The Pedagogy of the Opening: Suhrawardī's Ethical Hermeneutics of Al-Fātiḥa in Nughbat Al-Bayān

Öz

This article examines Nughbat al-Bayān fī Tafsīr al-Qurʾān, the Qurʾānic commentary of ʿUmar b. Muḥammad al-Suhrawardī (d. 632/1234), with particular focus on his interpretation of Sūrah al-Fātiḥa. Although Suhrawardī is widely studied as a formative figure in the institutionalization of Sufism through his ethical and pedagogical treatise ʿAwārif al-Maʿārif, his engagement with Qurʾānic exegesis has received comparatively little scholarly attention. This study offers a verse-by-verse analysis of al-Fātiḥa, examining both the philological character and the ethically significant dimensions of Suhrawardī’s concise exegetical remarks in Nughbat al-Bayān. Suhrawardī approaches al-Fātiḥa primarily through philological conciseness, with minimal speculative theology or juridical argumentation. By situating these philological and ethical dimensions within their proper interpretive context, the study contributes to a fuller understanding of Sufi Qurʾānic interpretation and highlights the significance of Nughbat al-Bayān within Suhrawardī's intellectual legacy. The study’s originality lies in its demonstration that philological conciseness itself can function as a vehicle for ethical signification within appropriate institutional and presuppositional contexts,a finding that challenges the assumption that interpretive richness requires discursive elaboration.

Anahtar Kelimeler

• Suhrawardī
• Nughbat al-Bayān
• Sūrah al-Fātiḥa
• Sufi Exegesis
• Ethical Formation

Destekleyen Kurum

This study received no financial or institutional support.

Proje Numarası

Not applicable

Etik Beyan

N/A

Teşekkür

THANKS FOR YOUR TIME

Fâtiha'nin Pedagojisi: Sühreverdî'nin Nughbetü'l-Beyân'inda Ahlâkî Hermenötik

Öz

Bu makale, ʿUmar b. Muḥammad el-Sühreverdî’nin (ö. 632/1234) Kurʾân tefsiri olan Nughbat al-Bayān fī Tafsīr al-Qurʾān’ı, özellikle Sûratü’l-Fâtiha’ya dair yorumu çerçevesinde incelemektedir. Sühreverdî, tasavvufun kurumsallaşmasında belirleyici bir figür olarak, özellikle ahlâkî ve pedagojik eseri ʿAwārif al-Maʿārif üzerinden geniş ölçüde çalışılmış olmakla birlikte, onun Kurʾân tefsiriyle olan meşguliyeti nispeten sınırlı bir akademik ilgiye konu olmuştur. Bu çalışma, el-Fâtiha sûresinin âyet âyet tahlilini sunarak, Sühreverdî’nin özlü tefsirî ifadelerinin hem filolojik karakterini hem de ahlâkî bakımdan anlamlı boyutlarını incelemektedir. Araştırma, Nughbat al-Bayān’. Makale, Nughbat al-Bayān’da Sühreverdî’nin el-Fâtiha’ya yaklaşımının, büyük ölçüde filolojik yoğunluk ve ahlâkî çağrışım gücü taşıyan ifadeler etrafında şekillendiğini; buna karşılık spekülatif kelâmî tartışmalara ve fıkhî istidlâllere asgarî düzeyde yer verildiğini ileri sürmektedir. Filolojik ve ahlâkî boyutların kendi yorum bağlamları içinde değerlendirilmesi suretiyle, bu çalışma sûfî tefsir geleneğinin daha kapsamlı bir şekilde anlaşılmasına katkı sunmakta ve Nughbat al-Bayān’ın Sühreverdî’nin entelektüel mirası içindeki önemini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Sühreverdî
• Nuhbetü'l-Beyân
• Fâtiha Sûresi
• Sûfî Tefsir
• Ahlâkî Terbiye

Proje Numarası

Not applicable

Kaynakça

1. al-Abdeli, Mohammad Shawqi Sabri Salih. “Imam Umar As-Suhrawardi’s Approach in His Tafsir ‘Nughat al-Bayan fi Tafsir al-Quran’”. Master’s Thesis, 2025.
2. al-Qushayrī, Abū al-Qāsim. Laṭāʾif al-Ishārāt. ed. Ibrāhīm Basyūnī. 3 Volumes. Cairo: al-Hayʾa al-Miṣriyya al-ʿĀmma li-l-Kitāb, 1981.
3. al-Suhrawardī, ʿUmar b. Muḥammad. ʿAwārif al-Maʿārif. ed. Muḥammad ʿAbd al-ʿAzīz al-Khālidī. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyya, 2. Edition, 2005.
4. al-Suhrawardī, ʿUmar b. Muḥammad. Nughbat al-Bayān fī Tafsīr al-Qurʾān. ed. Yaşar Düzenli. İstanbul, 1994.
5. al-Sulamī, Abū ʿAbd al-Raḥmān. Ḥaqāʾiq al-Tafsīr. ed. Sayyid ʿImrān. 2 Volumes. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyya, 2001.
6. Düzenli, Yaşar. ʿUmar al-Suhrawardī'nin Nughbat al-Bayān fī Tafsīr al-Qurʾān Adlı Eseri: İnceleme ve Metin. PhD diss., Marmara University, 1994.
7. Asad, Talal. Genealogies of Religion: Discipline and Reasons of Power in Christianity and Islam. Baltimore: Johns Hopkins University Press, 1993.
8. Gadamer, Hans-Georg. Truth and Method. trans. Joel Weinsheimer – Donald G. Marshall. New York: Continuum, 2004.

9. Hartmann, Angelika. "Bemerkungen zu Handschriften ʿUmar as-Suhrawardīs, echten und vermeintlichen Autographen". Der Islam 60 (1983), 112–142.
10. Huda, Qamar-ul. Striving for Divine Union: Spiritual Exercises for Suhrawardī Sufis. London: Routledge, 2003.
11. Kars, Aydogan. "An Earlier Copy of al-Suhrawardī's ʿAwārif al-Maʿārif and Its Scribe, Abū Ṭāhir al-Ḥanafī". Religions 11/11 (November 2020), 1–17. https://doi.org/10.3390/rel11110613
12. Kars, Aydogan, and Ashkan Bahrani, eds. ʿUmar al-Suhrawardī: Studies, Editions, Translations. Leiden: Brill, 2021.
13. Knysh, Alexander. Islamic Mysticism: A Short History. Leiden: Brill, 2010.
14. Knysh, Alexander. Sufism: A New History of Islamic Mysticism. Princeton: Princeton University Press, 2017.
15. Ohlander, Erik S. Sufism in an Age of Transition: ʿUmar al-Suhrawardī and the Rise of the Islamic Mystical Brotherhoods. Leiden: Brill, 2008.
16. Rippin, Andrew. The Qurʾān and Its Interpretative Tradition. Aldershot: Ashgate, 2001.
17. Ricoeur, Paul. Interpretation Theory: Discourse and the Surplus of Meaning. Fort Worth: Texas Christian University Press, 1976.
18. Saleh, Walid A. The Formation of the Classical Tafsīr Tradition: The Qurʾān Commentary of al-Thaʿlabī (d. 427/1035). Leiden: Brill, 2004.
19. Salamah-Qudsi, Arin Shawkat. "The Everlasting Sufi: Achieving the Final Destination of the Path (Intihāʾ) in the Sufi Teachings of ʿUmar al-Suhrawardī (d. 632/1234)". Journal of Islamic Studies 22/3 (September 2011), 313–338. https://doi.org/10.1093/jis/etr075
20. Sands, Kristin Zahra. Ṣūfī Commentaries on the Qurʾān in Classical Islam. London: Routledge, 2006.