Derleme

DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME

Cilt: 7 Sayı: 1 15 Nisan 2024
PDF İndir
TR EN

DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME

Öz

İşletmelerde insana verilen önemin artması, bireylerin daha sağlıklı ve güvenli ortamlarda çalışabilmesi için gerçekleştirilen sistemli İş Sağlığı ve Güvenliği çalışmaları, öncelikle işletmelerde var olan fiziksel, kimyasal, biyolojik risklere yoğunlaşmış ardından ergonomik riskler değerlendirmeye de alınarak ergonomik çalışma ortamlarının tasarlanması ile güven veren çalışma ortamları oluşturulmaya çalışılmıştır. Ancak insanoğlu duygusal bir varlıktır. Bireylerin yaptıkları işi farkındalık ile birleştirilerek yaşadıkları duygusal değişikliklerin kontrolünün sağlanması gerekmektedir. Duygusal değişikliklerini kontrol edemeyen kişiler stres ve tükenmeyi daha kolay yaşamakta iş hayatında karşı karşıya kaldıkları rol çatışması ve aşırı iş yükü gibi durumlarla kolay kolay baş edememektedirler. Duygu durumlarının incelenmesi bağlamında duygusal zekanın da işletmelerde değerlendirilmeye alınması özellikle iş sağlığı ve güvenliğindeki risklerin psikososyal boyutu ve psikososyal risklerin değerlendirilmesi açısından oldukça önem arz etmektedir. Bu araştırma, duygusal zekâ ve psikososyal risklerden stres ve tükenmişlik ile ilgili yapılmış̧ olan akademik çalışmaların sistematik olarak derlemesini yapmayı amaçlamaktadır. Bu amaç ile tespit edilen makalelerin metodolojileri, kavramsal ve demografik değişkenleri ve temel bulguları sistematik olarak analiz edilmiş ve değerlendirilmiştir. Literatür taraması sonucunda belirlenen kriterlere ait son on yılda yayımlanmış 64 uluslararası makale değerlendirilmiş ve duygusal zeka, iş stresi, tükenmişlik arasındaki ilişkiler bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

İş Sağlığı ve Güvenliği, Duygusal Zekâ, Psikososyal Riskler, Ergonomi.

Kaynakça

  1. Alan H., Bacaksiz F. E., Harmancı Seren A. K., Kurt H. A. (2021) Evaluating the Relationship Between Burnout Levels and Compassion Fatigue, Emotional Intelligence, and Communication Skills of Organ Transplant Coordinators. Transplantation proceedings, 53(2), 590–595. https://doi.org/10.1016/j.transproceed.2020.10.030
  2. Altunışık R., Coşkun R., Bayraktaroğlu S., Yıldırım E. (2010) Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri SPSS Uygulamalı (6. Baskı). Sakarya: Sakarya Yayıncılık.
  3. Bar-On, R., Tranel, D., Denburg, N. L., Bechara, A. (2003). Exploring the neurological substrate of emotional and social intelligence. Brain: a journal of neurology, 126(Pt 8), 1790–1800. https://doi.org/10.1093/brain/awg177
  4. Beierle S. P., Kirkpatrick B. A., Heidel R. E., Russ A., Ramshaw B., McCallum R. S., & Lewis J. M. (2019). Evaluating and Exploring Variations in Surgical Resident Emotional Intelligence and Burnout. Journal of Surgical Education, 76(3), 628–636. https://doi.org/10.1016/j.jsurg.2018.11.004
  5. Bellibaş M. Ş., Gümüş S. (2018) “Eğitim Yönetiminde Sistematik Derleme Çalışmaları”. (Edl: Kadir Beycioğlu, Niyazi Özer, Yaşar Kondakçı) Eğitim Yönetiminde Araştırma, Pagem Yayınları: 511-529, http://doi.org/10.14527/9786052415054
  6. Brody N. (2004) Review of Emotional Intelligence: Science and Myth [Review of the book Emotional intelligence: Science and Myth, by G. Matthews, M. Zeidner & R. D. Roberts]. Intelligence, 32(1), 109–111. https://doi.org/10.1016/S0160-2896(03)00059-X
  7. Bru-Luna L. M., Martí-Vilar M., Merino-Soto C., Cervera-Santiago J. L. (2021). Emotional Intelligence Measures: A Systematic Review. Healthcare (Basel, Switzerland), 9 (12), 1696. https://doi.org/10.3390/healthcare9121696
  8. Büyüköztürk Ş. (2016). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. (22. Bas.). Pegem Akademi Yayıncılık. Ankara
  9. Crudden, G., Margiotta, F., Doherty, A. M. (2023). Physician burnout and symptom of anxiety and depression: Burnout in consultant doctors in ireland study (BICDIS). PLoS One, 18(3) https://doi.org/10.1371/journal.pone.0276027
  10. Cheng X., Ma Y., Li J., Cai Y., Li L., Zhang J. (2020) Mindfulness and Psychological Distress in Kindergarten Teachers: The Mediating Role of Emotional Intelligence. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17 (21), 8212. https://doi.org/10.3390/ijerph17218212

Kaynak Göster

APA
Akalp, H. G., & Erkasap, A. (2024). DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME. Ergonomi, 7(1), 63-81. https://doi.org/10.33439/ergonomi.1405549
AMA
1.Akalp HG, Erkasap A. DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME. ERGONOMİ. 2024;7(1):63-81. doi:10.33439/ergonomi.1405549
Chicago
Akalp, Hüsre Gizem, ve Ahmet Erkasap. 2024. “DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME”. Ergonomi 7 (1): 63-81. https://doi.org/10.33439/ergonomi.1405549.
EndNote
Akalp HG, Erkasap A (01 Nisan 2024) DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME. Ergonomi 7 1 63–81.
IEEE
[1]H. G. Akalp ve A. Erkasap, “DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME”, ERGONOMİ, c. 7, sy 1, ss. 63–81, Nis. 2024, doi: 10.33439/ergonomi.1405549.
ISNAD
Akalp, Hüsre Gizem - Erkasap, Ahmet. “DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME”. Ergonomi 7/1 (01 Nisan 2024): 63-81. https://doi.org/10.33439/ergonomi.1405549.
JAMA
1.Akalp HG, Erkasap A. DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME. ERGONOMİ. 2024;7:63–81.
MLA
Akalp, Hüsre Gizem, ve Ahmet Erkasap. “DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME”. Ergonomi, c. 7, sy 1, Nisan 2024, ss. 63-81, doi:10.33439/ergonomi.1405549.
Vancouver
1.Hüsre Gizem Akalp, Ahmet Erkasap. DUYGUSAL ZEKANIN İŞLETMELERDE PSİKOSOSYAL RİSKLER İLE BAŞA ÇIKMA STRATEJİLERİ OLUŞTURMADA ETKİSİ; SİSTEMATİK BİR DERLEME. ERGONOMİ. 01 Nisan 2024;7(1):63-81. doi:10.33439/ergonomi.1405549