TIBBİ SEKRETERLİĞİN EKOLOJİK BOYUTU: ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ

Öz

İnsanların kendi elleriyle yaşanmaz kıldıkları dünyanın günümüzde yaşadığı ekolojik kriz yadsınamayacak boyutlara varmıştır. Yaşanılan ekolojik kriz kapitalist sistem, üretim ve tüketim şekilleri ve insanların gündelik hayattaki tüketim tercihleri gibi unsurlar tarafından beslenerek süreklilik kazanmış ve adeta bir ekolojik bunalıma dönüşmüştür. Ekolojik ayak izi, kişilerin tüketim alışkanlıkları ve yaşam şekilleri ile doğa üzerinde nasıl bir iz bıraktıklarını ölçümlerken, kişinin ne kadar doğa dostu olduğunu ya da ne kadar ekolojik dengeyi bozan tercihler içinde olduğunu ölçümleyerek somutlaştırmakta ve görünür kılmaktadır.
Çalışma kapsamında sağlık çalışanı adayı olan tıbbi sekreterlik adaylarının ekolojik ayak izlerinin hesaplanması amaçlanmış olup, yapılan istatistikler sonucunda değerlendirmeler ve yorumlar yapılmıştır.
Araştırmaya 2016-2017 öğretim yılında Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıbbi Dokümantasyon ve Sekreterlik Programında öğrenim gören 125 öğrenci katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak web-tabanlı “Ekolojik Ayak İzi Hesaplama Anketi” kullanılmıştır. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda sağlık çalışanı adaylarının ekolojik ayak izlerinin hesaplanması sonucunda sahip oldukları gezegenden daha fazlasına ihtiyaç duydukları tespit edilmiştir. Ekolojik ayak izi değerinin yaş ve cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Ekoloji,Ekolojik Ayak İzi,Tıbbi sekreter

ECOLOGICAL DIMENSION OF MEDICAL SEKRETARY: A SAMPLE OF THE ESKISEHIR OSMANGAZI UNIVERSITY

Öz

The ecological crisis of the world that people themselves have made unlivable   has reached an undeniable level. The ecological crisis experienced has been sustained by the elements, such as the capitalist system, modes of production and consumption, and people's everyday preferences concerning the consumption, and has transformed into almost an ecological depression. While measuring how people make their mark on nature by means of their habits of consumption and lifestyles, ecological footprints reify and make it visible, measuring to what extent a person is ecologically friendly, or makes preferences disturbing ecological equilibrium.
The aim of the current study was to calculate the ecological footprints of the medical secretary candidates who were the medical staff candidates, and as a result of the statistical analysis, evaluations and interpretations were made.
125 students attending Eskisehir Osmangazi University Medical Documentation and Secretarial Program in 2016-2017 academic year participated in the study. Web-based "Ecological Footprint Calculation Survey" was used as a data collection instrument in the research. As a result of the statistical analyses, it was determined that the candidates of the healthcare professionals needed more than the planet they had when their ecological footprints were calculated. It was determined that ecological footprint value failed to show any significant difference with respect to age and gender.

Anahtar Kelimeler

• Ecology,Ecological Footprint,Medical secretary

Kaynakça

1. BOOKCHIN, Murray (2013), Ekolojik Bir Topluma Doğru, Sümer Yayıncılık, İstanbul.
2. BOOKCHIN, Murray (2013a), Toplumsal Ekoloji ve Komünalizm, Sümer Yayıncılık, İstanbul.
3. BOOKCHIN, M. (1999a), Toplumu Yeniden Kurmak, çev. Kaya Şahin, İstanbul: Metis Yayınları.
4. BOOKCHIN, M. (1996a), Ekolojik Bir Topluma Doğru, çev. Abdullah Yılmaz, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
5. GARNER A (2003) "Spirituality and Sustainability", Conservation Biology 17, 4.
6. GOLEMAN, Daniel (2009),Ekolojik Zeka, EKOIQ Yayınları Kitaplığı No:03, Optimist Yayınları, İstanbul.
7. GÖRMEZ, K. (2003), Çevre Sorunları ve Türkiye, Ankara: Gazi Kitabevi.
8. GUNDERSEN, Adolf G. (1998), "Bookchin Ecocommunity as Ecotopia: A Costructive Critique", Social Ecology After Bookchin, ( ed. Andrew Light), The Guilford Press, Newyork.

9. İSLAM, Beyhan (2000), Ekoloji Terimleri Sözlüğü, Birleşik Yayıncılık: İstanbul.
10. KILIÇ, Selim (2008), Çevre Etiği Ortaya Çıkışı,Gelişimi ve Sonuçları, Orion Kitapevi: Ankara.
11. KIŞLALIOĞLU ,Mine ve Fikret Berkes (1995), Çevre ve Ekoloji, Remzi Kitapevi:İstanbul.
12. MARSHALL, Gordon (1999), Sosyoloji Sözlüğü, Bilim ve Sanat Yayınları: Ankara.
13. ODUM Eugene ve Gary Barrett (2008), Ekoloji’nin Temel İlkeleri, Palme Yayıncılık: Ankara.
14. ÖNDER, T. (2003), Ekoloji, Toplum ve Siyaset, Ankara: Odak Yayınevi.
15. PIPE, J. (2012) Gezegenimiz Dünya: Ekosistemler, Tübitak Popüler Bilim Kitapları.
16. SACHS, Wolfgang (2004), “Kalkınma Sözlüğünden: Çevre,” çev. Derya Köroğlu, Üç Ekoloji, Sayı 2 ,Kış-İlkyaz.
17. SCHALLER, D. (1999). Our Footprints-They’re All Over the Place. Newsletter of the Utah Society for Enviromental Education, 9 (4).
18. SUVARİ, Fethi (2010) Ekolojik Toplum, Gün Matbaacılık: Ankara.
19. STEPP, J. R., E. C. Jones, M. Pavao-Zuckerman, D. Casagrande, and R. K. Zarger. 2003. Remarkable properties of human ecosystems. Conserva
20. ASLAN, Funda (2010), İktisadi Büyümenin Ekolojik Sınırları ve Kalkınmanın Sürdürülebilirliği, Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat Anabilim Dalı.
21. UZEL, Esra (2006), Feminizm ve Doğa Ekseninde Ekofeminizm, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Anabilimdalı,Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
22. YARDIMCI, Sanem (2006), İnsan-Doğa İlişkisi Ekseninde Derin Ekoloji ve Toplumsal Ekoloji, Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı.
23. KALEM, Sedat (2014), "Türkiye'nin Ekolojik Ayak İzi Raporu", Ekolojik Ayak İzi Çalıştayı, 26-27 Mart.
24. GÜLÇUBUK, B. ve Şengül, H. ve Aluftekin ve N.,Kızılaslan ve N. ve Kılıç,M.,(2005) “Tarımda İstihdam Sosyal Güvenlik Uygulamaları ve Kırsal Yoksulluk”, Türkiye Ziraat Mühendisliği VI.Teknik Kongresi 1173-1196, Ankara.
25. ABEL T, Stepp JR ( 2003) "A new ecosystems ecology for anthropology", Conservation Ecology 7, 3, 12.
26. AYGÜN, Banu ve Ahmet Mutlu (2006), "Ekolojik Toplumun Organik Toplumla İlişkisi Üzerine", Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 61-1.
27. CARO T (1999) "The behaviour-conservation interface", Trends in Ecology & Evolution 14, 9.
28. COTGROVE Stephen and Andrew Duff (1980), "Environmentalism, Middle Class Radicalism and Politics, "Social Review, Vol.28, No.2.
29. İMGA, Orçun (2009), "Çevre Sorunlarının Çözümüne Yönelik Alternatif Bir Politika Arayışı: Murray Boockhin ve Sosyal Ekoloji", Alternatif Politika, Cilt. 1, Sayı. 1, Nisan.
30. KAYPAK, Şafak (2013), " Ekolojik Ayak İzinden Çevre Barışına Bakmak", Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi 6 (1).
31. KAYPAK, Şafak (2012), " Ekolojik Turizm ve Sürdürülebilir Kırsal Kalkınma", KMÜ Sosyal ve Ekonomi̇k Araştırmalar Dergi̇si 14 (22).
32. KELEŞ, Özgül, Naim Uzun ve Sibel Özsoy (2008), "Öğretmen Adaylarının Ekolojik Ayak İzlerinin Hesaplanması ve Değerlendirilmesi", Ege Eğitim Dergisi, (9)2.
33. ÖZER, M. A. (2001). “Ekolojik Harekette Yol Ayrımı: Yeşiller ve Derin Ekoloji”, Yerel Yönetim ve Denetim, Sayı: 9, Eylül.
34. TORUNOĞLU Ethem (2007), " Mahşerin Beşinci Atlısı “Çevre Felaketi”, Yani Ekolojik Kriz Hızla Yaklaşıyor!", Sivil Toplum Dergisi, Ekim, 5(20).
35. TRUDGILL S (2001) "Psychobiogeography: meanings of nature and motivations for a democratized conservation ethic", Journal of Biogeography 28.
36. TÜRKİYE'NİN EKOLOJİK AYAK İZİ RAPORU (2012), WWF 2012.
37. UZUNOĞLU, Selim (2006) "Çevreyi Korumada Yeni Bir Kavram: Ekolojik Ego", Ekoloji, C:15, S:58.
38. ÜNAL, Feyzullah (2010), "Toplumsal Ekoloji", Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı:26, Nisan.
39. ÇEVRE VE EKOLOJİK AYAK İZİ (2013), http://abkampi.ces.metu.edu.tr/files/Tema3_Cevre_EkolojikAyakIzi_Logolu.pdf 02 Şubat 2017 tarihinde alınmıştır.
40. EKOLOJİK AYAK İZİ (2013), http://www.solar-academy.com/menuis/ekolojik-ayak-izi.000136.pdf 30 Ocak 2017 tarihinde alınmıştır.
41. HEEMSKERK, M., K. Wilson, and M. Pavao-Zuckerman (2003), Conceptual models as tools for communication across disciplines. Conservation Ecology 7(3):8. [online] http://www.consecol.org/vol7/iss3/art8. 10.Ocak 2017 tarihinde alınmıştır.
42. RAPOR (2012), http:// www.wwf.org.tr, 01 Kasım 2016 tarihinde alınmıştır.
43. ŞAHİN, ÜMİT (2004), "Ekolojizmi Çevrecilikten Ayırmak: Bir Yeniden Düşünme Denemesi”,http://www.geocities.com/ucekoloji/umitsahin.htm, 18 Şubat 2017 tarihinde alınmıştır.
44. ÜÇ EKOLOJİ (2004), http://www.geocities.com/ucekoloji/ilksoz.htm, 17 Şubat 2017 tarihinde alınmıştır.
45. YAŞAYAN GEZEGEN RAPORU (2014), http://www.wwf.org.tr/basin_bultenleri/raporlar/yaayan_gezegen_raporu/yasayangezegenraporu2014/ekolojikayakizi/ 30 Ocak 2017 tarihinde alınmıştır.
46. YEŞİLBİNA (2012), http://www.yesilbina.com, 01 şubat 2017 tarihinde alınmıştır.