Tarih İçinde Geleneksel Türk Sanat Müziği ve Diğer Kültürlerle Etkileşimleri

Öz

Türkler, tarih boyunca çok geniş bir coğrafi alana yayılmış olup buralarda birtakım farklı müzik kültürleriyle etkileşim içine girmişlerdir. Bu etkileşimler sonucunda Türk müzik kültürü pek çok koldan beslenmiş ve zengin bir yapıya kavuşmuştur. Böylesine zengin bir kültür mirasının izlerini Geleneksel Türk Sanat Müziği’nin gerek terminolojisinde gerek bu kültüre hizmet etmiş müzisyenlerinin etnik çeşitliliklerinde gerekse ses sisteminin temellerini oluşturan eski yazılı kaynakların diğer bazı kültürlerle bağlantısında somut olarak görmek mümkündür. Son ikiyüz yıldır Batı’dan gelen kültürel etkilerin izleri ise ses ve çalgı müziği repertuarındaki eserlerle icra alanında kendini göstermektedir

Anahtar Kelimeler

• Geleneksel Türk Sanat Müziği, Osmanlı Dönemi Müziği, Müzik Yazmaları

Öz

Turks have spread to wide lands in the world and interacted with different music culture. By the way Turkish music culture have reached very rich condition. Such rich cultures evidences can be visible in terminology, music theory, music writtings and ethnic varieties of the musicians who served to this music of Traditional Turkish Art Music. Traces caused by cultural effects which comes from western can be seen both vocal and instrumental music repertoire at last two centuries

Anahtar Kelimeler

• Traditional Turkish Art Music, Music of Ottoman Period, Music Writtings

Kaynakça

1. Aksoy, B., 1999 “Orta Doğu Klasik Musikisinin Bir Merkezi: İstanbul”, Osmanlı, c. 10, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara.
2. Alişah bin Hacı Büke, Mukaddimetü’l-Usul, İstanbul Üniversitesi, Eski Eserler Kütüphanesi, Farsça Yazmalar Bölümü, No: 1097.
3. Bardakçı, M., 1986, Maragalı Abdülkadir, Pan Yayıncılık, İstanbul.
4. Can, M. C., 2001, XV. Yüzyıl Türk Musıkisi Nazariyatı (Ses Sistemi), Marmara 2001, Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İslam Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı, Doktora Tezi, İstanbul.
5. Can, M. C., 2001,Türk Müziği Yazılı Kaynakları, Doktora Ders Notları.
6. Can, M. C., 2001, Orta Asya Türk Topluluklarında Müzik, Müzik Tarihi Ders Notları.
7. Can, M. C., Can, N., 1995, “Tarih İçinde Ud”, Milli Folklor Dergisi, s. 26.
8. Can, M. C., Levendoğlu, N. O., 2003, “Geleneksel Türk Sanat Müziği Terminoloji- sinde Çok Kültürlü Unsurlar”, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, Ankara.

9. Can, M. C., Yahya, G., 2003, The Effects of Western Music on the Melodies of Turkish Art Music”,
10. Gazimihal, M.R., 1939, Türkiye-Avrupa Musiki Münasebetleri,c. 1, İstanbul.
11. Gazimihal, M.R, 1968, “Asırlar Boyunca Tarihi Türk Musikisi”, Musiki Mecmua- sı, s. 239, İstanbul.
12. Judetz, E. P., 1994, Türk Musıki Kültürünün Anlamları, çev. Bülent Aksoy, Pan Yayıncılık, İstanbul.
13. Judetz, E. P., 2000a, Prens Dimitrie Kantemir, Çev. Selçuk Alemdar, Pan Yayıncı- lık, İstanbul.
14. Judetz, E. P., 2000b, Sources of 18th Century Music (Panayiotes Chalathzoglou and Kyrillos Marmarinos Comparative Treatises on Secular Music), Pan Yayıncılık, İstanbul.
15. Judetz, E. P., 2002, Tanburi Küçük Artin (A Musical Treatise of the Eighteenth Century), Pan Yayıncılık, İstanbul.
16. Levendoğlu, N. O., 2002, XIII. Yüzyıldan Günümüze Kadar Varlığını Sürdüren Makamlar ve Değişim Çizgileri, Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, Ankara.
17. Lewis, B. , 1968, The Arabs In History, Hutchinson University Library, London.
18. Malm, P. W., 1967, Music Cultures of the Pacific, The Near East, and Asia, Prentice-Hall, New Jersey.
19. Neubauer, E., 1994, “15. ve 16. Yüzyıllarda İstanbul’da Musiki Hayatı”, Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi, c.5.
20. Spatar, M. H., 1994, “Batı Müziği”, Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi, c.5.
21. Oransay, G., 1990, “Kırşehirli Nizamoğlu Yusuf’dan Günümüze Türk Makam Ad- ları Yıldizini İçin Bir Deneme”, Belleten, Türk Küğ Araştırmaları 1990/1, İzmir.
22. Ugan, Z. K. (Çev.), 1988, Mukaddime (İbn Haldun), c2, M.E.G.S.B., Şark İslam Klasikleri:55, İstanbul.
23. Wrıght, O., 1994, “17. ve 18. Yüzyıllardaki Yapısal Değişimler”, Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi, c.5.