TÜRKİYE SİGORTACILIK SEKTÖRÜNDE YABANCI PAZAR PAYININ BELİRLEYİCİLERİ: FOURİER ADL YAKLAŞIMI

Öz

Türkiye’de Sigortacılık, dinamik yapısı ve büyüyen sermayesi ile stratejik öneme sahip bir sektör haline gelmiştir. Sektördeki şirketler, sözleşme karşılığında ödenen primler vasıtasıyla hem tasarruf hem de önemli bir fon kaynağını oluşturmaktadır. Dolayısıyla her geçen gün yabancı sermayeli şirket yatırımlarının ve pazar payının artış gösterdiği görülmektedir. Bu çalışmada Türkiye sigortacılık sektöründe oluşan yabancı pazar payının belirleyicileri üzerinde durulmaktadır. Çalışmada Türkiye’de 1990-2018 dönemini kapsayan 2 model oluşturulmuş ve değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiyi araştırmak için Fourier ADL eşbütünleşme testinden faydalanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre kurulan birinci modelde değişkenler arasında bir eşbütünleşme tespit edilmiş ve uzun dönem paratmetre katsayıları belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Hayat Sigortası
• Hayat Dışı Sigorta
• Yabancı Pazar Payı
• Fourier ADL

DETERMINANTS OF FOREIGN MARKET SHARE IN INSURANCE SECTOR IN TURKEY: FOURIER ADL APPROACH

Öz

Insurance in Turkey, has become an industry of strategic importance with a dynamic and growing capital structure. Companies in this sector create both savings and an important source of funds through premiums paid in return for contracts. Therefore, it is seen that the investments and market share of foreign capital companies are increasing day by day. In this study Turkey, 2 models covering the period 1990-2018 in Turkey is formed and Fourier ADL cointegration test was used to investigate the long-term relationship between variables. In the first model, which was established according to the results obtained, a cointegration between variables was determined and long-term parameter coefficients were determined.

Anahtar Kelimeler

• Life Insurance
• Non-Life Insurance
• Foreign Market Share
• Fourier ADL

Kaynakça

1. Altan, M., S., (2010). Türk Sigortacılık Sektöründe Etkinlik: Veri Zarflama Analizi Yöntemi ile Bir Uygulama, Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 12/1 (2010). 185-204
2. Banerjee, P., Arcabic, V. ve Lee, H. (2017). Fourier ADL Cointegration Test to Approximate Smooth Breaks with New Evidence from Crude Oil Market, Economic Modelling, 67/C, 114-124.
3. Bölükbaşı, A. ve Pamukçu B. (2009). Sigortanın Temel Prensipleri, Türkmen Kitapevi, İstanbul.
4. Bülbül, S. ve Akhisar, İ. (2005). Türk Hayat Sigorta Şirketlerinin Etkinliğinin Ölçülmesi. 1. Ulusal Sigorta Sempozyumu Bildiri Kitabı. 655-673
5. Çağlayan, E. ve Saçaklı, İ. (2006). Satın Alma Gücü Paritesinin Geçerliliğinin Sıfır Frekansta Spektrum Tahmincisine Dayanan Birim Kök Testleri ile İncelenmesi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 20(1), 121-137.
6. Çatıkkaş, Ö. (2017). Sigortacılık Sektöründe İç Denetim, Yalın Yayıncılık, İstanbul.
7. Çipil, M. (2013). Risk Yönetimi ve Sigortacılık- Yeni Sigortacılık Mevzuatı ve Türk Ticaret Kanunu ile Uyumlu, 2. Baskı, Nobel Yayıncılık, Ankara.
8. Dalkılıç, N., (2012). Türkiye’de Hayat Dışı Sigortacılık Sektöründe Etkinlik Analizi, Muhasebe ve Finansman Dergisi. Temmuz, s. 71-90

9. Dickey D.A.ve Fuller W.A. (1981). Likelihood Ratio Statistics for Autoregressive Time Series with a Unit Root, Econometrica, 49(4), ss.1057 1072.
10. Dickey, D.A.ve Fuller W.A. (1979), Distribution of the Estimators for Autoregressive Time Seres With a Unit Root, Journal of the American Statistical Association, 74, 366, ss.427 431.
11. Domar, E. (1946). Capital Expansion, Rate of Growth and Employment, Econometrics, 14, 137-147.
12. Engle, R. F. ve Granger, C. W. J. (1987). Co-integration and error correction: Representation, estimation and testing, Econometrica, 55 (2), 251–276.
13. Güvel, E. A., Güvel, A. Ö. (2012). Sigortacılık (Altıncı Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık
14. Harrod, Roy F. (1939). An Essay in Dynamic Theory. Economic Journal, 49, 14-33.
15. Johansen, S. (1988). Statistical analysis of cointegration vectors, Journal of Economic Dynamics and Control,12/2-3, 231-254.
16. Lucas, Robert E. Jr. (1988).On the Mechanics of Economic Development. Journal of Monetary Economics, 22(1), 3-42.
17. Nomer, C. ve Yunak, H. (2000). Sigortanın Genel Prensipleri, Ceyma Matbaacılık, İstanbul.
18. Oksay, S. (2005). Türk Sigorta Sektörünün Tarihsel Gelişiminin Değerlendirilmesi, Avrasya Sigortacılar Toplantısı-2004 Kitabı, TSRSB Yayınları, No:1, İstanbul.
19. Özaktaş, F., D., (2017). Hayat Dışı Sigorta Sektöründe Etkinlik Analizi: Türkiye Uygulaması (2002-2015), Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 26, Sayı 2, 2017, Sayfa 30-44
20. Özbolat, M., (2011). Temel Sigortacılık, 5.Baskı, Ankara, Seçkin Yayıncılık.
21. Perçin, S. ve Sönmez, Ö. (2018). Bütünleşik Entropi Ağırlık ve Topsıs Yöntemleri Kullanılarak Türk Sigorta Şirketlerinin Performansının Ölçülmesi. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, (18. EYİ Özel Sayısı), 565-582.
22. Phillips, P.C. B. ve Perron, P. (1988), Testing for a Unit Root in Time Series Regression, Biometrika, 75(2), ss.335-346.
23. Romer, Paul M. (1986). Increasing Returns and Long-run Growth. Journal of Political Economy, 94(5), 1002-1037.
24. Sergici, E. (2001). Türklerin Tarihi ve Sigortacılık, Latin Yayınları, 2001, s. 110.
25. Sevüktekin, M., ve Nargeleçekenler, M. (2010). Ekonometrik zaman serileri analizi: EViews uygulamalı. Nobel Yayın Dağıtım.
26. Solow, R. (1956). A Contribution to the Theory of Economic Growth. Quarterly Journal of Economics, 70, 65-75.
27. Şıkyazar, L. ve Meriç, E. (2019). Türkiye Sigorta Sektöründe Yoğunlaşma ve Piyasa Yapısı, 5. Uluslararası Politik, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Kongresi, 2, 255-268.
28. T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi. (2020, 11 15). https://www.mevzuat.gov.tr/: https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.6102.doc adresinden alındı
29. TDK. (2020, 11 15). Türk Dil Kurumu: https://sozluk.gov.tr/ adresinden alındı
30. Timur, H., (1960). Sigortacılık. İktisadi ve İdari İlimler Akademisi. Not Yayınları Serisi, No: 6, İzmir.
31. Tunay, N. ve Tunay, K. B. (2016). Avrupa’da Sigorta Prim Üretimi Gelir ve Satın Alma Gücü Arasındaki Uzun Dönem Denge İlişkileri, İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, 3(2), 1-16.
32. Uralcan, Ş. (2011). Temel Sigorta Bilgileri ve Sigorta Sektörünün Yapısal Analizi, Hiperlink Yay., s. 48-50. 60102 sayıyı Türk Ticaret Kanunu (2011), Erişim Adresi https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/5.3.6762.pdf