Araştırma Makalesi

Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi

Sayı: 18 15 Nisan 2020
PDF İndir
EN TR

Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi

Öz

Sismik soğrulma ve saçılma kabukta bulunan tektonik süreksizliklerin ve diğer birçok faktörün kontrolünde bölgesel değişimler göstermektedir. Bu çalışma tektonik rejim açısından birebirinden farklı olan Kemaliye, Diyarbakır ve Erzurum sismik istasyonlarından elde edilen sekonder kütle dalgalarının koda kalite faktörü ve soğrulma değerleri ile frekans bağımlılıkları değişimlerinin tektonik yapı ve sismisiteyle karşılaştırılması amaçlanmıştır. Birbirinden farklı fay zonlarının etkisi altındaki bu üç alanda yakın kabuğa ait yanal koda kalite faktörü (QC) ve soğrulma değerleri (1/QC) ile frekans bağımlılıkları (η) tomografileri belirlenerek karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışmada Aki tarafından kullanılan ve Sato tarafından geliştirilen tek izotropik saçılma yöntemi kullanılmıştır. En düşük koda Q1=(82±5) değeri Kemaliye istasyonundan, en yüksek Q2=(90±5) değeri Diyarbakır istasyonundan ve Q3=(86±3) değeri de Erzurum istasyonundan elde edilmiştir. En yüksek soğurma değerleri Kemaliye istasyonunda elde edilirken en düşük soğurma değerleri Erzurum istasyonundan elde edilmiştir. En yüksek frekans bağımlılığı değerleri f 0.96∓0.04 olarak Kemaliye sismik istasyonu verilerinden en düşük f 0.85±0.03 olarak Diyarbakır istasyonu kayıtlarından elde edilmiştir. Erzurum istasyonu için ise f 0.88∓0.02 olarak elde edilmiştir. Koda değerleri 82 ve 90, frekans bağımlılığı değerleri 0.66 ve 1.27 aralığında elde edilmiştir. Üç bölgenin 1/QC ve frekans bağımlılığı değerleri, kabuğun sismotektonik aktivitesindeki bölgesel farklılıklara bağlı olarak 0.001-0.014 arasında değişmektedir. Kemaliye’ye ait yanal soğrulma değerlerinin Erzurum ve Diyarbakır bölgelerinden oldukça farklı bulunmuş olması bu bölgenin tektonik olarak diğer iki bölgeden daha aktif olduğu gerçeği ile desteklenmiştir. Düşük Qc ve yüksek frekans bağımlılık değerleri Kemaliye'de elde edilmiş ve bu da tüm bölgelerde en yüksek tektonik aktiviteye sahip olduğunu göstermektedir. Çalışmadan elde edilen bulgular üç bölgeye ait sismisite ve tektonik yapı ile uyumludur. Üç istasyona ait Koda ve frekans bağımlılığı değerleri bölgede bulunan büyük tektonik süreksizlikler ve litosferik kabuk yapısı ile ilgili bilgiler vermiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aki, K. (1969). Analysis of the seismic coda of local earthquakes as scattered waves. Journal of geophysical research, 74(2), 615-631.
  2. Aki, K. (2004). A new view of earthquake and volcano precursors. Earth, planets and space, 56(8), 689-713.
  3. Aki, K., & Chouet, B. (1975). Origin of coda waves: source, attenuation, and scattering effects. Journal of geophysical research, 80(23), 3322-3342.
  4. Aydın, U. (2015). Estimation of seismodynamics differences and lateral variations of coda Q in Eastern Anatolia. Arabian Journal of Geosciences, 8(8), 6363-6370.
  5. Aydin, U., & Şahin, Ş. (2011). Comparison of the attenuation properties for two different areas in eastern Anatolia, Turkey. Soil Dynamics and Earthquake Engineering, 31(8), 1192-1195.
  6. Bozkurt, E. (2001). Neotectonics of Turkey–a synthesis. Geodinamica acta, 14(1-3), 3-30.
  7. Eyidoğan, H., Akıncı, A., Gündoğdu, O., Polat, O., & Kaypak, B. (1996). Investigation of the recebt seismic activity of Gökova Basin. Paper presented at the National Marine Geology and Geophysical Programme Workshop I, Proceedings.
  8. Giampiccolo, E., Gresta, S., & Rascona, F. (2004). Intrinsic and scattering attenuation from observed seismic codas in southeastern Sicily (Italy). Physics of the Earth and Planetary Interiors, 145(1-4), 55-66.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Nisan 2020

Gönderilme Tarihi

9 Ocak 2020

Kabul Tarihi

31 Mart 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 18

Kaynak Göster

APA
Aydın, U. (2020). Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 18, 850-857. https://doi.org/10.31590/ejosat.672557
AMA
1.Aydın U. Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi. EJOSAT. 2020;(18):850-857. doi:10.31590/ejosat.672557
Chicago
Aydın, Ufuk. 2020. “Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 18: 850-57. https://doi.org/10.31590/ejosat.672557.
EndNote
Aydın U (01 Nisan 2020) Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 18 850–857.
IEEE
[1]U. Aydın, “Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi”, EJOSAT, sy 18, ss. 850–857, Nis. 2020, doi: 10.31590/ejosat.672557.
ISNAD
Aydın, Ufuk. “Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 18 (01 Nisan 2020): 850-857. https://doi.org/10.31590/ejosat.672557.
JAMA
1.Aydın U. Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi. EJOSAT. 2020;:850–857.
MLA
Aydın, Ufuk. “Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 18, Nisan 2020, ss. 850-7, doi:10.31590/ejosat.672557.
Vancouver
1.Ufuk Aydın. Güney ve Doğu Anadolu’ da Soğurulmanın (1/QC) Yanal Heterojenitesi. EJOSAT. 01 Nisan 2020;(18):850-7. doi:10.31590/ejosat.672557