Üniversite Yerleşkelerinin Sürdürülebilirliği; BŞEÜ Örneği, Bilecik/Türkiye

Öz

Kentler insanlara çağdaş yaşamla birlikte, yeşil alanların azaldığı çevresel sorunların ortaya çıktığı yapay çevreler sunmaktadır. İklim değişikliği başta olmak üzere nüfus artışı, su ve hava kirliliği, ormanların ve bitkilerin azalması kentsel alanlarda ortaya çıkan çevresel problemlerden bazılarıdır. Dünya çapında ortaya çıkan çevre sorunlarının önüne geçebilme ve ekosistemlerin korunabilmesi için ‘sürdürülebilirlik’ kavramı gündeme gelmiştir. Sürdürülebilir kentleşme yaklaşımı, kentsel gelişmenin etkilediği ve kentsel gelişmeyi etkileyen tüm çevresel (yapılı çevre/doğal çevre), sosyal, ekonomik unsurları birbiriyle ilişkili biçimde olup; ekonomik ve sosyal gelişimin çevre koruma ve iyileştirme amacı ile birleştirilmesini ön görmektedir. Bu bağlamda kentsel alanların bir uzantısı olan üniversite yerleşkeleri pilot bazda, küçük birer kent modeli örneği olarak, adeta laboratuar görevini üstlenebilir. Üniversite öğrenci ve personelinin sosyokültürel seviyesinin, çevre bilinci oranının kentsel alanlarda yaşayanlara oranla daha yüksek olması yerleşke alanlarında sürdürülebilir uygulamaların daha verimli olmasını sağlayacaktır. Bu çalışmada üniversite yerleşkelerinin ve Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi kampüs alanındaki peyzaj bileşenlerinin ‘sürdürülebilirlik’ kavramı ile ilgili durumu irdelenmiştir. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi yerleşkesinde doğal kaynakların kullanımının en aza indirilmesi, entegre atık yönetimi, küresel ısınmanın etkilerini azaltma için su yönetimi ve enerji verimliliğinin arttırılmasında uzun vadeli bütüncül planlama yaklaşımları ele alınmıştır. Ayrıca Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi yerleşkesi özelinde sürdürülebilirlik temel ilkeleri kapsamında kampüsler ve kentsel alanların planlama ve tasarım alanlarında yenilikçi yaklaşımlar ele alınarak öneriler geliştirilmiştir. Sonuç olarak sürdürülebilir kentler için üniversite yerleşke alanlarının önemi vurgulanmış yerel yönetimlerle işbirliği yapılarak sürdürülebilirliğe önemli katkılar sağlanacağı ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Çevresel problemler
• sürdürülebilirlik
• üniversite kampüs alanları

Sustainability of University Campuses; Bilecik Seyh Edebali University Example, Bilecik/Turkey

Abstract

Cities provide people with unnatural environments where green areas decrease and environmental problems arise along with modern life. Population growth, water and air pollution, especially climate change, deforestation, and species decline are some of the increasing environmental problems in urban areas. The concept of 'sustainability' has come to the fore in order to prevent environmental problems that arise worldwide and to protect ecosystems. The sustainable urbanization approach includes all environmental (built environment/natural environment), social and economic factors that are affected by urban development and that affect urban development in an interrelated manner, and predicts combining economic and social development with the aim of environmental protection and improvement. In this context, university campuses, which are an extension of urban areas, can act as a laboratory as an example of a small city model on a pilot basis. The fact that the socio-cultural level and environmental awareness rate of university students and staff are higher than those living in urban areas will ensure more efficient sustainable practices in campus areas. In this study, the situation of the university campuses and the landscape components of the Bilecik Şeyh Edebali University campus area regarding the concept of 'sustainability' has been examined. In Bilecik Şeyh Edebali University campus, minimizing the use of natural resources, integrated waste management, water management to reduce the effects of global warming, and long-term holistic planning approaches have been discussed. In addition, proposals have been presented by considering innovative approaches in the planning and design of campuses and urban areas within the scope of the basic principles of sustainability specific to Bilecik Şeyh Edebali University campus. As a result, the importance of university campus areas for sustainable cities has been emphasized and it has been revealed that significant contributions to sustainability would be possible by cooperating with local governments.

Keywords

• Environmental problems
• Sustainability
• University campus areas

Kaynakça

1. Aydın, Ö. and Alemdağ, E. L. 2014. Karadeniz Geleneksel Mimarisinde Sürdürülebilir Malzemeler; Ahşap Ve Taş, The Journal of International Social Research, Volume: 7 Issue: 35, Issn: 1307-9581.
2. Arıdağ, L. and Gürbüz, R., 2013. Sürdürülebilir Peyzaj Tasarimi İçin Asla Ve Leed Kriterlerinin Karşilaştirilmasi, Beykent Üniversitesi Fen Ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt 6(2), 77 – 92
3. Bayramoğlu E., Bekar, M., Kurdoğlu, B. Ç., 2020. Dikey bahçe tasarımın estetik ve işlevsel boyutu: KTÜ Kanuni Kampüs, Artvin Coruh University Journal of Forestry Faculty ISSN:2146-1880, e-ISSN: 2146-698X , Vol: 21, Issue:2, Pages: 223-230.
4. BEBKA (2018), T.C. Bursa Eskişehir Bilecik Kalkınma Ajansı, Doğa/Nature Bilecik, Seçil ofset.
5. Cole L. 2003. Assessing Sustainability On Canadian University Campuses: Development Of A Campus Sustainability Assessment Framework, Assessing Sustainability of Canadian University Campuses.
6. Dinçtürk C, Dal İ, Açıksöz S, 2020. Salgının Öğretileri ve Yeni Dış Mekân Kullanımları, Bartın Orman Fakultesi Dergisi, 22 (3): 791-801, DOI: 10.24011/barofd.773189.
7. Erdoğan E. 2006. Çevre ve Kent Estetiği, ZKÜ Bartın Orman Fakültesi Dergisi, Cilt:8 Sayı:9
8. Emanuel, R. and Adams, J. N. (2010). College students’ perceptions of campus sustainability, International Journal of Sustainability in Higher Education, Vol. 12 No. 1, pp. 79-92 Emerald Group Publishing Limited, 1467-6370, DOI 10.1108/14676371111098320.

9. Ertekin M and Çorbacı Ö L, 2010. Üniversite Kampüslerinde Peyzaj Tasarımı (Karabük Üniversitesi Peyzaj Projesi Örneği), Kastamonu Üni., Orman Fakültesi Dergisi, 10 (1): 55-67.
10. Günerhan, S., Günerhan, H. 2016. “Türkiye İçin Sürdürülebilir Üniversite Modeli,” Mühendis ve Makina, cilt 57, sayı 682, s. 54-62.
11. Işıldar, G. Y., 2015. Sürdürülebilir Kentler İçin Üniversite Yerleşkelerinin Rolü, Yerel Politikalar, vol. 0, no. 1.
12. Kaplan, D.H. 2015. Transportation sustainability on a university campus, International Journal of Sustainability in Higher Education, Vol. 16 No. 2, 2015 pp. 173-186, Emerald Group Publishing Limited 1467-6370, DOI 10.1108/IJSHE-03-2013-0023
13. Karakurt Tosun, E. 2020. Sürdürülebilirlik Olgusu ve Kentsel Yapiya Etkileri, Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, (e-dergi), http://www.paradoks.org, ISSN 1305-7979, Yıl:5 Sayı:2.
14. Onur M. 2020. Covid-19 Salgın Döneminde Peyzaj ve İnsan İlişkisinin Mekânsal Tercihler Üzerinden İncelenmesi, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / The Journal of International Social Research, Cilt: 13 Sayı: 74.
15. Peterson, M. N., Thurmond, B., Mchale, M., Rodriquez, S., Bondell, H.D. and Cook, M., 2012. Predicting native plant landscaping preferences in urban areas, Sustainable Cities and Society, 5, 70–76.
16. Siu Yu Lau, S., Gou, Z. and Liu, Y. 2014. Healthy campus by open space design: Approaches and guidelines, Frontiers of Architectural Research 3, 452–467Open access under CC BY-NC-ND license.
17. Too, L. and Bajrachary, B. 2015. Sustainable campus: engaging the community in sustainability, International Journal of Sustainability in Higher Education, Vol. 16 No. 1,pp. 57-71.
18. Velazquez, L., Munguia, N., Platt, A. and Taddei, J. (2006), “Sustainable university: what can be the matter?”, Journal of Cleaner Production, Vol. 14 Nos 9/10/11, pp. 810-819.
19. Vasquez, L., Iriarte, A., Almeida, M. and Villalobos, P. 2015. Evaluation of greenhouse gas emissions and proposals for theirreduction at a university campus in Chile, Journal of Cleaner Production, 108, 924-930.
20. Yıldız N E, 2020. Üniversite Yerleşkelerinde Ekolojik Peyzaj Tasarimi: Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Örneği, Journal of Social and Humanities Sciences Research, 7(62), 3594-3604.
21. URL 1, (2021). http://www.bilecik.gov.tr/cografi-yapi.
22. URL 2,2021. http://greenmetric.ui.ac.id/
23. URL 3, 2021. http://bildungskoalition.ch/media/medialibrary/2012/02/ISCN-GULF_Charter_Guidelines_20101027.pdf
24. URL 4, 2021. http://www.bilecik.edu.tr/Icerik/8409
25. URL 5, 2021. https://en.wikipedia.org/wiki/Sustainability_studies