Araştırma Makalesi

Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği

Sayı: 32 26 Kasım 2020
  • Volkan Öngel
  • Gözde Bozkurt
  • Hasan Sadık Tatlı
PDF İndir
EN TR

Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği

Öz

Ekonomik büyümeyle birlikte çevresel sorunların da artış göstermesi sonucu, ekonomik büyüme ve çevresel bozulma göstergeleri arasındaki ilişki yapısının incelenebilmesi için Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezi geliştirilmiştir. Bu çalışmanın amacı, Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin 1998-2018 yılları için Türkiye’deki geçerliliğinin sektörlere göre incelenmesidir. Çevresel Kuznets Eğrisi hakkındaki alanyazın göz önüne alındığında sektörlerin bir arada incelendiği bir araştırmaya rastlanamamıştır. Bu nedenle incelenen sektörlerde hipotezin geçerliliğinin sınanması ve ilişki yapısının tespit edilmesi sonucu elde edilen bulgularla, yapılacak olan diğer ampirik çalışmalara kaynak oluşturması hedeflenmektedir. Bu amaç doğrultusunda, ekonomik büyüme ile karbondioksit emisyonu serilerinin sektörler için durağanlıkları belirlendikten sonra, aralarındaki ilişki ARDL modelleri ile incelenmiştir. İncelenen sektörler içerisinde tarım ve sanayi sektörleri için herhangi bir ilişki tespit edilemediğinden, ilgili dönem aralığında bu sektörler için Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin geçerli olmadığı görülmüştür. Enerji ve atık sektörlerinde ise hipotez geçerli olmakla birlikte, kirlilik göstergesi ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki yapısının U şeklinde olduğu tespit edilmiştir. Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin geçerliliğinde ekonomi ile kirlilik arasında görülebilecek ilişki yapısı olarak doğrulanmıştır. Literatürdeki ampirik çalışmalarda, ekonomik büyüme ile kirlilik göstergesi arasında ters-U, N ve ters-N gibi çeşitli ilişki yapıları tespit edildiği görülmüştür. Elde edilen sonuçların farklılıklar göstermesinin nedeni Çevresel Kuznets Eğrisi hipotezinin henüz gözlem aşamasında olmasıdır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, sonrasında yapılacak olan sektör bazlı ampirik çalışmalarda, hipotezde içerisinde ayrıca incelenmesi gereken ilgili değişkenlerin belirlenerek araştırmaların geliştirilmesinde kaynak çalışma niteliğinde olduğu düşünülmektedir. Bunun yanı sıra, sektörel bazda gerçekleştirilmesi hedeflenen çalışmalarda, ilgili sektörlerin alt sektörlerinin incelenmesi mümkün gözükmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yazarlar bu çalışma için finansal destek almadığını beyan etmiştir.

Kaynakça

  1. Albayrak, E. N. ve Gökçe, A. (2015). Ekonomik büyüme ve çevresel kirlilik ilişkisi: Çevresel Kuznets Eğrisi ve Türkiye örneği. Social Sciences Research Journal, 4(2), 279–301.
  2. Alshehry, A. S. ve Belloumi, M. (2017). Study of the environmental Kuznets curve for transport carbon dioxide emissions in Saudi Arabia. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 75, 1339–1347.
  3. Apergis, N. ve Öztürk, İ. (2015). Testing Environmental Kuznets Curve hypothesis in Asian countries. Ecological Indicators, 52, 16–22.
  4. Aslan, F. (2010). İktisadi Büyümenin Ekolojik Sınırları ve Kalkınmanın Sürdürülebilirliği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  5. Atıcı, C. (2009). Carbon emissions in central and eastern Europe: Environmental Kuznets Curve and implications for sustainable development. Sustainable Development, 17, 155–160.
  6. Aytun, C. Akın, C. S. ve Algan, N. (2017). Gelişen ülkelerde çevresel bozulma, gelir ve enerji tüketimi ilişkisi. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(1), 1–11.
  7. Bozkurt, C. ve Okumuş, İ. (2017). Gelişmiş ülkelerde Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin test edilmesi: Kyoto Protokolünün rolü. İşletme ve İktisat Çalışmaları Dergisi, 5(4), 57–67.
  8. Brock, W. A. ve Taylor, M. S. (2004). Economic growth and the environment: A review of theory and empirics. NBER Working Paper Series, Working Paper no: 10854.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Hasan Sadık Tatlı Bu kişi benim
0000-0003-1918-3188
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

26 Kasım 2020

Gönderilme Tarihi

17 Haziran 2020

Kabul Tarihi

9 Temmuz 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 32

Kaynak Göster

APA
Öngel, V., Bozkurt, G., & Tatlı, H. S. (2020). Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, 32, 49-68. https://doi.org/10.26650/ekoist.2020.32.0008
AMA
1.Öngel V, Bozkurt G, Tatlı HS. Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 2020;(32):49-68. doi:10.26650/ekoist.2020.32.0008
Chicago
Öngel, Volkan, Gözde Bozkurt, ve Hasan Sadık Tatlı. 2020. “Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği”. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, sy 32: 49-68. https://doi.org/10.26650/ekoist.2020.32.0008.
EndNote
Öngel V, Bozkurt G, Tatlı HS (01 Kasım 2020) Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics 32 49–68.
IEEE
[1]V. Öngel, G. Bozkurt, ve H. S. Tatlı, “Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği”, EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, sy 32, ss. 49–68, Kas. 2020, doi: 10.26650/ekoist.2020.32.0008.
ISNAD
Öngel, Volkan - Bozkurt, Gözde - Tatlı, Hasan Sadık. “Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği”. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 32 (01 Kasım 2020): 49-68. https://doi.org/10.26650/ekoist.2020.32.0008.
JAMA
1.Öngel V, Bozkurt G, Tatlı HS. Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 2020;:49–68.
MLA
Öngel, Volkan, vd. “Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği”. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, sy 32, Kasım 2020, ss. 49-68, doi:10.26650/ekoist.2020.32.0008.
Vancouver
1.Volkan Öngel, Gözde Bozkurt, Hasan Sadık Tatlı. Çevresel Kuznets Eğrisi Hipotezinin Sektörel Açıdan İncelenmesi: Türkiye Örneği. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 01 Kasım 2020;(32):49-68. doi:10.26650/ekoist.2020.32.0008