TÜRKİYE'DE DİJİTALLEŞME VE EKONOMİK BÜYÜMENİN SİGORTA PENETRASYONU ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

Öz

Sigortacılık sektörü, finansal piyasalarda risklerin dağıtılması ve yönetilmesi yoluyla reel ekonominin sürdürülebilirliğini sağlamaktadır. Ekonomik büyüklük ve kişi başına düşen gelir düzeyi gibi faktörler, sigorta talebini artırarak sektörün gelişimine ivme kazandırmaktadır. Sigorta hizmetlerinin yaygınlaşmasında ise, günümüzde tüm sektörleri etkileyen dijitalleşme önemli bir rol oynamaktadır. Bu bağlamda, araştırmanın temel amacı, dijitalleşme ve ekonomik büyüklüğün sigorta penetrasyonuna olan etkisini Türkiye örneklemi üzerinden incelmektir. 1990-2023 dönemi kapsamında yıllık verilerle ARDL yöntemi kullanılarak analiz yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; sigorta penetrasyonu, kişi başına düşen GSYİH ve mobil hücresel abonelikler eş bütünleşik olduğu tespit edilmiştir. Uzun dönemde, ekonomik büyüme %1 arttığında sigortacılık sektörü %0,563 oranında büyürken, mobil hücresel aboneliklerdeki %1’lik artış ise sigorta penetrasyonunu %0,039 oranında artırmaktadır. Kısa dönem katsayılarının ise, uzun dönem katsayılarına benzer olduğu ve meydana gelecek sapmaların uzun dönemde ortadan kalkacağını göstermektedir. Bu sonuçlara göre Ekonomik büyüme ve dijitalleşme, sigorta penetrasyonunu önemli ölçüde artırmaktadır. Dolasıyla sigorta sektöründe dijitalleşmeye yönelik yatırımların artırılması ve ekonomik büyümeyi destekleyecek politikaların benimsenmesi, sektörünün daha hızlı bir şekilde büyümesini teşvik edecektir.

Anahtar Kelimeler

• Sigortacılık Penetrasyonu
• ekonomik büyüme
• dijitalleşme
• ARDL analizi

THE IMPACT OF DIGITALISATION AND ECONOMIC GROWTH IN TURKEY ON INSURANCE PENETRATION

Öz

The insurance sector ensures the sustainability of the real economy through the distribution and management of risks in financial markets. Factors such as economic size and per capita income level give acceleration to the development of the sector by increasing the demand for insurance. In the spread of insurance services, digitalization plays an important role in affecting all sectors today. In this context, the main aim of the research is to examine the impact of digitalization and economic size on insurance penetration through the Turkish sample. The analysis has been conducted using the ARDL method with annual data for the period from 1990 to 2023. According to the results obtained; insurance penetration, GDP per capita and mobile cellular subscriptions have been found to be co-integrated. In the long term, when economic growth increases by 1%, the insurance sector grows by 0.563%, while the increase in mobile cellular subscriptions increases insurance penetration by 0.039%. The short-run coefficients are similar to the long-run coefficients, indicating that any deviations will disappear in the long run. According to these results, economic growth and digitalization significantly increase insurance penetration. Therefore, increasing investments in digitalization within the insurance sector and adopting policies that support economic growth will encourage the sector's faster development.

Anahtar Kelimeler

• ınsurance penetration
• economic growth
• digitalization
• ARDL analysis

Kaynakça

1. Ahmad, S., Karim, R., Sultana, N., & Lima, R. P. (2025). InsurTech: Digital transformation of the insurance industry. In Financial landscape transformation: Technological disruptions (pp. 287–299). Emerald Publishing Limited.
2. Apergis, N., & Poufinas, T. (2020). The role of insurance growth in economic growth: Fresh evidence from a panel of OECD countries. The North American Journal of Economics and Finance, 53, 101217.
3. Bayar, Y., Danuletiu, D. C., Danuletiu, A. E., & Gavriletea, M. D. (2023). ICT penetration and insurance sector development: Evidence from the 10 new EU member states. Electronics, 12(4), 823.
4. Baykut, E. (2025). Belirsizlik, risk ve volatilite: Türkiye sukuk piyasası için avantaj mı dezavantaj mı? Turkish Studies – Economics, Finance, Politics, 20(3).
5. Baykut, E., & Çonkar, K. (2020). BIST-30 ve Katılım-30 endeksleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Muhasebe ve Finans İncelemeleri Dergisi, 3(2), 163–174.
6. Beck, T., & Webb, I. (2003). Economic, demographic, and institutional determinants of life insurance consumption across countries. The World Bank Economic Review, 17(1), 51–88.
7. Benlagha, N., & Hemrit, W. (2020). Internet use and insurance growth: Evidence from a panel of OECD countries. Technology in Society, 62, 101289.
8. Eling, M., Nuessle, D., & Staubli, J. (2022). The impact of artificial intelligence along the insurance value chain and on the insurability of risks. The Geneva Papers on Risk and Insurance – Issues and Practice, 47(2), 205–241.

9. Enz, R. (2000). The S-curve relation between per-capita income and insurance penetration. The Geneva Papers on Risk and Insurance – Issues and Practice, 25(3), 396–406.
10. Erşan, G. G., & Şenel, S. A. (2024). Sigorta sektöründe dijital dönüşümün sigorta acenteleri üzerindeki etkisi. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 7(1), 58–72.
11. Fadun, O. S. (2013). Information and communication technology (ICT) and insurance companies’ profitability in Nigeria. Journal of Accounting, Business and Management, 20(2).
12. Göksu, S., & Balkı, A. (2023). ARDL ve NARDL eşbütünleşme analizleri: Adım adım EViews uygulaması. Serüven Yayıncılık.
13. Göksu, S. (2023). Yatırım harcamaları ve dış ticaretin sigortacılık sektörü üzerindeki rolü: Türkiye’den ampirik kanıtlar. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 9(3), 380–393.
14. Göksu, S., & Mere, M. (2022). İktisadi hoşnutsuzluk endeksi ve ekonomik büyüme sigortacılık sektörü üzerinde etkili mi? International Journal of Social and Humanities Sciences Research, 9(82), 680–689.
15. Görmüş, İ. (2020). Dijital pazarlama ve mobil pazarlamanın sigorta sektöründeki yeri. Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi, 4(2), 201–214.
16. Gujarati, D. N., & Porter, D. C. (2009). Basic econometrics. McGraw-Hill.
17. Horvey, S. S., & Odei-Mensah, J. (2025). Towards economic growth in Sub-Saharan Africa: Is there a synergy between insurance market development and ICT diffusion? Information Technology for Development, 31(1), 178–205.
18. Karahan, M., & Yörük, A. (2025). Sigorta şirketlerinin finansal raporlama süreçlerinde dijitalleşmenin rolü: BIST örneği. Journal of Accounting and Taxation Studies, 18(2), 399–420.
19. Kotan, Y. (2020). Sigortacılık sektörünün gelişimi ve dijitalleşmesi sürecinin SWOT analizi: Erzurum ili üzerine bir araştırma. Ekonomi Bilimleri Dergisi, 12(2), 179–192.
20. Okonkwo, I. V., & Eche, A. U. (2019). Insurance penetration rate and economic growth in Nigeria: 1981–2017. International Journal of Social Sciences and Management Review, 2(1), 21–45.
21. Ostrowska, M. (2021). Does new technology put an end to policyholder risk declaration? The impact of digitalisation on insurance relationships. The Geneva Papers on Risk and Insurance – Issues and Practice, 46(4), 573–592.
22. Pauch, D., & Bera, A. (2022). Digitization in the insurance sector: Challenges in the face of the COVID-19 pandemic. Procedia Computer Science, 207, 1677–1684.
23. Pradhan, R. P., Arvin, B. M., Norman, N. R., Nair, M., & Hall, J. H. (2016). Insurance penetration and economic growth nexus: Cross-country evidence from ASEAN. Research in International Business and Finance, 36, 447–458.
24. Salatin, P., Yadollahi, F., & Eslambolchi, S. (2014). The effect of ICT on insurance industry in selected countries. Research Journal of Economics, Business and ICT, 9(1).
25. Sibindi, A. B. (2022). Information and communication technology adoption and life insurance market development: Evidence from Sub-Saharan Africa. Journal of Risk and Financial Management, 15(12), 568.
26. Soyşekerci, S. (2021). Sigortacılıkta dijitalleşme ve siber güvenlik ihlalleri. International Social Mentality and Researcher Thinkers Journal, 7(50), 2449–2455.
27. Teece, D., Peteraf, M., & Leih, S. (2016). Dynamic capabilities and organizational agility: Risk, uncertainty, and strategy in the innovation economy. California Management Review, 58(4), 13–35.
28. Umut, M. (2020). Towards digitalization in insurance market: Telematic insurance. Muğla Journal of Science and Technology, 6(2), 1–10.
29. Varol Gönen, N., & Özüdoğru, H. (2021). Sigortacılıkta dijitalleşme: Sigorta sektöründeki müşteriler ve acente çalışanları üzerine bir uygulama. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 56(4), 2962–2978.
30. Yavuz, S. (2009). Regresyon analizinde doğrusala dönüştürme yöntemleri ve bir uygulama. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 23(1), 165–179.
31. Yörübulut, S. (2024). Türk sigortacılık sektöründe prim üretiminin GSYH üzerindeki etkisinin regresyon analizi ile incelenmesi. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26(1), 169–188.
32. Yurdakul, M., & Dalkılıç, N. (2016). Sigortacılık sektöründe dijital çağ. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 50, 49–67.