Avrasya Ekonomik Birliği’ne Yönelik Kamuoyu Algısı: Kırgızistan’daki Sosyoekonomik Etkiler Üzerine Kapsamlı Bir Araştırma

Öz

Sovyetler Birliği’nin dağılmasının ardından, bazı eski cumhuriyetler kalkınma için yeni yollar aramış ve bu süreçte 2015 yılında Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) kurulmuştur. Daha önce yapılan araştırmalar AEB’nin kurumsal yapısı ve makroekonomik etkilerini incelemiş olsa da Kırgızistan’da halkın bu entegrasyona ilişkin algıları konusunda sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu makale, geniş ölçekli anket temelli bir analiz ile bu boşluğu doldurmayı amaçlamaktadır. Çalışmada Ocak 2024’te çevrimiçi olarak uygulanan, olasılıklı olmayan ve gönüllülük esasına dayalı 1.242 katılımcıyı kapsayan bir anket kullanılmıştır. Anket iki bölümden oluşmaktadır: demografik özellikler ile AEB’ye ilişkin bilgi düzeyi ve geleceğe yönelik beklentiler. Veriler SPSS 23 programında Ki-Kare testi ile analiz edilerek demografik değişkenler ile kamuoyu algısı arasındaki anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Sonuçlar, eğitim düzeyi arttıkça AEB hakkındaki bilgi ve Kırgızistan’ın AEB dışı ticaret ortaklıklarını genişletmesine verilen desteğin yükseldiğini göstermektedir. Gelir düzeyinin ise algılar üzerinde daha karmaşık etkileri bulunmaktadır: yüksek gelirli katılımcılar AEB’nin sosyoekonomik etkilerini daha olumlu değerlendirirken, siyasi birlik ihtimaline daha mesafeli yaklaşmaktadır. Genç katılımcılar ise daha fazla bilgi sahibi olmalarına rağmen AEB’nin uzun vadeli yönelimine karşı daha eleştirel bir tutum sergilemektedir. Bu bulgular, Kırgızistan’daki kamuoyu algısının heterojenliğini ortaya koymakta ve bölgesel entegrasyona yönelik tutumların şekillenmesinde demografik faktörlerin önemini vurgulamaktadır. Çalışma, sonuçları bölgeselcilik ve Avrasya entegrasyonu tartışmaları bağlamına yerleştirerek politika yapıcılar ve eğitimciler için kamuoyunu bilgilendirme, kaygıları giderme ve kapsayıcı stratejiler geliştirme açısından güncel çıkarımlar sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Kırgızistan
• Kamuoyu Algısı
• Avrasya Ekonomik Birliği (AEB)
• Sosyoekonomik Etkiler
• Bölgesel Entegrasyon

Public Perceptions of the Eurasian Economic Union: A Survey-Based Analysis of Socioeconomic Impacts in Kyrgyzstan

Öz

Following the collapse of the Soviet Union, several former republics sought new paths of development, leading to the establishment of the Eurasian Economic Union (EAEU) in 2015. While earlier research has examined the institutional design and macroeconomic implications of the EAEU, there remains limited analysis of how ordinary citizens in Kyrgyzstan perceive its impact. This article addresses that gap through a large-scale, survey-based study. The study employed a structured online questionnaire in January 2024 to a voluntary, non-probability sample of 1,242 respondents across Kyrgyzstan’s regions. The survey consisted of demographic characteristics and questions on knowledge of, and expectations about, the EAEU. Data were analysed using Chi-Square tests in SPSS 23 to identify significant associations between demographic variables and public perceptions. The results show that higher education positively correlates with greater knowledge of the EAEU and more substantial support for expanding Kyrgyzstan’s trade partnerships beyond the Union. Income level influenced perceptions in complex ways: wealthier respondents viewed the EAEU’s socioeconomic impact more positively but were less supportive of its potential transformation into a political union. Despite higher levels of awareness, younger respondents expressed more critical attitudes toward the EAEU’s long-term direction. These findings underline the heterogeneity of public opinion in Kyrgyzstan and highlight the importance of demographic factors in shaping perceptions of regional integration. By situating these results within broader debates on regionalism and Eurasian integration, the study provides timely insights for policymakers and educators seeking to enhance public awareness, address concerns, and design inclusive strategies for regional economic cooperation.

Anahtar Kelimeler

• Kyrgyzstan
• Public Opinion
• Eurasian Economic Union (EAEU)
• Socioeconomic Impacts
• Regional Integration

Kaynakça

1. Akhmatbekov, R. (2019). Kyrgyzstan’s geopolitical strategy in the EAEU (47-59). https://doi.org/10.18254/S271332140013187-2
2. Avcu, S. A. (2014). Avrasya Gümrük Birliği ve Kırgızistan: Avantajları ve dezavantajları. Avrasya Etüdleri, 20(45), 269-297.
3. Batmaz, T. (2021). Avrasya Ekonomik Birliği’nin üye ülke ekonomileri üzerine oluşturduğu etkiler-beklentiler (2010-2019). Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(4), 1529-1543.
4. Bekbolotova, S. (2025). How does regional economic integration impact trade in small economies? Evidence from Armenia and Kyrgyzstan in the Eurasian Economic Union. Journal of Eurasian Studies, 16(1), 55-68. https://doi.org/10.1080/ 15387216.2025.2475904
5. Bissenova, A. (2020). Generational perspectives on Kyrgyzstan’s membership in the EAEU (127-130). https://doi.org/10.3726/b20719
6. Brzezinski, Z. (2005). Büyük satranç tahtası (Çev. V. İmanov). İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
7. CA Barometer. (2022, March 14). Opinions on EEU: Trends in Kyrgyzstan. https://ca-barometer.org/en/news/opinions-on-eeu-trends-in-kyrgyzstan
8. Cerqua, A., De Arcangelis, G., & Seric, A. (2024). A decade of Eurasian integration: An ex-post non-parametric analysis of bilateral trade. Review of International Economics, 32(2), 345-366. https://doi.org/10.1111/roie.12647

9. Chimiris, E., Almakaeva, A., Nemirovskaya, A., Soboleva, N., & Pereboev, V. (2022). EDB integration business barometer (Reports and Working Papers No. 1). Eurasian Development Bank.
10. Dragneva, R., & Wolczuk, K. (2017). The Eurasian Economic Union: Deals, rules and the exercise of power. Chatham House. https://www.chathamhouse.org/sites/ default/files/publications/research/2017-05-02-eurasian-economic-union-dragneva-wolczuk.pdf
11. Dugin, A. (2003). Rus jeopolitiği: Avrasyacı yaklaşım (Çev. V. İmanov). İstanbul: Küre Yayınları.
12. Eurasian Development Bank. (2022). Integration business barometer 2022. EDB Centre for Integration Studies. https://eabr.org/upload/iblock/d77/EDB_2022_Report-1_Integration-Business-Barometer_eng.pdf
13. Eurasian Development Bank. (2024). Economic cooperation in Eurasia: Practical solutions. EDB Centre for Integration Studies. https://eabr.org/en/analytics/special-reports/economic-cooperation-in-eurasia-practical-solutions/
14. Eurasian Development Bank. (2025). Macroeconomic outlook 2025-2027. EDB Centre for Integration Studies. https://eabr.org/en/analytics/ceg-quarterly-reviews/ macroeconomic-outlook-2025-2027-june/
15. Gast, A.-S. (2018). Kyrgyzstan and the Eurasian Economic Union: A partnership with obstacles. OSCE Academy.
16. Haas, E. B. (1958). The uniting of Europe: Political, social, and economic forces 1950-1957. Stanford University Press.
17. Hakhverdyan, D. (2025). The impact of Eurasian Economic Union membership on trade and services. Journal of Risk and Financial Management, 18(3), 143. https://doi.org/10.3390/jrfm18030143
18. ICMPD. (2019). Labour migration in the Eurasian Economic Union: Patterns and challenges. International Centre for Migration Policy Development.
19. Karluk, R. (2017). Eurasian economies in transition. Cambridge Scholars Publishing.
20. Kireyev, N. (2003). Avrupa konseptleri ışığında Rusya-Türkiye ilişkileri. In G. Kazgan & N. Ulçenko (Eds.), Dünden bugüne Türkiye ve Rusya: Politik, ekonomik ve kültürel ilişkiler (xx-xx). İstanbul: Bilgi Üniversitesi Yayınları.
21. Koçer, F. Ş., & Gökten, K. (2021). Avrasya Ekonomik Birliği: Oluşum, potansiyel ve sınırlılıkları. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(4), 1468-1485.
22. Makanov, Z. (2015). Evraziyskaya integratsiya v vospriyatii naseleniya prigranichnykh regionov Respubliki Kazakhstan. Mezhdunarodnyy Zhurnal Eksperimental’nogo Obrazovaniya, 8(3), 362-368.
23. Mansfield, E. D., & Milner, H. V. (1999). The new wave of regionalism. International Organization, 53(3), 589-627.
24. Mogilevskii, R., Thurlow, J., & Yeh, A. (2018). Kyrgyzstan’s accession to the Eurasian Economic Union: Measuring economy-wide impacts and uncertainties. University of Central Asia.
25. Moravcsik, A. (1998). The choice for Europe: Social purpose and state power from Messina to Maastricht. Cornell University Press.
26. Murzakulova, A. (2020). Rural migration in Kyrgyzstan: Drivers, impact and governance (Research Paper No. 7). University of Central Asia.
27. Nicharapova, J. (2024). An analysis of the participation of the Kyrgyz Republic in the Eurasian Economic Union since 2015. American University of Central Asia Journal, 4(2), 124-140.
28. OSCE Academy. (2018). Kyrgyzstan and the Eurasian Economic Union: A partnership with obstacles. OSCE Academy.
29. Peyrouse, S. (2017). Kyrgyzstan’s membership in the Eurasian Economic Union: A marriage of convenience? Russian Political Digest, 11-12.
30. Prokhorova, A. (2017). Remittances in North and Central Asian countries: Enhancing development potential. Asia-Pacific Population Journal, 32(2), 27-49. https://doi.org/10.18356/2f8f5dbf-en
31. Rekeda, S. V. (2020). The EAEU is in the eye of the beholder: Media narratives in participating countries. Institute for Central Asian Studies.
32. Sagynbekova, L. (2017). International labour migration in the context of the Eurasian Economic Union: Issues and challenges of Kyrgyz migrants in Russia (Working Paper No. 39). University of Central Asia.
33. Savelyeva, M. A. (2020). Features of mutual perception of authority in the EEU countries: Political and psychological analysis. Vestnik Moskovskogo Universiteta. Political Sciences, 12(3), 62-72.
34. Schenkkan, N. (2014, December 26). Eurasian disunion: Why the union might not survive 2015. Foreign Affairs. https://www.foreignaffairs.com/articles/armenia/2014-12-26/eurasian-disunion
35. Schmitter, P. C. (2005). Ernst B. Haas and the legacy of neofunctionalism. Journal of European Public Policy, 12(2), 255-272.
36. SIPRI. (2017). Eurasian Economic Union policies and practices in Kyrgyzstan. Stockholm International Peace Research Institute.
37. Söderbaum, F. (2016). Rethinking regionalism. Palgrave Macmillan.
38. Stojanov, R., Němec, D., & Žídek, L. (2019). Evaluation of the long-term stability and impact of remittances and development aid on sustainable economic growth in developing countries. Sustainability, 11(6), 1538. https://doi.org/ 10.3390/su11061538
39. United Nations in Kyrgyzstan. (2019). Migration and development dialogue: Labour migration in Kyrgyzstan (Series No. 2).
40. University of Central Asia. (2018). International labour migration in the EEU: Issues and challenges of Kyrgyz migrants in Russia (IPP Working Paper No. 39).
41. Vakhshiteh, A. L. (2022). Genesis of the Eurasian idea and Eurasian practice in the Republic of Kazakhstan. RUDN Journal of International Relations, 22(1), 60-76. https://doi.org/10.22363/2313-0660-2022-22-1-60-76 Vinokurov, E. (2017). Introduction to the Eurasian Economic Union. Springer.
42. Zhusupbaev, K. K. (2025). Implementation of the international law norms on customs transit in the legal system of the Kyrgyz Republic. World Customs Journal, 19(1), 45-58.