüştür. Ayrıca mahremiyet algısının değiştiği sosyal ağlarda gözetim ile denetimin yoğunlaştığı ve insanların gönüllü bir şekilde bu gözetime katıldıkları ifade edilmiştir. Makalede son olarak sosyal medyanın ve dijital dünyanın beraberinde yeni riskler getirdiği ve bu risklerden kimsenin muaf olmadığı vurgulanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Sosyal Medya Sosyal Ağ Dijital Dünya Benlik Sunumu Gözetim Denetim Riskler
Kaynakça
- Algül, A. (2018). Sosyal Ağ Kullanıcılarının Abartılı Paylaşım, Benlik Sunumu ve Mahremiyet Tüketimleri. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi , 21-44. Bauman, Z., & Lyon, D. (2018). Akışkan Gözetim. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- BBC. (2019, 04 11). Julian Assange kimdir?: WikiLeaks'in kurucusu Londra'da çıkarıldığı mahkemece tutuklandı. 06 7, 2019 tarihinde BBC News: https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-47893883 adresinden alındı
- Beck, U. (2011). Risk Toplumu - Başka Bir Modernliğe Doğru. İstanbul: İthaki Yayınları.
- BoxOffice. (2019, 6 5). Yıllık. 6 5, 2019 tarihinde Box Office: https://boxofficeturkiye.com/yillik/?yil=2018&yilop=tum adresinden alındı
- Castells, M. (2016). İletişim Gücü. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
- Chayko, M. (2018). Süper Bağlantılı: İnternet, Dijital Medya, Tekno-Sosyal Hayat. İstanbul: Der Yayınları.
- Çakmak, V. (2018). Online Benlik Sunumu ve Narsisizm Arasındaki İlişki: Üniversite Öğrencileri Üzerinde Bir Araştırma. Online Academic Journal of Information Technology , 137-152.
- Çakmak, V., & Baş, Ü. (2017). Benlik Sunum Aracı Olarak İnstagram Kullanımı: Öğrenciler Üzerinde Nitel Bir Araştırma. Uluslararası Hakemli İletişim ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi , 96-119.
- Dijilopedi. (2019, 6 2). 2019 İnternet Kullanımı ve Sosyal Medya İstatistikleri. 6 2, 2019 tarihinde Dijilopedi: https://dijilopedi.com/2019-internet-kullanimi-ve-sosyal-medya-istatistikleri/ adresinden alındı
- Dijk, J. V. (2018). Ağ Toplumu. İstanbul: Epsilon Yayınevi.
- euronews. (2019, 01 11). AB’de artık reklam pastası TV’ye değil, internete gidiyor. 06 08, 2019 tarihinde euronews: https://tr.euronews.com/2019/01/11/ab-de-artik-reklam-pastasi-tv-ye-degil-internete-gidiyor adresinden alındı
- Goffman, E. (2016). Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu. İstanbul: Metis Yayınları.
- Göker, G. (2016). Bir Gözetim Aracı Olarak Periscope. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 969-992.
- HaberTürk. (2019, 3 18). Digital2019 Raporu. 6 3, 2019 tarihinde HaberTürk: https://www.haberturk.com/turkiye-de-kac-sosyal-medya-kullanicisi-var-2406847-teknoloji adresinden alındı
- Han, B.-C. (2017). Şeffaflık Toplumu. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Kara, T. (2013). Sosyal Medya Endüstrisi. İstanbul: Beta Yayınları.
- ögretmenlericin.com. (2018, 01 13). Okullarda kurulan WhatsApp grupları ile öğretmenlere talimat verilemez. 6 2019, 8 tarihinde ögretmenlericin.com: https://www.ogretmenlericin.com/meb/meb-personel/okullarda-kurulan-whatsapp-gruplari-ile-ogretmenlere-talimat-verilemez-25695.html adresinden alındı Özdemir, Z. (2015). Sosyal Medyada Kimlik İnşasında Yeni Akım: Özçekim Kullanımı. Maltepe Üniversitesi · İletişim Fakültesi Dergisi , 112-131.
- Ritzer, G. (2016). Büyüsü Bozulmuş Dünyayı Büyülemek. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- TDK. (2019, 1 6). Türk. 1 6, 2019 tarihinde Türk Dil Kurumu: http://sozluk.gov.tr/ adresinden alındı
- TRT. (2014, 9 3). Apple iCloud'un hacklenmesiyle ilgili açıklama yaptı. 6 4, 2019 tarihinde Trt Haber: https://www.trthaber.com/haber/bilim-teknoloji/apple-icloudun-hacklenmesiyle-ilgili-aciklama-yapti-142780.html adresinden alındı
- Uçar, F. (2016). Facebook'taki Benlik Sunumu ve Toplumsal Cinsiyet Rolleri. Research Gate , 311-338.
- Uzun, H. (2016). Sosyal Medyanın Bilgi Kalitesine Etkisi: Sahte Hesaplar. Akademia Sosyal Bilimler Dergisi , 1-31.
- Uzun, K., & Uluçay, D. M. (2017). İş Ortamında WhatsUpp Kullanımı ve Kesintiye Uğrama. Dergipark , 221-225.
- Vural, B. A., & Bat, M. (2010). Yeni Bir İletişim Olarak Sosyal Medya: Ege Üniversitesi İletişim Fakültesine Yönelik Bir Araştırma. Journal of Yaşar University , 3348‐3382. webrazzi. (2019, 3 29). Türkiye 2018 Medya ve Reklam Yatırımları Raporu: Dijital yüzde 15 büyürken, TV aynı, Basın ise küçülüyor. 6 8, 2019 tarihinde webrazzi: https://webrazzi.com/2019/03/29/turkiye-2018-medya-ve-reklam-yatirimlari-raporu-dijital-yuzde-15-buyurken-tv-ayni-basin-ise-kuculuyor/ adresinden alındı
- WebTekno. (2018, 6 7). YouTube'da 2 Milyar İzlenme Barajını Aşmış, Tüm Zamanların En Çok İzlenen 21 Videosu. 6 2019, 8 tarihinde WebTekno: https://www.webtekno.com/youtube-da-2-milyar-izlenme-barajini-asmis-tum-zamanlarin-en-cok-izlenen-21-videosu-h41232.html adresinden alındı
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 9 Temmuz 2021 |
| Yayımlanma Tarihi | 31 Aralık 2021 |
| DOI | https://doi.org/10.16953/deusosbil.968889 |
| IZ | https://izlik.org/JA54LM55HX |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2021 Cilt: 23 Sayı: 4 |
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Aile Yılı Özel Sayısı Çağrısı
Sayı Editörü
Prof. Dr. NEBİYE KONUK KANDEMİR
Sevgili Araştırmacılar ve Değerli Yazarlar,
Aile, toplumun temel yapı taşıdır ve bireylerin gelişimi ile sosyal yaşamın şekillenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Aile yapıları ve dinamikleri, tarihsel, kültürel ve toplumsal faktörlerle şekillenirken, bu faktörlerin aile içerisinde yaşanan sorunları, ilişkileri ve güç dengelerini nasıl etkilediği büyük bir önem taşımaktadır. 2025 yılı "Aile Yılı" olarak ilan edilmesi, aile olgusunun daha geniş bir perspektiften ele alınmasını ve bu konudaki farkındalığın artırılmasını hedeflemektedir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, "Cilt: 28 Sayı: Özel Sayı" olarak 2026 yılında yayımlanacak olan Aile Yılı Özel Sayısı'na yönelik makale çağrısında bulunmaktadır. Bu özel sayı, aile yapılarını, rollerini ve dinamiklerini inceleyen çalışmalara ev sahipliği yapmayı hedeflemektedir.
Aile ile ilgili çalışmalara olan ihtiyaç, yalnızca bireysel düzeyde değil, toplumsal düzeyde de açıktır. Son yıllarda, aile içi ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları, çocuk sağlığı ve eğitim gibi konular ön plana çıkmış, bu konularda yapılacak bilimsel araştırmaların önemi artmıştır. Aile Yılı Özel Sayısı'nın hazırlanması, bu kritik meselelerin sistematik bir biçimde incelenmesine ve topluma duyurulmasına olanak sağlayacaktır.
Bu özel sayı, aile dinamiklerini, ilişkilerini ve sorunlarını derinlemesine inceleyen, özgün ve yenilikçi çalışmaları bir araya getirerek, alanında önemli bir kaynak oluşturmayı hedeflemektedir. Ayrıca, uzmanların görüşleri ve çeşitli disiplinlerden gelen katkılar sayesinde, aile kavramına dair güncel bakış açıları sunulacak, toplumsal fayda sağlanacaktır.
Aşağıda, özel sayıda kabul edilebilecek (ama bunlarla sınırlı olmayan) güncellenmiş konular listesi yer almaktadır:
• Aile Yapıları ve Değişimi
• Geleneksel ve Modern Aile Rolleri
• Aile İçi İletişim ve İlişkiler
• Ailedeki Psiko-Sosyal Dinamikler
• Aile İlişkilerinde Kültürel Farklılıklar
• Evlilik ve Boşanma Dinamikleri
• Aile ve Çocuk Gelişimi
• Ebeveynlik Stilleri ve Çocuk Üzerindeki Etkileri
• Aile Ekonomisi ve Sosyal Politika
• Aileyi Etkileyen Toplumsal Değişimler
• Aile ve Eğitim İlişkisi
• Ailede Şiddet ve Koruma Mekanizmaları
• Aile İçi Sağlık ve Refah
• Kadınların Aile İçindeki Rolü ve Değişen Dinamikleri
• Kadın Hakları ve Aile İlişkileri
• Kadının Aile Üyeleriyle İlişkileri ve Güç Dinamikleri
• Ailede Cinsiyet Eşitliği
İki bağımsız anonim hakem tarafından değerlendirmeden geçecek makaleler, kabul edilmesi halinde, Aralık 2026'da yayımlanacak özel sayımızda yer alacaktır. Gelecek sayıların dolmuş olması ve süreçte makale yoğunluğunun bulunması nedeniyle dergimiz, özel sayı dışında makale kabulüne kapalıdır. Özel sayı dışında dergimize gönderilen makaleler iade edilecektir.
Saygılarımızla