Exchange Rate Pass-Through in Turkey: ARDL Bounds Testing Approach

Öz

Enflasyon hedeflemesi rejimine geçişle birlikte döviz kuru geçişkenliğinin azalma eğilimine girmesi beklenmektedir. Bu çalışmada Türkiye’de geçiş etkisinin varlığı, karşılaştırmalı bir bakış açısıyla, 2002M01-2010M12 ve 2011M01-2019M12 dönemleri için gecikmesi dağıtılmış otoregresif (ARDL) sınır testi yaklaşımıyla incelenmiştir. Çalışmamızda elde edilen bulgulara göre, hem uzun hem de kısa dönem ilişkiler bakımından, Türkiye’de döviz kurları ve ithalat fiyatları, tüketici fiyatlarını 2002M01-2010M12 ve 2011M01-2019M12 dönemlerinde pozitif yönde etkilemiştir. Toplam sanayi üretimi ise tüketici fiyatlarını sadece 2011M01-2019M12 döneminde etkilemiş, bu etki uzun dönem ilişkiler bakımından pozitif yönde, kısa dönem ilişkiler bakımından ise negatif yönde gerçekleşmiştir. Ayrıca, önemli bir husus da; döviz kuru ve ithalat fiyatlarının tüketici fiyatları üzerine olan uzun dönemli etkilerinin, 2002M01-2010M12 döneminde, 2011M01-2019M12 dönemine kıyasla döviz kurlarında iki katı, ithalat fiyatlarında ise 0,54 katı düzeyinde daha yüksek olmasıdır.

Anahtar Kelimeler

• Enflasyon hedefleme stratejisi
• Döviz kuru geçişkenliği
• ARDL-sınır testi

Exchange Rate Pass-Through in Turkey: ARDL Bounds Testing Approach

Öz

With the transition to the inflation targeting regime, it is expected that the exchange rate pass-through will tend to decrease. In this study, the presence of the pass-through effect in Turkey, with a comparative perspective, was investigated by the autoregressive distributed lag (ARDL) bounds test approach for the periods 2002M01-2010M12 and 2011M01-2019M12. According to the findings of our study, in terms of both long and short term relationships, exchange rates and import prices in Turkey have been positively affect consumer prices in 2002M01-2010M12 and 2011M01-2019M12 period.On the other hand, total industrial production affected consumer prices only in the period 2011M01-2019M12, this effect was positive for long-term relations and negative for short-term relations.Also, an important issue is; long-term effects of exchange rate and import prices on consumer prices are twice as high in exchange rates and 0.54 times higher in import prices in 2002M01-2010M12 period compared to 2011M01-2019M12 period.

Anahtar Kelimeler

• Inflation targeting strategy
• Exchange rate, pass-through
• ARDL-bounds test

Kaynakça

1. Alptekin, V., Yılmaz, K. Ç. ve Taş, T. (2016). ‘’Döviz kurundan fiyatlara geçiş etkisi: Türkiye örneği’’, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sayı 35, Konya, s. 1-9.
2. Başçı, E. ve Kara, H. (2011). Finansal istikrar ve para politikası. TCMB Çalışma Tebliği No: 11/08.
3. Calvo, Guillermo A. ve Carmen M. Reinhart; (2002), “Fear of floating”, NBER Working papers, No:7993.
4. Carrière-Swallow, Y., Gruss, B., Magud, N. M., and Valencia, F. (2016). “Monetary policy credibility and exchange rate pass-through”, IMF WP/16/240., s.1-33.
5. Ca’Zorzi, M., Hahn E., Sanchez, M. (2007). “Exchange rate pass through in emerging markets”. ECB Working Paper Series, No 739, s.1-31.
6. Choudhria, E. U. ve Hakura, D.S. (2001). “Exchange rate pass-through to domestic prices: does the ınflationary environment matter?” IMF WP/01/194, s. 1-35.
7. Damar A. O. (2010). Türkiye’de döviz kurundan fiyatlara geçiş etkisinin incelenmesi (TCMB Uzmanlık Yeterlilik Tezi). Erişim adresi: http://www3.tcmb.gov.tr/kutuphane/TURKCE/tezler/armaganonurdamar.pdf
8. Dedeoğlu, D. ve Kaya, H. (2015). “Model belirsizliği altında döviz kurunun enflasyona etkisi”, Central Bank Review, 15(2), s. 79–93. Dinççağ, A. (2009). Exchange rate pass-through in turkey: asymmetric coıntegration analysis (Master’s Thesis, Bilkent University, Ankara). Erişim adresi: http://www.thesis.bilkent.edu.tr/0003947.pdf

9. Dilla, S., Achsani, N. A., ve Anggraeni, L. (2017). “Do inflation targeting really reduced exchange rate pass-through?”, International Journal of Economics and Financial Issues, 7(3), s. 444-452.
10. Eichengreen B. (2002). “Can emerging markets float? Should they inflation target?” Central Bank of Brazil Working Paper Series 36.
11. Göktaş, P. (2019). “Türkiye’de döviz kurunun tüketici fiyatları üzerindeki asimetrik geçiş etkileri”, Sosyoekonomi, Cild. 27(42), 29-50.
12. Jasova M., Moessner R., ve Takats E. (2016). ‘’ Exchange rate pass-through: What has change since the crisis?’’, Bank for International Settlements, sayı: 583, s.1-31.
13. Junior, Reginaldo P.N. 2007. “Inflation targeting and exchange rate pass-through,” Economia Aplicada 11(2): 189-208.
14. Kara, H. ve Öğünç, F. (2008). “Inflation targeting and exchange rate pass-through: The Turkish experience”, Emerging Markets Finance & Trade, 44(6), s. 52–66.
15. Kara, A. H. Ve Orak, M. (2008). Enflasyon Hedeflemesi. E. Kumcu (Yay. haz.), Krizler, para ve İktisatçılar içinde (s. 81-157). Yayın yeri: İstanbul, Remzi Kitabevi.
16. Kara, H. (2012). Küresel kriz sonrası para politikası, TCMB Çalışma Tebliği, No: 12/17.
17. Kara, A. H., Sarıkaya, Ç., Öğünç, F. ve Özmen, M. U. (2017a). “Kurdan enflasyona geçiş: sihirli bir rakam var mı?”, Merkezin Güncesi, https://tcmbblog.org/wps/wcm/connect/blog/tr/main+menu/analizler/kurdan_enflasyona_gecis (Erişim Tarihi: 01.10.2020).
18. Kara, A. H., Öğünç, F. ve Sarıkaya, Ç.(2017b). “Inflation dynamics in turkey: a historical accounting”, TCMB Research Notes in Economics.
19. Krugman, P. R., Obstfeld, M. and Melitz, M. J. (2018). International Economics: Theory & Polıcy. Pearson Education, 11th Edition.
20. Leigh, D. ve Rossi, M. (2002). ‘‘Exchange rate pass- through in Turkey’’, IMF working paper, Temmuz 2016, https://www.imf.org/external/pubs/ft/wp/2002/wp02204.pdf. (Erişim Tarihi: 08.10.2020).
21. Mihaljek, D. & Klau, M. (2008). ‘’Exchange rate pass-through in emerging market economies: what has changed and why?’’, BIS Papers chapters, in: Bank for International Settlements (ed.), Transmission mechanisms for monetary policy in emerging market economies, 35 (103-130). Bank for International Settlements.
22. Pesaran, M. H., Shin, Y. & Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal of Applied Econometrics, 16(3), 289-326.
23. Özdamar, G. (2015). “Türkiye Ekonomisinde Döviz Kuru Geçiş Etkisi: ARDL-Sınır Testi Yaklaşımı Bulguları ”, Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi, (32), s. 66-97.
24. Taylor, J.B., 2000. “Low ınflation, pass-through, and the pricing power of firms,” European Economic Review 44(7): 1389-1408.
25. Tümtürk, O. (2017). “Türkiye’de döviz kurlarının yurtiçi fiyatlara geçiş etkisi ve enflasyon hedeflemesi”, Yönetim ve Ekonomi, Cilt 24, Sayı 3, s. 837-855.
26. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (2004). Yıllık Rapor 2003. Erişim adresi: https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/667c7904-1baa-4ca3-9c7d-eb0a23d28826/2003_Yillik_Rapor.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-667c7904-1baa-4ca3-9c7d-eb0a23d28826-mh5zofC
27. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (2005). Yıllık Rapor 2004. Erişim adresi: https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/b6152e38-5b65-4f37-aaa7 cc38d5e71072/2004_Yillik_Rapor.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-b6152e38-5b65-4f37-aaa7-cc38d5e71072-mh5zrWz