GEBELERİN ORAL GLUKOZ TOLERANS TESTİ HAKKINDAKİ BİLGİ, GÖRÜŞ VE TUTUMLARI

Öz

Bu araştırma, gebelerin oral glikoz tolerans testi (OGTT) hakkındaki bilgi, görüş ve tutumlarının belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel olarak yapılmıştır. Araştırma, Haziran – Aralık 2019 tarih aralığında Bucak Devlet Hastanesinin kadın hastalıkları ve doğum polikliniğine muayeneye gelen ve çalışmaya katılmayı kabul eden 246 gebe kadın ile tamamlanmıştır. Araştırmada veriler araştırmacılar tarafından oluşturulan anket formu aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ki-kare testi ve lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmada yer alan gebelerin %33,7’sinin 29-34 yaş aralığında, %39,8’inin ikinci gebeliği, %63,4’ünün OGTT hakkında yeterli bilgiye sahip olduğu, yeterli bilgiye sahip olanların %30,8’i bilgiyi sağlık çalışanlarından aldığı ve %49,6’sı OGTT’nin kendisi ve bebeğinin sağlığı için gerekli olduğunu ifade etmiştir. Yapılan logistik regresyon analizinde gelir getirici bir işte çalışanların OGTT hakkında yeterli bilgiye sahip olma olasılığı, gelir getirici bir işte çalışmayan gebelere göre 2,481 kat daha fazla olduğu (p:0,004), geliri giderine denk olanların OGTT hakkında yeterli bilgiye sahip olma olasılığı, geliri giderinden fazla olanlara göre 2,833 kat daha fazla olduğu (p:0,006) ve üçüncü gebeliğinde olanların OGTT hakkında yeterli bilgiye sahip olma olasılığı, dördüncü gebeliğinde olanlara göre 4,195 kat daha fazla olduğu saptanmıştır (p: 0,015). Gebelerin büyük çoğunluğunun OGTT hakkında bilgilerinin olduğu ancak gebelik döneminde OGTT yaptırma oranlarının düşük olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Gebe
• oral glukoz tolerans testi
• bilgi
• görüş
• tutum

KNOWLEDGE, OPINIONS AND ATTITUDES ABOUT ORAL GLUCOSE TOLERANCE TEST IN PREGNANT WOMEN

Öz

This study was descriptively and cross-sectionally done to determine knowledge, views and attitudes of pregnant women about oral glucose tolerance test (OGTT). The study was completed with 246 pregnant women who were admitted to clinic of obstetrics and gynecology of Bucak Public Hospital and accepted to join the study between June and December, 2019. The data of the study were collected by the authors using a questionnaire form after literature screening. To assess the data; chi-square test and logistic regression analysis were used. It was found that 33.7% of the participant pregnant women were aged between 29 and 34 years and 35.8% of them had OGTT or thought to have it done. It was found that 63.4% of participant pregnant women had sufficient knowledge of OGTT and 49.6% of the women told that OGTT was necessary for their own health and babies’ health. According to the logistic regression analysis, it was 2.481 times more likely for those pregnant women who worked and had an income than those who did not work and have an income (p:0.004), it was 2.833 times more likely for those pregnant women who had an income equal to expenses than those who had an income higher than expenses (p:0.006) and it was 4.195 times more likely for those who had third pregnancy than those who had fourth pregnancy (p: 0.015). It was seen that majority of the pregnant women had knowledge of OGTT but the rate to get OGTT during pregnancy was low. 

Anahtar Kelimeler

• Pregnancy
• oral glucose tolerance test
• knowledge
• opinion
• attitude

Kaynakça

1. 1. Koncagül S, Erkayıran U, Küçük Z. Gebelerde 50 gr oral glukoz tolerans test sonuçlari ile vücut kitle indeksinin karşilaştirilmasi. KSÜ Tıp Fak Der. 2017;12(1):45-9.
2. 2. Lain KY, Catalano PM. Metabolic changes in pregnancy. Clinical Obstetrics And Gynecology. 2007;50(4):938–48.
3. 3. Seçilmiş Kerimoğlu Ö, Yalvaç S, Karçaaltınçaba D, Kandemir Ö. Incidence of diabetes mellitus at postpartum six to twelve months following the diagnosis of gestational diabetes mellitus. J Turkish-German Gynecol Assoc. 2010;11: 89-94.
4. 4. Hunt KJ, Schuller KL. The increasing prevalence of diabetes in pregnancy. Obstet Gynecol Clin North Am. 2007 June;34(2):173–vii.
5. 5. Murgia C, Berria R, Minerba L, Malloci B, Daniele C, Zedda P et al. Gestational diabetes mellitus in Sardinia: results from an early, universal screening procedure. Diabetes Care. 2006;29:1713–14.
6. 6. Weijers RN, Bekedam DJ, Oosting H. The prevalence of type 2 diabetes and gestational diabetes mellitus in an inner city multi-ethnic population. Eur J Epidemiol. 1998;14:693-9.
7. 7. Akış N, Pala K, Seçkin ÇR. Gestational diabetes mellitus prevalence and related risk factors. J Uludag Univ Med Fac. 2008;34(3):93–6.
8. 8. Aktün LH, Uyan D, Yorgunlar B, Acet M. Gestational diabetes mellitus screening and outcomes. J Turk Ger Gynecol Assoc. 2015;16(1):25-9.

9. 9. Aydın M, Gürel A, Çelik C, Tülübaş F, Abalı R, Yılmaz A. Namık Kemal Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesinde gestasyonel diyabetes mellitus prevalansı. Yeni Tıp Dergisi. 2013;30(3):252-4.
10. 10. Balık G, Şahin Baydur S, Tekin Bayoğlu Y, Şentürk Ş, Kağıtcı M, Şahin Kır F. The prevalence of gestational diabetes mellitus in pregnants who applied to the maternity outpatient clinic of a university hospital. Ege Journal of Medicine. 2016;55(2):55-8.
11. 11. Ferrara A. Increasing prevalence of gestational diabetes mellitus. Diabetes Care. 2007 July;30(2):141-6.
12. 12. Deryahan A. Ebelik ve hemşirelik öğrencilerinin gestasyonel diyabet ile ilgili bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi. İstanbul Bilim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü yüksek lisans tezi. 2019- İstanbul.
13. 13. Mihmanlı V, Mihmanlı M. Diabetes mellitus ve gebelik. Okmeydanı Tıp Dergisi 2015;31(Ek sayı):17-22.
14. 14. Utz B, Assarag B, Essolbi A, Barkat A, Delamoud A, De Brouwere V. Knowledge and practice related to gestational diabetes among primary health care providers in Morocco: Potential for a defragmentation of care?. Primary Care Diabetes. 2017;1(1):389–96
15. 15. Yogev Y, Visser GHA. Obesity, gestational diabetes and pregnancy outcome. Seminars in Fetal & Neonatal Medicine 2009;14:77–84.
16. 16. Islam B, Islam MF, Nyeem MAB, Mannan MA, Neaz ANA. Knowledge and attitude regarding gestational diabetes mellitus (GDM) among obese pregnant women coming for antenatal checkup at a tertiary care hospital. International Journal of Chemical Studies IJCS. 2017; 5(5):179-89.
17. 17. Rani PR, Begum J. Screening and diagnosis of gestational diabetes mellitus, where do we stand. J Clin Diagn Res. 2016;10(4):QE01–QE04. doi: 10.7860/JCDR/2016/17588.7689
18. 18. Oral Glucose Tolerance Test (OGTT) [Internet]. Procedures Manual, National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES), January 2007. https://www.cdc.gov/nchs/data/nhanes/nhanes_07_08/manual_ogtt.pdf Erişim Tarihi: 10.12.2019
19. 19. Diyabet Tanı ve Tedavi Rehberi [Internet]. TÜRKDİAB 2019 https://www.turkdiab.org/admin/PICS/files/Diyabet_Tani_ve_Tedavi_Rehberi_2019.pdf Erişim Tarihi: 10.12.2019
20. 20. Genç Koyucu R. Gestasyonel diyabet risk faktörleri çerçevesinde gebelerin glukoz tolerans testine ilişkin tutumları. Sağlık ve Toplum. 2018;28(2)65-72.
21. 21. WHO. Definition, diagnosis and classification of Diabetes mellitus and its complications. Part I: Diagnosis and classification of Diabetes mellitus WHO/MCD/MCS/99.2 ed Geneva WHO 1999. pp. 1-59
22. 22. American Diabetes Association. Diabetes management guidelines. Diabetes Care. 2015;38(Suppl 1):S1–S93
23. 23. International Association of Diabetes and Pregnancy Study Groups consensus panel (IADPSG) International Association of Diabetes and Pregnancy Study Groups recommendations on the diagnosis and classification of hyperglycaemia in pregnancy. Diabetes Care. 2010;33(3):676–82
24. 24. Keklik A, Köksal A, Kasap B, Günay S, Mutlu T, Yıldız A, ve ark. Gebelerde oral glukoz tolerans testi ile diyabetes mellitus prevalansının saptanması ve hazırlayıcı etkenlerin değerlendirilmesi. Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dergisi 2008;18(3):119-23.
25. 25. Ergün P, Köken GN, Coşar E, Şahin FK, Arıöz TD, Yılmazer M. Gebelerin üçlü tarama testi ve gebelikte yapılan diğer testler hakkındaki bilgi düzeyinin ölçülmesi. Koruyucu Hekimlik Bülteni 2011;10:403-8.
26. 26. Türkyılmaz E, Keleştemur E, Eray İK, Öcal FD, Avşar AFY. Knowledge level, attitude and behaviours about glucose challenge test among Turkish pregnant women. Ankara Med J. 2016;16(2):191-9.
27. 27. Desdicioğlu R, Yıldırım M, Süleymanova İ, Atalay İ, Özcan M, Yavuz AF. Gebe kadınların antenatal testlere yaklaşımını etkileyen faktörler. Ankara Med J. 2017;(1):57‐64.
28. 28. Kuşaslan Avcı D, Öner E. Examination of the knowledge, attitude and behaviours of pregnant women on screening tests made during pregnancy. East J Med. 2018;23(2):84-9.
29. 29. Başbuğ A, Ellibeş Kaya A, Sönmez CI, Yıldırım E. Gestasyonel diyabet taramasında karşılaşılan önemli bir problem: Gebeler neden oral glukoz tolerans testi yaptırmak istemiyor? Konuralp Tıp Dergisi. 2018;10(2):144-8.
30. 30. Hocaoglu M, Turgut A, Guzin K, Yardimci OD, Gunay T, Demircivi Bor E, et al. Why some pregnant women refuse glucose challenge test? Turkish pregnant women’s perspectives for gestational diabetes mellitus screening. North Clin Istanbul. 2019;6(1):7-12.
31. 31. Gante I, Amaral N, Dores J, Almeida MC. Impact of gestational weight gain on obstetric and neonatal outcomes in obese diabetic women. BMC Pregnancy Childbirth. 2015;15:249.
32. 32. Ju H, Rumbold AR, Willson KJ, Crowther CA. Borderline gestational diabetes mellitus and pregnancy outcomes. BMC Pregnancy Childbirth. 2008;8:31.
33. 33. IDF Diyabet Atlası. [Internet]. http://www.diabetcemiyeti.org/c/IDFDiyabetAtlasi Erişim tarihi: 16.12.2019
34. 34. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) [Internet]. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=113&locale=tr Erişim Tarihi: 16.12.2019
35. 35. Yener Öztürk F, Altuntaş Y. Gestasyonel diabetes mellitus. Ş.E.E.A.H. Tıp Bülteni 2015;49(1):1-10.
36. 36. Oğuz A. Gestasyonel diyabet. KSU Tıp Fak Der. 2016;11(1):26-9.
37. 37. Yaprak M, Gümüştakım RŞ, Tok A, Doğaner A. Gebelerde oral glukoz tolerans testi farkındalığının tespiti. Ankara Med J. 2019;(3):635-47.
38. 38. Gillani AH, Islam FMA, Hayat K, Atif N, Yang C, Chang J et al. Knowledge, attitudes and practices regarding diabetes in the general population: A cross-sectional study from Pakistan. Int. J. Environ. Res. Public Health. 2018;15(1906):1-13.