TÜRKİYE’DE HALK SAĞLIĞI ALANINDAKİ UZMANLIK TEZLERİNİN BİLİMSEL YAYINA DÖNÜŞTÜRÜLME ORANLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Çalışmanın amacı; Türkiye’de Halk Sağlığı Uzmanlığı alanında yapılan tıpta uzmanlık tezlerinin ulusal ve uluslararası dergilerde yayınlanma durumunun değerlendirilmesidir. 2000-2018 yılları arasındaki Halk Sağlığı uzmanlık tezlerine Ulusal Tez Merkezi veritabanından ulaşılmıştır. Tezlerin yazar ve danışman adı Google Akademik, Pubmed, Dergipark Akademik veri tabanlarında aratılmış, makale ve tezin içeriği ile başlığı karşılaştırarak makalenin tezden üretilme durumu araştırmacılarca belirlenmiştir. Araştırmamızda 2000 yılından 2018 yılına kadar olan toplam 565 tezin tamamı değerlendirmeye alınmıştır. Tezlerin 243’ü (%43,0) 2016-2018 yılları arasında ve tez sahibi uzman hekimlerin 250’si (%44,2) erkektir. Tezlerin %83’ü tanımlayıcı/kesitsel araştırma tipindedir ve %90,1’inde anket uygulanmıştır. Tezlerde en fazla iş sağlığı (%20,5) ve kadın-üreme sağlığı (%12,7) konuları görülmüştür. Tezlerin ortalama 3,17±2,60 yılda makale olarak yayınlandığı, tez sahibi hekimlerin makalelerin %83,6’sında birinci isim oldukları ve tezlerin 171’inin (%30,3) bilimsel makaleye dönüştüğü saptanmıştır. Tezlerin %10,4’ü Sciences Citation Index ve Science Citation Index-Expanded, %12,9’u diğer uluslararası, %7,0’si ulusal indeksli dergilerde yayınlanmıştır. Tezler yıllara göre kategorize edilerek incelendiğinde en fazla 2000-2005 yılları arasında (%47,7), araştırma tiplerine göre değerlendirildiğinde en fazla kohort araştırmalarında (%47,1), konulara göre değerlendirildiğinde ise en fazla kadın-üreme sağlığı (%37,7) konusundaki tezlerin bilimsel yayına dönüştüğü bulunmuştur. Sonuç olarak; Halk Sağlığı uzmanlık alanında, diğer alanlardaki gibi tezlerden bilimsel yayına dönüşme oranları çok düşüktür.

Anahtar Kelimeler

• Halk sağlığı
• tez
• yayın

EVALUATION OF PUBLICATION RATE OF PUBLIC HEALTH SPECIALTY THESES IN TURKEY

Öz

The aim of the study; investigate the publication rate of Public Health specialty theses in national and international journals. National Thesis Center database for Public Health Specialist theses between 2000-2018 was researched. Author and consultant name of theses was searched in Google Scholar, Pubmed, Dergipark Academic databases, by comparing the content of the article and the thesis, the status of the article's production from the thesis was determined by the researchers. All 565 theses from 2000 to 2018 have been evaluated in our research. 243 of the theses (43.0%) are between 2016-2018 and 250 of the specialist physicians (44.2%) were male. Cross-sectional/descriptive research type was used in 83% of theses and a questionnaire was applied in 509 (90.1%) of the theses. The most common areas were found to be occupational health (20.5%) and reproductive health (12.7%). It was found that theses were published as articles in an average of 3.17±2.60 years, the resident was the first author in 83.6% of the articles and 171 of theses (30.3%) have been turned into articles. 10.4% theses were published in Sciences Citation Index and Science Citation Index-Expanded, 12.9% were published in international, and 7% in national indexed journals. It was found that when the theses were categorized and analyzed according to years, it was mostly in between 2000-2005 (47.7%), when evaluated according to research types, it was mostly in cohort studies (47.1%) and when evaluated according to subjects, it was mostly in reproductive health (37.7%) turned into scientific articles. As a result of publication rates of Public Health specialty theses are low.

Anahtar Kelimeler

• Public health
• theses
• publication

Kaynakça

1. 1- Kılıç B, Şahan C, Bahadır H. Dünyada ve Türkiye'de Halk Sağlığı Uzmanlık Eğitiminin Tarihçesi, İçeriği ve İstihdam Politikaları, TAF Preventive Medicine Bulletin 2014;13(6): 495-504.
2. 2- Rosen, G. A History of Public Health, Johns Hopkins Üniversitesi Yayınları, 1993.
3. 3- Öztek Z, Nusret Fişek ile söyleşi-18 Mart 1986. TTB Merkez Konseyi, Ankara, Kasım 1992.
4. 4- Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği T.C. Resmi Gazete, Tarihi: 26.04.2014, Sayı:28983.
5. 5- Cone JD, Foster SL. Dissertations and Theses from Start to Finish: Psychology and Related Fields, Second edition, Washington DC, American Psychological Association, 1993.
6. 6- Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıpta Uzmanlık Eğitimi Bilimsel Kurulu (TUEK). 2017, Tıpta Uzmanlık Eğitiminde Kalite, www.sbu.edu.tr, Erişim Tarihi: 27.04.2020.
7. 7- Sipahi H, Durusoy R, Ergin I, Hassoy H, Davas A, Karababa AO. Publication rates of public health theses in international and national peer-review journals in Turkey, Iranian journal of public health, 2012;41(9):31.
8. 8- Dhaliwal U, Singh N, Bhatia A. Masters theses from a university medical college: publication in indexed scientific journals, Indian J Ophthalmol, 2010; 58(2): 101-4.

9. 9- Ogunyemi D, Bazargan M, Norris K et al. The development of a mandatory medical dissertations in an urban medical school, Teach Learn Med, 2005;17:363-9.
10. 10- Erim BR, Petekkaya S. Türkiye’de Psikiyatri Alanında 1981-2018 Yılları Arasında Yapılmış Uzmanlık Tezlerinin Değerlendirilmesi, Türk Psikiyatri Dergisi, 2020;31(1):20.
11. 11- Tekin E, Karagöz S, Akbaş İ. Acil Tıp Uzmanlık Tezlerinin Dergilerde Yayınlanması Bakımından Analizi, Ahi Evran Tıp Dergisi, 2019; 3(1): 26-30.
12. 12- Çetin AÇ, Boran C, Erdağ TK. Kulak burun boğaz uzmanlık tezleri yayına dönüşüyor mu? Kulak Burun Bogaz Ihtis Derg, 2017;27(4);185-93.
13. 13- Çağlayan D, Çelik C, Kaya A, Aktaş EÖ. Evaluation of Publication Rate of Forensic Medicine Specialty Theses in Turkey, The Bulletin of Legal Medicine, 2020;25(1);1-5.
14. 14- Üçer H, Keten HS. Aile hekimliği alanında yapılan tıpta uzmanlık tezleri bilimsel makale olarak yayınlanıyor mu?, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2601;11(1).
15. 15- Salmi LR, Gana S, Mouillet E. Publication pattern of medical theses, France, 1993-98, Med Educ, 2001;35:18-21.
16. 16- Nieminen P, Sipila K, Takkinen HM. Medical theses as part of the scientific training in basic medical and dental education: experiences from Finland, BMC Med Educ, 2007;7:51-9.
17. 17- Hollmann M, Borrell C, Garin O, Fernández E, Alonso J. Factors influencing publication of scientific articles derived from masters theses in public health, International journal of public health, 2015:60(4);495-504.
18. 18- Doçentlik Başvuru Şartları, Sağlık bilimleri temel alanı, Erişim Tarihi 13.05.2020 http://www,uak,gov,tr/temelalan/TA_Tablo10_2020M_10032020,pdf