Endüstri 5.0 (Toplum 5.0) ve Mimarlık

Öz

Endüstri devrimleri içinde bulundukları dönem ve dönemin şartlarına göre çok önemli birer dönüşüm süreci olmuşlardır. Bu süreçler yalnızca endüstri alanında değil beraberinde birçok disiplin ve alanda değişim getirmiştir. Bu gelişmelere paralel olarak insanların yaşam biçimleri, alışkanlıkları ve çalışma standartları da farklılaşmıştır. Birinci sanayi devrimi ile birlikte üretimde safhasında yer alan kas gücüne su ve buhar gücünün kullanımı eklenmiş, elektriğin keşfi ile birlikte ikinci sanayi devriminde seri üretim yöntemi yaşamımıza dahil olmuştur. Bilgisayarlar, üçüncü sanayi devrimi dönüşüm döneminde teknolojide yaşanan gelişmeler neticesinde günlük yaşamımıza ve üretim sürecine girmiştir. Dördüncü sanayi devrimi de ürün ve hizmetlerin hızlı, toplu ve sistematik bir şekilde üretilmesi için teknolojiyi üretim safhasına entegre eden bir dönüşüm sürecidir. Son olarak ise üretim safhasına entegre olan teknolojinin toplum için bir tehdit unsuru olarak değil de tam tersi topluma yardımcı bir unsur olarak değerlendirilmesi gerektiğini temeline dayanan beşinci sanayi devrimi diğer bir ifadeyle Endüstri 5.0 (Toplum 5.0) yaşamımıza girmiştir. Bu yeni dönüşüm sürecinin de ilk dört endüstri devriminin çeşitli disiplin ve alanlardaki söz konusu etkileri gibi birtakım etkileri vardır. Bu çalışmada öncelikle ilk dört sanayi devriminin Mimarlık alanındaki etkileri incelenerek, endüstriyel devrim sürecinin son aşaması olan Endüstri 5.0’ın Mimarlık alanındaki mevcut ve potansiyel etkilerinin tespit edilmesi amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Endüstri Devrimleri
• Endüstri 5.0
• Toplum 5.0
• Mimarlık

Industry 5.0 (Society 5.0) ve Architecture

Abstract

Industrial revolutions have been a very important transformation process according to the period and the conditions of the period. These processes have brought changes not only in the industry but also in many disciplines and fields. Parallel to these developments, people's lifestyles, habits and working standards have also changed. With the first industrial revolution, the use of water and steam was added to the muscle power in the production phase, and with the discovery of electricity, mass production methods were included in our lives in the second industrial revolution. Computers have entered our daily life and production process as a result of the developments in technology during the transformation period of the third industrial revolution. The fourth industrial revolution is a transformation process that integrates technology into the production phase for the rapid, collective and systematic production of products and services. Finally, the fifth industrial revolution in other words Industry 5.0 (Society 5.0) which is based on the fact that the technology integrated into the production phase should not be considered as a threat to the society but as a helpful element to the society has entered our lives. This new transformation process has some effects like the effects of the first four industrial revolutions in various disciplines and fields. In this study, it is aimed to determine the current and potential effects of Industry 5.0 which is the last stage of the industrial revolution process in the field of Architecture by examining the effects of the first four industrial revolutions in the field of Architecture.

Keywords

• Industrial Revolutions
• Industry 5.0
• Society 5.0
• Architecture

Kaynakça

1. Akkaya, K., Guvenc, I., Aygun, R., Pala, N. & Kadri, A. (2015). IoT-based Occupancy Monitoring Techniques for Energy-efficient Smart Buildings, in: 2015 IEEE Wirel. Commun. Netw. Conf. Workshop WCNCW, 58–63.
2. Allen, R. C. (2009). The British Industrial Revolution in Global Perspective. Cambridge University Press.
3. As, I., Pal, S., & Basu, P. (2018). Artificial Intelligence in Architecture: Generating Conceptual Design via Deep Learning. International Journal of Architectural Computing, 16(4), 306-327.
4. Bier, H. & Knight, T. (Eds.). (2010). Digitally-driven Architecture. In 6th Footprint Issue. Delft: Stichting Footprint.
5. Canbay, P. & Demircioğlu, Z. (2021). Endüstri 5.0’a Doğru: Zeki Otonom Sistemlerde Etik ve Ahlaki Sorumluluklar. AJIT-e: Bilişim Teknolojileri Online Dergisi, 12(45), 106-123.
6. Celep, D. N. (2020). Toplum 5.0: İnsan Merkezli Toplum. Türk Eğitim Derneği
7. Günay, D. (2002). Sanayi ve Sanayi Tarihi. Mimar ve Mühendis Dergisi, 31, 8-14.
8. Jevons, H. S. (1931). The Second Industrial Revolution. The Economic Journal, 41(161), 1-18.

9. Kintner-Meyer, M. & Brambley, M. R., (2002). Pros & Cons of Wireless, ASHRAE Journal, 44(11), 54-61.
10. Li, W., Logenthiran, T., Phan, V. & Woo, W. L. Implemented IoT-based Self-learning Home Management System (SHMS) for Singapore, IEEE Internet Things J 5 (2018) 2212–2219.
11. Nahavandi, S. (2019). Industry 5.0-A Human-centric Solution. Sustainability, 11(16), 4371.
12. Özdemir, V. & Hekim, N. (2018). Birth of Industry 5.0: Making Sense of Big Data with Artificial Intelligence,“The Internet of Things” and Next-generation Technology Policy. Omics: A Journal of Integrative Biology, 22(1), 65-76.
13. Özer B. (2018). Kültür, Sanat, Mimarlık, YEM Yayınları, İstanbul.
14. Pathak, P., Pal, P. R., Shrivastava, M., & Ora, P. (2019). Fifth Revolution: Applied AI & Human Intelligence with Cyber Physical Systems. International Journal of Engineering and Advanced Technology, 8(3), 23-27.
15. Pautasso, C., Zimmermann, O. & Leymann, F. (2008), Restful Web Services vs. ”Big” Web Services: Making the Right Architectural Decision. In Proc. of the 17th international Conference on World Wide Web (WWW).
16. Power is Transforming Energy, The Economy, And The World. Macmillan.
17. Rifkin, J. (2011). The Third Industrial Revolution: How Lateral
18. Schwab, K. (2017). The Fourth Industrial Revolution. Currency.
19. Smith, B. L. (2001). The Third Industrial Revolution: Policymaking for the Internet. The Columbia Science and Technology Law Review, 3, 1-45.
20. Shouran, Z., Ashari, A. & Priyambodo, T. Internet of Things (IoT) of Smart Home: Privacy and Security, Int. J. Comput. Appl. 182 (2019) 3–8.
21. Smith, R. O. (1996). Measuring the Outcomes of Assistive Technology: Challenge and Innovation. Assistive Technology, 8, 71–81.
22. Zhou, K., Liu, T. & Zhou, L. (2015). Industry 4.0: Towards Future Industrial Opportunities and Challenges. 12th International Conference on Fuzzy Systems and Knowledge Discovery (FSKD), 2147-2152.
23. Zimmerman, C. (2017). Albert Kahn in the Second Industrial Revolution. AA Files, (75), 28-44.