Araştırma Makalesi

Termoelektrik Soğutma Sisteminin Alternatif Transformatör Soğutma Sistemi Olarak Performansı

Sayı: 32 31 Aralık 2021
PDF İndir
EN TR

Termoelektrik Soğutma Sisteminin Alternatif Transformatör Soğutma Sistemi Olarak Performansı

Öz

Dağıtım transformatörleri kullanıldıkları yerlere göre farklı soğutma sistemleri ile soğutulmakta olup, soğutma tipine göre yağlı tip ve kuru tip transformatörler olarak isimlendirilmektedir. Yağlı tip transformatörlerin soğutulmasında, klasik transformatör yağı olarak adlandırılan naftanik ve parafinik yağlar, yani parafin (mum) içerikli dielektriksel dayanımı yüksek yalıtım malzemeleri kullanılmaktadır. Bu yağların yanma dereceleri ve dielektriksel dayanımlarının arttırılmasını amaçlayan yenilikçi yaklaşımlar son yıllarda artmaktadır. Bu çalışmalarda, daha iyi özelliklere sahip ester bazlı yağlar, klasik transformatör yağlarının yerine kullanılarak transformatörlerin performansını ve faydalı ömrünü arttıran sonuçlar elde edilmiştir. Ancak, transformatör yağlarının özellikleri ne kadar iyi olsa da, çevre kirliliği oluşturması, yanma-patlama özelliği, bakım-onarım maliyetleri, transformatör yalıtımında dezavantaj oluşturmaktadır. Bu dezavantajların giderilmesi için, bu çalışmada, çevre dostu ve yenilenebilir enerji kaynaklarından olan termoelektrik soğutucular kullanılarak, yağlı tip transformatör soğutulmaktadır. Yapılan çalışma sonucunda termoelektrik soğutma sisteminin naftanik ve ester bazlı yağ soğutma tiplerine göre yaklaşık % 15-20 daha iyi soğutma sağladığı tespit edilmiştir. Bu soğutma sisteminin, transformatör soğutma sistemleri içerisinde yeni bir teknoloji ve tür olarak yer alacağı değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Tübitak

Proje Numarası

121E010

Teşekkür

Bu çalışma TÜBİTAK, 121E010 nolu, “Termoelektrik Soğutucuların Yağlı Tip Dağıtım Transformatörlerinin Faydalı Ömürlerine Etkisinin İncelenmesi” adlı projenin sağladığı destekle tamamlanmış olup yazarlar TÜBİTAK’a teşekkürü bir borç bilirler.

Kaynakça

  1. Ab Ghani, S., Muhamad, N. A., Noorden, Z. A., Zainuddin, H., Abu Bakar, N., & Talib, M. A. (2018). Methods for improving the workability of natural ester insulating oils in power transformer applications: A review. Electric Power Systems Research, 163, 655–667. doi: 10.1016/J.EPSR.2017.10.008
  2. Ahiska, R., Ahiska, G., & Ahiska, K. (2009). Analysis of a New Method for Measurement of Parameters of Real Thermoelectric Module Employed in Medical Cooler for Renal Hypothermia. Instrumentation Science and Technology, 37(1), 102–123. doi: 10.1080/10739140802584772
  3. Ahıska, R., & Ahıska, K. (2013). Esnek İki Fazlı Termoelektrik CPU Soğutucusu. Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 22(2), 347–351. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/gazimmfd/88383
  4. Cai, Y., Wang, Y., Liu, D., & Zhao, F. Y. (2019). Thermoelectric cooling technology applied in the field of electronic devices: Updated review on the parametric investigations and model developments. Applied Thermal Engineering, 148, 238–255. doi: 10.1016/J.APPLTHERMALENG.2018.11.014
  5. Cuce, E., Guclu, T., & Cuce, P. M. (2020). Improving thermal performance of thermoelectric coolers (TECs) through a nanofluid driven water to air heat exchanger design: An experimental research. Energy Conversion and Management, 214, 112893. doi: 10.1016/j.enconman.2020.112893
  6. Dalcali, A., & Demirel, H. (2016). Microcontroller-based cooling of a single-phase transformer with thermoelectric module. The International Journal of Energy and Engineering Sciences, 1(2), 4–14. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/ijees/612249
  7. Dmitriev, A. V., Dmitrieva, O. S., & Madyshev, I. N. (2017). Prospects for the Use of Additional Cooling System for the Oil-Immersed Transformers with Thermoelectric Transducers. MATEC Web of Conferences, 95, 15012. doi: 10.1051/matecconf/20179515008
  8. Dombek, G., Goscinski, P., & Nadolny, Z. (2017). Comparison of mineral oil and esters as cooling liquids in high voltage transformer in aspect of environment protection. E3S Web of Conferences, 14, 01053. doi: 10.1051/E3SCONF/20171401053

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

22 Aralık 2021

Kabul Tarihi

2 Ocak 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 32

Kaynak Göster

APA
Toren, M., & Mollahasanoglu, H. (2021). Termoelektrik Soğutma Sisteminin Alternatif Transformatör Soğutma Sistemi Olarak Performansı. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 32, 498-507. https://doi.org/10.31590/ejosat.1039820

Cited By