SOSYAL ONAY İHTİYACI ÖLÇEĞİ: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ANALİZİ

Özet

Bu araştırmada “Sosyal Onay İhtiyacı Ölçeği” geliştirilmiştir. Geliştirilen Sosyal Onay İhtiyacı Ölçeği’nin psikometrik özelliklerini belirlemek için 2013-2014 öğretim yılı Bahar Dönemi’nde Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde öğrenim gören 100 üniversite öğrencisine ön uygulama yapılmış ve daha sonra da 360 üniversite öğrencisinden elde edilen verilere açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. 265 üniversite öğrencisinden elde edilen verilere de doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonucu ölçekle ilgili olarak üç alt boyuttan oluşan bir yapı bulunmuştur. Ölçeğin üç boyutunun toplam varyansın %45’ini açıkladığı görülmüştür. Bu üç boyuttan ilki, başkalarının yargılarına duyarlılık, ikinci alt boyutu sosyal geri çekilme, üçüncü alt boyutu olumlu izlenim bırakma olarak adlandırılmıştır. Ölçekten alınan puanların yüksekliği sosyal onay ihtiyacının yükseldiğini göstermektedir. Ölçeğe uygulanan doğrulayıcı faktör analizi sonuçları ölçeğin üç alt boyutlu yapısını doğrulamıştır (x²/sd= 2.11, RMSEA= .06, NNFI= .94, CFI= .95, RMR= .06, NFI= .90, IFI= .95). Ölçeği oluşturan üç alt boyutun iç tutarlılık katsayısı başkalarının yargılarına duyarlılık için .83, sosyal geri çekilme için  .80, olumlu izlenim bırakma için .80 bulunmuştur. Ölçeğin genelinin iç tutarlılık katsayısı .90’dır. Test-tekrar test yöntemi, 2 hafta arayla gerçekleştirilmiş ve iki uygulama arasında .90 düzeyinde yüksek bir korelasyon bulunmuştur. Olumsuz Değerlendirilme Korkusu Ölçeği’yle Sosyal Onay İhtiyacı Ölçeği arasında .79 düzeyinde yüksek bir korelasyon bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: Sosyal onay ihtiyacı, üniversite öğrencileri, geçerlik ve güvenilirlik.