Araştırma Makalesi
Yıl 2026,
Sayı: 41, - , 10.02.2026
Öz
Binlerce yıl öncesinde halk ayaklanmasıyla başlayan ve günümüze toplumsal hareket olarak yerleşen olgu, belli bir amaca yönelik kolektif davranış olarak nitelendirilebilir. Sanayi toplumunun yapısal çelişkilerine karşı ortaya çıkan sınıf temelli toplumsal hareketler, post-modernleşmeyle birlikte yerini yaş, cinsiyet, doğa ve insan neslinin sürdürülebilirliği gibi “yeni” toplumsal çelişkilere bırakmıştır. Yeni olgusuyla toplumsal hareketler, eylemlerin farklılık gösteren yönlerine, düzenleniş biçimlerine, fikri, politik ve kültürel bağlamda dayandığı noktalara odaklanmaktadır. Bu bağlamda çalışmada, toplumsal hareketlere ilişkin söz konusu literatürde belirli bir sınıf (işçi) ve ideolojik temelde kavraması yapılan ve “eski” hareketler kategorisinde değerlendirilebilecek olan Özak Tekstil İşçilerinin toplumsal hareketleri ele alınacaktır. Dünün işçi hareketlerinin bugünün “yeni” toplumsal hareketlerin de görünüm, değer ve araçları bağlamında nasıl bir görünüm sergilediğini ve bu noktada “eski-yeni” birlikteliğinin nasıl bütünleştiğini ortaya koymak amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda, Özak Tekstil direnişi, toplumsal hareketlerin oluşması için belirli koşulların sağlanması gerektiğini öne süren Neil Smelser’ın katma değer kuramı bağlamında ele alınmıştır. Amaçlı örneklem yöntemine göre tasarlanan araştırmada; bağımsız iletişim ağı olarak bilinen BİANET haber sitesinin web sayfasında, 27 Kasım 2023-13 Şubat 2024 tarihleri arasında “Özak tekstil direnişi” başlığıyla yayınlanan 30 haber doküman analizi tekniğiyle elde edilmiş olup Maxquda 24 programı ile analiz edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Toplumsal hareketler Yeni toplumsal hareketler Katma değer kuramı Özak Tekstil Tekstil işçileri.
Kaynakça
- Anthony, S. (1996). Toplumsal değişme anlayışı. (Ü. Oskay, Çev) Gündoğan Yayınları.
- Arrighi, O. & Hopkins, T. K. & Wallerstein, I. (2004). Sistem karşıtı hareketler. (C. Kanat, B. Somay & S. Sökmen, Çev.) Metis Yayınları.
- Atton, C. (2003). Reshaping social movement media for a new millennium. Social Movement Studies, 2(1), 3-15.
- Bennett, W. L., & Segerberg, A. (2012). The logic of connective action: Digital media and the personalization of contentious politics, Information, Communication & Society, 15(5), 739–768.
- Bottomore, T. (1987). Siyaset sosyolojisi. (E. Mutlu, Çev.) Teori Yayınları.
- Castells, M. (1983). The city and the grassroots. University Of California Press.
- Castells, M. (1997). The power of identity (Vol. 2). Blackwell.
- Castells, M. (2012). Networks of outrage and hope: Social movements in the Internet age. Polity Press.
- Collas, A. (2002). International civil society movements in world politics. Polity Press.
- Crossley, N. (2002). Making sense of social movements. Open University Press.
- Cuzdan, V. (4 Aralık 2023). Hukuksuzluk son bulana kadar direnişimiz sürecek. https://bianet.org/haber/turkmen-hukuksuzluk-son-bulana-kadar-direnisimiz-surecek-288814. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024)
- Çetinkaya, Y. (2008). Yeni toplumsal hareketler. İletişim Yayınları.
- Davis, T. C. (1999). Revisiting group attachment: Ethnic and national identity. Political Psychology, 20(1), 25-47.
- Diani, M. (2001, December 15-16). Social movement analysis and voluntary action analysis: An idiosyncratic view [Bildiri Sunumu]. The Third Sector From A European Perspective, University Of Trento, Italy.
- Dinç, A. (13 Şubat 2024) BİRTEK-SEN: Direnişi bitiriyoruz ancak mücadelemiz devam edecek. https://bianet.org/haber/birtek-sen-direnisi-bitiriyoruz-ancak-mucadelemiz-devam-edecek-291788. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- Habermas, J. (1984). The theory of communicative action: Volume 1: Reason and the rationalization of society (T. McCarthy, Trans.). Beacon Press. (Original work published 1981).
- Handler, J. F. (1992). Postmodernism, protest and the new social movements. My Law & Society Review, 26(4), 697-731.
- Gamson, W. A. & Wolfsfeld, G. (1993). Movements and media as interacting systems. The Annals Of The American Academy Of Political And Social Science, 528(1), 114-125.
- Giddens, A. (2000). Sosyoloji. (H.Özel & C. Güzel, Haz.). Ayraç Yayınları.
- Kar, D. (05 Aralık 2021). İşçiler sendikaları tartışıyor: DİSK/Tekstil'in Öz İplik-İş'ten ne farkı kaldı?. https://www.evrensel.net/haber/449522/isciler-sendikalari-tartisiyor-disk-tekstilin-oz-iplik-isten-ne-farki-kaldi.
- Kendall, D. (2008). Sociology in our times: The essentials. Cengage Learning.
- Kepenek, E. (7 Aralık 2023). Lizbon Antlaşması hasta mahpuslar için neden önemli? Türkiye nerede duruyor?. https://bianet.org/haber/lizbon-antlasmasi-hasta-mahpuslar-icin-neden-onemli-turkiye-nerede-duruyor-303408. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- Labuschagne, A. (2003). Qualitative research: Airy fairy or fundamental? The Qualitative Report, 8(1), 100-103.
- Melucci, A. (1996). Challenging codes: Collective action in the information age. Cambridge University Press.
- Melucci, A. & Avritzer, L. (2000). Complexity, cultural pluralism and democracy: Collective action in the public space. Social Science Information, 39(4), 507-527.
- Melucci, A. (2004). Toplumsal hareketler ve günlük hayatın demokratikleşmesi. (L. Köker, A. Çiğdem, M. Akın Küçük, A. Bora & A. Nur, Ed.), Sivil toplum ve devlet/Avrupa’da yeni yaklaşımlar. Yedikıta Yayınları.
- Mucchielli, A. (1991). Zihniyetler. (A. Kotil, Çev.) İletişim Yayınları.
- Nalbant, E. & Akan, D. (2023). Sarı sendika ve patron saldırısına karşı Özak Tekstil direnişi. https://umutsen.org/index.php/2023/12/sari-sendika-ve-patron-saldirisina-karsi-ozak-tekstil-direnisi/. (Erişim Tarihi: 9 Haziran 2024).
- Neuman , L. W. (2017). Toplumsal araştırma yöntemleri nitel ve nicel yaklaşımlar. (S. Özge, Çev.). Ankara: Yayınodası.
- Nicholls, W., Miller B. & Beaumont, J. (Eds.) (2013) Spaces of Contention: Spatialities and Social Movements. Farnham: Ashgate.
- Offe, C. (1999). Yeni sosyal hareketler: Kurumsal politikanın sınırlarının zorlanması. (S.Özburun, Ed.), Yeni sosyal hareketler. Kaknüs Yayınları.
- Picardo, N. A. (1997). New social movements: A critical review. Annual Review of Sociology, 23(1), 411-430.
- Phipps, K. & Szagala, K. (2007). Social movements and the news media. The Mcmaster Journal Of Communication, (4), 39-51.
- Poloma, M. M. (1993). Çağdaş sosyoloji kuramları (H.Erbaş, Çev.). Gündoğan Yayınları.
- Wallace, R.A. & Wolf, A. (2004). Çağdaş sosyoloji kuramları: Klasik geleneğin geliştirilmesi (L. Elbruz & M. R. Ayas, Çev.). Punto Yayınları.
- Smelser, Neil J. (1963). Theory of collective behavior. Free Press.
- Smelser, Neil J. (1972). Theory of collective behavior. Free Press.
- Smith, A. (1996). Toplumsal değişme anlayışı. (Ü. Oskay, Çev.) Gündoğan Yayınları.
- Snow, A., Soule, A. S. & Kriesi, H. (2004). The blackwell companion to social movements. (D.A. Snow, S. A. Soule & H. Kriesi, Ed.). Blackwell Publishing.
- Tilly, C. (2004). Toplumsal hareketler. Babil Yayınları.
- Touraine, A. (1999). Toplumdan toplumsal harekete. (K. Çayır, Haz), Yeni sosyal hareketler: Teorik açılımlar (ss. 35-52). Kaknüs Yayınları.
- Tufekci, Z. (2017). Twitter and tear gas: The power and fragility of networked protest. Yale University Press. New Haven & London.
- Türkdoğan, O. (1997). Sosyal hareketler sosyolojisi. Birleşik Yayıncılık.
- Scott, A. (1990). İdeology and the new social movements. Routledge.
- Yetim, S. (2023, Haziran 11). Özak Tekstil işçileri neden direniyor?. Emek Hareketi. https://www.gazetenisan.net/2023/12/ozak-tekstil-iscileri-neden-direniyor/. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- Yaylagül L. (2016). “[Eski ve Yeni] Toplumsal Hareketlerin Ekonomi Politiği”. Özgürleşmenin Yolları (Der.E. Dağtaş). Ankara: Ütopya Yayınevi, s. 123-149.
- Sendika.org (2024, Haz 9). Özak Tekstil işçileri direnişi sonlandırdı: Fiili, demokratik, hukuki her yolla mücadelemizi sürdüreceğiz. https://sendika.org/2024/02/ozak-tekstil-iscileri-direnisi-sonlandirdi-fiili-demokratik-hukuki-her-yolla-mucadelemizi-surdurecegiz-700780. (Erişim Tarihi: 2 Haziran 2024).
- Birleşik Tekstil Dokuma ve Deri İşçileri Sendikası. (6 Haziran 2024). https://www.birteksen.org/ozak-tekstilde-direnisi-sonlandirdik-ama-taleplerimiz-kabul-edilene-kadar-mucadelemiz-surecek/ (Erişim Tarihi: 15 Haziran 2024).
- BİANET (5 Aralık 2023). Sevda Karaca Özak Tekstil işçisi kadınların seçme hakkını gündeme getirdi. https://bianet.org/haber/sevda-karaca-ozak-tekstil-iscisi-kadinlarin-secme-hakkini-gundeme-getirdi-288897. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (7 Aralık 2023a). Urfa müftüsünden Özak Tekstil işçilerine: "Camiyi boşaltın, burası eylem yeri değil". https://bianet.org/haber/urfa-muftusunden-ozak-tekstil-iscilerine-camiyi-bosaltin-burasi-eylem-yeri-degil-288976. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (11 Ocak 2023). EMEP Milletvekili Karaca Özak işçileriyle Meclis'ten seslendi: Haklarımız verilsin. https://bianet.org/haber/emep-milletvekili-karaca-ozak-iscileriyle-meclis-ten-seslendi-haklarimiz-verilsin-290431. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (14 Aralık 2023). DİSK: Özak Tekstil işçilerinin haklı ve meşru talepleri derhal karşılanmalıdır. https://bianet.org/haber/disk-ozak-tekstil-iscilerinin-hakli-ve-mesru-talepleri-derhal-karsilanmalidir-289278 (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (15 Aralık 2023a). DİSK, gelirde adalet için yürüdü. https://bianet.org/haber/disk-gelirde-adalet-icin-yurudu-289373 (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (16 Aralık 2023). Sendikalar Özak Tekstil işçilerinin yanında. https://bianet.org/haber/sendikalar-ozak-tekstil-iscilerinin-yaninda-289389. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (19 Aralık 2023). TBB: Kamu görevlileri temel hak ve özgürlükleri ihlal ediyor. https://bianet.org/haber/tbb-kamu-gorevlileri-temel-hak-ve-ozgurlukleri-ihlal-ediyor-289520 (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (8 Aralık 2023). Özak Tekstil işçilerinin direnişi 12. Gününde. https://bianet.org/haber/ozak-tekstil-iscilerinin-direnisi-12-gununde-289035. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- BİANET (9 Şubat 2024). Özak Tekstil İşçileri Gözaltına Alındı. Https://Bianet.Org/Haber/Ozak-Tekstil-İscileri-Gozaltina-Alindi-291661. (Erişim Tarihi: 6 Haziran 2024).
- SOL (2024). Özak işçileri: Direnişi bitiriyoruz ancak mücadelemiz devam edecek. https://haber.sol.org.tr/haber/ozak-iscileri-direnisi-bitiriyoruz-ancak-mucadelemiz-devam-edecek-390532?utm_source=chatgpt.com. (Erişim Tarihi: 06.11.2025).
Toplam 58 adet kaynakça vardır.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | İletişim Çalışmaları |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 10 Aralık 2024 |
| Kabul Tarihi | 20 Kasım 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 10 Şubat 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.15182/diclesosbed.1599494 |
| IZ | https://izlik.org/JA82YX89JX |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: 41 |
Amaç ve Kapsam
2009 yılında yayın hayatına başlayan ve TR Dizinde taranan uluslararası hakemli dergimizin amacı sosyal bilimler alanında nitelikli bilimsel çalışmalara yer vermektir. Analitik değerlendirmelerin yapıldığı, alanına katkı sağlayan çalışmalar öncelikli olarak değerlendirmeye alınır.
Dergimizde, “Edebiyat, Tarih, Felsefe, Sosyoloji, Psikoloji, Arkeoloji, Sanat Tarihi, İlahiyat, İktisat, İşletme, İletişim, Gazetecilik, Uluslararası İlişkiler, Hukuk, Siyaset Bilimi ve Halkla İlişkiler ” gibi sosyal bilimlere ait alanlarda hazırlanmış araştırma makaleleri ile alana katkı sunabilecek güncel kitap tanıtımlarına yer verilir. Çalışmaların ilk gönderimi sırasında intihal raporu da sisteme yüklenir, benzerlik oranı kaynakça hariç %15 i geçmemelidir.
Yazım Kuralları
YAZIM KURALLARI
Yazım kurallarımıza göre hazırlanmayan makaleler ön kontrol aşamasında iade edilir.
Dergiye gönderilecek çalışmaların, dergi yazım kurallarına göre oluşturulan aşağıdaki örnek şablon kullanılarak yazılması zorunludur.
Sisteme yüklenmesi gereken dosyalar:
Tam Metin dosyası
Kapak Sayfası (Ön yazı)
Telif Hakkı Devir Formu
Etik Kurul izin belgesi
Araştırmacı Katkı Oranı ve Çatışma Beyan Formu
Benzerlik (intihal) raporu (%15)
Tam Metin dosyasında, ilk gönderimde yazar bilgilerine yer verilmemelidir. Kapak Sayfasında sadece başlık, öz, abstract, yazar bilgileri ve sorumlu yazar iletişim bilgileri yer almalıdır.
Makalenizde etik kurul belgesi gerekli ise söz konusu belgenin yüklenmesi, etik kurul belgesinin gerekmediği durumlarda ise Etik Kurul İznine Gerek Olmadığı'na dair belgenin hazırlanması gerekir. Etik Kurul Belgesinin gerekli olduğu durumlar Etik İlkeler ve Yayın Politikası sayfasında açıklanmıştır.
ÖRNEK MAKALE KAPAK SAYFASI
ÖRNEK MAKALE ŞABLONU
TELİF HAKKI DEVİR FORMU
ETİK KURUL İZNİNE GEREK OLMADIĞINA DAİR BEYAN FORMU
ARAŞTIRMACILARIN KATKI ORANI BEYANI VE ÇATIŞMA BEYANI
Sayfa Yapısı ve Yazı Stili
Tüm çalışmalarda şu kısımlar bulunmalıdır: Başlık, hemen altında İngilizce başlık, Öz, Anahtar Kelimeler, Abstract, Keywords, Giriş, Bölüm Başlıkları, Sonuç ve Kaynakça.
Yazılar, A4 boyutunda (29.7x21 cm), tüm kenar boşlukları 2.5 cm olan sayfada, MS Word programında, Times New Roman yazı karakteri ile, 12 punto, 1.5 satır aralığıyla yazılmalıdır.
Sayfalara numara verilmez. Yazılar öz ve kaynakça dâhil minimum üç bin beş yüz (3500) maksimum on bin (10.000) kelime olmalıdır. Metin içinde vurgulanmak istenen kısımlar, tırnak içinde gösterilir. Kaynakça hariç, tam metnin hiçbir yerinde italik gösterim kullanılmaz.
Başlık
Başlık, yazıyla uyumlu, içerikle doğrudan ilgili ve onu en iyi biçimde ifade eder nitelikte ve maksimum 12 kelime olmalıdır.
Başlık, metnin en üstünde, ortalanmış, tüm harfleri büyük, 12 punto, koyulaştırılmış olarak ve tek satır aralığı ile yazılmalıdır.
İngilizce başlık, Türkçe Türkçe başlığın hemen altında, 10 punto, normal ve tek satır aralığı ile yazılmalıdır.
Yazar Bilgisi
Yazar(lar)ın, unvan içermeyen ad(lar)ı, başlığın hemen altında ve başlıktan 6 nk aşağıda, sayfanın sağına yaslanmış biçimde, normal, soyad(lar) büyük olarak verilmelidir.
Yazar(lar)ın meslekî bilgileri, unvan, kurum, e-mail ve ORCID numarası sıralamasıyla, aralarda virgülle ayrılmış ve sonda noktalı biçimde, yazar(lar)ın adlarının sağında yıldız işareti (*) ile gösterilmiş olarak, sayfa altında, 10 punto, tek aralıklı normal yazılmış sayfa alt bilgisi olarak (dipnot değil) gösterilmelidir.
Örnek:
Mehmet Emin KURT*
* Dr. Öğr. Üyesi, Dicle Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Sağlık Yönetimi Bölümü, memin.kurt@dicle.edu.tr, ORCID: 0000-0002-7181-8681.
Öz
Öz, başlığın altında, iki yana yaslı, koyu, (Öz) başlığı altında, içeriği en uygun biçimde ifade eden, en az 100, en fazla 200 kelimeden oluşan, 10 punto ile, tek satır aralıklı ve Türkçe yazılmış özettir. Öz, alıntı, şekil, ve çizelge numaraları içermemelidir.
Abstract, Anahtar Kelimelerin bir satır altında, (Abstract) başlığı altında, 10 punto ile tek satır aralıklı normal şekilde yazılır. Öz ve Abstract ilk sayfada yer almalıdır.
Ana Metin
Ana metin, 12 punto ve 1.5 satır aralığı ile, iki yana yaslanmış şekilde yazılmalıdır. Paragrafların başında, sağdan boşluk bırakılmamalıdır. Paragraflar arası boşluk, 6 nk olarak belirlenmelidir.
Bölüm Başlıkları
Bölüm başlıkları koyu yazılır ve 1., 2., 3., şeklinde numaralandırılır.
1. Bölüm Başlığı veya Ana Başlık (İlk Harfler Büyük)
1.1. Alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
1.1.1. İkinci düzey alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
1.1.1.1. Üçüncü düzey alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
GİRİŞ, SONUÇ ve KAYNAKÇA başlıkları numaralandırılmaz.
Tablo, Şekil ve Göreseller
Tablolar, metinde sola yaslı ve içeriği 10 punto ile yazılmış şekilde verilmelidir.
Tablolar, başlıklarından önce (Tablo 1.) şeklinde, koyu, 12 punto ile numaralandırılır. Tabloların numaraları ve başlıkları, 12 punto ile, normal ve düz, İlk kelimenin ilk harfi büyük geri kalanı cümle düzeninde yazılmalıdır. Tablolar, alıntı ise, tablonun hemen altında, 10 punto ile ve (Kaynak: ) başlığının sağında, kaynakları gösterilmelidir.
Tabloların sol kenarı, yazı kenarı ile bütünleşik olmalıdır.
Tablo başlığı örneği:
Tablo 1. İhracatın ülkelere göre dağılımı (Eylül-Aralık, milyon $)
Tablonun takip eden sayfaya kayması halinde o sayfanın başında şu nolu tablonun devamıdır şeklinde bir başlık eklenmelidir. Aynı şey grafik ve şekiller için de geçerlidir.
Şekiller, tablolar gibi (Şekil 1.) grafik ise (Grafik 1. ) şeklinde, koyu, 12 punto ile yazılmış biçimde numaralandırılır ve 12 punto, koyu, düz, her kelimenin ilk harfi büyük olarak başlıklandırılır.
Resim, fotoğraf ve diğer türlü görseller, renkli, yüksek çözünürlüklü veya taranmış olarak, yazıda verildiği bölümün veya paragrafın hemen altında verilir.
Görseller, Tablo ve Şekiller gibi (Resim/ Görsel/ Fotoğraf 1.) biçiminde numaralandırılarak başlıklandırılır.
Resimlerin alındığı kaynaklar, tablo ve şekiller gibi, resimlerin altında gösterilir.
Alıntı ve Atıflar
Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, metin içi atıf ve metin sonu kaynakça gösterimi için APA7'yi tercih etmektedir.
Metin içi atıf gösterimi
Metin içinde 1 yazarlı atıf (Solow, 1956, s.15).
Metin içinde 2 yazarlı atıf (Snowdon & Vane, 2005, s.170) & işareti, and veya ve kelimeleri yerine kullanılmalıdır.
Metin içinde 3 ve daha fazla yazarlı çalışmalara atıf (Akçay vd., 2017, s.4).
Yazar olarak bir grup/tüzel kişi (dernekler, şirketler, devlet kurumları ve diğer çalışma grupları gibi) ifade ediliyorsa bu gruba ilişkin ad bilgisi metin içindeki göndermede açık ve anlaşılır biçimde verilmelidir. Grup adı bazı durumlarda kısaltılabilir. Eğer grup adı uzunsa, kısaltma herkesçe anlaşılır oluyorsa veya o ada yönelik zaten bilinen bir kısaltma var ise ilk kullanımda hem açık hali hem kısaltma hali kullanılıp, sonraki kullanımlarda ise sadece kısaltma kullanılabilir. Eğer grup adı kısa ise veya kısaltması herkesçe anlaşılır olmuyorsa tüm göndermelerde adın açık hali yazılır.
Aynı parantez içerisinde birden fazla gönderme yapılması durumunda sıralama ilk yazarın soyadına göre alfabetik olmalı ve noktalı virgül ile ayrılmalıdır.
Aynı yazara ait farklı çalışmalar aynı parantezde verilecekse, geçmişten güncele yıl sırası takip edilir ve yazarın soyadı atıfın başına bir kez yazılır.
Elektronik kaynaklarda yazar belli ise (Fisk, 2005), yazar belli değilse başlıktan birkaç kelime (“Türkiye-european union relations”, 2022).
Süreli yayınlarda yazar belli ise (Nadi, 1942), yazar belli değilse başlıktan birkaç kelime (“İktisadî programın”, 2022).
Arşiv belgelerinde, belge tür ne olursa olsun (mektup, mikrofilm, arşiv belgeleri, mülakat vs), düzenli bir kayıt varsa normal atıf verilir, yani yazar ve sene belli ise (Yazar, sene). Eğer belgenin düzenli bir kaydı yoksa; yazar, tarih gibi bilgiler kesin değilse, metin içinde atıf şöyle gösterilir: ([Tayin ve atamalarla ilgili genelge], t.t. 1912-1925). Örnekte köşeli parantez içinde verilen bilgi, makalenin yazarına aittir, belgeye ilişkin yazar veya başlık bilgisi olmadığı için, yazar okuru bilgilendirir ve bu bilginin kendisine ait olduğunu köşeli parantez ile belirtir. Belgenin tarihi yoksa fakat sizin güçlü bir tahmininiz veya bilginiz var ise onu tahmini tarihler t.t. kısaltmasıyla gösterebilirsiniz. Düzenli kayıt tutulan arşiv belgeleri için de bu durum geçerlidir.
Metin içi doğrudan alıntı (Örnek gösterimler için makale şablonumuza bakınız)
Kırk kelimeye kadar olan doğrudan alıntılar:
Tırnak işareti ile, normal metin içinde ve sonunda sayfa numarası dahil kaynak gösterilir, nokta işareti tırnaktan sonra değil, cümlenin sonuna, parantezden sonra konur. Doğrudan alıntılarda sayfa numarası vermek zorunludur. Örnek, “Apa 7’ye göre kırk kelimeden az olan doğrudan alıntılar, tırnak içinde ve normal metinde gösterilir” (Apa 7th, s.285).
Kırk ve daha fazla kelimeden oluşan doğrudan alıntılar:
Kırk ve daha fazla kelimeden oluşan doğrudan blok alıntılar, ayrı bir paragraf başı yapılarak, tüm alıntı soldan 1 cm içeriden başlayacak şekilde, sağdan da 0.5 cm içerde olacak şekilde ve normal metin büyüklüğünden 1 punto küçük, tek satır aralıkla gösterilirler. (Apa 7th, s.286). Hem alıntının sonuna, hem de kaynak gösterildikten sonra en sona nokta konur. Blok alıntılar tırnak içine alınmaz ve italik de yapılmaz.
Kaynakça Gösterimi
Makalede yararlanılan kaynaklar yeni bir sayfada ve KAYNAKÇA başlığı altında verilir. Kaynakça 12 punto ve 1.15 satır aralığı ile, iki yana yaslanmış şekilde yazılmalıdır. Aşağıdaki örneklerde gösterildiği gibi ikinci ve sonraki satırları 1.25 cm içerden olmalıdır. Paragraflar / kaynakçalar arası boşluk, Önce (0 nk) Sonra (6 nk) olarak belirlenmelidir. Metin içerisinde atıf yapılan her kaynak kaynakçada yer almalı, kaynakçada yer alan her kaynağa da metin içerisinde mutlaka atıf yapılmış olmalıdır. Atıflardaki yazar adı ve tarih bilgisi kaynakçadaki yazar adı ve tarih bilgisi ile birebir aynı olmalıdır. Kaynakçada numaralandırma veya madde işaretleri kullanılmaz. Yazar sayısının yirmi ve daha az olduğu durumlarda tüm yazar adlarına künyede yer verilir.
Kitap
Kitap ismi italik ve küçük harflerle verilmelidir. Kitap isminin başında ve sonunda nokta olmalı ardından yayınevi düz ve büyük harfle başlayacak şekilde verilmelidir. Yayıncının bulunduğu şehir veya ülke bilgisi verilmemelidir.
Mankiw, N. G. (2014). Principles of economics. Cengage Learning.
Snowdon, B., & Vane, H. R. (2005). Modern macroeconomics: its origins, development and current state. Edward Elgar Publishing.
Makale
Makalelerde makale ismi cümle düzeninde küçük harflerle düz, dergi ismi her kelimesi büyük harfle başlar ve italik olarak yazılır. Dergi cilt sayısı italik ancak sayı no parantez içinde düz olmalıdır. Sonuna varsa doi bağlantısı eklenmelidir.
Baltagi, B. H., Egger, P., & Pfaffermayr, M. (2003). A generalized design for bilateral trade flow models. Economics Letters, 80(3), 391-397. https://doi.org/10.1016/S0165-1765(03)00115-0
Bahmani-Oskooee, M. M., & Goswami, G. G. (2003). A disaggregated approach to test the j-curve phenomenon: japan versus her major trading partners. Journal of Economics and Finance, 27(1), 102-113.
Çeviri Kitap
Yabancı bir dilden Türkçe'ye çevrilen eserlerin kaynakça bilgisi verilirken yazar kısmında eserin orijinal dildeki yazarı yer alır, çeviren bilgisi parantez içerisinde Çev. kısaltması ve sonrasında çevirenin adının ilk harfi ve soyadı ile birlikte verilir.
Gujarati, D. N., & Porter, D. C. (2018). Temel ekonometri (Çev. Ü. Şenesen ve G. G. Şenesen). Literatür Yayıncılık.
Kitap Bölümü
Kitap bölüme atıf yapılırken yazar kısmında editörlerin adları değil, ilgili bölümün yazar(lar)ının adları yer alır. Bölüm başlığından sonra "İçinde" kelimesinin devamına editör isim/isimlerinin ilk harfi ve soyadının tamamı verilir.
Meng, M., K. Im, J. Lee, & M. Tieslau. (2014). More powerful lm unit root tests with non-normal errors. In R. Sickles and W. Horrace (Eds.). The festschrift in honor of peter schmidt, (ss. 343–357). Springer Publishing Co.
Elektronik Kaynaklar
Yazar varsa:
Fisk, R. (2005, May 26). Protesters beaten as Egypt votes on electoral reform. https://www.independent.co.uk/voices/commentators/fisk/protesters-beaten-as-egypt-votes-on-electoral-reform-5384694.html (Erişim Tarihi)
Yazar yoksa:
Türkiye-European Union Relations (2022, Nov 15). https://www.ab.gov.tr/turkey-eu-relations_4_en.html (Erişim Tarihi)
Arşiv Belgeleri
Kaynakçada arşiv belgesi gösterilirken belgenin üzerindeki tüm tanıtıcı bilgilere yer verilir. Öncelikle arşiv kısaltması ve ilk gösterimde arşivin resmi tam ismi, ardından varsa yazar veya başlık ve tam tarih bilgisi, varsa belge numarası, cilt, gömlek no gibi bilgiler belgenin üzerinde yer aldığı şekliyle verilmelidir. Tarihler en sonda parantez içinde miladi takvime çevrilmiş olarak ayrıca verilmelidir.
Süreli Yayınlar
Yazar varsa:
Nadi, Y. (1942, 12 Mart). Hindistan kapılarında. Cumhuriyet, s.1.
Yazar yoksa:
İktisadî program mühim esasları muhtevidir. (1930, 22 Mayıs). Vakit, s.1.
Tezler
Toğuç, N. (1988). Türkiye’de ekonomik istikrar ve reform politikaları. (YÖK Tez Merkezi, Yüksek Lisans). Brooklyn College.
Bolet, D. (2020). All politics is local: how local context explains radical right voting. (DART Europe e-theses portal, PhD). London School of Economics and Political Science.
Burada yer almayan ve/veya referans verme kuralları ile ilgili daha ayrıntılı bilgi edinmek için aşağıdaki kaynaklara başvurunuz:
American Psychological Association (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7. baskı).
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Yayın Politikası
1. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2009 yılında yayın hayatına başlayan ve 2021 yılından beri yılda üç kez olmak üzere Şubat, Haziran ve Ekim aylarında yayınlanan uluslararası, hakemli bir dergidir. Yayın kurulu kararına göre özel sayı veya ek sayı çıkarılabilir. Her sayıda yirmi civarında makaleye yer verilir. Yayına kabul sırası, başvuru tarihine göre belirlenir.
2. Dergimize Türkçe, İngilizce, Kürtçe ve Arapça dillerinde hazırlanmış olan çalışmalar kabul edilmektedir. Sosyal bilimlere bağlı disiplinlerin ilkelerine uygun, analitik değerlendirmelerin yapıldığı çalışmalar değerlendirmeye alınır. Dergimize gönderilen çalışmalar için hiçbir şekilde ücret talep edilmez ve açık erişim politikasını destekleyen dergimizin çalışmalarına dergimiz sitesinden ulaşılabilir.
3. Dergimize gönderilen tüm çalışmalar, dergimizin sayfasında ilan edilmiş olan yazım kurallarına uygun olarak düzenlenmeli ve dergimizin şablonu kullanılarak gönderilmelidir. Bu kurala uygun olmayan çalışmalar değerlendirmeye alınmaz. Gönderilen çalışmaların daha önce hiçbir yerde yayınlanmamış olması ve başka bir yere yayın için gönderilmemiş olması gerekir. Bununla birlikte sempozyum ve kongre gibi bilimsel toplantılarda sunulmuş olan çalışmaların, yayınlanmamış olmak ve bu vasıfları belirtilmek suretiyle değerlendirmeye alınmaları mümkündür. Dergimize gönderilen tüm çalışmaların yayınlanması, hakem sürecinin olumlu sonuçlanmasına bağlı olmakla birlikte, bir çalışmanın dergimizde yayınlanması konusundaki son karar yayın kurulumuz tarafından verilir.
4. İlk gönderim sırasında tam metin dosyasında yazarlara ait ad, soyad, kurum vs bilgilerin hiçbiri yer almamalıdır. Değerlendirme süreci olumlu tamamlanan çalışmaların yazarları bu bilgileri ondan sonra ekleyeceklerdir.
5. Dergimizde makalesi yayınlanan kişiler, takip eden bir sene boyunca dergimize başka çalışmalarını gönderemezler. Dergimizde bir sayıda bir yazara ait sadece bir çalışmaya yer verilir. Ortak yazarlı olsa bile ikinci bir çalışma kabul edilmez.
6. İlk başvuru sırasında şu belgelerin sisteme yüklenmesi gerekir:
Tam Metin Dosyası: Tam metnin, yazım kurallarımıza göre düzenlenmiş ve örnek makale şablonumuza uygulanmış olması gerekir. İlk gönderimde tam metin dosyasında yazar bilgileri yer almayacaktır.
Kapak Sayfası: Tüm yazarlara ait bilgileri içermeli ve sorumlu yazar tarafından imzalanmalıdır.
Telif Hakkı Devir Formu: Tüm yazarlar tarafından imzalanmış olmalıdır. Dergimizde yayınlanan bütün çalışmaların tüm yayın hakları Dicle Üniversitesi’ne ait olup yazar(lar)a herhangi bir telif ücreti ödenmez. Dergimizde yayınlanan çalışmalar, kaynak göstermek suretiyle kullanılabilir, fakat hiçbir surette ticari amaç için kullanılamaz, izinsiz başka bir yerde yayınlanamaz. Telif haklarının ihlali, 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu gereğince suç sayılmaktadır.
Etik Kurul İzin Belgesi: Etik kurul izni gerektiren çalışmalar için yüklenmelidir. Etik kurul izni gerekmeyen çalışmalar için, Etik Kurul İznine Gerek Olmadığına Dair Beyan Formu doldurularak sisteme yüklenmelidir.
Araştırmacıların Katkı Oranı ve Çatışma Beyan Formu: Tüm yazarlar tarafından imzalanmış olmalıdır.
Benzerlik (intihal) raporu (%15): iThenticate, Turnitin vb intihal programlarından alınan intihal raporu sisteme yüklenmelidir. Kaynakça hariç benzerlik oranı üst sınırı %15’tir, tek kaynaktan benzerlik oranı %3'ten fazla olamaz. Süreci sona eren çalışmalar için editör kurulu tarafından yeniden intihal raporu alınır. Oran %15’in üzerinde olamaz.
Hakem Değerlendirme Süreci
1. Dergimize gönderilen bir çalışmanın değerlendirmeye alınması şu şartlara bağlıdır: yazım kurallarına uygunluk, örnek makale şablonu kullanılması, etik ilkelere uygun olması, dergimizin amaç ve kapsamına uygun olması, sisteme yüklenmesi gereken belgelerin tam olarak yüklenmiş olması. Bunların yanı sıra, gönderilen çalışmalar, editör kurulu tarafından içerik, yöntem, konu ve anlatım bakımından değerlendirilir. Uygun bulunan çalışmalar değerlendirmeye alınır. Düzeltme istenen çalışmalar, en geç on beş gün içinde istenen düzeltmelerin yapılması şartıyla yeniden kabul edilir. Ayrıca intihal raporları incelenir, %15’in üzerinde olanlar reddedilir.
2. Değerlendirmeye alınması uygun bulunan çalışmalar editör kurulu tarafından öncelikle en az iki hakeme gönderilir. Hakemlik süreci başından sonuna dek çift taraflı kör hakemlik sistemi şeklinde uygulanır. Yani çalışmalar editör tarafından hakemlere gönderilir, böylece hakemler yazarları tanımadığı gibi yazarlar da hakemler hakkında bilgi sahibi olmazlar. İki hakemin değerlendirmesini tamamlamasından sonra gerek görüldüğü durumlarda çalışma üçüncü bir hakeme daha gönderilir. İki red kararı durumunda çalışma reddedilir. Bir kabul bir red durumunda üçüncü hakemin kararı belirleyici olur. Düzeltme istenen çalışmalar için on beş gün içinde istenen düzeltmelerin yapılması gerekir. Hakemlerden biri veya tümü, düzeltmelerden sonra çalışmayı yeniden değerlendirmek isterse, düzeltmelerden sonra çalışma yeniden hakem(ler)e sunulur. Hakemlerin son kararına göre kesin karar belirlenir. İstenen düzeltmeler, kırmızı renkte tam metin dosyası üzerinde belirtilir, ayrıca yazarlar tarafından hakem süreç dosyası üzerinde her bir hakeme ayrı ayrı olmak üzere hakem cevap dosyası hazırlanarak sisteme yüklenir.
3. Dergimizde çift taraflı kör hakem sistemi kapsamında değerlendirmeye alınan çalışmalar için yazar ile hakemlerin farklı kurumlardan olmalarına özen gösterilir. Ayrıca, hakemlerin, çalışmanın yazarıyla eşit veya daha yüksek bir akademik unvana sahip olmasına dikkat edilir. Hakemlerden esas olarak beklenen şey, şekilden ziyade, çalışmaların içerik, akademik özgünlük ve alana sağladığı katkı bakımından değerlendirilmesidir. Tüm hakemlerin tam metin dosyası üzerinde gerekli işaretlemeleri yaparak hazırladıkları süreç dosyasını yazara sunulmak üzere, hakeme ait hiçbir bilgi olmaksızın, sisteme yüklemeleri beklenir.
Etik İlkeler
Dergimiz her aşamada ulusal (Ulakbim 2020 bilimsel yayın etiği ilkeleri) ve ulusalarası bilimsel yayın etiği ilkelerini benimser. Yazar, hakem ve editörlerin bu ilkelere göre hareket etmesini bekler, gözetir.
Dergimizde, “Edebiyat, Tarih, Felsefe, Sosyoloji, Psikoloji, Antropoloji, Arkeoloji, Prehistorya, Sanat Tarihi, İlahiyat, İktisat, İşletme, İletişim, Gazetecilik, Uluslar Arası İlişkiler, Hukuk, Siyaset Bilimi, Halkla İlişkiler ve Reklamcılık ” gibi sosyal bilimlere ait alanlarda hazırlanmış araştırma makaleleri ile alana katkı sunabilecek güncel kitap tanıtımlarına yer verilir.
Ücret Politikası
Dergimiz yazarlardan hiçbir aşamada ücret talep etmemektedir.
Dizinler
Atıf Dizinleri
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Başeditör
Türkiye Cumhuriyeti Tarihi
Editör Kurulu
BA - ODTÜ
PhD - İstanbul
Türk Dış Politikası, Çağdaş Dünya Tarihi, Çağdaş Orta Doğu Tarihi, Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Türkiye İktisat Tarihi, Avrupa Siyasi Tarihi
Ekoloji, Sürdürülebilirlik ve Enerji, Siyaset Bilimi, Uluslararası Siyaset, Uluslararası İlişkiler, Avrupa Birliği, Avrupa Birliği-Türkiye İlişkileri, Küreselleşme
Yardımcı Editörler
Siyaset Bilimi, Türk Dış Politikası
Kamu Yönetimi
Davranışsal İktisat
Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi), Alevilik Bektaşilik Araştırmaları
Dicle Üniversitesi Eskiçağ Tarihi ABD
Arkeoloji, Erken Tunç Çağ Arkeolojisi, Helenistik Dönem Arkeolojisi, Eski Anadolu Tarihi, Eski Yunan ve Roma Tarihi, Eskiçağ Tarihi (Diğer)
Alan Editörleri
Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi), Alevilik Bektaşilik Araştırmaları
Travma Psikolojisi
Prof. Dr. Tahirhan AYDIN
1977 yılında Bitlis Hizan'da doğdu. İlk ve ortaokulu Hizan’da, liseyi Bitlis İmam Hatip’te mamaladı (1994). 1999 yılında Ankara Üniv. İlahiyat Fakültesinden mezun oldu. Aynı yıl bu fakültede Tefsir Anabilm Dalında Yüksek Lisans eğitimine başladı. 2003 yılında Ankara Üniv. İlahiyat Fakültesi Arap Dili ve Belagati ABD’ında araştırma görevlisi olarak göreve başladı. 2003-2005 yılları arasında Gazi Üniv. Eğitim Bil. Ens. Arap Dili Eğitimi ABD’ında “Çoklu zeka kuramı ve yabancılara Arapça öğretimi” isimli teziyle yüksek lisansını, aynı anabilim dalında 2005-2007 yılları arasında “Arapça ve Türkçede cümle yapısı, yabancılara Arapça cümle öğretimi -karşıtsal çözümleme-” adlı teziyle doktorasını tamamladı. 2007-2009 yılları arasında Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nde Arapça dersleri verdi.
2009-2011 yılları arasında bir buçuk yıl Mısır Kahire Üniversitesinde misafir öğretim üyesi sıfatıyla Arap dili alanında araştırmalarını sürdürdü. Bu süreçte bir dönem Ezhe Üniversitesi’nde ders verdi. 2011 yılında Ankara Üniversitesine dönüş yaptı ve 2012 yılında Mardin Artuklu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arap Dili ve Edebiyatı Bölümüne yardımcı doçent olark atandı. 2014 yılında doçent oldu. 2017-2019 yılları arasında iki yıl Amerika İndiana Üniversitesi Yakın Doğu Dilleri ve Kültürleri Bölümünde (NELC) misafir araştırmacı statüsünde yabancı dil öğretimi alanında araştırmalarını sürdürdü ve konferanslar verdi.
2019 yılında Mardin Artuku Üniversitesine döndü. 2020 yılında aynı üniversitede Edebiyat Fakültesi Arap Dili ve Edebiyatı Bölümüne profesör olarak atandı. 2023 yılında Dicle Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölümünde göreve başladı. 2025 yılında Bitlis Eren Üniversitesi İlahiyat Fakültesine dekan olarak atandı.
2015-2024 yılları arasında Erasmus Değişim Programı çerçevesinde Polonya Jagiellonian Universitesinde, Fransa Rouen Üniversitesinde, Ürdün Al-Zaytoonah Üniversitesinde ve İsveç’te dersler, konferanslar ve semineler verdi.
Prof. AYDIN, Enstitü Müdür Yardımcılığı, Erasmus Koordinatörlüğü, Bölüm ve Anabilim Dalı Başkanlığı, Senato Üyeliği, Fakülte Yönetim Kurulu Üyeliği, Fakülte Kurulu Üyeliği, BAP Kurulu Üyeliği gibi birçok akademik ve idari görevde bulundu.
İlgi ve çalışma alanları: Anadili öğretimi, yabancı dil öğretimi, Arapça öğretimi, Arap dili ve edebiyatı, Arap dilinin günümüz sorunları, dil pedagojisi, karşıtsal dilbilim, dilbilimi, karşılaştırmalı dilbilim, dil öğretim materyali geliştirme ve Kur’an araştırmaları. Türkçenin yanı sıra Arapça ve İngilizce bilmektedir. Bu dillerde çok sayıda makale, sempozyum bildirileri ve kitapları bulunmaktadır.
Dil Çalışmaları, Dilbilim, Kürt Dili, Edebiyatı ve Kültürü, Eğitim, Din, Toplum ve Kültür Araştırmaları , Arap Dili ve Belagatı
Din Eğitimi, Din, Toplum ve Kültür Araştırmaları