SOSYAL BİLGİLER DERSİNDE GÜNCEL OLAY KULLANIMININ ÖĞRENCİLERİN SOSYAL PROBLEMLERE DUYARLILIKLARINA ETKİSİ

Öz

Araştırmanın amacı, 6. sınıf Sosyal Bilgiler dersinde güncel olay kullanımının öğrencilerin sosyal problemlere duyarlılıklarına etkisinin araştırılmasıdır. Araştırma karma yöntem desenlerinden gömülü desene göre gerçekleştirilmiştir. Araştırmada nicel veriler öntest-sontest kontrol gruplu deneysel model ile nitel veriler ise görüşme tekniği ve yapılandırılmış gözlem ile toplanmıştır. Araştırmanın katılımcılarını 6. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada deney grubunda 22, kontrol grubunda 26 öğrenci yer almıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Sosyal Problemlere Duyarlılık Ölçeği, yarı yapılandırılmış görüşme formu ve  yapılandırılmış gözlem formu ile ders planları ve öğretim materyalleri kullanılmıştır. Elde edilen nicel verilerin analizinde (SPSS) paket programından yararlanılmış, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, deneysel işlemin, öğrencilerin sosyal problemlere duyarlılıkları üzerinde olumlu bir etkisi olduğu görülmüştür. Deney grubundaki öğrenciler ile gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmelerde öğrencilerin, güncel olaylardan yararlanılarak işlenen Sosyal Bilgiler dersinin sosyal problemlere duyarlılıklarına olumlu bir etki yaptığı görüşüne sahip oldukları görülmüştür. Araştırma sonuçlarından hareketle Sosyal Bilgiler dersinde sosyal problemlere duyarlılığı artırmak için güncel olaylardan yararlanılması konusunda ve gelecekte yapılacak araştırmalara yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• sosyal bilgiler
• güncel olaylar
• sosyal problem

THE EFFECT OF USING CURRENT EVENTS IN THE SOCIAL STUDIES COURSE ON STUDENTS' SENSITIVITY TO SOCIAL PROBLEMS

Öz

The aim of this study is to examine the effect of using current events in the 6^th grade social studies course on students' sensitivity to social problems. The study was conducted in accordance with embedded design that is a mixed-method design. The quantitative data were gathered through the pretest-posttest experimental model with control group, and the qualitative data through interviews and structured observations. The participants were 6th graders. There were 22 students in the experimental group, and 26 students in the control group. The data gathering tools included the Sensitivity to Social Problems Scale, a semi-structured interview form and a structured observation form, and lesson plans and instructional materials were employed in the experimental procedure. SPSS package program was used in the analysis of the quantitative data while the content analysis technique was employed to analyse the qualitative data. As a result of the study, it was found that the experimental procedure had a positive effect on the students' sensitivity to social problems. The semi-structured interviews with the students in the experimental groups showed that they thought the social studies course taught by using current events had a positive effect on their sensitivity to social problems. Based on the results of the study, suggestions were offered with respect to using current events to enhance sensitivity to social problems in the social studies course and for further studies.

Anahtar Kelimeler

• social studies
• current events
• social problem

Kaynakça

1. Akdağ, H., Oğuz, R., Tatar, O. ve Subaşı, Y. (2014). Ortaokul Sosyal Bilgiler dersinde ders kitaplarının güncel olaylar bağlamında öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Uluslararası Türk eğitim bilimleri dergisi. 2(2), 49-65. [Online]: http://dergipark.ulakbim.gov.tr/goputeb/article/download/5000036217/5000035147 adresinden 08.04.2015 tarihinde edinilmiştir.
2. Archer, P. (2015). Towards a theory of interest claims in constructing social problems. Qualitative sociology review, 11(2), 47-60. [Online]: http://www.qualitativesociologyreview.org/ENG/Volume33/QSR_11_2_Archer.pdf adresinden 19.01.2016 tarihinde edinilmiştir.
3. Akengin, H. ve İbrahimoğlu, Z. (2010). Sosyal Bilgiler dersinde karikatür kullanımının öğrencilerin akademik başarısına ve derse ilişkin görüşlerine etkisi. Ondokuzmayıs , 29(2), 1-20. [Online]: http://www.acarindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1423910316.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
4. Altınok, A. (2012). Sosyal katılım faaliyetlerinin 12-14 yaş grubu öğrencilerinin sosyal problemlere olan duyarlılıklarına etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Aksaray Üniversitesi, Aksaray.
5. Anderman, E. M. & Johnstone, J. (1994). Motivational ınfluences on adolescents’ current events knowledge. [Online]: http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED381420.pdf adresinden 14.04.2015 tarihinde edinilmiştir.
6. Arın, D. ve Deveci, H. (2008). Sosyal Bilgiler dersinde güncel olayların kullanımının öğrenci başarısına ve hatırda tutma düzeyine etkisi. Elektronik sosyal bilimler dergisi. 7(26), 170-185. [Online]: http://dergipark.ulakbim.gov.tr/esosder/article/download/5000068193/5000063257 adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
7. Barber, J. P. & Walczak, K. K. (2009). Conscience and critic: peer debriefing strategies in grounded theory research. Annual Meeting of the American Educational Research Association (AERA), University of Michigan, California. [Online]: http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.167.9994&rep=rep1&type=pdfadresinden 03.03.2015 tarihinde edinilmiştir.
8. Büyüköztürk, Ş. (2011). Deneysel desenler: Öntest-sontest kontrol grubu desen ve veri analizi. (3. bs.). Ankara: Pegem Akademi.

9. Chapin, J. R. (2006). Elementary Social Studies: a practical guide (6th ed.). Boston: Pearson.
10. Crowe, A. R. & Dinkelman, T. (2010). Self-study and Social Studies: framing the conversation. In A. R. Cowe (Ed.). Advancing Social Studies education through self-study methodology:The power, promise, and use of seld study in Social Studies education (pp. 1-19). New York: Springer.
11. Çelikkaya, T. ve Yakar, H. (2015). Sosyal Bilgiler programında gazete, dergi ve internet haberlerinin kullanılması. Turkish studies, 10(3), 251-270. DOI Number: 10.7827/TurkishStudies.7652
12. Çokluk ,Ö., Şekercioğlu, G. ve Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik SPSS ve Lisrel uygulamaları. Ankara: Pegem Akademi
13. Demirkaya Gedik, H. (2008a). Sosyal bilgiler eğitiminde güncel olaylar. Yayınlanmamış doktora tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara.
14. Demirkaya Gedik, H. (2008b). Sosyal Bilgiler ders kitaplarında güncel konular. Türkiye sosyal araştırmalar dergisi, 1, 117-134. [Online]: http://dokuman.tsadergisi.org/dergiler_pdf/2008/2008-Nisan/9.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
15. Demirkaya, H. (2013). Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin derslerini günlük yaşamla bağdaştırma durumları. Uluslararası Sosyal Bilgiler Eğitimi Sempozyumu’nda (USBES II) sunulan bildiri, 26-28 Nisan, Aksaray.
16. Deveci, H. (2007). Sosyal Bilgiler dersinde güncel olayların öğretimine ilişkin öğretmen görüşleri. Kuram ve uygulamada eğitim bilimleri dergisi, 7(1), 417-451. [Online]: http://www.kuyeb.com/pdf/en/b1827200f6f541621de3db3e10a89f3fcieng.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
17. Evans, R. W., Avery, P. G., & Pederson, P. V. (1999). Taboo topics: Cultural restraint on teaching social issues. The social studies, 90(5), 218-224. [Online]: http://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/00098650009600973 adresinden 15.04.2015 tarihinde edinilmiştir.
18. Garai, J. E. (1962). Information of college students on current affairs. Journal of educational sociology, 36(2), 57-65. [Online]: http://www.jstor.org/stable/2264248?seq=1#page_scan_tab_contents adresinden 01.04.2015 tarihinde edinilmiştir.
19. Gedik, H. (2010). Güncel olayların ilköğretim Sosyal Bilgiler derslerinde kullanımı ve öğrenci görüşleri. Ahi evran üniversitesi eğitim fakültesi dergisi, 11(2), 97-118. [Online]: http://kefad.ahievran.edu.tr/archieve/pdfler/Cilt11Sayi2/JKEF_11_2_2010_97-118.pdfadresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
20. Gökçe, N. (2009). Çevre eğitiminde gazetelerden yararlanma. Uluslararası sosyal araştırmalar dergisi, 2(6), 251-265. [Online]: http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt2/sayi6pdf/gokce_nazli.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
21. Gürdoğan Bayır, Ö. (2010). Sosyal bilgiler dersinde güncel olaylardan yararlanmanın öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerine etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
22. Gürkan, B. (2009). Sosyal bilgiler eğitiminde güncel olaylar: İlköğretim dördüncü ve beşinci sınıf öğretmenlerinin sosyal bilgiler eğitiminde güncel olayları ele alış biçimlerinin değerlendirilmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana.
23. Haas, M. E. & Laughlin, M. A. (2000). Teaching current evetns: Its status in Social studies today. Paper presented at the meeting of the American Educational Research Association, New Orleans. [Online]: http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED440899.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
24. Hackett, M. (2007). Teaching about Iraq; It’s more than current events. NSSSA Leader. 5, 5-6. [Online]: https://www.choices.edu/about/documents/NSSSAspring07Hackett.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
25. Hofstetter, C. H., Hofstetter, C. R., Lapp, D. & Flood, J. (2000). The effect of the weekly reader on children’s knowledge and current events. Evaluation review. 24(272). 272-294. DOI Number: 10.1177/0193841X0002400302
26. Kabapınar, Y. ve Baysal, N. Z. (2004). İlköğretim hayat bilgisi ve Sosyal Bilgiler öğretimine yaşamın kendisini taşımak: gazete haberinin kullanıldığı bir öğretimin tasarlanması ve değerlendirilmesi. Kuram ve uygulamada eğitim yönetimi dergisi, 10(3), 384-419. [Online]: http://dergipark.ulakbim.gov.tr/kuey/article/view/5000050730/5000047977 adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
27. Kaltsounis, T. (1987). Teaching social studies in the elementary school: The basics for citizenship. (2nd ed.) New Jersey: Prentice Hall. Kornblum, W. & Julian, J. (1991). Social problems. (Seventh Edition). New Jersey: Prantice Hall.
28. Koç, Y. ve Palabıyık, A. (2012). Üniversite gençliğinin toplumsal ve siyasal sorunlara bakışı: Muş Alparslan üniversitesi ve bitlis eren üniversitesi öğrencileri örneği. Elektronik sosyal bilimler dergisi, 11(39), 322-346.
29. Lemoyne, T. & Davis, J. M. (2011). Debunking common sense and the taken for granted: A pedagogical strategy for teaching social problems. Teaching sociology, 39(1), 103-110. DOI Number: 10.1177/0092055X10390649
30. Leon-Guerrero, A. (2005). Social problems: Community, policy, and social action. California: Pine Forge Press.
31. Macionis, J. J. (2015). Social problems (6th ed.). Boston: Pearson.
32. Maples, J. N. & Taylor, W. V. (2013). Writing children’s books in sociology class: An innovative approach to teaching social problems to undergraduate students. International journal of teaching and learning in higher education, 25(3), 358-368. [Online]: http://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1029149.pdf adresinden 20.01.2016 tarihinde edinilmiştir.
33. Martorella, P. H. (1998). Social Studies for elementary school children: Developing young citizens (2nd ed.). New Jersey: Merrill Prentice Hall.
34. MEB (2005). Sosyal Bilgiler 4.-5. sınıf programı. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. http://ttkb.meb.gov.tr/program2.aspx?islem=2&kno=39 adresinden 03.11.2013 tarihinde edinilmiştir.
35. Michailakis, D. & Schirmer, W. (2014). Social work and social problems: A contribution from systems theory and constructionism. International journal of social welfare, 23, 431-442. DOI Number: 10.1111/ijsw.12091
36. Michealis, J. U. & Garcia, J. (1996). Social Studies for children: A guide to basic ınstruction. (11th ed.). Boston: Allyn and Bacon.
37. Neiblig, J. T. (1982). A social sensitivity of arizona community college administrators. Unpublished doctoral dissertation, Arizona State University, Arizona.
38. Nissen, M. A. (2014). In search for sociology of social problems for social work. Qualitative social work, 13(4), 555-570. DOI Number: 10.1177/1473325013506928
39. Nordik Alkol ve Uyuşturucu Araştırma Konseyi (1998). Journalists, administrators and business people on social problems: A study around Baltic Sea. Sarı Hanhinen & Jukka Törrönen (Ed.). Helsinki: NAD Publication No:35. [Online]: http://www.nordicwelfare.org/PageFiles/5220/35publikation.pdf adresinden 28.04.2015 tarihinde edinilmiştir.
40. Ostrow, J. M. (1988). Social sensitivity: a study of habit and experience. Unpublished dissertation, Boston University, Boston.
41. Öcal, A., Demirkaya, H. & Altınok, A. (2013). İlköğretim öğrencilerine yönelik sosyal duyarlılık ölçeğinin geliştirilmesi. Pegem eğitim ve öğretim dergisi, 3(1), 67-76. [Online]: https://pegem.net/dosyalar/dokuman/137912-20130429123354-makale-6.pdf adresinden 03.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
42. Öztürk, C. (2012). Sosyal Bilgiler: Toplumsal yaşama disiplinlerarası bir bakış. C. Öztürk (Ed.) Sosyal Bilgiler öğretimi (3. bs.) içinde (s. 2-30). Ankara: Pegem Akademi.
43. Öztürk, A. ve Akdoğanoğlu, E. (2009). Küresel problem: eğitim. N, Adak (Ed.). Sosyal problemler sosyolojisi: dünyadan ve Türkiye’den örnekler. Ankara: Siyasal Kitabevi
44. Pashkevich, A. V. (2011). Upper-grade students’ attitudes toward social problems. Russian social science review, 52(5), 25-33. [Online]: http://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/10611428.2011.11065446 adresinden 23.11.2013 tarihinde edinilmiştir.
45. Pescatore, C. (2007). Current events as empowering literacy: for english and Social Studies teachers. Journal of adolescent &adult literacy, 51(4). 326-339. [Online]: https://www.jstor.org/stable/40026884?seq=1#page_scan_tab_contents adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
46. Plano Clark, V.L. & Creswell, J. W. (2008). Mixed methods reader. Thousand Oaks, California: Sage Publications.
47. Seefeldt, C. (1989). Social Studies for the preschool-primary child. (Eighth edition) Ohio: Merrill Publishing Company.
48. Sharp, K. A. (2009). A survey of appalachian middle&high school teacher perceptions of controversial current events instruction. Paper presented at the meeting of the 89th National Council of Social Studies, Atlanta. [Online]: http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED507171.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
49. Smith, D. O. (1963). Current events in the intermediate grades of a modern elementary school. Unpublished master’s thesis, Newark State College, New Jersey. [On
50. Sunal, C. S., ve Haas, M. E. (2002). Social studies. for the elementary and middle grades. a constructivist approach. Boston: Allyn and Bacon.
51. Tomal, N., Karadeniz, C. ve Demirkaya, H. (2008). Gazete haberlerinin coğrafya öğretimindeki önemi. Ahi evran üniversitesi kırşehir eğitim fakültesi dergisi (KEFAD), 9(1), 73-85. [Online]: http://kefad.ahievran.edu.tr/archieve/pdfler/Cilt9Sayi1/JKEF_9_1_2008_73_85.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
52. Ünlüer, G. (2008). Sosyal Bilgiler dersinde gazete kullanımının öğrencilerin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi. Yayınlanmamış doktora tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
53. Vardi, I. (2014). Quanifying accidents: cars, statistics, and unintended consequences in the construction of social problems over time. Qual sociol, 37, 345-367. DOI Number: 10.1007/s11133-014-9280-1
54. Vostok, K. E. (2009). The methods of teaching current events. About face ınternational: one article per day. [Online]: https://onearticleperday.files.wordpress.com/2009/05/the-methods-of-teaching-current-events3.pdf adresinden 31.10.2013 tarihinde edinilmiştir.
55. Yeşiltaş, E., Eryılmaz, Ö. ve Pehlivan, A. (2016). Social problems in Turkish social studies coursebooks and workbooks, Universal journal of educational research, 4(4), 856-867. DOI Number: 10.13189/ujer.2016.040423
56. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (9. genişletilmiş bs.). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
57. Zakrasek, M. M. (1989). The effectiveness of newsgame as an educational tool in the teaching of current events. Unpublished doctoral dissertation, University of Arizona, Arizona.