TÜRK İŞARET DİLİNDE GÖNDERİMSELLİK VE İŞARET ALANI
Öz
Görsel-uzamsal modaliteye özgü farklılıkları ve sözdizim-anlambilim arakesitini bir araya getirerek bu çalışma, Türk İşaret Dilindeki (TİD) işaret alanının gönderimsel amaçlarla kullanılmasına odaklanmaktadır. TİD verisine dayanarak, kimlik uzayı ve eksiltili uzay (işaretçinin önündeki sınırlı alan) arasındaki belirgin ayrımdan yola çıkarak işaret alanının kullanımının anlambilimsel çözümlenmesine ilişkin genel bir bakış sunmaktadır. TİD’de eksiltili alan hem gönderimsel (örn. söylem gösterimi) hem de gönderim-dışı birimler (örn. belirteç öbeklerindeki göstermeler) ile ilişkili olabilmektedir. Costello (2016)’yı takip eden çalışma, adın kendisi ve “gönderimsel çıkak” olarak adlandırılan uzamsal konum arasındaki ilişkiye yoğunlaşarak anlamsal gönderimsellikte [+kimlik] ϕ-özelliğinin özel rolünü tartışmaktadır. Ayrıca, TİD’de kimlik ϕ-özelliğinin AÖ’yü yöneten işlevsel bir başta yer aldığı öne sürülmektedir. Uzayın eşbiçimli haritanmasındaki çok belirgin benzerliklere rağmen, işaret dillerindeki gönderimsellik olgusunu çözümlemek için daha fazla karşılaştırmalı dilbilgisel veriyi dikkate almak gerçekten önemlidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abner, N. (2012). There once was a verb: The predicative core of possessive and nominalization structure in American Sign Language. PhD Dissertation. University of California at Los Angeles.
- Abney, S. P. (1987). The English noun phrase in its sentential aspect. Doktora Tezi. MIT.
- Aronoff, M., Meir, I., & Sandler, W. (2000). Universal and particular aspects of sign language morphology. In K. Grohmann & C. Struijke (eds.), University of Maryland working papers in linguistics, 10, 1-33.
- Bahan, B. (1996). Non-manual realization of agreement in American Sign Language. PhD Dissertation. Boston University.
- Bahan, B., Kegl, K., MacLaughlin, D., & Neidle, C. (1995). Convergent evidence for the structure of determiner phrases in American Sign Language. In: L. Gabriele, D. Hardison & R. Westmoreland (eds.), FLSM VI: Proceedings of the Sixth Annual Meeting of the Formal Linguistics Society of Mid-America, 1–12. Bloomington: Indiana University Linguistics Club.
- Baker, M. C. (2003). Lexical categories: Verbs, nouns and adjectives. Cambridge: Cambridge University Press.
- Barberà, A. G. (2012). The meaning of space in Catalan Sign Language (LSC). Reference, specificity and structure in signed discourse. PhD. Dissertation. Universitat Pompeu Fabra.
- Berenz, N. (1996). Person and deixis in Brazilian Sign Language. PhD. Dissertation. University of Calfornia, Berkeley.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Dilbilim
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
7 Şubat 2020
Gönderilme Tarihi
26 Kasım 2019
Kabul Tarihi
28 Ocak 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1970 Cilt: 1 Sayı: 171