ÖĞRETMENLERİN PROBLEM KURMA İLE İLGİLİ ÖZ-YETERLİK İNANÇLARININ BELİRLENMESİNE YÖNELİK ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Öz

This study aimed to develop a scale considered to be helpful to reveal the teachers' self-efficacy beliefs in problem posing (TPPEBI). Toward this aim, a testing TPPEBI consisting of 34 items has been developed by the researchers. The instrument was applied a total of 334 teachers (primary and mathematics) from the providence of Mersin. Data was analyzed using both descriptive and predictive analysis methods. An instrument with a total 26 items (9 negative and 17 positive) were obtained from the item analysis. As a result of the EFA analysis, it was determined that the intrument is one-dimensional but with 3 different component structures. The factors were named teaching efficacy, effective teaching efficacy and content knowledge efficacy. The Cronbach’s alpha value for the scale was found as .91 and .88, .85 ve .77 for the whole instrument and for the components respectively. It can be said that the developed TPPEBI is reliable and valid

Anahtar Kelimeler

• problem posing, self efficacy, problem posing self efficacy

ÖĞRETMENLERİN PROBLEM KURMA İLE İLGİLİ ÖZ-YETERLİK İNANÇLARININ BELİRLENMESİNE YÖNELİK ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Öz

Bu çalışma ile, öğretmenlerin problem kurma ile ilgili öz-yeterlik inançlarını (PKÖİ) ortaya çıkarmaya yardımcı olacağı düşünülen ölçek geliştirilmeye çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmacılar tarafından 34 sorudan oluşan bir deneme PKÖİ ölçeği geliştirilmiş olup, bu ölçek Mersin il merkezinde bulunan toplam 334 öğretmene (sınıf ve ilköğretim matematik) uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin analizinde betimsel ve yordamsal analiz kullanılmıştır. Madde analizi sonucunda 9 madde olumsuz, 17 madde ise olumlu olmak üzere toplam 26 maddeden oluşan bir ölçek elde edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda ölçeğin tek boyutlu ancak 3 farklı bileşenli bir yapıya sahip olduğu belirlenmiştir. Bulunan faktörler öğretim yeterliği, etkili öğretim yeterliği ve alan bilgisi yeterliğidir. Ölçeğe ait Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı .91, bileşenlere ait güvenirlik katsayıları sırasıyla .88, .85 ve .77 olarak bulunmuştur. Elde edilen bu bulgular ışığında geliştirilen PKÖİ ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu söylenebilir

Anahtar Kelimeler

• problem kurma, özyeterlik, problem kurma ile ilgili özyeterlik

Kaynakça

1. ASHTON, P. ve CROCKER, L. (1987). “Systematic study of planned variations: The essential focus of teacher
2. education reform” Journal of Teacher Education, 38: 2-8.
3. AŞKAR, P. ve UMAY. A. (2001). “İlköğretim matematik öğretmenliği öğrencilerinin bilgisayarla ilgili öz-yeterlik
4. algısı” Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21:1-8.
5. AZAR, A. (2010). “Ortaöğretim fen bilimleri ve matematik öğretmeni adaylarının öz yeterlilik inançları” ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 6(12):235-252.
6. BABADOĞAN, E. KORKUT, K. (2010). “Sınıf öğretmenlerinin öz yeterlik inançları ile sınıf yönetimi beceri algıları arasındaki ilişki” İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(1):1-19.
7. BALL, D. ve WILSON, S. (1990). Knowing the subject and learning to teach it: Examining assumptions about
8. becoming a mathematics teacher (Research Report 90-7). East Lansing: Michigan State University, National

9. Center for Research on Teacher Learning.
10. BANDURA, A. (1977). “Self-efficacy: Toward a unifying theory of behaviour change” Psychological Review, 84:191-215.
11. BARLOW, A. T. ve CATES, J. M. (2006). “The impact of problem posing on elementary teachers' beliefs about mathematics and mathematics teaching” School Science and Mathematics, 106 (2): 64-73.
12. BÜYÜKÖZTÜRK, Ş. (2010). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı. Pegem Akademi Yayınları, Ankara.
13. BYRNE, C.J. (1983). “Teacher knowledge and teacher effectiveness: A literature review, theoretical analysis and discussion of research strategy” The Northwestern Educational Research Association, Ellenville, konferansında sunulmuş bildiri NY.
14. CANKOY, O. ve DARBAZ, S. (2010). “Problem kurma temelli problem çözme öğretiminin problemi anlama başarısına etkisi” Hacettepe University Education Faculty Journal, 38: 11-24.
15. CRESPO, S. ve SINCLAIR, N. (2008). “What makes a problem mathematcally interesting? Inviting prospective teachers to pose better poblems” Jounal of Mathematcs Teacher Education, 11:395-415.
16. DARLING-HAMMOND, L. (2000). “Teacher quality and student achievement: A review of state policy evidence” Educational Policy Analysis Archives, 8(1).
17. DEDE, Y. (2008). “Matematik öğretmenlerinin öğretimlerine yönelik öz-yeterlik inançları”Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(4):741-757.
18. DEMBO, M. H., ve GIBSON, S. (1985). “Teachers' sense of efficacy: An important factor in school improvement” The Elementary School Journal, 86: 173-184.
19. ENOCHS, L. G., SMİTH, P. L., ve HUINKER, D. (2000). “Establishing factorial validity of the mathematics teaching efficacy beliefs instrument” School Science and Mathematics, 100: 194-203.
20. FIELD, A. (2005). Discovering statistics using SPSS. London: Sage.
21. FRAENKEL, J.R., ve WALLEN, N.E. (2006). How to design and evaluate research in education (6th ed.). Boston, MA: The McGraw-Hill Companies.
22. GABLE, R. K. ve WOLF, M. B. (1993). Instrument Development in the Affective Domain: Measuring Attitudes and Values in Corporate and School Settings (2nd Ed.). Boston, MA: Kluwer Academic Publishers.
23. GAY, L.R., MILLS, G.E. ve AIRASIAN, P. (2006). Educational research: Competencies for analysis and applications (8th ed.). New Jersey, NJ: Pearson Prentice Hall.
24. GIBSON, S. ve DEMBO, M. H. (1984). “Teacher efficacy: A construct validation” Journal of Educational Psychology, 76: 569-582.
25. HAIR, J.F., BLACK, W.C., B. BABIN, R. ANDERSON ve R. TATHAM (2006). Multivariate data analysis. Upper Saddle River, NJ: Prentice-Hall.
26. HAMİ, J., CZERNİAK, C. ve LUMPE, A. (1996). “Teacher beliefs and intentions regarding the implementation of science education reform strands” Journal of Research in Science Teaching, 33: 971-993.
27. HARIS, R. J. (2001). A Primer of Multivariate Statistics (3rd Ed.). Mahwah, NJ: Lawrance Erlbaum Associates.
28. HAWK, P., COBLE, C.R. ve SWANSON, M. (1985). “Certification: It Does Matter” Journal of Teacher Education, 36(3): 13-15.
29. IŞIK, C. (2011). “İlköğretim matematik öğretmeni adaylarının kesirlerde çarpma ve bölmeye yönelik kurdukları problemlerin kavramsal analizi” Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41: 231-243.
30. KAHLE, D.,K.B. (2008). How elementary school teachers’ mathematical self-efficacy and mathematics teaching self-efficacy relate to conceptually and procedurally oriented teaching practices. Yayınlamaış Doktora Tezi, Ohio State Üniversitesi.
31. KLINE, R.B. (2011). Principles and practices of structural equating modeling. New York, NY: The Guilford Press.
32. KORKMAZ, E. ve GÜR, H. (2006). “Öğretmen adaylarının problem kurma becerilerinin belirlenmesi” Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8 (1):64-74.
33. MEB (2009). İlköğretim matematik dersi 1-5.sınıflar öğretim programı. Ankara Devlet Kitapları Basımevi.
34. MONK, D. H. (1994). “Subject matter preparation of secondary mathematics and science teachers and student achievement” Economics of Education Review, 13(2): 125-145.
35. NICOLAOU, A. A. ve PHILIPPOU, G. N. (2007). “Efficacy beliefs, problem posing, and mathematics achievement”. European research in mathematics education (CERME5) konferansında sunulmuş bildiri,Larnaca, Cyprus.
36. ÖZGEN, K. ve PESEN, C. (2010). “İlköğretim matematik öğretiminde probleme dayalı öğrenme yaklaşımına ilişkin öğretmenlerin öz-yeterlik algıları” Sosyal Bilimler Dergisi Sayı, 24: 115-135.
37. PIRIE, S.E.B. (2002). Problem posing: What can it tell us about students’ mathematical understanding. Proceedings of the 24th Annual Meeting North American Chapter of the International group for the Psychology of Mathematics Education, konferansında sunulmuş bildiri. GA,Athens.
38. RIGGS, I. M. ve ENOCHS, L. G. (1990). “Toward the development of an elementary teacher's science teaching efficacy belief instrument” Science Education, 74: 625-637.
39. RIZVI, N. F. (2004). “Prospective teachers’ ability to pose word problems” International Journal for Mathematics Teaching and Learning, 12:1-22.
40. SILVER, E. A. (1994). “On mathematical problem posing” For the Learning of Mathematics, 14(1): 19-28.
41. STOYANOVA, E. (2003). “Extending students’ understanding of mathematics via problem posing” The Australian Mathematics Teacher, 59(2):32-40.
42. ŞAHİN, İ. (2009). “Eğitsel internet kullanım özyeterliği inançları ölçeğinin geçerliği ve güvenirliği” Selçuk
43. Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21: 461-471.
44. TABACKNICK, B. ve FIDELL, L. (2001). Using multivariate statistics (4th ed.). Boston, MA: Allyn & Bacon.
45. TICHA, M ve HOSPESOVA, A. (2009). “Problem posing and development of pedagogical content knowledge in pre-service teacher training” Proceedings of CERME 6 sunulmuş bildiri, Lyon, France.
46. TURAN, S. ve DEMİREL, Ö. (2009). “Probleme dayalı öğrenmeye ilişkin tutum ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması” Eğitim ve Bilim, 34(152): 15-29.
47. WENTA, R. G. (2000). Efficacy of preservice elementary mathematics teachers. Yayınlanmamış Doktra Tezi, İndiana Universitesi.