Tarih boyunca bilgiyi kaydetmenin, aktarmanın ve bilgiye ulaşmanın en değerli yollarından birisi de el yazmalarıdır. Yazma eserler, geçmişin kültürel, edebî ve tarihî birikimini günümüze taşıyan eşsiz belgelerdir. Her biri, ait olduğu dönemin düşünsel birikimini, sanat anlayışını ve estetik zevkini yansıtan bu eserler, yalnızca muhtevası ile değil, aynı zamanda yazı stilleri, tezhipleri minyatürleri ve ciltlemeleriyle de büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Dicle Üniversitesi Ali Emîrî Merkez Kütüphanesi arşivlerinde yer alan üç nadide el yazması eser, hem içerik hem de fiziksel özellikleriyle ele alınıp tanıtılmaya çalışılacaktır. Bu yazma eserlerden birisi Diyarbekirli Nigahi’nin Dîvânı; ikincisi, Servet-i Fünun ve Meşrutiyet döneminin önemli yazar ve şairlerinden Süleyman Nazif’in "El-Cezire Mektupları" adlı eseri; üçüncüsü ise Gülşenizadelerden Vasıf’ın Dîvân-ı Vâsıf adlı eseridir. Çalışmamızda bu üç yazma eserin varsa mevcut diğer nüshaları ile mukayesesi ve muhteva açısından farklılıkları ele alınarak bilim dünyasına tanıtılmaya çalışılacaktır.
Throughout history, manuscripts have been one of the most valuable ways to record, transmit, and access information. Manuscripts are unique documents that carry the cultural, literary, and historical heritage of the past to the present. Each reflecting the intellectual heritage, artistic understanding, and aesthetic taste of its era, these works are of great significance not only for their content but also for their calligraphic styles, illuminations, miniatures, and bindings. This study will examine and introduce three rare manuscripts from the archives of Dicle University's Ali Emiri Central Library, both in terms of their content and physical characteristics. One of these manuscripts is the Dîvân of Diyarbekirli Nigahi; the second is "El-Cezire Mektupları" (Letters of the Cezire) by Süleyman Nazif, one of the most important writers and poets of the Servet-i Fünun and Constitutional Monarchy periods; and the third is "Dîvân-ı Vasıf" by Gülşenizadeler Vasıf. In our study, we will try to introduce these three manuscripts to the scientific world by comparing them with other existing copies, if any, and by discussing their differences in terms of content.
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Dünya Dilleri, Edebiyatı ve Kültürü (Diğer) |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 10 Eylül 2025 |
| Kabul Tarihi | 15 Aralık 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 10 Şubat 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.15182/diclesosbed.1781243 |
| IZ | https://izlik.org/JA62KB87RM |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: 41 |
2009 yılında yayın hayatına başlayan ve TR Dizinde taranan uluslararası hakemli dergimizin amacı sosyal bilimler alanında nitelikli bilimsel çalışmalara yer vermektir. Analitik değerlendirmelerin yapıldığı, alanına katkı sağlayan çalışmalar öncelikli olarak değerlendirmeye alınır.
Dergimizde, “Edebiyat, Tarih, Felsefe, Sosyoloji, Psikoloji, Arkeoloji, Sanat Tarihi, İlahiyat, İktisat, İşletme, İletişim, Gazetecilik, Uluslararası İlişkiler, Hukuk, Siyaset Bilimi ve Halkla İlişkiler ” gibi sosyal bilimlere ait alanlarda hazırlanmış araştırma makaleleri ile alana katkı sunabilecek güncel kitap tanıtımlarına yer verilir. Çalışmaların ilk gönderimi sırasında intihal raporu da sisteme yüklenir, benzerlik oranı kaynakça hariç %15 i geçmemelidir.
Yazar Bilgisi
Bölüm Başlıkları
1. Bölüm Başlığı veya Ana Başlık (İlk Harfler Büyük)
1.1. Alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
1.1.1. İkinci düzey alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
1.1.1.1. Üçüncü düzey alt başlık (Cümle düzeni, ilk harf büyük, geri kalanlar küçük harf)
GİRİŞ, SONUÇ ve KAYNAKÇA başlıkları numaralandırılmaz.
Tablo, Şekil ve Göreseller
Alıntı ve Atıflar
Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, metin içi atıf ve metin sonu kaynakça gösterimi için APA7'yi tercih etmektedir.
Burada yer almayan ve/veya referans verme kuralları ile ilgili daha ayrıntılı bilgi edinmek için aşağıdaki kaynaklara başvurunuz:
American Psychological Association (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7. baskı).
Dergimiz yazarlardan hiçbir aşamada ücret talep etmemektedir.
BA - ODTÜ
PhD - İstanbul
Dicle Üniversitesi Eskiçağ Tarihi ABD
Prof. Dr. Tahirhan AYDIN
1977 yılında Bitlis Hizan'da doğdu. İlk ve ortaokulu Hizan’da, liseyi Bitlis İmam Hatip’te mamaladı (1994). 1999 yılında Ankara Üniv. İlahiyat Fakültesinden mezun oldu. Aynı yıl bu fakültede Tefsir Anabilm Dalında Yüksek Lisans eğitimine başladı. 2003 yılında Ankara Üniv. İlahiyat Fakültesi Arap Dili ve Belagati ABD’ında araştırma görevlisi olarak göreve başladı. 2003-2005 yılları arasında Gazi Üniv. Eğitim Bil. Ens. Arap Dili Eğitimi ABD’ında “Çoklu zeka kuramı ve yabancılara Arapça öğretimi” isimli teziyle yüksek lisansını, aynı anabilim dalında 2005-2007 yılları arasında “Arapça ve Türkçede cümle yapısı, yabancılara Arapça cümle öğretimi -karşıtsal çözümleme-” adlı teziyle doktorasını tamamladı. 2007-2009 yılları arasında Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nde Arapça dersleri verdi.
2009-2011 yılları arasında bir buçuk yıl Mısır Kahire Üniversitesinde misafir öğretim üyesi sıfatıyla Arap dili alanında araştırmalarını sürdürdü. Bu süreçte bir dönem Ezhe Üniversitesi’nde ders verdi. 2011 yılında Ankara Üniversitesine dönüş yaptı ve 2012 yılında Mardin Artuklu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arap Dili ve Edebiyatı Bölümüne yardımcı doçent olark atandı. 2014 yılında doçent oldu. 2017-2019 yılları arasında iki yıl Amerika İndiana Üniversitesi Yakın Doğu Dilleri ve Kültürleri Bölümünde (NELC) misafir araştırmacı statüsünde yabancı dil öğretimi alanında araştırmalarını sürdürdü ve konferanslar verdi.
2019 yılında Mardin Artuku Üniversitesine döndü. 2020 yılında aynı üniversitede Edebiyat Fakültesi Arap Dili ve Edebiyatı Bölümüne profesör olarak atandı. 2023 yılında Dicle Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölümünde göreve başladı. 2025 yılında Bitlis Eren Üniversitesi İlahiyat Fakültesine dekan olarak atandı.
2015-2024 yılları arasında Erasmus Değişim Programı çerçevesinde Polonya Jagiellonian Universitesinde, Fransa Rouen Üniversitesinde, Ürdün Al-Zaytoonah Üniversitesinde ve İsveç’te dersler, konferanslar ve semineler verdi.
Prof. AYDIN, Enstitü Müdür Yardımcılığı, Erasmus Koordinatörlüğü, Bölüm ve Anabilim Dalı Başkanlığı, Senato Üyeliği, Fakülte Yönetim Kurulu Üyeliği, Fakülte Kurulu Üyeliği, BAP Kurulu Üyeliği gibi birçok akademik ve idari görevde bulundu.
İlgi ve çalışma alanları: Anadili öğretimi, yabancı dil öğretimi, Arapça öğretimi, Arap dili ve edebiyatı, Arap dilinin günümüz sorunları, dil pedagojisi, karşıtsal dilbilim, dilbilimi, karşılaştırmalı dilbilim, dil öğretim materyali geliştirme ve Kur’an araştırmaları. Türkçenin yanı sıra Arapça ve İngilizce bilmektedir. Bu dillerde çok sayıda makale, sempozyum bildirileri ve kitapları bulunmaktadır.