Yüksek Teknolojili Ürün İhracatı ve Doğrudan Yabancı Yatırımların Ekonomik Büyümeye Etkisi: E7 Ülkeleri Üzerine Ampirik Bir Analiz

Öz

Bu çalışmanın amacı, ekonomik büyümenin sağlanmasında yüksek teknolojili ürün ihracatı ile doğrudan yabancı yatırımların etkilerinin ortaya çıkarılmasıdır. Bu kapsamda, yüksek teknolojili ürün ihracatı ve doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerine etkisi, 1992-2019 zaman aralığında E7 ülkeleri için incelenmiştir. Analiz aracı olarak Panel Otoregresif Dağıtılmış Gecikme (ARDL) modeli ve Dumitrescu-Hurlin Panel Nedensellik testi kullanılmıştır. Ampirik bulgulara göre, Panel ARDL testinde yüksek teknolojili ürün ihracatının ekonomik büyümeyi doğrudan yabancı yatırımlara göre daha fazla artırdığı sonucuna ulaşılırken; Dumitrescu-Hurlin panel nedensellik analizi sonucuna göre, ekonomik büyüme ve yüksek teknolojili ürün ihracatı ile ekonomik büyüme ve doğrudan yabancı yatırımlar arasında çift yönlü bir nedensellik tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yüksek Teknolojili Ürün İhracatı
• Doğrudan Yabancı Yatırımlar
• Ekonomik Büyüme
• E7 Ülkeleri

The Effects of High-Tech Product Export and Foreign Direct Investments on Economic Growth: An Empirical Analysis on E7 Countries

Öz

The aim of the study is to find out the effects of high-tech product exports and foreign direct investments in ensuring economic growth. In this context, the effects of high-tech product exports and foreign direct investments on economic growth were examined for E7 countries, using the panel data in the period of 1992-2019. We use Panel ARDL model and Dumitrescu-Hurlin Panel Causality test as estimation methods. As a result of the study, it was concluded that FDI increased economic growth more than FDI in the Panel ARDL test. According to the results of Dumitrescu-Hurlin Panel Causality analysis, a bidirectional causality has been reached between economic growth and exports of high-tech products, and economic growth and foreign direct capital

Anahtar Kelimeler

• High-Tech Product Exports
• Foreign Direct Investment
• Economic Growth
• E7 Countries

Kaynakça

1. ACQUAH, A. M., & IBRAHİM, M. (2020). Foreign Direct Investment, Economic Growth and Financial Sector Development in Africa. Journal of Sustainable Finance & Investment, 10(4), 315-334.
2. ALECSANDRU STRAT, V., DAVIDESCU (ALEXANDRU), A., & PAUL (VASS), A. M. (2015). FDI and The Unemployment-A Causality Analysis for the Latest EU Members. Procedia Economics and Finance, 23, 635-643.
3. ALFARO, L., CHANDA, A., OZCAN, S., & SAYEK, S. (2010). Does Foreign Direct Investment Promote Growth? Exploring The Role of Financial Markets on Linkages. Journal of Development Economics, 91(2), 242-256.
4. ALGAN, N., MANGA, M., & TEKEOĞLU, M. (2017). Teknolojik Gelişme Göstergeleri ile Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği. International Conference on Eurasian Economies 2017, İstanbul/Türkiye, 10-12 Temmuz 2017, 332-338.
5. ALPER, A. E., & ORANSAY, G. (2015). Cari Açık ve Finansal Gelişmişlik İlişkisinin Panel Nedensellik Analizi Ekseninde Değerlendirilmesi. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 2(1), 73-85.
6. AYAYDIN, H. (2010). Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Türkiye Örneği. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (26), 1-13.
7. BALASUBRAMANYAM, V., SALISU, M., & SAPSFORD, D. (1996). Foreign Direct Investment and Growth in EP And Is Countries. The Economic Journal, 106(434), 92-105.
8. BALTAGI, B. H. (2005). Econometric Analysis of Panel Data. Cham: Springer Nature Switzerland AG.

9. BAYAR, Y. (2014). Effects of Foreign Direct Investment Inflows and Domestic Investment on Economic Growth: Evidence from Turkey. International Journal of Economics and Finance, 6(4), 69-78.
10. BİÇEN, Ö. (2020). Yüksek Gelirli Ülkelerde Teknolojik Ürün İhracatının Belirleyicileri: Ekonomik Büyüme, Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve Ar-Ge Harcamalarının Etkilerine Yönelik Bir İnceleme. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 15(1), 299-308.
11. BILBAO-OSORIO, B., & RODRÍGUEZ-POSE, A. (2004). From R&D to Innovation and Economic Growth in the EU. Growth and Change, 35(4), 434-455.
12. BREUSCH, T., & PAGAN, A. R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and its Applications to Model Specification in Econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239-253.
13. CUARESMA, J., & WÖRZ, J. (2005). On Export Composition and Growth. Review of World Economics, 141(1), 33-49.
14. ÇEŞTEPE, H., YILDIRIM, E., & BAYAR, M. (2013). Doğrudan Yabancı Yatırım, Ekonomik Büyüme ve Dış Ticaret: Toda-Yamamoto Yaklaşımıyla Türkiye’den Nedensellik Kanıtları. Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi, 27, 1-37.
15. DUMITRESCU, E., & HURLIN, C. (2012). Testing for Granger Non-Causality in Heterogeneous Panels. Economic Modelling, 29(4), 1450-1460.
16. EKANANDA, M., & PARLINGGOMAN, D. (2017). The Role of High-Tech Exports and of Foreign Direct Investments (FDI) on Economic Growth. European Research Studies Journal, 20(4A), 194-212.
17. EKİNCİ, A. (2011). Doğrudan Yabancı Yatırımların Ekonomik Büyüme ve İstihdama Etkisi: Türkiye Uygulaması (1980‐2010). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 6(2), 71-96.
18. ENDERS, W. (2014). Applied Econometric Time Series. New York: John Wiley & Sons Inc.
19. ERDİL ŞAHİN, B. (2019). Impact of High Technology Export on Economic Growth: An Analysis on Turkey. Journal of Business Economics and Finance, 8(3), 165-172.
20. FALK, M. (2009). High-Tech Exports and Economic Growth in Industrialized Countries. Applied Economics Letters, (16), 1025–1028.
21. HERZER, D., KLASEN, S., & NOWAK-LEHMANN, F. (2008). In search of FDI-led Growth in Developing Countries: The Way Forward. Economic Modelling, 25(5), 793-810.
22. ILIKKAN ÖZGÜR, M., & DEMİRTAŞ, C. (2015). Finansal Gelişme ve Doğrudan Yabancı Yatırımların Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkileri: Türkiye Örneği. NWSA-Social Sciences, 10(3), 76-91.
23. KABAKLARLI, E., DURAN, M., & TELLİ ÜÇLER, Y. (2018). High-Technology Exports and Economic Growth: Panel Data Analysis for Selected OECD Countries. Forum Scientiae Oeconomia, 6(2), 47-60.
24. KHALIQ, A., & NOY, I. (2007). Foreign Direct Investment and Economic Growth: Empirical Evidence from Sectoral data in Indonesia. Working Papers, 200726, University of Hawaii at Manoa, Department of Economics.
25. KIZILKAYA, O., & KOÇAK, E. (2016). Middle-Income Trap and High-Technology Product Export an Empirical Investigation for Upper-Middle-Income Economies. Ö. K., Strategic Researches on Social Science Multidisciplinary Approach, Lambert Academic Publishing, 125-141.
26. KIZILKAYA, O., SOFUOĞLU, E., & AY, A. (2017). Yüksek Teknolojili Ürün İhracatı Üzerinde Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları ve Dışa Açıklığın Etkisi: Gelişmekte Olan Ülkelerde Panel Veri Analizi. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 18(1), 63-78.
27. KÖPRÜCÜ, Y. (2017). Doğrudan Yabancı Yatırımların Teknolojik Yayılma ve Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği. Yönetim Bilimleri Dergisi, 15(30), 105-122.
28. KURTARAN, A. (2007). Doğrudan Yabancı Yatırım Kararları ve Belirleyicileri. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(2), 367-382.
29. LAMSIRAROJ, S. (2015). The Foreign Direct Investment-Economic Growth Nexus. International Review of Economics and Finance, 42(2016), 1-36.
30. MAHMOODI, M., & MAHMOODI, E. (2016). Foreign Direct Investment, Exports and Economic Growth: Evidence from Two Panels of Developing Countries. Economic Research-Ekonomska Istraživanja, 29(1), 938-949.
31. MELLO, L. (1999). Foreign Direct Investment-Led Growth: Evidence from Time Series and Panel Data. Oxford Economic Papers, 51(1), 133-151.
32. MENCINGER, J. (2003). Does Foreign Direct Investment Always Enhance Economic Growth? Kyklos, 56(4), 491-508.
33. PESARAN, M.H. (2004). General Diagnostic Tests for Cross Section Dependence in Panels, Cambridge Working Papers in Economics No. 0435, Faculty of Economics, University of Cambridge.
34. PESARAN, M. H. (2007). A Simple Panel Unit Root Test in the Presence of Cross-Section Dependence. Journal of Applied Econometrics, 22(2), 265-312.
35. PESARAN, M. H., SHIN, Y., & SMITH, R. P. (1999). Pooled Mean Group Estimation of Dynamic Heterogeneous Panels. Journal of the American Statistical Association, 446(94), 621-634.
36. PESARAN, M. H., ULLAH, A. & YAMAGATA, T. (2008). A Bias‐Adjusted LM Test of Error Cross‐Section Independence. The Econometrics Journal, 11(1), 105-127.
37. SINGH, L. (2006). Innovations, High-Tech Trade and Industrial Development: Theory, Evidence and Policy. WIDER Working Paper Series 02. World Institute for Development Economic Research (UNU-WIDER).
38. SOFUOĞLU, E., KIZILKAYA, O., & KOÇAK, E. (2022). Assessing the Impact of High Technology Exports on the Growth of the Turkish Economy. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, 9(1), 205-229.
39. ŞEKER, A., & ÖZCAN, S. (2019). Yüksek Teknolojili Ürün İhracatı Ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 6(3), 865-884.
40. TAŞDEMİR, F. D., & ERDAŞ, H. (2018). Doğrudan Yabancı Yatırım Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örneği. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi, 7(1), 140-152.
41. TELATAR, O., DEĞER, M. & DOĞANAY, M. (2016). Teknoloji Yoğunluklu Ürün İhracatının Ekonomik Büyümeye Etkisi: Türkiye Örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30(4), 921-934.
42. TOPALLI, N. (2015). Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Ekonomik Büyüme Ve Yüksek Teknoloji İhracatı Arasında Bir Nedensellik İlişkisi. International Journal of Social Sciences and Education Research, 1(1), 277-285.
43. WANG, J., & DONG, K. (2019). What drives environmental degradation? Evidence from 14 Sub-Saharan African countries. Science of The Total Environment, 656 (2019), 165-173.
44. YAMAN, H., & SUNGUR, O. (2020). İleri Teknoloji İhracatı ve Büyüme İlişkisi: OECD Ülkelerine Yönelik Ekonometrik Bir Analiz. BAİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(1), 63-80.
45. YILDIZ, Ü. (2017). BRICS Ülkeleri Ve Türkiye’de Yüksek Teknoloji İhracatı ve Ekonomik Büyüme İlişkisinin Panel Veri Analizi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (53), 26-33.