OTURMA POZİSYONUNDA ÇALIŞANLARIN TÜM VÜCUT TİTREŞİMİ MARUZİYETLERİNİN BELİRLENMESİNDE KULLANILAN ISO2631-1, ISO2631-5, BS6841 ve AVRUPA BİRLİĞİ DİREKTİFİ (EU) 2002/44/EC’ nin KARŞILAŞTIRILMASI
Öz
Titreşim kaynaklı
makineler endüstrinin neredeyse tüm çalışma kollarında kullanılmaktadır. Bu
makineleri kullanan çalışanlar titreşim sonucunda el ve kol titreşimi ve tüm vücudu
titreşiminin olumsuz etkisi altında kalarak sağlıksal maruziyetler
yaşamaktadırlar. Titreşim, çalışanları; fiziksel ve psikolojik yönlerden
etkileyebilmekte, meslek hastalıklarının oluşmasına neden olabilmekte, çalışma
performanslarını etkileyerek iş sağlığını ve güvenliğini tehlikeye
sokabilmektedir. Titreşimli araç kullananlarda görülen el-parmak ve dirsek
rahatsızlıkları ile titreşimli zeminde çalışanlardaki bel ve sırt sorunları,
gibi pek çok titreşim kaynaklı rahatsızlık İSGİP tarafından hazırlanan Meslek
Hastalıkları ve İş ile ilgili Hastalıklar Tanı Rehberinde tanımlanarak
sonuçları değerlendirilmektedir. İnsan vücudunun titreşime maruziyetinin ölçümü
ve değerlendirilmesi için en iyi bilinen standartlar BS 6841 (1987) ve ISO
2631-1’dir (1997). AB Fiziksel Ajanlar (Titreşim) Direktifinde ISO 2631’e
atıfta bulunulduğundan, BS 6841'in yerine tercih edilmektedir. ISO 2631-1 ve
ISO 2631-5 uluslararası standartları, tüm vücut titreşimini incelemekte ve ergonomi, konfor ile sağlık açısından titreşimin
önemini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada ülkemizde ve dünyada titreşimin
insan vücuduna etkisini değerlendirmede kullanılan ulusal ve uluslararası bu standartlar
karşılaştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Tüm vücut titreşimi,, AB direktifi 2002/44/EC,, ISO 2631-1,, ISO 2631-5,, VDV(8), A(8)
Destekleyen Kurum
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi (CÜBAP)
Proje Numarası
M-535
Teşekkür
Bu çalışma Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi (CÜBAP) tarafından M-535 nolu proje kapsamında desteklenmiştir.
Kaynakça
- Alem, N., Hiltz, E., Breaux-Sims, A. (2004). Evaluation of New Methodology for Health Hazard Assessment of Repeated Shock in Military Tactical Ground Vehicles, Habitability of Combat and Transport Vehicles: Noise, Vibration and Motion, Prague, Czech Republic, 4-7
- Akduman, N., Pekey, B. (2010). Metal işleme tesisinde titreşim ve gürültü ölçümlerinin değerlendirilmesi, İ.T.Ü. 12. Endüstriyel Kirlenme Kontrolü Sempozyumu 16-18 Haziran.
- Anonim (1998). Introduction to Shock & Vibration. Brüel & Kjœr Sound and Vibration Measurement A/S, 36 p, Denmark.
- British Standards Institution, BS 6841. (1987). Measurement and evaluation of human exposure to whole-body mechanical vibration and repeated shock.
- Çay, İ.C. (2006). Tarım traktörleri sürücü koltukları titreşim sönümleme elemanları üzerine bir araştırma, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Ens., Tarım Makineleri ABD., (Doktora Tezi), 214 s, Ankara.
- Directive 2002/24/EC of the European Parliament and of the Council, (2002). Official Journal of the European Communities
- Doğan, T., Duran, Z., Erdem, B. (2015). Tüm vücut titreşiminin operatör ve sürücüler üzerindeki Etkileri ölçümü ve değerlendirilmesi. Madencilik, TMMOB Maden Mühendisleri Odası Dergisi, Cilt 54, Sayı 3-4, Sayfa 25-39, Eylül-Aralık.
- Doğan, T., Duran, Z., Erdem, B. (2015). Maden ocaklarındaki iş makinesi operatörlerinin tüm vücut titreşimi ölçümleri ve değerlendirilmesi. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Fen Bilimleri Ens., Maden Mühendisliği ABD., (Doktora Tezi),455s, Sivas.
- Eger, T., Stevenson, J., Boileauc, P.-E´., Salmoni, A., VibRG. (2008). Predictions of health risks associated with the operation of load-haul-dump mining vehicles: Part 1—Analysis of whole-body vibration exposure using ISO 2631-1 and ISO-2631-5 standards, International Journal of Industrial Ergonomics, 38(9-10), 726–738.
- Eger, T., Kociolek, M., Dickey, J. (2013). Comparing health risks to load-haul-dump vehicle operators exposed to whole-body vibration using EU directive 2002/44EC, ISO 2631-1 and ISO 2631-5. Minerals, 3(1), 16-35.