EN
TR
Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri
Öz
Ağır metaller için standart bir tanım bulunmamakla birlikte, nispeten yüksek yoğunluklara, atom ağırlıklarına veya atom numaralarına sahip metaller grubunda yer alan elementlerdir. Günümüzde ağır metallerin endüstri, tarım, tıp ve teknolojideki çeşitli kullanımları, doğada yaygın bir dağılım göstermelerine yol açarak insan sağlığı ve çevre üzerindeki etkileri konusunda endişeleri artırmıştır. Bu yüzden modern yaşam ile birlikte ne yazık ki sadece belirli işlerde çalışanlar değil aynı zamanda günlük hayatın içinde de ağır metallere maruz kalma yaşanmaktadır. Ağır metaller, insanlarda zamanla “vücut metal yükü” oluşturur. Sonuç olarak, ağır metallere sindirim, solunum ve deri teması yoluyla maruz kalınması kardiyovasküler hastalıklar, nörolojik ve nörodavranışsal anormallikler, diyabet, kan anormallikleri ve çeşitli kanser türleri gibi çeşitli sağlık sorunlarına neden olmaktadır. Sağlık problemlerinin birçoğunun arkasında araştırılması gereken ilk şeylerden biri ve belki de en önemlisi vücutta ağır metal zehirlenmesi olup olmadığıdır. Ağır metal zehirlenmesinin vücudun çeşitli organlarında yol açtığı geniş çaplı hasar nedeniyle, ağır metallerle zehirlenmeye yönelik tedavi yöntemlerinin araştırılması ve belirlenmesi çok önemlidir. Ağır metallerin vücuttan uzaklaştırılması için en yaygın yöntem kimyasal şelatörlerin uygulanmasıdır. Son zamanlarda şifalı bitkiler, daha az yan etkiye sahip olmaları nedeniyle ağır metal zehirlenmelerinde potansiyel tedavi yöntemi olarak araştırmacıların dikkatini çekmiştir. Bu çalışmada, Allium sativum (sarımsak), Silybum marianum (deve dikeni), Coriandrum sativum (kişniş), Ginkgo biloba (gingko), Curcuma longa (zerdeçal), fitokelatinler, triphala, bitkisel lifler ve Chlorophyta (yeşil algler) gibi şifalı bitkilerin ağır metal zehirlenmesini tedavi etme potansiyeli PubMed ve SCOPUS veri tabanlarından elde edilen yayınlara dayanarak ve yazarların mesleki ve kişisel deneyimleri ele alınarak incelenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Duffus JH (2002). “Heavy Metals” A Meaningless Term? (IUPAC Technical Report). Pure Appl Chem. 74(5):793-807.
- He ZL, Yang XE, Stoffella PJ (2005). Trace Elements in Agroecosystems and Impacts on the Environment. J Trace Elem Med Biol.19(2-3):125-40.
- Beyersmann D, Hartwig A (2008). Carcinogenic Metal Compounds: Recent İnsight into Molecular and Cellular Mechanisms. Arch Toxicol. 82(8):493-512.
- Flora SJ, Mittal M, Mehta A (2009). Heavy Metal Induced Oxidative Stress & Its Possible Reversal by Chelation Therapy. Alternative Medicine Review.14(1):87-8.
- Lopez Alonso M, Prieto Montana F, Miranda M, Castillo C, Hernandez J, Luis Benedito J (2004). Interactions Between Toxic (As, Cd, Hg And Pb) and Nutritional Essential (Ca, Co, . Cr, Cu, Fe, Mn, Mo, Ni, Se, Zn) Elements in the Tissues of Cattle from NW Spain. Biometals.17(4):389-97.
- Lamb J J, Konda VR, Quig D W, Desai A, Minich D M, Bouillon L, Tripp M L (2011). A Program Consisting of a Phytonutrient-Rich Me-Dical Food and an Elimination Diet Ameliorated Fibromyalgia Symptoms and Pro-Moted Toxic-Element Detoxification in a Pilot Trial. Altern Ther Health Med. 17(2):36.
- Andrews, G. K (2000). Regulation of Metallothionein Gene Expression by Oxi-Dative Stress and Metal Ions. Biochem Pharmacol. 59(1):95-104.
- Zhai Q, Tian F, Zhao J, Zhang H, Narbad A, Chen W (2016). Oral Administration of Probiotics Inhibits Absorption of the Heavy Metal Cadmium by Protecting the Intestinal Barrier. Appl Environ Microbiol. 82:4429-4440.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Veteriner Gıda Hijyeni ve Teknolojisi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
17 Aralık 2024
Gönderilme Tarihi
17 Mayıs 2024
Kabul Tarihi
4 Ekim 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 17 Sayı: Özel Sayı (1)
APA
Nizamlıoğlu, M., Öncel, H. U., & Nizamlıoğlu, F. (2024). Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 17(Özel Sayı (1), 57-62. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1485777
AMA
1.Nizamlıoğlu M, Öncel HU, Nizamlıoğlu F. Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 2024;17(Özel Sayı (1):57-62. doi:10.47027/duvetfd.1485777
Chicago
Nizamlıoğlu, Mustafa, Hasan Uğur Öncel, ve Fatma Nizamlıoğlu. 2024. “Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17 (Özel Sayı (1): 57-62. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1485777.
EndNote
Nizamlıoğlu M, Öncel HU, Nizamlıoğlu F (01 Aralık 2024) Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17 Özel Sayı (1) 57–62.
IEEE
[1]M. Nizamlıoğlu, H. U. Öncel, ve F. Nizamlıoğlu, “Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri”, Dicle Üniv Vet Fak Derg, c. 17, sy Özel Sayı (1), ss. 57–62, Ara. 2024, doi: 10.47027/duvetfd.1485777.
ISNAD
Nizamlıoğlu, Mustafa - Öncel, Hasan Uğur - Nizamlıoğlu, Fatma. “Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17/Özel Sayı (1) (01 Aralık 2024): 57-62. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1485777.
JAMA
1.Nizamlıoğlu M, Öncel HU, Nizamlıoğlu F. Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 2024;17:57–62.
MLA
Nizamlıoğlu, Mustafa, vd. “Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, c. 17, sy Özel Sayı (1), Aralık 2024, ss. 57-62, doi:10.47027/duvetfd.1485777.
Vancouver
1.Mustafa Nizamlıoğlu, Hasan Uğur Öncel, Fatma Nizamlıoğlu. Ağır Metal Maruziyetinin Detoksifikasyonunda Tıbbi Aromatik Bitkilerin Terapötik Etkileri. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 01 Aralık 2024;17(Özel Sayı (1):57-62. doi:10.47027/duvetfd.1485777