Araştırma Makalesi

COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK

Cilt: 8 Sayı: 2 31 Mayıs 2023
PDF İndir
EN TR

COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK

Öz

Bu çalışmada, COVID-19 salgınının yarattığı kaygıların insan duyguları üzerindeki etkilerini ölçmek amacıyla “COVID-19 salgınına yönelik kaygı odaklı tutum ölçeği (C19KAYGI)” olarak adlandırılan bir ölçek geliştirilmeye çalışılmıştır. Ölçek geçerlilik analiz aşamasında önce kapsam geçerlilik analizi yapılmış ve ölçek maddelerinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Devamında yapısal geçerlilik için ilk olarak AFA (açıklayıcı faktör analizi) uygulanarak ölçeğin 5 boyuttan oluştuğu görülmüştür. Bu boyutlar, öznel norm, yakın çevre kaygısı, gelecek kaygısı, algılanan davranış kontrolü ve davranış olarak isimlendirilmiştir. AFA ile belirlenen boyutların bir model olarak anlamlılığını doğrulamak amacıyla da birinci düzey (DFA) uygulanmıştır. DFA sonucunda elde edilen modelin uyum indekslerinden 5 boyutlu modelin iyi uyum gösterdiği tespit edilmiştir. Birinci düzey DFA sonucunda belirlenen 5 boyutun, aslında bir üst boyutun alt boyutları olup olmadığını belirlemek amacıyla ikinci düzey DFA yapılmış ve model anlamlı bulunmuştur. Güvenirlik analizlerinde, Cronbach alfa, CR (Birleşik Güvenirlik) ve AVE (Ortalama Açıklanan Varyans) değerleri sırasıyla CA>0,70, CR>0,70 ve AVE>0,50 olarak hesaplanmıştır. Yapılan tüm analizler sonucunda C19KAYGI’nın geçerli ve güvenilir olduğu değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Abdelhafiz AS, Mohammed Z, Ibrahim ME, Ziady HH, Aloravi M, Ayyad M, et al. Knowledge, Perceptions and Attitude of Egyptians Towards the Novel Coronavirus Disease (COVID-19). J Community Health. 2020;45:881-90.
  2. 2. Ahorsu DK, Lin CY, Imani V, Saffari M, Griffiths MD, Pakpour AH. The Fear of COVID-19 Scale: Development and Initial Validation. Int J Ment Health Addict. 2020;1-9.
  3. 3. Alpar R. Uygulamalı İstatistik ve Geçerlilik- Güvenirlik. 6. Baskı. Ankara: Detay Yayıncılık; 2020.
  4. 4. Alıcılar HE, Güneş G, Çöl M. Toplumda COVID-19 pandemisiyle ilgili farkındalık, tutum ve davranışların değerlendirilmesi. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 2020;5:1-16.
  5. 5. Arı E, Yılmaz V, Arıkan İ. The effect of perceived risk of COVID-19 on anxiety: devoloping a scale. Integrative Journal of Medical Sciences. 2020;7:1-7.
  6. 6. Bilgin O. Koronavirüs (COVID-19) farkındalık ölçeği geliştirilmesi: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Turkish Studies. 2020;15(6):237-45.
  7. 7. COVID-19 Bilgilendirme Formu. T.C. Sağlık Bakanlığı. 2020. Erişim adresi: https://covid19.saglik.gov.tr/TR-66300/C OVID-19-nedir-.html. Erişim tarihi: 1 Mart 2022.
  8. 8. Çicek B, Şahin H, Erkal S. “COVID-19 hijyen ölçeği” bir ölçek geliştirme çalışması. Turkish Studies. 2020; 15(6):339-50.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Halk Sağlığı, Çevre Sağlığı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2023

Gönderilme Tarihi

30 Ocak 2023

Kabul Tarihi

12 Nisan 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 8 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Semiz, M., Yılmaz, V., & Arı, E. (2023). COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi, 8(2), 124-141. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.1244483
AMA
1.Semiz M, Yılmaz V, Arı E. COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 2023;8(2):124-141. doi:10.35232/estudamhsd.1244483
Chicago
Semiz, Merve, Veysel Yılmaz, ve Erkan Arı. 2023. “COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK”. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi 8 (2): 124-41. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.1244483.
EndNote
Semiz M, Yılmaz V, Arı E (01 Mayıs 2023) COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi 8 2 124–141.
IEEE
[1]M. Semiz, V. Yılmaz, ve E. Arı, “COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK”, ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, c. 8, sy 2, ss. 124–141, May. 2023, doi: 10.35232/estudamhsd.1244483.
ISNAD
Semiz, Merve - Yılmaz, Veysel - Arı, Erkan. “COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK”. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi 8/2 (01 Mayıs 2023): 124-141. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.1244483.
JAMA
1.Semiz M, Yılmaz V, Arı E. COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 2023;8:124–141.
MLA
Semiz, Merve, vd. “COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK”. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi, c. 8, sy 2, Mayıs 2023, ss. 124-41, doi:10.35232/estudamhsd.1244483.
Vancouver
1.Merve Semiz, Veysel Yılmaz, Erkan Arı. COVID-19 KAYGISINA YÖNELİK BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME: GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİLİK. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 01 Mayıs 2023;8(2):124-41. doi:10.35232/estudamhsd.1244483

Uluslararası Hakemli Dergi

Crossref Content Registration logo

Dergimiz Açık Erişim Politikasını benimsemiş olup dergimize gönderilen yayınlar için gerek değerlendirme gerekse yayınlama dahil yazarlardan hiçbir ücret talep edilmemektedir. 

by-nc.eu.png

Bu eser Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.