Yıl 2019, Cilt , Sayı 16, Sayfalar 940 - 947 2019-08-31

Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi

Jale Çatak [1]


Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de önemli sağlık sorunlarından olan obezite ve diyabetin önlenmesi ve tedavisine yönelik, etkin ve sürdürülebilir çözüm yolları araştırılmaktadır. Diyet kalitesinin esasını teşkil eden glisemik indeks (Gİ) değerleri, diyabet ve sağlıklı beslenme açısından kritik öneme sahiptir. Düşük Gİ değerine sahip gıdaların Tip 2 diyabet riskini düşürdüğü, yapılan klinik çalışmalarla kanıtlanmıştır ve kalp-damar hastalıkları, obezite ve birçok kronik hastalığın tedavisinde glisemik kontrolün önemi vurgulanmıştır. Gİ, farklı gıdaların bireylerde oluşturduğu glisemik etkiye (gıda tüketimi sonrası kan şekerinin artışı) göre gıda maddelerinin sınıflandırılması olarak tanımlanmaktadır. Gİ referans aralıkları;  ≤55 düşük, 56-69 orta ve ≥70 yüksek Gİ olarak kabul edilmektedir. Glisemik indeks (Gİ), gıdaların bir referans gıda ile karşılaştırılarak, postprandiyal kan glukozuna verdikleri cevaba dayalı bir yöntemdir. Bu çalışmada, ülkemizde sıklıkla tüketilen bazı gıda ürünleri ile bisküvilerin Gİ’ leri in vitro glisemik indeks metodu ile belirlenmiştir. Çalışmaya, 2 farklı gıda örneklem grubu dahil edilmiştir. Birinci grupta, Gİ üzerine etki ettiği bilinen farklı lif, karbonhidrat ve nişasta kaynaklarından dolayı; kırmızı mercimek, spagetti ve pirinç unundan oluşan 3 ayrı gıda örneği çalışmaya alınmıştır. İkinci grupta ise, Gİ üzerine etki eden farklı lif kaynaklarının etkisini kıyaslayabilmek amacıyla yüksek lif içerdiği bilinen ve ara öğünlerde atıştırmalık olarak sıklıkla tüketilen; yulaflı bisküvi, şekersiz form bisküvi ve şekerli form bisküviden oluşan 3 farklı bisküvi örneği ile çalışılmıştır. Analiz edilen kırmızı mercimek, spagetti, pirinç unu, yulaflı bisküvi, şekersiz form bisküvi ve şekerli form bisküvi örnekleri İstanbul’daki marketlerden satın alınmıştır. Glisemik indekste referans alınan beyaz ekmeklerin glisemik indeksleri 66,2-66,4 iken; gıda örneklerinin glisemik indeksleri 33,3-51,7 aralığında, bisküvi örneklerinin glisemik indeksleri ise 59,1-69,9 aralığında bulunmuştur. Form şekersiz bisküvi; light, yulaflı ve kepekli olmasına rağmen Gİ değerinin 70’ e yakın (orta, yüksek) olduğu görülmüştür.  Analizler üç paralel olarak çalışılmıştır ve verilerin istatistiksel analizleri için Tukey (ANOVA) testinden yararlanılmıştır.

Glisemik indeks, Gİ, Bisküvi, Kırmızı mercimek, Spagetti, Pirinç unu, İn vitro
  • ADA (2017). American Diabetes Association (2017). 2. Classification and diagnosis of diabetes. Diabetes care, 40 (Supplement 1), S11-S24.
  • Bell, S.J. & B. Sears, (2003). Low-Glycemic-Load Diets: Impact on Obesity and Chronic Diseases, Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 43:4, 357-377, DOI: 10.1080/10408690390826554.
  • Brand-Miller, J. C., Atkinson, F. S., Gahler, R. J., Kacinik, V., Lyon, M. R., & Wood, S. (2012). Effects of added PGX®, a novel functional fibre, on the glycaemic index of starchy foods. British Journal of Nutrition, 108(2), 245-248.
  • Brennan, C. S. (2005). Dietary Fibre, Glycaemic response, and Diabetes. Molecular Nutrition and Food Research 49, 560–570.
  • Brennan, C. S., & Brennan, M. A. (2009). Glycemic response reduction in processed food products. In Modern Biopolymer Science (pp. 511-518). Academic Press.
  • Chang, H. C., Huang, C. N., Yeh, D. M., Wang, S. J., Peng, C. H., & Wang, C. J. (2013). Oat prevents obesity and abdominal fat distribution, and improves liver function in humans. Plant Foods for Human Nutrition, 68(1), 18-2.
  • Chiu, C. J., Liu, S., Willett, W. C., Wolever, T. M., Brand-Miller, J. C., Barclay, A. W., & Taylor, A. (2011). Informing food choices and health outcomes by use of the dietary glycemic index. Nutrition Reviews, 69(4), 231-242.
  • Das, S. K., Gilhooly, C. H., Golden, J. K., Pittas, A. G., Fuss, P. J., Cheatham et al., (2007). Long-term effects of 2 energy-restricted diets differing in glycemic load on dietary adherence, body composition, and metabolism in CALERIE: a 1-y randomized controlled trial. The American Journal of Clinical Nutrition, 85(4), 1023-1030.
  • Englyst, H. N., Kingman, S. M., & Cummings, J. H. (1992). Classification and measurement of nutritionally important starch fractions. European Journal of Clinical Nutrition, 46, S33-50.
  • EFSA (2012). Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies (NDA). Scientific Opinion on the substantiation of a health claim related to cocoa flavanols and maintenance of normal endothelium‐dependent vasodilation pursuant to Article 13 (5) of Regulation (EC) No 1924/2006. EFSA Journal, 10(7), 2809.
  • (FAO/WHO) (1998), Food and Agricultural Organization/ World Health Organization. Carbohydrates in Human Nutrition: Report of a Joint FAO/WHO Expert Consultation, April 14-18, 1997; Food and nutrition paper. Rome: FAO. 140 pp.
  • Foster-Powell, K., Holt, S. H., & Brand-Miller, J. C. (2002). International table of glycemic index and glycemic load values: 2002. The American Journal of Clinical Nutrition, 76(1), 5-56.
  • Goñi, I., Garcia-Diz, L., Mañas, E., & Saura-Calixto, F. (1996). Analysis of resistant starch: a method for foods and food products. Food Chemistry, 56(4), 445-449.
  • Gross, L. S., Li, L., Ford, E. S., & Liu, S. (2004). Increased consumption of refined carbohydrates and the epidemic of type 2 diabetes in the United States: an ecologic assessment. The American Journal of Clinical Nutrition, 79(5), 774-779.
  • Hu, P., Zhao, H., Duan, Z., Linlin, Z., & Wu, D. (2004). Starch digestibility and the estimated glycemic score of different types of rice differing in amylose contents. Journal of Cereal Science, 40(3), 231-237.
  • Jamurtas, A.Z., Deli, C.K., Georgakouli, K., & Fatouros, I.G. (2013). Chapter 2- Glycemic Index, Food Exchange Values and Exercise Performance. D. Bagchi, S. Nair & C. K. Sen (Ed.). Nutrition and Enhanced Sports Performance (s. 9-27). San Diego: Academic Press.
  • Jenkins, D. J., Wolever, T. M., & Jenkins, A. L. (1988). Starchy foods and glycemic index. Diabetes Care, 11(2), 149-159.
  • Jenkins, D. J., Kendall, C. W., Augustin, L. S., Franceschi, S., Hamidi, M., Marchie, A., Jenkins A.L., & Axelsen, M. (2002). Glycemic index: overview of implications in health and disease. The American Journal of Clinical Nutrition, 76(1), 266S-273S.
  • Jones, J. M. (2012). Glycemic index: The state of the science, part 1—The measure and its variability. Nutrition Today, 47(5), 207-213.
  • Koh-Banerjee, P., Franz, M., Sampson, L., Liu, S., Jacobs Jr, D. R., Spiegelman, D., & Rimm, E. (2004). Changes in whole-grain, bran, and cereal fiber consumption in relation to 8-y weight gain among men. The American Journal of Clinical Nutrition, 80(5), 1237-1245.
  • Kumar, A., Mittal, R., & Kaur, A. (2018). Insulin Resistance in Diabetes: Present and Future Prospective of Treatment. Current Psychopharmacology, 7(2), 94-106.
  • Mann, J., Cummings, J., Englyst, H., Key, T., Liu, S., Riccardi, G. et al. (2007) FAO/WHO scientific update on carbohydrates in human nutrition: conclusions. European Journal of Clinical Nutrition, 61, S132-S137.
  • Memiş, E., & Şanlıer, N. (2009). Glisemik indeks ve sağlık ilişkisi. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 17-27.
  • Monro, J., & Mishra, S. (2009). Chapter 13 - Nutritional Value of Potatoes: Digestibility, Glycemic Index, and Glycemic Impact. J. Singh & L. Kaur (Ed.). Advances in Potato Chemistry and Technology (s. 371-394). San Diego: Academic Press.
  • Munirah, M. N., Shafurah, A. S., Norazmir, M. N., Adilin, M. A. H., & Ajau, D. (2012). Roles of whole grains-based products in maintaining treatment targets among type 2 diabetes mellitus patients. Asian Journal of Clinical Nutrition, 4(2), 67-76.
  • Nayak, B., Berrios, J. D. J., & Tang, J. (2014). Impact of food processing on the glycemic index (GI) of potato products. Food Research International, 56, 35-46.
  • Peyser, T. A., Balo, A. K., Buckingham, B. A., Hirsch, I. B., & Garcia, A. (2018). Glycemic variability percentage: a novel method for assessing glycemic variability from continuous glucose monitor data. Diabetes Technology & Therapeutics, 20(1), 6-16.
  • Pi-Sunyer, F. X. (2002). Glycemic index and disease. The American Journal of Clinical Nutrition, 76(1), 290S-298S.
  • TÜBER. (2016). Türkiye Beslenme Rehberi 2015 Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1031.
  • TÜRKOMP (2013) Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı. (2013). http://www.turkomp.gov.tr. Erişim tarihi: 1 Ağustos, 2019.
  • Wild, S., Roglic, G., Green, A., Sicree, R., & King, H. (2004). Global prevalence of diabetes: estimates for the year 2000 and projections for 2030. Diabetes Care, 27(5), 1047-1053.
  • Wong, J.M.W., Josse, A.R., Augustin, L., Saxena, N., Chiavaroli, L., Kendall, C.W.C. et al. (2010). Chapter 17 - Implications of the Glycemic Index in Obesity. L. Dubé, A. Bechara, A. Dagher, A. Drewnowski, J. Lebel, P. James & R. Y. Yada (Ed.). Obesity Prevention (s. 219-230). San Diego: Academic Press.
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-2718-0967
Yazar: Jale Çatak (Sorumlu Yazar)
Kurum: İSTANBUL SABAHATTİN ZAİM ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 31 Ağustos 2019

Bibtex @araştırma makalesi { ejosat605008, journal = {Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi}, issn = {}, eissn = {2148-2683}, address = {}, publisher = {Osman SAĞDIÇ}, year = {2019}, volume = {}, pages = {940 - 947}, doi = {10.31590/ejosat.605008}, title = {Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi}, key = {cite}, author = {Çatak, Jale} }
APA Çatak, J . (2019). Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi , (16) , 940-947 . DOI: 10.31590/ejosat.605008
MLA Çatak, J . "Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi (2019 ): 940-947 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/ejosat/issue/45333/605008>
Chicago Çatak, J . "Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi (2019 ): 940-947
RIS TY - JOUR T1 - Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi AU - Jale Çatak Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.31590/ejosat.605008 DO - 10.31590/ejosat.605008 T2 - Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 940 EP - 947 VL - IS - 16 SN - -2148-2683 M3 - doi: 10.31590/ejosat.605008 UR - https://doi.org/10.31590/ejosat.605008 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi %A Jale Çatak %T Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi %D 2019 %J Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi %P -2148-2683 %V %N 16 %R doi: 10.31590/ejosat.605008 %U 10.31590/ejosat.605008
ISNAD Çatak, Jale . "Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi / 16 (Ağustos 2019): 940-947 . https://doi.org/10.31590/ejosat.605008
AMA Çatak J . Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; (16): 940-947.
Vancouver Çatak J . Ülkemizde Tüketilen Bazı Gıda Ürünleri ile Bisküvilerin Glisemik İndekslerinin İn Vitro Yöntemlerle Belirlenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; (16): 947-940.