ISTANBUL PORTS IN TERMS OF TRANSPORTATION AND TRADE GEOGRAPHY

Öz

ULAŞIM VE TİCARET COĞRAFYASI AÇISINDAN İSTANBUL LİMANLARI

Öz

Limanlar, geçmiş çağlardan bu yana bulunduğu şehirlerin ekonomik gelişiminde çok önemli işlevler üstlenmiş ticari ve sosyal ünitelerdir. Bir liman şehri olan İstanbul’un ticari ve beşeri hayatında denizyolu ulaştırmasının dolayısıyla limancılığın ayrı bir yeri vardır. Tarihsel süreçte, -sırasıyla- Roma, Bizans ve Osmanlı İmparatorluğu gibi büyük medeniyetlere başkentlik yapan İstanbul, coğrafi ve stratejik konumu nedeniyle dünya ticaretinde her zaman önemli merkezlerden biri olmuştur. Asya ile Avrupa’yı birbirine bağlayan, Akdeniz-Ege-Karadeniz aksında kritik ve alternatifsiz bir geçiş olan doğal bir boğaza sahip olan İstanbul; tarih boyunca doğal bir liman olma işlevini sürdürmüştür. İstanbul’un çok yönlü hinterlandı ve dağıtım özelliği, hem Karadeniz Havzası hem de Ege/Akdeniz Havzası’na açılan bir liman şehri olmasını sağlamıştır. Bu çalışmada İstanbul il sınırları içerisinde günümüzde faaliyet gösteren ticaret ve yolcu limanları fonksiyonlarına göre sınıflandırılmış, İstanbul ve Marmara alt bölge limanları, ulaşım ve ticaret coğrafyası açısından değerlendirilerek, İstanbul bölgesi kaynaklı ithalat ve ihracat verileri incelenmiştir. Diğer taraftan, bölgenin ticaret yolları perspektifinde limanların sektörel gelişimleri için önerilerde bulunulmuştur

Anahtar Kelimeler

• İstanbul
• Liman
• Ticaret Coğrafyası
• Deniz Ulaştırması
• Ekonomi

Kaynakça

1. Akova, S.B. (1996). Mersin Limanı. Türk Coğrafya Dergisi, S:31, s. 219-257.
2. Ece, J. N. (2006). Dünya Deniz Ticareti ve Konteyner Taşımacılığı. http:// www. kaptanhaber. com/ yazar/11/100107/dr-jale-nur-ece.html. Erişim Tarihi: 05.06.2019.
3. Erkmen, T., Özkaynak, S. (2015). Liman İşletmeciliğinde Sürdürülebilir Liman Ekonomisi Stratejisi. II. Ulusal Liman Kongresi, İzmir, s.1-18.
4. Eyice, S. (1997). Haliç. Türkiye Diyanet Yayınları, İslam Ansiklopedisi, C.15. s.264-280.
5. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı. (2017). http://istanbulbolge.ticaret.gov.tr/istatistikler/dis-ticaret- istatistikleri/2017-yili-itibariyle-istanbul-gumruk-ve-ticaret-bolge-mudurlugu-dis- ticaret-verileri. Erişim Tarihi: 03.09.2019.
6. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı. (2017). Temel ve Ekonomik Göstergeler, Ankara, 2017.
7. İzgi,B., Yılmaz, H. (2018). Türkiye’de Ekonomik Büyüme, İhracat ve İthalat: Nedensellik İlişkisi (1992-2016). İktisadi Yenilik Dergisi, C.5, S.2, s.54-74.
8. Kahraman, C. (2018). Kuşadası Körfezi Kıyı Alanları Kullanımı ve Sorunları. İstanbul: Artikel Yayınevi.

9. Kahraman, K. (2016). Ekonomik Coğrafya, Turizm, Sağlıkkent ve Medikalpark Önerisi. Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, C:6, S:10, s:101-124.
10. Koca, Y. (2017). Türkiye’de Liman Şehirlerinin Gelişimi: Ard Bölge ve Ticari Ağlar. Journal of Current Researches N Ocial Sciences. Year:2, Issue 2. S.159-180.
11. Koldemir, B. (2008). Marmara Bölgesi Liman Yeri Seçiminde Bölge Ekonomisi, Kıyı Jeolojisi ve Morfolojisinin Önemi: Silivri Limanı. Uygulamalı Yerbilimleri Dergisi, C:7, S:1, s: 32-45.
12. Mardaş Time. (2015). Bizans’tan Osmanlı Dönemine Liman Şehri: İstanbul. S:5.
13. Metin Özdemir, M., Başkol, M. (2010). Thünen’den Krugman’a: Yeni Ekonomik Coğrafya (Gerçekten) Yeni mi? VI. Ulusal Coğrafya Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Ankara Üniversitesi D.T.C.F. Ankara, s. 129-137.
14. Pektaş, G.Ö., Mersin K., Ormanlı F. (2018). Limanların Bölgesel ve Ekonomik Etkileri: Tekirdağ-Ren Nehri Karşılaştırması. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, C. 19, S. 35, .757-775.
15. Şişmanyazıcı, H. (2019). Singapur Ekonomi Politikası ve Singapur Liman İşletmesi. http://www. deniz haber.com/ singapur-ekonomi-politikasi-ve-singapur-liman- isletmesi-makale, 101112.html. Erişim 16.02.2019.
16. Türkiye Limancılık Sektörü Raporu. (2017). Türkiye Liman İşletmecileri Derneği.
17. Türkiye Limancılık Sektörü Raporu. (2018). Türkiye Liman İşletmecileri Derneği.
18. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı. (2019). https://atlantis.udhb.gov.tr/ istatistik /istatistik_gemi.aspx, Erişim Tarihi: 24.08.2019.
19. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı. (2019). https://atlantis.udhb.gov.tr/ istatistik / istatistik_konteyner.aspx, Erişim Tarihi: 25.08.2019.
20. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı. (2019). https://atlantis.udhb.gov.tr/ istatistik /istatistik_yuk.aspx, Erişim Tarihi: 25.08.2019.
21. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı. (2019). https://atlantis.udhb.gov.tr/ istatistik /istatistik_kruvaziyer.aspx, Erişim Tarihi: 25.08.2019.
22. Topcuoğlu, A., Çalışkan, M. (2016) Bölgesel İktisatta Mekânın Önemi Üzerine Bir Değerlendirme: Yeni Ekonomik Coğrafya Yaklaşımı. Ardahan Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, S:4, s. 101-112.
23. www.altasliman.com/sirket_profili_tarihce.php Erişim Tarihi: 05.06.2019
24. www.dfds.com.tr/sirket-profili/tr/665/tarihce/13 Erişim Tarihi: 05.06.2019
25. www.gisasgemi.com/hakkimizda/ Erişim Tarihi: 05.06.2019
26. www.tdi.gov.tr/salipazari-liman- ErişimTarihi: 05.10.2019
27. www.tuik.gov.tr/start.do Erişim Tarihi: 05.06.2019
28. www.virahaber.com Erişim Tarihi: 05.06.2019