Anadolu Süslemelerindeki Geometri

Öz

Bilim ve teknolojideki gelişmeler her meslek alanında olduğu gibi eğitim alanına da yeni bilgiler ve teknik araçlar getirmektedir. Teknolojinin getirdiği bu yenilik ve değişikliklerin öğrenme ortamlarıyla entegrasyonunun etkili bir şekilde sağlanması gerekir. Genelde matematik, özelde de geometri ve sanat ilişkisi son zamanlarda pek çok tartışmaya konu olmaktadır. Bu çalışmada, 2011-2012 öğretim yılında Ege Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde öğrenim gören, “Özel Öğretim Yöntemleri” dersini alan toplam 125 Matematik Formasyon ve Bilişim Teknolojileri öğretmen adayının bitirme projesi incelenmiştir. Öğretmen adayları bu ders kapsamında Geometer’s Sketchpad programını da öğrenmişlerdir. Öğretmen adayları bitirme projelerinin temalarını seçme konusunda özgür bırakılmışlardır. Öğretmen adayları seçtikleri süslemeleri Geometer’s Sketchpad programı yardımıyla oluşturmuşlardır. Toplam 42 öğretmen adayı bitirme projesi teması olarak “Anadolu Süslemeleri” ni seçmiştir. Bu çalışmanın amacı, “Anadolu Süslemeleri” temasını seçen öğretmen adayları arasından farklı süslemeleri kullananların bu süslemelere ulaşırken izledikleri yollar ve kullandıkları geometrideki bazı önemli kavramları göstermektir. Bu kavramlar; “Anadolu Süslemeleri”nde de kullanılan düzgün çokgenlerin oluşumu, bir çember içine çizilen ve etrafında dolanan şekillerin oluşturulması, açıların ve doğruların verilen bir sayı kadar eşit parçaya bölünmesi, şekillerin yansıma, öteleme ve dönmeleri, simetri grupları, süslemelerin renklendirilmesi ve daha pek çoğudur. Ayrıca öğretmen adaylarından bitirme projelerinin yanında dersin işlenişi, Geometer’s Sketchpad programı ve kendi yaptıkları ödevleri ile ilgili görüşlerini yazmaları da istenmiştir. Bu görüşler incelendiğinde tüm öğretmen adaylarının dersin uygulamalı olarak işlenmesinin yararlı, Geometer’s Sketchpad’in geometri öğretiminde oldukça faydalı olacağı ve yaratıcılıklarına olumlu etki sağladığını ifade ettikleri gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Matematik ve sanat, geometri, Anadolu Süslemeleri, Geometer’s

-

Öz

The development in science and technology brings new knowledge and technical tools into every job field as well as in to the education field. This new improvement and change should be well integrated with the education field. Usually mathematics, the relationship between geometry and art in particular lately has been the topic for many discussions. In this work, the final project of 125 Mathematics Formation and Information Technologies pre-service teachers that take “Special Education Method” have been examined. Pre-service teachers also learnt how to use Geometer’s Sketchpad within this lesson. Pre-service teachers were free to choose the theme of their final project. Pre-service teachers prepared the patterns of their own choice by using Geometer’s Sketchpad. In total of 42 pre-service teachers have chosen “Anatolian Ornaments” for the theme of their final project. The purpose of this study is showing the different ways of getting to these patterns and the some important concept in geometry of the pre-service teachers that have chosen different patterns among the ones that have chosen “Anatolian Ornaments” theme. These concepts are the ones that are also use in “Anatolian Ornaments”, such as the creation of the regular polygons, motives that are drawn into a circle and orbiting around it, dividing the angles and lines in to the parts equal to the given number, the reflection, rotations and symmetry groups of the motives, coloring the motives and many more. Also besides the final project, the preservice teacher were asked to write their opinion about the way the lesson is being taught, Geometer’s Sketchpad program and the homework that they worked on. When we went through the opinions, we saw that the most of the pre-service teachers think that the practical teaching is beneficial and Geometer’s Sketchpad is very useful for teaching geometry

Anahtar Kelimeler

• -

Kaynakça

1. Altun, M. (2005). Matematik öğretimi, İstanbul: Alfa Basım Yayım dağıtım.
2. Arık, M. ve Sancak, M. (2007). Pentapleks kaplamalar. Ankara: Tübitak.
3. Baki, A. (2001). Bilişim Teknolojisi Işığı Altında Matematik Eğitiminin Değerlendirilmesi , Milli Eğitim Dergisi , Sayı 149.
4. Çuhacı, M. N. (1985). Bilgisayarlarla eğitim. Eğitim ve Bilim Dergisi, 54, 28-31.
5. Bintaş J.-Özmüş P.-Giziroğlu G.-Kıyak F., Matematik Öğretmen Adaylarının Dinamik Geometri Yazılımı ile Matematik ve Sanata Bakışları: “Piet Mondrian Örneği”, Ijonte, 2010.
6. Milli Eğitim Bakanlığı (2006). İlköğretim matematik dersi 6-8. sınıflar öğretim programı ve kılavuzu. Ankara: Yazar.
7. Majewski, M. (2011). Islamic Arts in Mathematics Classroom, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Kongre Merkezi, 02.05.2011.
8. National Council of Teachers of Mathematics: Commision on Standarts for School Mathematics (1989). Curriculum on evaluation standarts for school mathematics. Reston, VA: The Council.

9. NCTM (2000). The principles and standards for school mathematics. Reston, VA: Author.
10. Toluk, Z. (2003). Üçüncü Uluslararası Matematik ve Fen Araştırması (TIMSS): Matematik Nedir?. http://ilkogretim-online.org.tr/vol2say1/v02s01e.htm adresinden elde edildi. (23 Ocak 2006).
11. Vatansever, S. (2007). İlköğretim Yedinci Sınıf Geometri Konularını Dinamik Geometri Yazılımı Geometer’s Sketchpad ile Öğrenmenin Başarıya, Kalıcılığa Etkisi ve Öğrenci Görüşleri. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.