Use of Toxic and Allergen Plants in Landscape Arrangements of Urban Historical Areas: The Case of Çeşme Castle (İzmir)

Kentsel tarihi alanlar ve yapılar geçmişten günümüze önemli bilgi, kültür ve gelenek aktarımı sağlayan yapılardır. Bu yerler hem etkili birer turizm alanı hem de kent yaşamının bir parçasıdır. Kentsel tarihi alanlarda kullanılacak bitkilerin estetik, ekolojik ve fonksiyonel faydalarının yanında sahip oldukları alerjen ve zehirli etkilerine de dikkat edilmelidir. Zehirli etkiye sahip bitkilere maruz kalmak insan sağlığında hafif ya da ciddi olumsuz etkilere neden olabilir. Çalışma Çeşme Kalesi tarihi alanında bulunan zehirli ve alerjen bitkileri belirlemek ve alanla ilgili değerlendirmeler yapmak için gerçekleştirilmiştir. Bitkiler çalışma alanında yerinde incelenmiş ve fotoğrafları çekilmiş. Literatüre göre bitki türlerinin alerjen etkisi, zehir durumları, zehirli kısımları ve zehirli maddeleri belirlenmiştir. Elde edilen veriler analiz edilmiş ve analizler sonucunda; alanda 30 bitki türü, 29 cins ve 22 familya tespit edilmiştir. Alandaki zehirli bitki tür oranı % 53.33, alerjenik bitki tür oranı % 36.66 belirlenmiştir. Formlarına göre zehirli bitki tür oranı % 37.5, alerjenik bitki tür oranı % 81.81 ile en çok ağaç formlu bitki türlerinde saptanmıştır. Tespit edilen bitkilerden 5 tür hem zehirli hem de alerjenik etkiye sahiptir. Alanda zehirli ve alerjen bitki kullanımları ile ilgili öneriler yapılmıştır.

Urban historical areas and buildings are structures that provide important information, culture and tradition transfer from the past to the present. These places are both an effective tourism area and a part of urban life. In addition to the aesthetic, ecological and functional benefits of the plants to be used in urban historical areas, their allergenic and toxic effects should be paid attention. Exposure to plants with toxic effects may cause mild or serious adverse effects on human health. The study was carried out to identify toxic and allergenic plants in the historical area of Çeşme Castle and to make evaluations about the area. Plants were examined on site in the study area and photographs were taken. According to the literature, the allergenic effects, toxic status, toxic parts and active ingredient of the plant species were determined. The data obtained were analysed and as a result of the analyses; 30 plant species, 29 genera and 22 families were identified in the area. Toxic plant species ratio in the area was 53.33 % and allergenic plant species ratio was 36.66 %. According to their forms, toxic plant species ratio was 37.5 % and allergenic plant species ratio was 81.81 %, with the highest proportion found in tree form plant species. Among the identified plants, 5 species have both toxic and allergenic effects. Recommendations have been made regarding the use of poisonous and allergenic plants in the field. Recommendations was made regarding the use of toxic and allergenic plants in the area.