Fibromiyalji Sendromu ve Nöropatik Ağrı
Öz
Fibromiyalji sendromu yaygın vücut ağrısı ve belirli anatomik bölgelerde hassas noktaların varlığı ile karakterize, etiyoloji net olarak bilinmeyen, iş gücü kaybı ve yaşam kalitesinde bozulmaya yol açan kronik bir kas-iskelet sistemi hastalığıdır. Fibromiyalji sendromunda en sık görülen ve karakteristik semptomlar yaygın ağrı, sabah katılığı, yorgun uyanma ve uyku bozukluğudur. Aile öyküsü olanlarda fibromiyaljinin daha fazla görülmesi genetik faktörlerin rol aldığını düşündürmektedir. Fibromiyaljili hastaların ağrılı uyaranlara daha duyarlı olduğu gösterilmiştir. Fibromiyalji sendromunun etiyopatogenezi üzerine uzun yıllardır birçok çalışma yapılmakta olup multifaktöryel mekanizmalar olduğu görüşü ağırlık kazanmaktadır. Bu faktörler genetik nedenler, immunolojik mekanizmalar ve santral ve periferik teoriler olarak alt başlıklarda toplanmaktadır. Fibromiyaljinin sıklıkla santral sensitivite sendromları ile beraber olması, glutamat ve P maddesi gibi ağrı nörotransmitterlerinin artmış olması, noradrenalin, serotonin ve dopamin gibi antinosiseptif nörotransmitter düzeylerinin azalmış olması, ektopik deşarjlar/periefrik sensitizasyon/ Aβ liflerinin reorganizasyonu ve hiperaljezi ve allodinin varlığı fibromiyaljinin nöropatik ağrı sendromun bir parçası olabileceğini düşündürmektedir. Son yıllarda yapılan çalışmalar santral mekanizmaların etkinliğini desteklemektedir Nöropatik ağrı ve fibromiyalji sendromu ilişkisi literatürde yapılan az sayıda çalışmada gösterilmiştir. Son yıllardaki çalışmalarda fibromiyalji sendromu ile küçük lif polinöropatisi sıklığının saptanması ile periferik sisteminde olaya katkı sağladığı görüşü gündeme gelmiştir Bu yazıda fibromiyalji sendromu ve nöropatik ağrı son gelişmeler ışığında tekrar gözden geçirilecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Wolfe F, Smythe HA, Yunus MB, et al. The American College of Rheumatology 1990 Criteria for the Classification of Fibromyalgia. Report of the Multicenter Criteria Committee. Arthritis Rheum 1990;33:160-172
- Uguz F, Ciçek E, Salli A, Karahan AY, Albayrak I, Kaya N, Uğurlu H. Axis I and Axis II psychiatric disorders in patients with fibromyalgia. Gen Hosp Psychiatry. 2010;32(1):105-7.
- Küçükşen S, Genç E, Yılmaz H, Sallı A, Gezer İA, Karahan AY, et al. The prevalence of fibromyalgia and its relation with headache characteristics in episodic migraine. Clin Rheumatol. 2013;32:983-90.
- Wolfe F, Ross K, Anderson J, Russell IJ, Hebert L. The prevalence and characteristic of fibromyalgia in the general population. Arthritis Rheum 1995;38:19-28
- Topbaş M, Çakırbay H, Güleç H, Akgol E, Ak I, Can G. The prevalence of fibromyalgia in women aged 20-64 in Turkey. Scand J Rheumatol 2005;34(2):140-144
- Yunus MB, İnanıcı F. Fibromyalgia syndrome: clinical features, diagnosis, and biopathophsiologic mechanisms. In: Rachlin ES, Rachlin IS(Eds). Myoofascial pain and fibromyalgia. Trigger Point Management. Mosby, St. Louis. 2002, pp.3-31
- Yunus MB, Masi AT, Aldag JC. A controlled study of primary fibromyalgia syndrome: clinical features and association with other functionel syndromes. J Rheumatol 1989;19(suppl):62-71
- İnanıcı F, Yunus MB, Aldag JC. Prevalence of Temporomandibular Disorder (TMD) in Fibromyalgia Syndrome. Arthritis Rheum 2002;46:(9 Suppl): 106
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İç Hastalıkları
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
1 Temmuz 2018
Gönderilme Tarihi
20 Haziran 2018
Kabul Tarihi
22 Haziran 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 1 Sayı: 1