TR
EN
Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi
Öz
Bu çalışmanın temel amacı, Türkiye’de okul öncesi eğitim alanında 2000-2024 yılları arasında "okula uyum" temasıyla hazırlanmış tezler ile yayımlanmış makaleleri çeşitli değişkenler doğrultusunda incelemektir. Bu doğrultuda, YÖK Tez Merkezi, GOOGLE Scholar, TR Dizin ve Türk Eğitim İndeksi taranarak konu ile ilgili çalışmalar değerlendirme kapsamına alınmıştır. Araştırmada doküman analizi yönteminden yararlanılmıştır. Bulgular doğrultusunda, okula uyum konulu çalışmalarda son yıllarda artış görüldüğü söylenebilir. Çalışmalarda en çok nicel araştırma yaklaşımı tercih edilmiştir. Nicel araştırmalarda en çok ilişkisel tarama, nitelde durum çalışması, karma desende açımlayıcı sıralı ve yakınsayan paralel desenlerden yararlanılmıştır. Çalışmaların çoğunluğu araştırma ve kesitsel türde tasarlanmıştır. Çalışmaların önemli bir bölümünün örneklem grubunda çocuklar yer almaktadır. Tezlerde sekiz değişken türü ele alınmış olup en çok demografik özellikler çalışılmıştır. Makalelerde de dokuz değişken yer almakla birlikte en çok okula uyumla ilgili faktörler ele alınmıştır. Tezlerde çocuklara, makalelerde öğretmenlere yönelik öneriler ön plandadır. Makaleler ve tezlerin bulguları doğrultusunda çeşitli ortak ve benzer noktaların olabildiği belirlenmiştir. Örtüşen ve farklılaşan bulgular, bireysel farklılıkların (cinsiyet, yaş, mizaç), ebeveyn tutumlarının, sosyal ilişkilerin (öğretmen ve akran) okula uyum üzerindeki etkileri, okula uyumun doğal süreci, okula uyum sorunları, okula uyum sürecindeki hazırlıklar, aile değişkenleri, okula uyumu etkileyen çeşitli gelişimsel dinamikler şeklinde sekiz başlıkta ele alınabilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akış, G. (2018). Okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 5-6 yaş grubu çocukların okula uyumlarını yordayan değişkenlerin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
- Aktaş Arnas, Y., Yılmaz Genç, M. M., & Özen Uyar, R. (2017). Okul öncesi dönemde çocuk, ebeveyn ve öğretmen gözünden okula uyum süreci. Ö. Demirel & S. Dinçer (Eds.), Küreselleşen Dünyada Eğitim (ss. 679–696). Pegem Akademi.
- Alanyüz Öz, E. (2024). Okul öncesi dönem 48-72 aylık çocukların yürütücü işlev becerileri ve okula uyum düzeylerinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
- Arabacı, N., Özyürek, A., & Gözün Kahraman, Ö. (2022). Okul öncesi dönem çocuklarının mizaç özellikleri ve baba-çocuk iletişimi arasındaki ilişkinin incelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 12(2), 656-675.
- Arabacıoğlu, B. (2019). Okul öncesi dönem çocuklarının okula uyum düzeyleri ile ebeveyn tutumları ve çocuğun mizaç özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi, Bursa.
- Arabacıoğlu, B., & Bağçeli Kahraman, P. (2021). Okul öncesi dönem çocuklarının okula uyum düzeyleri ve ebeveyn tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 25(1), 175–192.
- Aydoğdu, F. (2022). Okul öncesi dönem çocuklarının akran ilişkileri ile okula uyumları arasındaki ilişkide öz-düzenleme becerilerinin aracılık rolü. Eğitim ve Bilim, 47(212), 55-78.
- Babaroğlu, A. (2018). Eğitim ortamları açısından okul öncesi eğitim kurumları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 1313-1330. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2018.18.39790-471118
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Okul Öncesi Eğitim
Bölüm
Sistematik Derlemeler ve Meta Analiz
Yayımlanma Tarihi
29 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
22 Mayıs 2025
Kabul Tarihi
3 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 4 Sayı: 2
APA
Gülay Ogelman, H., & İbiş, Ö. (2025). Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi. EDUCATIONE, 4(2), 93-122. https://doi.org/10.58650/educatione.1704064
AMA
1.Gülay Ogelman H, İbiş Ö. Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi. EDUCATIONE. 2025;4(2):93-122. doi:10.58650/educatione.1704064
Chicago
Gülay Ogelman, Hülya, ve Özlem İbiş. 2025. “Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi”. EDUCATIONE 4 (2): 93-122. https://doi.org/10.58650/educatione.1704064.
EndNote
Gülay Ogelman H, İbiş Ö (01 Aralık 2025) Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi. EDUCATIONE 4 2 93–122.
IEEE
[1]H. Gülay Ogelman ve Ö. İbiş, “Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi”, EDUCATIONE, c. 4, sy 2, ss. 93–122, Ara. 2025, doi: 10.58650/educatione.1704064.
ISNAD
Gülay Ogelman, Hülya - İbiş, Özlem. “Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi”. EDUCATIONE 4/2 (01 Aralık 2025): 93-122. https://doi.org/10.58650/educatione.1704064.
JAMA
1.Gülay Ogelman H, İbiş Ö. Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi. EDUCATIONE. 2025;4:93–122.
MLA
Gülay Ogelman, Hülya, ve Özlem İbiş. “Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi”. EDUCATIONE, c. 4, sy 2, Aralık 2025, ss. 93-122, doi:10.58650/educatione.1704064.
Vancouver
1.Hülya Gülay Ogelman, Özlem İbiş. Okul Öncesi Eğitimde Okula Uyum Konulu Makale ve Tezlerin İncelenmesi. EDUCATIONE. 01 Aralık 2025;4(2):93-122. doi:10.58650/educatione.1704064