OFİS TASARIMINDA ERGONOMİK KOŞULLARIN SAĞLANMASININ ÖNEMİ
Öz
Ofis organizasyonlarının sosyal yapısı ile teknik yapısının bütünleştirilmesi, günümüz iş hayatının önemli konularından birini oluşturmakta olup çalışanın sağlıklı, verimli, istekli ve işiyle uyumlu çalışabilmesi için oldukça önemlidir. Ergonomi, insan ve bulunduğu çevrenin fiziksel ve psikolojik açıdan birbirleri ile uyumlandırılması, insanın bedensel ve ruhsal yönden zorlamadan yeteneklerini en rahat şekilde kullanabilme süreci olarak tanımlanmaktadır. Günümüz modern dünyasında ofis çalışanlarının çoğu çalışma ortamının çevresel ve fiziksel koşulları açısından çeşitli problemlerle karşılaşmakta ve bu durum çalışanların beden ve ruh sağlığı ile iş verimliliklerini olumsuz etkilemektedir. Günümüzde, teknolojik alanda yaşanan değişim ve gelişim çalışan bireylerin hem bedensel ve hem de düşünsel yeteneklerini zorlamaktadır. Çalışanın gelişen teknoloji, makineler ve çalışma sistemleri karşısında yetersiz kalmasının önlendiği ve ergonomik açıdan sağlığının düşünüldüğü ofis mekânlarının düzenlenmesi gerekmektedir. Tüm bu düzenlemeler insanın antropometrik ölçüleri, anatomik yapısı, fizyolojik kapasitesi ve toleransları göz önünde bulundurularak yapılmalıdır. Ergonominin temel fonksiyonu olan çalışanın iş yerinde verimli, sağlıklı ve güvenli çalışabilmeleri için gerekli iş organizasyonunun insan özelliklerine uygun olarak düzenlenmesi sağlanarak; çalışan sağlığı ve iş güvenliği koşulları iyileştirilmeli, fizyolojik ve psikolojik açıdan çalışma performansı artırılmalıdır. Bu çalışmanın amacı, ergonomi biliminin önemine değinilerek ofis ergonomisinin iş verimine etkisini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda çalışma mekânını oluşturan bileşenler perspektifinde çalışan sağlığı ve iş verimi analiz edilmiştir. Yapılan araştırma sonucunda çalışma çevrelerinde aydınlatma sistemi, ses ve gürültü denetimi, iklimlendirme sistemi, araç-gereç uyumu ve renk tercihi gibi faktörlerin çalışanlar üzerinde önemli etkileri olduğu görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Ergonomi Bilimi, Ofis, Çalışan Sağlığı, Ergonomik Tasarım Kriterleri
Kaynakça
- Akpınar, T., Çakmakkaya, B.Y. & Batur, N. (2018). Ofis Çalışanlarının Sağlığının Korunmasında Çözüm Önerisi Olarak Ergonomi Bilimi. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 4 (2), 76-98.
- Altınok Kayan, H. Z. A. (2012). Ofis iç Mekân Tasarımlarında Gelişen Teknolojiler Işığında Esneklik. Tasarım+Kuram, 8 (14), 79-96.
- Ayan, B. (2015). Montaj Hattında Ergonomik Risk Unsurlarının İncelenmesi: Otomotiv Sektörüne Yönelik Bir Uygulama. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi, Uzmanlık Tezi, T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Ankara.
- Battaloğlu, C. (1998). Çalışma Yerleri İçin Bir İş Bilimsel Denetim Listesi Geliştirilmesi ve Çalışma Yerlerinin Değerlendirilmesi. I. Ulusal Ergonomi Kongresi, 372 Ankara.
- Bekleviç, H. & Gedik, T. (2018). Ofis Ergonomisi Üzerine Bir Araştırma: Düzce Üniversitesi Örneği. Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 6, 1283-1294.
- Dul, J. & Weerdmeester, B. A. (2001). Ergonomics for Beginners: A Quick Reference Guide. Second Edition, Taylor&Francis. Duran Sağocak, M. (2005). Ergonomik Tasarımda Renk, Trakya Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 6 (1), 77-83.
- Fleischer, S. (2001). Effect of Brightness Distribution and Light Colours on Office Staff. The 9th European Lighting Conference Proceeding Book of Lux Europa, 77-80, Reykjavik.
- Franta, G. & Anstead, K. (1994). Daylighting Offers Great Opportunities. Window Anad Door Specifier-Design Lab, 40-43. Gabriela R. (2003). Color Temperature and Illuminance Levels in Offices. 25th Session of CIE Proceedings, 2, San Diego.
- Göregenli, M. (2005). Çevre Psikolojisi, İnsan Mekân İlişkisi. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
- Güler, Ç. (1997). Ergonomiye Giriş. 1. Baskı, Ankara.