DETERMINATION OF SOCIO-DEMOGRAPHIC VARIABLES PREDICTING DEPRESSION LEVELS OF HIGH SCHOOL STUDENTS

Öz

Abstract This study was conducted to determine the socio-demographic factors affecting 12th grade students' depression levels. The sample of the research consists of 146 (46%female, 54% male), 12thgrade students from İsmetpaşa high school in Şehit Kamil, Gaziantep. The data were obtained from 146 students and were collected through "Beck Depression Inventory" and a questionnaire. The data were analyzed by stepwise linear regression analysis. The results of the study showed that the significant predictors of students' depression levels were the socio-economic level according to their perception, sleep problems, perception of their health status, number of brothers/sisters and students' gender. There is need for more research to determine psychological and psychiatric problems among high school students. Key Words: Depression, high school students, multiple linear regression, socio- demographic variables with depression level, Beck Depression Inventory

Anahtar Kelimeler

• -

LİSE SON SINIF ÖĞRENCİLERİNİN DEPRESYON DÜZEYLERİNİ YORDAYAN SOSYO-DEMOGRAFİK DEĞİŞKENLERİN BELİRLENMESİ

Öz

Öz Bu çalışmanın amacı lise son sınıf öğrencilerinin depresyon düzeyini etkileyen sosyo-demografik değişkenleri belirlemektir. Araştırma grubunu Gaziantep İsmetpaşa lisesine devam eden 146 (%46kız, %54 erkek) lise son sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak Beck depresyon Ölçeği ve anket kullanılmıştır. Veriler aşamalı (stepwise) çoklu lineer regresyon ile analiz edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre, öğrencilerin kendi algısına göre sosyo ekonomik durumu, uyku sorunu olup olmama, kendi sağlık durumunu nasıl algıladığı, kardeş sayısı ve cinsiyet değişkenleri lise son sınıf öğrencilerinin depresyon düzeyini anlamlı şekilde yordamaktadır. Öğrencilerde başka ne tür psikolojik ve/veya psikiyatrik bozuklukların bulunduğunun incelenmesi, bu bozuklukların bu çalışmada ele alınmayan değişkenlerle ilişkisinin ortaya konulması, araştırmaya değer bir konu olarak önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

• Depresyon, lise öğrencileri, çoklu lineer regresyon, sosyo demografik değişkenler ile depresyon düzeyi, Beck depresyon Envanteri

Kaynakça

1. Albayrak, A.S. (2006).Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Ankara: Asil Yayın.
2. Arslantaş, D., Ünsal, A., Metintaş, S., Tüzün, M. & Toker, S. (2007). Eskişehir ili kırsal alanında 10-15 yaş grubu öğrencilerde depresyon, Osmangazi Tıp Dergisi, 29(2): 77- 84.
3. Aylaz, R., Kaya, B., Dere, N., Karaca, Z. & Bal, Y. (2007). Sağlık yüksekokulu öğrencileri arasında depresyon sıklığı ve ilişkili etmenler. Anadolu Psikiyatri Dergisi; 8: 48-51.
4. Beck, A.T. & Alford, B.A. (2009). Depression: Causes and Treatment 2nd ed., Philadelphia: University of Pennsylvania Pres.
5. Büyüköztürk, Ş. (2005). Veri Analizi El Kitabı (3.bakı). Ankara: PegemA Yayıncılık.
6. Ceylan, A., Özen, Ş., Palancı, Y., Saka, G., Aydın, Y.E., Kıvrak, Y. ve diğerleri (2003). Lise son sınıf öğrencilerinde anksiyete-depresyon düzeyleri ve zararlı alışkanlıklar: Mardin çalışması. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 4:144-14.
7. Çakır, E. (2006). Anadolu Öğretmen Liselerinde Okuyan Öğrencilerin Depresyon ve Motivasyon Düzeyleri. Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
8. Çelikkaleli, Ö. (2010). Ergenlerin Yetkinlik İnançları ile Depresyon, Benlik Saygısı, iç-dış Kontrol Odağı, Sürekli Öfke ve Öfke İfade Biçimleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Mersin Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi.

9. Demir, T., Demir, D., Kayaalp, M.L. & Büyükkal, B. (1999). Ergenlerde depresif bozuklukların yaygınlığı ve depresif bozukluğu olan ergenlerin özellikleri. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi 6:3-11.
10. Ergene, T. & Yıldırım, İ. (2004). Üniversite adaylarında depresyon düzeyleri. Psikiyatri Psikoloji Psikofarmakoloji (3P) Dergisi,12 (2) : 91-100.
11. Eskin, M., Ertekin, K., Harlak, H. & Dereboy, Ç. (2008). Lise öğrencisi ergenlerde depresyonun yaygınlığı ve ilişkili olduğu etmenler. Türk Psikiyatri Dergisi, 19(4): 382-389.
12. Hisli, N. (1988). Beck Depresyon envanteri’nin geçerliği üzerine bir çalışma. Psikoloji Derisi 6: 118-122.
13. Kalaycı, Ş. (2009). Spss Uygulamalı Çok değişkenli İstatistik Teknikleri (4.Baskı). Ankara: Asil Yayın.
14. Kaya, M., Genç, M., Kaya, B. &Pehlivan E. (2007). Tıp fakültesi ve sağlık yüksekokulu öğrencilerinde depresif belirti yaygınlığı, stresle başaçıkma tarzları ve etkileyen faktörler. Türk Psikiyatri Dergisi, 18(2): 137-146.
15. Kayri, M. & Boysan, M. (2008). Bilişsel yatkınlık ile depresyon düzeyleri ilişkisinin sınıflandırma ve regresyon ağacı analizi ile incelenmesi . Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34: 168-177.
16. Korkmaz, S. (2006). Üniversite Öğrencilerinde Depresyonun Yordanması. Mersin Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek LisansTezi.
17. Kulaksızoğlu, A. (1999). Ergenlik Psikolojisi. Remzi Kitabevi, .s.235
18. Öner. N. & Gençdoğan, B. (2007). Lise öğrencilerinin depresyon düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 15: 85-92.
19. Özdel, L., Bostancı, M., Özdel, O. & Oğuzhanoğlu, N.K. (2002). Üniversite Öğrencilerinde depressif belirtiler ve sosyodemografik özelliklerle ilişkisi. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 3: 155-161.
20. Özfırat, Ö., Pehlivan, E. & Özdemir, F.Ç. (2009). Malatya il merkezindeki lise son sınıf öğrencilerinde depresyon prevalansı ve ilişkili faktörler. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 16(4): 247-255.
21. Tabachnick, B.G. & Fidell, L.S. (2006). Using Multivariate Statistics (5th Ed.). Newyork: Pearson.
22. Temel, E., Bahar, A. & Çuhadar D. (2007)Öğrenci hemşirelerin stresle baş etme tarzları ve depresyon düzeylerinin belirlenmesi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi 2(5): 107-118.
23. Unsal, A. & Ayranci, U. (2008). Prevalence of students with symptoms of depression among high school students in a district of western Turkey: An epidemiological study. J of School Health, 78 (5): 287-293.
24. Üner, S. & Ozcebe, H. (2008). Assessment of Depression and Risk Factors using Beck Depression Inventory in High School Students. Erciyes Medical Journal, 30: 250-258.
25. Ünsal, A., Ayrancı, Ü., Arslan, G., Tozun, M. & Çalık, E. (2010). Kütahya, Türkiye’deki erkek ve kız öğrenciler arasındaki depresyon ve yeme bozuklukları arasındaki ilişki. Anadolu Psikiyatri Dergisi; 11:112-119.
26. Yıldırım, İ. (2004). Depresyonun yordayıcısı olarak sınav kaygısı, gündelik sıkıntılar ve sosyal destek. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27: 241-250.
27. Yıldırım İ.(2007). ÖSS’na hazırlanan Türk Öğrencilerde depresyon, sınav kaygısı ve sosyal destek. EJER, 29: 171-184.
28. Yiğit R.(2008). İlköğretim İkinci Kademe Öğrencilerinin Depresyon ve Sosyal Beceri Düzeylerinin Benlik Saygısı ve Bazı Değişkenler Açısından Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi.