Effects of Intellectual Capital on Firm Performance: Effect on Transportation, Storage and Communications Firms Operating in BIST

Öz

The aim of this study is to investigate the effects of firms' intellectualcapital on their financial performance. Intellectual capital refers to the sum of the skills and knowledge of the business personnel, the management style of the business, the strategies and policies of the business, and the relationship between them and the third parties other than the business partners. In the study, 2005-2020 data of 11 firms included in the Logistics index of Borsa Istanbul were used. Data are used in quarters. Return on assets and return on equity as dependent variables in the study; Value added, assetturnover, capital employed, human capital efficiency, structural capital efficiency, and intellectual value added coefficient were used as independent variables. Westerlund cointegration test, Panel Regression, AMG and CCE Mean Group estimators were used as a method. As a result of the analysis, in the model where ROA is the dependent variable, there is a cointegrated relationship between the variables in the long run, and the BSI variable is effective on the financial performances of the firms; In the model where ROE is the dependent variable, it was concluded that the BSE, BSE, YSE variables were effective on the financial performances of the firms.

Anahtar Kelimeler

• Intellectual Capital
• Financial Performance
• BIST Logistics Index
• Panel Regression
• AverageGroupEstimators

Entelektüel Sermayenin Firma Performansına Etkileri: BİST’te Faaliyet Gösteren Ulaştırma, Depolama ve Haberleşme Sektörü Firmaları Üzerine Etkisi

Öz

Bu çalışmanın amacı, firmaların entelektüel sermayelerinin finansal performansları üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Entelektüel sermaye, işletme personellerinin yetenek ve bilgi birikimleri, işletmenin yönetim tarzı strateji ve politikaları ile işletme ortakları dışındaki 3. kişilerle aralarındaki ilişkinin toplamını ifade etmektedir. Çalışmada Borsa İstanbul’da ulaştırma ve haberleşme sektöründe endeksinde yer alan 11 firmanın 2005-2020 verileri kullanılmıştır. Veriler çeyrek dönemler halinde ele alınmıştır. Çalışmada bağımlı değişken olarak aktif karlılığı ve özsermaye karlılığı; bağımsız değişkenler olarak da katma değer, aktif devir hızı, kullanılan sermaye etkinliği, beşeri sermaye etkinliği, yapısal sermaye etkinliği, entelektüel katma değer katsayısı kullanılmıştır. Yöntem olarak Westerlund eşbütünleşme testi, Panel Regresyon, AMG ve CCE Ortalama Grup tahmincileri kullanılmıştır. Analiz soncunda ROA’nın bağımlı değişken olduğu modelde değişkenler arasında uzun vadede eşbütünleşik ilişki olduğu, KSE değişkeninin firmaların finansal performansları üzerinde etkili olduğu; ROE’nin bağımlı değişken olduğu modelde ise KSE,BSE, YSE değişkenlerinin firmaların finansal performansları üzerinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Entelektüel Sermaye
• Finansal Performans
• BIST Haberleşme ve Ulaştırma Sektörü
• Panel Regresyon
• Ortalama Grup Tahmincileri

Kaynakça

1. Akdemir, A. (1998). Entellektüel Sermaye Konseptinin İşletmecilik Anlayışındaki Dönüşümleri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 3(3), s. 63-72.
2. Alfraih, M. M. (2018). Intellectual Capital Reporting and Its Relation To Market And Financial Performance. International Journal of Ethics and Systems, 34(3), s. 266-281.
3. Ayas, S. (2015). Entellektüel Sermaye Ve Yenilikçi İş Davranışının İşletme Performansına Etkisi: Bilişim Sektöründe Bir Uygulama. Çanakkale: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
4. Baydaş, Y., & Türkan, Y. (2021). Entelektüel Sermayenin Firma Riski Üzerine Etkileri: BIST’te İşlem Gören İmalat İşletmeleri Üzerine Bir Uygulama. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(11), s. 1-14.
5. Bontis, N. (2001). Bilgi Varlıklarının Değerlendirilmesi: Entelektüel Sermayeyi Ölçmek İçin Kullanılan Modellerin Gözden Geçirilmesi. Uluslararası Yönetim İncelemeleri Dergisi, 3(1), s. 41-60.
6. Büberkökü, Ö. (2016). Ekonomik Büyüme ve Turizm İlişkisi: Yatay Kesit Bağımlılığına Karşı Dirençli Panel Nedensellik ve Eşbütünleşme Testlerine Dayalı Küresel Bir Analiz. Ekonomik Yaklaşım, 27(100), s. 177-206.
7. Chen, M. C., Cheng, S. J., & Hwang, Y. (2005). An Empirical Investigation Of The Relationship Between Intellectual Capital and Firms’ Market Value and Financial Performance. Journal of Intellectual Capital. 6(2), s. 159-176.
8. Daloğlu, P. (2020). Entellektüel Sermaye Unsurlarının Karlılık Üzerine Etkisi. Muhasebe ve Finans İncelemeleri Dergisi, 3(1), s. 1-12.

9. Dzenopoljac, V., Yaacoub, C., Elkanj, N., & Bontis, N. (2017). Impact Of Intellectual Capital On Corporate Performance: Evidence From The Arab Region. Journal of Intellectual Capital, 18(4), s. 884-903.
10. Eberhardt, M., & Teal, F. (2010). Küresel İmalat Üretiminde Verimlilik Analizi. Job Market Paper, 515, s. 1-31.
11. Eberhardt, M., & Bond, S. (2009). Durağan Olmayan Panel Modellerinde Kesit Bağımlılığı: Yeni Bir Tahmin Edici, MPRA Paper No. 17692, s. 1-26.
12. Edvinsson, L., & Sullivan, P., (1996). Developing A Model For Managing Intellectual Capital. European Management Journal, 14(4), s. 356-364.
13. Firer, S., & Williams, S. M. (2003). Intellectual Capital and Traditional Measures Of Corporate Performance. Journal of Intellectual Capital, 4(3), s. 348-360.
14. Joshi, M., Cahill, D., Sidhu, J., & Kansal, M. (2013). Intellectual Capital and Financial Performance: An Evaluation Of The Australian Financial Sector. Journal Of Intellectual Capital, 14 (2), s. 264-285.
15. Karacaer, S., & Kapusuzoğlu, A., (2010). İMKB Turizm Sektöründe Entellektüel Sermayenin Firma Değeri Üzerindeki Etkisinin Analizi. Anatolia. Turizm Araştırmaları Dergisi, 21(1), s. 98-108.
16. Kujansivu, P. (2005). Intellectual Capital Performance In Finnish Companies. Paper presented at 3rd Conference on Performance Measurement and Management Control, s. 1-14.
17. Maditinos, D., Chatzoudes, D., Tsairidis, C. ve Theriou, G. (2011). The Impact Of Intellectual Capital On Firms' Market Value And Financial Performance. Journal of Intellectual Capital. 12(1), s. 132-151.
18. Nimtrakoon, S. (2015). The Relationship Between Intellectual Capital, Firms’ Market Value And Financial Performance. Journal of Intellectual Capital, 16(3), s. 587-618.
19. OECD (1996). The Knowledge Based Economy, Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD), Paris.
20. Özkan, N., Cakan, S., & Kayacan, M. (2017). Intellectual Capital and Financial Performance: A Study Of The Turkish Banking Sector. Borsa Istanbul Review, 17(3), s. 190-198.
21. Öztürk, M. B., & Demirgüneş, K. (2007). Entellektüel Sermayenin Firma Değeri Üzerindeki Etkisinin Entellektüel Katma Değer Katsayısı Yöntemi İle Tespiti: Hisse Senetleri İMKB’de İşlem Gören Üretim Firmaları Üzerine Ampirik Bir Çalışma. İMKB Dergisi, 10(37), s. 59-80.
22. Pesaran, M. H. (2007). Yatay Kesit Bağımlılığının Varlığında Basit Bir Panel Birim Kök Testi. Uygulamalı Ekonometri Dergisi, 22(2), s. 265-312.
23. Pesaran, M. H. (2006). Estimation and Inference In Large Heterogeneous Panels With A Multifactor Error Structure. Econometrica, 74(4), s. 967-1012.
24. Pesaran, M. H., & Smith, R., (1995). Estimating Long-Run Relationships From Dynamic Heterogeneous Panels. Journal Of Econometrics, 68(1), s. 79-113.
25. Petty, R., & Guthrie, J., (2000). Intellectual Capital Literature Review: Measurement, Reporting and Management. Journal of Intellectual Capital, 1(2), s. 155-176.
26. Soetanto, T., & Liem, P. F., (2019). Intellectual Capital In Indonesia: Dynamic Panel Approach. Journal Of Asia Business Studies, 13(2), s. 240-262.
27. Sveiby, K. E. (1997). The New Organizational Wealth: Managing and Measuring Knowledge- Based Assets. Berrett-Koehler Publishers, San Francisco.
28. Şahin, O., & Alabay, M. N. (2011). Kobi'lerde Entelektüel Sermayenin Firma Performansı Üzerine Etkileri. Journal of Süleyman Demirel University Institute of Social Sciences, 14(2), s. 249-268.
29. Tan, H. P., Plowman, D., & Hancock, P. (2007). Intellectual Capital and Financial Returns Of Companies. Journal of Intellectual Capital, 8(1), s. 76-95.
30. Westerlund, J. (2007). Testing for Error Correction in Panel Data. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 69, s. 709-748.
31. Yao, H., Haris, M., Tariq, G., Javaid, H. M., & Khan, M. A. S. (2019). Intellectual Capital, Profitability, and Productivity: Evidence From Pakistani Financial Institutions. Sustainability, 11 (3842), s. 1-30.
32. Yıldız, B., Gökbulut, R. İ., & Korkmaz, T. (2014). Firmalarda Temettü Politikalarını Etkileyen Unsurlar: Bist Sanayi İşletmeleri Üzerine Bir Panel Veri Uygulaması. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(1), s. 185-206.
33. Yiğit, F. (2021). Entelektüel Sermaye Firma Performansını Nasıl Etkiler? Gelişmekte Olan Ülkelerden Güncel Kanıtlar. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 12(2), s. 679-696.
34. Zeghal, D., & Maaloul, A. (2010). Analysing Value Added As An Indicator Of Intellectual Capital and Its Consequences On Company Performance. Journal of Intellectual Capital, 11(1), s. 39-60.