In the second half of the 19th century, the port of İzmir and Mersin - two major export gateways of Anatolia - gained momentum especially after the 1880s. These two ports played a key role in the Ottoman Empire’s increasingly intense engagement with global trade. The integration of the Ottoman economy into World trade through these ports accelerated particularly from the last quarter of the 19th century onwards and this process was largely influenced by developments in the field of transportation. In this context, both steamships and railways played a substantial role in the development of İzmir and Mersin as major port cities in Anatolia. With the advancement of transportation technologies, these two ports developed closer commercial relations with their hinterlands, İzmir came to serve as the export outlet of Western Anatolia while Mersin fulfilled a similar role for the Central ve Southern regions of Anatolia. This study aims to statistically analyze the port trade of İzmir and Mersin from 1887 onwards and to reveal, through quantitative data, the commercial growth and development experienced in these ports. To this end, the study will present data from 1887 to 1912 – just before the outbreak of World War I – on the number of steamships and sailing vessels arriving at these ports, the commercial goods they carried and the export and import volumes processed through these ports. In doing so, it seeks to shed light on the socio-economic conditions of these major Anatolian export ports on the eve of World War I.
The research has been conducted in adherence to academic ethics and principles.
19. yüzyılın ikinci yarısında Anadolu’nun iki önemli ihraç kapısı olan İzmir ve Mersin liman ticareti özellikle 1880’lerden sonra ivme kazanmış ve bu iki liman Osmanlı’nın dünya ticaretiyle daha yoğun ilişkiler içine girmesinde önemli bir rol oynamıştır. Osmanlı ekonomisinin bu limanlar aracılığıyla dünya ticaretine 19. yüzyılın son çeyreğinden itibaren daha hızlı bir şekilde eklemlenmesinde özellikle ulaşım alanında yaşanan gelişmeler etkili olmuştur. Bu anlamda hem buharlı gemiler hem de demir yolları Anadolu’nun İzmir ve Mersin gibi iki önemli liman kentinin gelişmesinde kayda değer bir rol oynamıştır. Ulaşım teknolojilerinin gelişmesiyle bu iki liman hinterlantlarıyla daha yakın ticari ilişkiler geliştirirken İzmir Batı Anadolu’nun Mersin de İç ve Güney Anadolu Bölgeleri’nin ihraç limanı özelliği kazanmıştır. Araştırmamız İzmir ve Mersin liman ticaretini 1887’den itibaren istatistiksel olarak analiz edip bu limanlardaki ticari gelişimi ve büyümeyi nicel verilerle ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu amaca ulaşmak için bahsi geçen limanlara gelen buharlı ve yelkenli gemi sayıları, bunların taşıdıkları ticari emtia ve bu limanlardan yapılan ihracat ve ithalat oranları 1887’den 1912’ye yani I. Dünya Savaşı öncesine kadar verilmeye çalışılacaktır. Bu şekilde Anadolu’nun iki önemli ihracat limanının I. Dünya Savaşı öncesindeki sosyoekonomik durumları ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Araştırmanın yürütülmesi sırasında akademik etik ve ilkelere bağlı kalınmıştır.
Destekleyen herhangi bir kurum yoktur.
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Yakınçağ Osmanlı Tarihi |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 10 Mayıs 2025 |
| Kabul Tarihi | 12 Eylül 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 10 Şubat 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.15182/diclesosbed.1696572 |
| IZ | https://izlik.org/JA36EL82RP |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: 41 |
2009 yılında yayın hayatına başlayan ve TR Dizinde taranan uluslararası hakemli dergimizin amacı sosyal bilimler alanında nitelikli bilimsel çalışmalara yer vermektir. Analitik değerlendirmelerin yapıldığı, alanına katkı sağlayan çalışmalar öncelikli olarak değerlendirmeye alınır.
Dergimizde, “Edebiyat, Tarih, Felsefe, Sosyoloji, Psikoloji, Arkeoloji, Sanat Tarihi, İlahiyat, İktisat, İşletme, İletişim, Gazetecilik, Uluslararası İlişkiler, Hukuk, Siyaset Bilimi ve Halkla İlişkiler ” gibi sosyal bilimlere ait alanlarda hazırlanmış araştırma makaleleri ile alana katkı sunabilecek güncel kitap tanıtımlarına yer verilir. Çalışmaların ilk gönderimi sırasında intihal raporu da sisteme yüklenir, benzerlik oranı kaynakça hariç %15 i geçmemelidir.
Yazar Bilgisi
Bölüm Başlıkları
1. Bölüm Başlığı veya Ana Başlık (İlk Harfler Büyük)
1.1. Alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
1.1.1. İkinci düzey alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
1.1.1.1. Üçüncü düzey alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
GİRİŞ, SONUÇ ve KAYNAKÇA başlıkları numaralandırılmaz.
Tablo, Şekil ve Göreseller
Alıntı ve Atıflar
Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, metin içi atıf ve metin sonu kaynakça gösterimi için APA7'yi tercih etmektedir.
Burada yer almayan ve/veya referans verme kuralları ile ilgili daha ayrıntılı bilgi edinmek için aşağıdaki kaynaklara başvurunuz:
American Psychological Association (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7. baskı).
Dergimiz yazarlardan hiçbir aşamada ücret talep etmemektedir.
BA - ODTÜ
PhD - İstanbul
Dicle Üniversitesi Eskiçağ Tarihi ABD
Prof. Dr. Tahirhan AYDIN
1977 yılında Bitlis Hizan'da doğdu. İlk ve ortaokulu Hizan’da, liseyi Bitlis İmam Hatip’te mamaladı (1994). 1999 yılında Ankara Üniv. İlahiyat Fakültesinden mezun oldu. Aynı yıl bu fakültede Tefsir Anabilm Dalında Yüksek Lisans eğitimine başladı. 2003 yılında Ankara Üniv. İlahiyat Fakültesi Arap Dili ve Belagati ABD’ında araştırma görevlisi olarak göreve başladı. 2003-2005 yılları arasında Gazi Üniv. Eğitim Bil. Ens. Arap Dili Eğitimi ABD’ında “Çoklu zeka kuramı ve yabancılara Arapça öğretimi” isimli teziyle yüksek lisansını, aynı anabilim dalında 2005-2007 yılları arasında “Arapça ve Türkçede cümle yapısı, yabancılara Arapça cümle öğretimi -karşıtsal çözümleme-” adlı teziyle doktorasını tamamladı. 2007-2009 yılları arasında Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nde Arapça dersleri verdi.
2009-2011 yılları arasında bir buçuk yıl Mısır Kahire Üniversitesinde misafir öğretim üyesi sıfatıyla Arap dili alanında araştırmalarını sürdürdü. Bu süreçte bir dönem Ezhe Üniversitesi’nde ders verdi. 2011 yılında Ankara Üniversitesine dönüş yaptı ve 2012 yılında Mardin Artuklu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arap Dili ve Edebiyatı Bölümüne yardımcı doçent olark atandı. 2014 yılında doçent oldu. 2017-2019 yılları arasında iki yıl Amerika İndiana Üniversitesi Yakın Doğu Dilleri ve Kültürleri Bölümünde (NELC) misafir araştırmacı statüsünde yabancı dil öğretimi alanında araştırmalarını sürdürdü ve konferanslar verdi.
2019 yılında Mardin Artuku Üniversitesine döndü. 2020 yılında aynı üniversitede Edebiyat Fakültesi Arap Dili ve Edebiyatı Bölümüne profesör olarak atandı. 2023 yılında Dicle Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölümünde göreve başladı. 2025 yılında Bitlis Eren Üniversitesi İlahiyat Fakültesine dekan olarak atandı.
2015-2024 yılları arasında Erasmus Değişim Programı çerçevesinde Polonya Jagiellonian Universitesinde, Fransa Rouen Üniversitesinde, Ürdün Al-Zaytoonah Üniversitesinde ve İsveç’te dersler, konferanslar ve semineler verdi.
Prof. AYDIN, Enstitü Müdür Yardımcılığı, Erasmus Koordinatörlüğü, Bölüm ve Anabilim Dalı Başkanlığı, Senato Üyeliği, Fakülte Yönetim Kurulu Üyeliği, Fakülte Kurulu Üyeliği, BAP Kurulu Üyeliği gibi birçok akademik ve idari görevde bulundu.
İlgi ve çalışma alanları: Anadili öğretimi, yabancı dil öğretimi, Arapça öğretimi, Arap dili ve edebiyatı, Arap dilinin günümüz sorunları, dil pedagojisi, karşıtsal dilbilim, dilbilimi, karşılaştırmalı dilbilim, dil öğretim materyali geliştirme ve Kur’an araştırmaları. Türkçenin yanı sıra Arapça ve İngilizce bilmektedir. Bu dillerde çok sayıda makale, sempozyum bildirileri ve kitapları bulunmaktadır.